Mahābhārata · Adhyāya 13.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.45.1
पितामह महेशाय नामान्याचक्ष्व शम्भवे ।
विदुषे विश्वमायाय महाभाग्यं च तत्वतः ॥ १३.४५.१ ॥
Avô, recita os nomes do grande Senhor Śambhu, o sábio cuja ilusão é o universo, e declara verdadeiramente a sua grande glória.
13.45.2
सुरासुरगुरो देव विष्णो त्वं वक्तुमर्हसि ।
शिवाय शिवरूपाय यन्माऽपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ १३.४५.२ ॥
Mestre dos deuses e asuras, ó deus Viṣṇu, convém que fales de Śiva, cuja forma é auspiciosa, sobre quem Yudhiṣṭhira me perguntou.
13.45.3
नाम्नां सहस्रं देवस्य तण्डिना ब्रह्मवादिना ।
निवेदितं ब्रह्मलोके ब्रह्मणो यत्पुराऽभवत् ॥ १३.४५.३ ॥
O orador da palavra sagrada Taṇḍin revelou os mil nomes do deus a Brahmā no mundo de Brahmā, como aconteceu outrora.
13.45.4
द्वैपायनप्रभृतयस्तथा चेमे तपोधनाः ।
ऋषयः सुव्रता दान्ताः शृण्वन्तु गदतस्तव ॥ १३.४५.४ ॥
Que estes sábios ricos em ascese, liderados por Dvaipāyana, de bons votos e autocontrolados, ouçam o que dizes.
13.45.5
ध्रुवाय नन्दिने होत्रे गोप्त्रे विश्वसृजेऽग्नये ।
महाभाग्यं विभोर्ब्रूहि मुण्डिनेऽथ कपर्दिने ॥ १३.४५.५ ॥
Declara a grande glória do onipresente: o firme, Nandin, o oficiante, o protetor, criador do universo, Agni, o de cabeça raspada e o de cabelos emaranhados.
13.45.6
न गतिः कर्मणां शक्या वेत्तुमीशस्य तत्त्वतः ।
हिरण्यगर्भप्रमुखा देवाः सेन्द्रा महर्षयः ॥ १३.४५.६ ॥
O curso das ações do Senhor não pode ser verdadeiramente conhecido; nem os deuses liderados por Hiraṇyagarbha, nem os grandes sábios junto com Indra.
13.45.7
न विदुर्यस्य निधनमादिं वा सूक्ष्मदर्शिनः ।
स कथं नाममात्रेण शक्यो ज्ञातुं सतां गतिः ॥ १३.४५.७ ॥
Nem os videntes sutis conhecem o seu fim ou o seu início. Como pode ser conhecido apenas pelo nome aquele que é o refúgio dos justos?
13.45.8
तस्याहमसुरघ्नस्य कांश्चिद्भगवतो गुणान् ।
भवतां कीर्तयिष्यामि व्रतेशाय यथातथम् ॥ १३.४५.८ ॥
Relatar-vos-ei, tal como são, algumas qualidades daquele Senhor, matador dos asuras, senhor dos votos.
13.45.9
एवमुक्त्वा तु भगवान्गुणांस्तस्य महात्मनः ।
उपस्पृश्य शुचिर्भूत्वा कथयामास धीमतः ॥ १३.४५.९ ॥
Assim falando, o Senhor bebeu água, purificou-se e narrou as qualidades daquele sábio magnânimo.
13.45.10
शुश्रूषध्वं ब्राह्मणेन्द्रास्त्वं च तात युधिष्ठिर ।
त्वं चापगेय नामानि निशामय जगत्पतेः ॥ १३.४५.१० ॥
Ouvi, senhores dos brâmanes, e tu também, caro Yudhiṣṭhira; e tu, Apageya, ouve os nomes do senhor do mundo.
13.45.11
यदवाप्तं च मे पूर्वं साम्बहेतोः सुदुष्करम् ।
यथावद्भगवान्दृष्टो मया पूर्वं समाधिना ॥ १३.४५.११ ॥
Direi o que outrora obtive, muito difícil de alcançar, por causa de Sāmba, e como outrora, pela concentração, contemplei devidamente o Senhor.
13.45.12
शम्बरे निहते पूर्वं रौक्मिणेयेन धीमता ।
अतीते द्वादशे वर्षे जाम्बवत्यब्रवीद्धि माम् ॥ १३.४५.१२ ॥
Depois de Śambara ter sido morto outrora pelo sábio filho de Rukmiṇī, passados doze anos, Jāmbavatī me disse.
13.45.13
प्रद्युम्नचारुदेष्णादीन्रुक्मिण्या वीक्ष्य पुत्रकान् ।
पुत्रार्थिनी मामुपेत्य वाक्यमाह युधिष्ठिर ॥ १३.४५.१३ ॥
Vendo seus filhos Pradyumna, Cārudeṣṇa e os outros, Rukmiṇī, desejosa de um filho, aproximou-se de mim e disse estas palavras, ó Yudhiṣṭhira.
13.45.14
शूरं बलवतां श्रेष्ठं कान्तरूपमकल्मषम् ।
आत्मतुल्यं मम सुतं प्रयच्छाच्युत माचिरम् ॥ १३.४५.१४ ॥
Dá-me logo, ó Acyuta, meu filho, heroico, o melhor dos poderosos, de forma formosa, sem mácula, igual a mim mesmo.
13.45.15
न हि तेऽप्राप्यमस्तीह त्रिषु लोकेषु किञ्चन ।
लोकान्सृजेस्त्वमपरानिच्छन्यदुकुलोद्वह ॥ १३.४५.१५ ॥
Nada nestes três mundos te é aqui inalcançável. Ó sustentáculo da linhagem de Yadu, se o desejasses, poderias criar outros mundos.
13.45.16
त्वया द्वादशवर्षाणि व्रतीभूतेन शुष्यता ।
आराध्य पशुभर्तारं रुक्मिण्यां जनिताः सुताः ॥ १३.४५.१६ ॥
Durante doze anos, feito guardião de votos, definhando, adoraste o Senhor dos Animais, e assim nasceram filhos de Rukmiṇī.
13.45.17
चारुदेष्णः सुचारुश्च चारुवेशो यशोधरः ।
चारुश्रवाश्चारुयशाः प्रद्युम्नः सम्भुरेव च ॥ १३.४५.१७ ॥
Cārudeṣṇa, Sucāru, Cāruveśa, Yaśodhara, Cāruśravas, Cāruyaśas, Pradyumna e também Sambhu.
13.45.18
यथा ते जनिताः पुत्रा रुक्मिण्यां चारुविक्रमाः ।
तथा ममापि तनयं प्रयच्छ मधुसूदन ॥ १३.४५.१८ ॥
Assim como nasceram de Rukmiṇī teus filhos de belo valor, dá-me também meu filho, ó matador de Madhu.
13.45.19
इत्येवं चोदितो देव्या तामवोचं सुमध्यमाम् ।
अनुजानीहि मां राज्ञि करिष्ये वचनं तव ॥ १३.४५.१९ ॥
Assim instigado pela deusa, falei àquela de cintura esbelta: Ó rainha, concede-me licença; cumprirei a tua palavra.
13.45.20
सा च मामब्रवीद्गच्छ शिवाय विजयाय च ।
ब्रह्मा शिवः काश्यपश्च नद्यो देवा मनोऽनुगाः। ॥ १३.४५.२० ॥
Ela me disse: Vai para o bem-estar e a vitória; que Brahmā, Śiva, Kāśyapa, os rios e os deuses que seguem a mente estejam contigo.
13.45.21
क्षेत्रौषध्यो यज्ञवाहाश्छन्दास्यृषिगणाध्वराः ।
समुद्रा दक्षिणा स्तोभा ऋक्षाणि पितरो ग्रहाः ॥ १३.४५.२१ ॥
Os campos e as ervas, os portadores do sacrifício, os metros védicos, os sacrifícios da multidão de sábios, os oceanos, as oferendas sacrificiais, os cantos, as constelações, os antepassados e os planetas.
13.45.22
देवपत्न्यो देवकन्या देवमातर एव च ।
मन्वन्तराणि गावश्च चन्द्रमाः सविता हरिः ॥ १३.४५.२२ ॥
As esposas dos deuses, as filhas dos deuses, as mães dos deuses, os manvantaras, as vacas, a lua, o sol Savitṛ e Hari.
13.45.23
सावित्री ब्रह्मविद्या च ऋतवो वत्सरास्तथा ।
क्षणा लवा मुहूर्ताश्च निमेषा युगपर्ययाः ॥ १३.४५.२३ ॥
Sāvitrī e o conhecimento de Brahman, as estações e os anos, assim como os momentos, os instantes, os muhūrtas, os piscares de olhos e as revoluções dos yugas.
13.45.24
रक्षन्तु सर्वत्र गतं त्वां यादव सुखाय च ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानमप्रमत्तो भवानघ ॥ १३.४५.२४ ॥
Ó Yādava, aonde quer que vás, que te protejam para a tua felicidade. Ó sem mácula, segue pelo caminho seguro, atento.
13.45.25
एवं कृतस्वस्त्ययनस्तयाऽहं ।
ततोऽभ्यनुज्ञाय नरेन्द्रपुत्रीम्।
पितुः समीपं नरसत्तमस्य ।
मातुश्च राज्ञश्च तथाऽऽहुकस्य ॥ १३.४५.२५ ॥
Assim, tendo recebido dela as bênçãos auspiciosas, despedi-me então da filha do rei e fui à presença de meu pai, o melhor dos homens, de minha mãe, do rei e de Āhuka.
13.45.27
ततःसमृद्धिर्भवतोऽस्त्वविघ्नम् ।
प्राप्यानुज्ञां गुरुजनादहं तार्क्ष्यमचिन्तयम्।
सोवहद्धिमवन्तं मां प्राप्य चैनं व्यसर्जयम् ॥ १३.४५.२७ ॥
Então que a tua prosperidade seja sem obstáculos. Tendo obtido a licença dos mais velhos, pensei em Tārkṣya (Garuḍa); ele me levou ao Himalaia, e, ali chegado, eu o libertei.
13.45.28
तत्राहमद्बुतान्भावानपश्यं गिरिसत्तमे ।
क्षेत्रं च तपसां श्रेष्ठं पश्याम्यद्भुतमुत्तमम् ॥ १३.४५.२८ ॥
Ali, no melhor dos montes, vi maravilhas. Vi também um lugar sagrado, o primeiro das austeridades, maravilhoso e supremo.
13.45.29
दिव्यं वैयाघ्रपद्यस्य उपमन्योर्महात्मनः ।
पूजितं देवगन्धर्वैर्ब्राह्मया लक्ष्म्या समावृतम् ॥ १३.४५.२९ ॥
O divino (eremitério) do magnânimo Upamanyu, filho de Vyāghrapāda, era venerado por deuses e gandharvas, cercado pelo esplendor de Lakṣmī de Brahmā.
13.45.30
धवककुभकदम्बनारिकेलैः ।
कुरवककेतकजम्बुपाटलाभिः।
वटवरुणकवत्सनाभविल्वैः ।
सरलकपित्थप्रियालसालतालैः ॥ १३.४५.३० ॥
Era adornado com árvores dhava, kubha, kadamba, coqueiro, kuravaka, ketaka, jambu, pāṭalā, figueira-de-bengala, varuṇa, vatsanābha, bilva, sarala, kapittha, priyāla, sāla e palmeiras.
13.45.31
बदरीकुन्दपुन्नागरैशोकाम्रातिमुक्तकैः ।
मधूकैः कोविदारैश्च चम्पकैः पनसैस्तथा ॥ १३.४५.३१ ॥
Era adornado com árvores badarī, kunda, punnāga, aśoka, manga, atimuktaka, madhūka, kovidāra, campaka e jaqueira, e assim também.
13.45.32
वन्यैर्बहुविधैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युतम् ।
पुष्पगुल्मलताकीर्णं कदलीषण्डशोभितम् ॥ १३.४५.३२ ॥
Repleto de árvores silvestres de muitas espécies que dão frutos e flores, coberto de arbustos floridos e trepadeiras, adornado com bosques de bananeiras.
13.45.33
नानाशकुनिसम्भोज्यैः फलैर्वृक्षैरलङ्कृतम् ।
यथास्थानविनिक्षिप्तैर्भूषितं भस्मराशिभिः ॥ १३.४५.३३ ॥
Adornado com frutos e árvores de que se alimentam muitas aves, embelezado com montes de cinza dispostos em seus lugares.
13.45.34
रुरुवानरशार्दूलसिंहद्वीपिसमाकुलम् ।
कुरङ्गबर्हिणाकीर्णं मार्जारभुजगावृतम्।
पूगैश्च मृगजातीनां महिषर्क्षनिषेवितम् ॥ १३.४५.३४ ॥
Repleto de veados ruru, macacos, tigres, leões e leopardos, coberto de antílopes e pavões, cercado por gatos e serpentes, frequentado por rebanhos de muitas espécies, búfalos e ursos.
13.45.35
सकृत्प्रभिन्नैश्च गजैर्विभूषितं ।
प्रहृष्टनानाविधपक्षिसेवितम्।
सुपुष्पितैरम्बुधरप्रकाशै-
र्महीरुहाणां च वनैर्विचित्रैः ॥ १३.४५.३५ ॥
Adornado com elefantes em cio, frequentado por muitas espécies de aves alegres, cheio de árvores bem floridas que brilham como nuvens e de bosques variados.
13.45.36
नानापुष्परजोमिश्रो गजदानाधइवासितः ।
दिव्यस्त्रीगीतबहुलो मारुतोऽभिमुखो ववौ ॥ १३.४५.३६ ॥
Um vento misturado ao pólen de muitas flores, perfumado pelo ichor dos elefantes, rico em cantos de mulheres divinas, soprou de frente.
13.45.37
धारानिनादैर्विहगप्राणादैः ।
शुभैस्तथा बृंहितैः कुञ्जराणाम्।
गीतैस्तथा किन्नराणामुदारैः ।
शुभैः स्वनैः सामगानां च वीर ॥ १३.४५.३७ ॥
Com o estrondo dos riachos, os cantos auspiciosos das aves, o barrido propício dos elefantes, os nobres cantos dos kinnaras e os sons auspiciosos dos que entoam o Sāma, ó herói.
13.45.38
अचिन्त्यं मनसाऽप्यन्यैः सरोभिः समलङ्कृतम् ।
विशालैश्चाग्निशरणैर्भूषितं कुसुमावृतैः ॥ १३.४५.३८ ॥
Inconcebível até para a mente, adornado por lagos para outros, com vastos refúgios de fogo, enfeitado e coberto de flores.
13.45.39
विभूषितं पुण्ययवित्रतोयया ।
सदा च जुष्टं नृप जह्नुकन्यया।
विभूषितं धर्मभृतां वरिष्ठै-
र्महात्मभिर्वह्निसमानकल्पैः ॥ १३.४५.३९ ॥
Adornado com águas sagradas e puras, ó rei, sempre frequentado pela filha de Jahnu (o Gaṅgā), adornado pelos melhores portadores do dharma, grandes almas semelhantes ao fogo.
13.45.40
वाय्वाहारैरम्बुपैर्जप्यनित्यैः ।
सम्प्रक्षालैर्योगिभिर्ध्याननित्यैः।
धूमप्राशैरूष्मपैः क्षीरपैश्च ।
संजुष्टं च ब्राह्मणेन्द्रैः समन्तात् ॥ १३.४५.४० ॥
Frequentado por todos os lados pelos mais eminentes brâmanes: comedores de ar, bebedores de água, recitadores constantes do japa, iogues que praticam abluções, constantes na meditação, comedores de fumaça, bebedores de calor e bebedores de leite.
13.45.41
गोचारिणोऽर्थाश्मकुट्टा दन्तोलूखलिकास्तथा ।
मरीचिपाः फेनपाश्च तथैव मृगचारिणः ॥ १३.४५.४१ ॥
Os que vagueiam como vacas, os que trituram o grão com pedras, os que fazem dos dentes o pilão, assim como os bebedores de raios de sol, os bebedores de espuma e os que vagueiam como veados.
13.45.42
अश्वत्थफलभक्षाश्च तथा ह्युदकशायिनः ।
चीचचर्माम्बरधरास्तथा वल्कलधारिणः ॥ १३.४५.४२ ॥
Os que comem os frutos da figueira, assim como os que dormem na água, os que vestem roupas de casca de cīca e de couro, e os que vestem roupas de casca.
13.45.43
सुदुःखान्नियमांस्तांस्तान्वहतः सुतपोधनान् ।
पश्यन्मुनीन्बहुविधानप्रवेष्टुमुपचक्रमे ॥ १३.४५.४३ ॥
Vendo os sábios de muitas espécies que observavam aqueles votos severíssimos, cuja riqueza era a austeridade, começou a entrar.
13.45.44
सूपूजितं देवगणैर्महात्मभिः ।
शिवादिभिर्भारतपुण्यकर्मभिः।
रराज तच्चाश्रममण्डलं सदा ।
दिवीव राजञ्शशिमण्डलं यथा ॥ १३.४५.४४ ॥
Muito venerado por multidões de deuses e pelos magnânimos, encabeçados por Śiva, e pelos meritórios descendentes dos Bhāratas, aquele círculo de eremitérios sempre resplandecia, ó rei, como o disco da lua no céu.
13.45.45
क्रीडन्ति सर्पैर्नकुला मृगैर्व्याघ्राश्च मित्रवत् ।
प्रभावाद्दीप्ततपसां सन्निकर्षान्महात्मनाम् ॥ १३.४५.४५ ॥
Pelo poder e pela proximidade dos magnânimos cuja ascese resplandece, mangustos brincam com serpentes e tigres com veados, como amigos.
13.45.46
तत्राश्रमपदे श्रेष्ठे सर्वभूतमनोरम ।
सेविते द्विजशार्दूलैर्वेदवेदाङ्गपारगैः ॥ १३.४५.४६ ॥
Ali, naquele excelente sítio de eremitério, deleite das mentes de todos os seres, era frequentado por brâmanes, tigres entre os duas-vezes-nascidos, versados nos Vedas e seus membros.
13.45.47
नानानियमविख्यातैर्ऋषिभि सुमहान्मभिः ।
प्रविशन्नेव चापश्यं जटाचीरधरं प्रभुम् ॥ १३.४५.४७ ॥
Ao entrar entre os sábios, renomados por seus diversos votos e muito magnânimos, vi um senhor que trazia cabelos emaranhados e vestes de casca.
13.45.48
तेजसा तपसा चैव दीप्यमानं यथाऽनलम् ।
शिष्यैरनुगतं शान्तं युवानं ब्राह्मणर्वभम् ॥ १३.४५.४८ ॥
Resplandecente como o fogo pelo brilho e pela ascese, seguido por discípulos, sereno, jovem, o touro entre os brâmanes.
13.45.49
शिरसा वन्दमानं मामुपमन्युरभाषत ॥ १३.४५.४९ ॥
Enquanto eu o saudava inclinando a cabeça, Upamanyu me falou.
13.45.50
स्वागतं पुण्डरीकाक्ष सफलानि तपांसि नः ।
यः पूज्यः पूजयसि मां द्रष्टव्यो द्रष्टुमिच्छसि ॥ १३.४५.५० ॥
Bem-vindo, ó de olhos de lótus; as nossas austeridades deram fruto. Tu, digno de adoração, adoras-me; tu, digno de ser visto, desejas ver-me.
13.45.51
मनुष्यतानुवृत्त्या त्वा ज्ञात्वा तिष्ठाम सर्वगम् ।
तमहं प्राञ्जलिर्भूत्वा मृगपक्षिष्वथाग्निषु।
धर्मे च शिष्यवर्गे च समपृच्छमनामयम् ॥ १३.४५.५१ ॥
Seguindo o costume humano, sabendo-te omnipresente, permanecemos de pé. De mãos postas, perguntei-lhe pelo bem-estar das feras e aves, dos fogos, do dharma e dos discípulos.
13.45.52
ततो मां भगवानाह साम्ना परमवल्गुना ।
लप्स्यसे तनयं कृष्णि आत्मतुल्यमसंशयम् ॥ १३.४५.५२ ॥
Então o Senhor falou-me com palavras muito doces: «Obterás sem dúvida um filho igual a ti, ó descendente de Kṛṣṇi.»
13.45.53
तपः सुमहदास्थाय तोषयेशानमीश्वरम् ।
इह देवः सपत्नीकः समाक्रीडत्यधोक्षज ॥ १३.४५.५३ ॥
Empreende uma austeridade muito grande e apazigua Īśāna, o Senhor. Aqui o deus brinca com a sua consorte, ó Adhokṣaja.
13.45.54
इहैनं दैवतश्रेष्ठं देवाः सर्षिगणाः पुरा ।
तपसा ब्रह्मचर्येण सत्येन च दमेन च ॥ १३.४५.५४ ॥
Aqui, em tempos antigos, os deuses e os grupos de sábios veneraram este melhor dos deuses pela austeridade, castidade, veracidade e domínio de si.
13.45.55
तोषयित्वा शुभान्कामान्प्राप्तवन्तो जनार्दन ।
तेजसां सपसां चैव निधिः स भगवानिह ॥ १३.४५.५५ ॥
Tendo-o agradado, ó Janārdana, as gentes obtiveram desejos auspiciosos. Esse Senhor aqui é o tesouro dos esplendores e das austeridades.
13.45.56
शुभाशुभान्वितान्भावान्विसृजन्स क्षिपन्नपि ।
आस्ते देव्या सहाचिन्त्यो यं प्रार्थयसि शत्रुहन् ॥ १३.४५.५६ ॥
Embora descarte e lance fora os estados ligados ao auspicioso e ao inauspicioso, aquele inconcebível permanece com a deusa que desejas, ó matador de inimigos.
13.45.57
हिरण्यकशिपुर्योऽभूद्दानवो मेरुकम्पनः ।
तेन सर्वामरैश्वर्यं शर्वात्प्राप्तं समार्बुदम् ॥ १३.४५.५७ ॥
Houve o Dānava Hiraṇyakaśipu, que fez o Meru tremer; de Śarva obteve o domínio sobre todos os imortais por cem milhões de anos.
13.45.58
तस्यैव पुत्रप्रवरो दमनो नाम विश्रुतः ।
महादेववराच्छक्रं वर्षार्बुदमयोधयम् ॥ १३.४५.५८ ॥
Seu filho mais excelente, famoso pelo nome de Damana, lutou contra Indra por cem milhões de anos pela dádiva de Mahādeva.
13.45.59
विष्णोश्चक्रं च तद्धोरं वज्रमाखण्डलस्य च ।
शीर्णं पुराऽभवत्तात ग्रहस्याङ्गेषु केशव ॥ १३.४५.५९ ॥
O terrível disco de Viṣṇu e o raio de Indra outrora se partiram sobre os membros do agarrador, ó querido, ó Keśava.
13.45.60
यत्तद्भगवता पूर्वं दत्तं चक्रं तवानघ ।
जलान्तरचरं हत्वा दैत्यं च बलगर्वितम् ॥ १३.४५.६० ॥
Aquele disco que o Bem-Aventurado te deu outrora, ó sem mácula, ao matar o Daitya que vagava nas águas e se orgulhava de sua força.
13.45.61
उत्पादितं वृषाङ्केन दीप्तज्वलनसन्निभम् ।
दत्तं भगवता तुभ्यं दुर्धषं तेजसाऽद्भुतम् ॥ १३.४५.६१ ॥
Produzido pelo de estandarte de touro, semelhante a um fogo ardente, dado a ti pelo Bem-Aventurado, invencível e admirável em seu brilho.
13.45.62
न शक्यं द्रष्टुमन्येन वर्जयित्वा पिनाकिनम् ।
सुदर्शनं भवत्येवं भवेनोक्तं तदा तु तत् ॥ १३.४५.६२ ॥
Ninguém pode vê-lo, exceto Pināḳin (Śiva). Então Bhava (Śiva) declarou que ele se tornaria o Sudarśana.
13.45.63
सुदर्शनं तदा तस्य लोके नाम प्रतिष्ठितम् ।
तज्जीर्णमभावत्तात ग्रहस्याङ्गेषु केशव। ॥ १३.४५.६३ ॥
Então seu nome Sudarśana foi estabelecido no mundo. Querido Keśava, ele se desgastou nos membros de Graha.
13.45.64
ग्रहस्यातिवलस्याङ्गे वरदत्तस्य धीमतः ।
न शस्त्राणि वहन्त्यङ्गे चक्रवज्रशतान्यपि ॥ १३.४५.६४ ॥
No corpo de Graha, o muito poderoso e sábio, concedido por dádiva, nem centenas de discos e raios suportam armas.
13.45.65
अर्द्यमानाश्च विबुधा ग्रहेणि सुबलीयसा ।
शिवदत्तवराञ्जघ्नुरसुरेन्द्रान्सुरा भृशम् ॥ १३.४५.६५ ॥
Atormentados pelo muito forte Graha, os deuses, com as dádivas concedidas por Śiva, abateram ferozmente os senhores dos asuras.
13.45.66
तृष्टो विद्युत्प्रभस्यापि त्रिलोकेश्वरतां ददौ ।
शतं वर्षसहस्राणां सर्वलोकेश्वरोऽभवत् ॥ १३.४५.६६ ॥
Satisfeito, deu também a Vidyutprabha o senhorio dos três mundos; por cem mil anos tornou-se senhor de todos os mundos.
13.45.67
ममैवानुचरो नित्यं भवितासीति चाब्रवीत् ।
तथा पुत्रसहस्राणामयुतं च ददौ प्रभुः ॥ १३.४५.६७ ॥
Ele também disse: «Serás sempre meu seguidor». Igualmente, o senhor lhe deu dez mil filhos de milhares.
13.45.68
कुशद्वीपं च स ददौ राज्येन भगवानजः ।
तथा शतमुखो नाम धात्रा सृष्टो महासुरः। ॥ १३.४५.६८ ॥
O bem-aventurado Aja deu-lhe a ilha de Kuśa como reino. Assim também havia o grande asura chamado Śatamukha, criado por Dhātṛ.
13.45.69
येन वर्षशतं साग्रमात्ममांसैर्हुतोऽनलः ।
तं प्राह भववांस्तुष्टः किंकरोमीति शंकरः ॥ १३.४५.६९ ॥
Àquele que, por mais de cem anos, ofereceu a própria carne como oblação ao fogo, Śaṅkara, satisfeito, disse: 'O que devo fazer?'
13.45.70
तं वै शतमुखः प्राह योगो भवतु मेऽद्भुतः ।
बलं च दैवतश्रेष्ठ शाश्वतं सम्प्रयच्छ मे ॥ १३.४५.७० ॥
Śatamukha disse-lhe: 'Que eu tenha um yoga maravilhoso, e, melhor dos deuses, concede-me força eterna.'
13.45.71
तथेति भगवानाह तस्य तद्वचनं प्रभुः ।
स्वायंभुवः क्रतुश्चापि पुत्रार्थमभवत्पुरा ॥ १३.४५.७१ ॥
O bem-aventurado Senhor respondeu às suas palavras: 'Assim seja.' Em tempos antigos, também Svāyambhuva Kratu tornara-se assim por causa de um filho.
13.45.72
आविश्य योगेनात्मानं त्रीणि वर्षशतान्यपि ।
तस्य चोपददौ पुत्रान्सहस्रं क्रतुसम्मितान्।
योगेश्वरं देवगीतं वेत्थ कृष्ण न संशयः ॥ १३.४५.७२ ॥
Entrando em si mesmo pelo yoga, praticou por trezentos anos e deu-lhe mil filhos iguais a sacrifícios. Tu conheces, Kṛṣṇa, o canto divino do senhor do yoga; não há dúvida.
13.45.73
याज्ञवल्क्य इति ख्यात ऋषिः परमधार्मिकः ।
आराध्य स महादेवं प्राप्तवानतुलं यशः ॥ १३.४५.७३ ॥
O sábio renomado como Yājñavalkya, o mais justo, tendo adorado Mahādeva, obteve fama incomparável.
13.45.74
वेदव्यासश्च योगात्मा पराशरसुतो मुनिः ।
सोऽपि शंकरमाराध्य प्राप्तवानतुलं यशः ॥ १३.४५.७४ ॥
Vedavyāsa, cujo ser é yoga, o sábio filho de Parāśara, também ele, tendo adorado Śaṅkara, obteve glória incomparável.
13.45.75
वालखिल्या मघवता ह्यवज्ञाताः पुरा किल ।
तैः क्रुद्धैर्भगवान्रुद्रस्तपसा तोषितो ह्यभूत् ॥ १३.४५.७५ ॥
Outrora Maghavan (Indra) desprezou os Vālakhilyas; pela ascese deles, irados como estavam, o venerável Rudra ficou satisfeito.
13.45.76
तांश्चापि दैवतश्रेष्ठः प्राह प्रीतो जगत्पतिः ।
सुपर्णं सोमहर्तारं तपसोत्पादयिष्यथ ॥ १३.४५.७६ ॥
O melhor dos deuses, senhor do mundo, satisfeito, também lhes falou: 'Pela ascese gerareis Suparṇa (Garuḍa), o ladrão do soma.'
13.45.77
महादेवस्य रोषाच्च आपो नष्टाः पुराऽभवन् ।
ताश्च सप्तकपालेन देवैरन्याः प्रवर्तिताः ॥ १३.४५.७७ ॥
Outrora, pela cólera de Mahādeva, as águas foram destruídas, e os deuses fizeram correr outras águas por meio do vaso de sete crânios.
13.45.78
ततः पानीयमभवत्प्रसन्ने त्र्यम्बके भुवि ।
अत्रिभार्या सुतं दत्तं सोमं दुर्वाससं प्रभो ॥ १३.४५.७८ ॥
Então, quando o de três olhos se agradou, surgiu água potável na terra; e à esposa de Atri, ó senhor, foram dados filhos chamados Soma e Durvāsas.
13.45.79
अत्रेर्भार्याऽपि भर्तारं संत्यज्य ब्रह्मवादिनी ।
नाहं तव मुने भूयो वशगा स्यां कथञ्चन ॥ १३.४५.७९ ॥
A esposa de Atri também, falante de Brahman, abandonando o marido, disse: 'Ó sábio, nunca mais estarei sob teu domínio de forma alguma.'
13.45.80
इत्युक्त्वा सा महादेवमगमच्छरणं किल ।
निराहास भयादत्रेस्त्रीणि वर्षशतान्यपि ॥ १३.४५.८० ॥
Tendo dito isso, ela foi buscar refúgio em Mahādeva, e por medo de Atri jejuou por até trezentos anos.
13.45.81
अशेत मुसलेष्वेव प्रसादार्थं भवस्य सा ।
तामब्रवीद्धसन्देवो भविता वै सुतस्तव ॥ १३.४५.८१ ॥
Pela graça de Bhava, ela deitou-se sobre os pilões, e o deus, rindo, disse-lhe: "Certamente um filho nascerá para ti."
13.45.82
विना भर्त्रा चरुद्रेण भविष्यति न संशयः ।
वंशे तवैव नाम्ना तु ख्यातिं यास्यति चेप्सिताम् ॥ १३.४५.८२ ॥
Sem marido, acontecerá por meio de Cārudra (Śiva), não há dúvida; e na tua própria linhagem, com o teu nome, ele alcançará a fama que deseja.
13.45.83
विकर्णश्च महादेवं तथा भक्तसुखावहम् ।
प्रसाद्य भगवान्सिद्धिं प्राप्तवान्मधुसूदन ॥ १३.४५.८३ ॥
Vikarṇa também, da mesma forma, tendo propiciado Mahādeva, que traz felicidade aos seus devotos, alcançou a perfeição, ó matador de Madhu.
13.45.84
शाकल्यः संशितात्मा वै नववर्षशतान्यपि ।
आराधयामास भवं मनोयज्ञेन केशव ॥ १३.४५.८४ ॥
Śākalya, com a alma disciplinada, adorou Bhava por até novecentos anos através do sacrifício da mente, ó Keśava.
13.45.85
तं चाह भगवांस्तुष्टो ग्रन्थकारो भविष्यसि ।
वत्साक्षया च ते कीतिस्त्रेलोक्ये वै भविष्यति ॥ १३.४५.८५ ॥
O Senhor, satisfeito, disse-lhe: "Serás autor de textos, e a tua fama será imperecível nos três mundos."
13.45.86
अक्षयं च कुलं तेऽस्तु महर्षिभिरलंकृतम् ।
भविष्यति द्विजश्रेष्ठः सूत्रकर्ता सुतस्तव ॥ १३.४५.८६ ॥
Que a tua linhagem seja inesgotável e adornada por grandes sábios. Melhor dos duas vezes nascidos, teu filho será o autor dos aforismos.
13.45.87
सावर्णिश्चापि विख्यात ऋषिरासीत्कृते युगे ।
इह तेन तपस्तप्तं षष्टिवर्षशतान्यथ ॥ १३.४५.८७ ॥
Na era Kṛta houve um sábio renomado chamado Sāvarṇi. Ele praticou austeridades aqui por seiscentos anos.
13.45.88
तमाह भगवान्रुद्रः साक्षात्तुष्टोस्मि तेऽनघ ।
ग्रन्थकृल्लोकविख्यातो भवितास्यजरामरः ॥ १३.४५.८८ ॥
O bem-aventurado Rudra disse-lhe: 'Ó sem mácula, estou diretamente satisfeito contigo. Serás um autor de textos famoso no mundo, sem velhice e imortal.'
13.45.89
शक्रेणि तु पुरा देवो वाराणस्यां जनार्दन ।
आराधितोऽभूद्भक्तेन दिग्वासा भस्मगुष्ठितः
आराध्य स महादेवं देवराज्यमवाप्तवान् ॥ १३.४५.८९ ॥
Ó Janārdana, outrora em Vārāṇasī, Indra adorou com devoção o deus nu e coberto de cinza. Tendo propiciado aquele grande deus, obteve a soberania dos deuses.
13.45.90
नारदेन तु भक्त्याऽसौ भव आराधितः पुरा ।
तस्य तुष्टो महादेवो जगौ देवगुरुर्गुरुः ॥ १३.४५.९० ॥
Outrora Nārada adorou Bhava com devoção. Satisfeito com ele, o grande deus, mestre dos deuses, cantou.
13.45.91
तेजसा तपसा कीर्त्या त्वत्समो न भविष्यति ।
गीतेन वादितव्येन नित्यं मामनुयास्यसि ॥ १३.४५.९१ ॥
Ninguém se igualará a ti em esplendor, austeridade ou fama. Com canto e instrumento sempre me seguirás.
13.45.92
बाणः स्कन्दसमत्वं च कामो दर्पविमोक्षणम् ।
लवणोऽवध्यतामन्यैर्दशास्यश्च पुनर्बलम्।
अन्तकोऽन्तमनुप्राप्तस्तस्मात्कोऽन्यः परः प्रभुः ॥ १३.४५.९२ ॥
Bāṇa tornou-se igual a Skanda, Kāma foi libertado do orgulho, Lavaṇa tornou-se invulnerável a outros, e o de dez cabeças, Daśāsya, recuperou a força. A própria Morte chegou ao fim; quem, então, é outro senhor superior?
13.45.93
मयाऽपि च यथा दृष्टो देवदेवः पुरा विभो ।
साक्षात्पशुपतिस्तात तच्चापि शृणु माधव ॥ १३.४५.९३ ॥
Ó poderoso, como também eu outrora vi o deus dos deuses, o próprio Paśupati, face a face — ouve também isso, querido, ó Mādhava.
13.45.94
यदर्थं च मया देवः प्रयतेन तथा विभो ।
आराधितो महातेजास्तच्चापि शृणु विस्तरात् ॥ १३.४५.९४ ॥
Ó poderoso, o propósito pelo qual adorei com tanto empenho aquele deus de grande esplendor — ouve também isso em detalhe.
13.45.95
यदवाप्तं च मे पूर्वं देवदेवान्महेश्वरात् ।
तत्सर्वं निखिलेनाद्य कथयिष्यामि तेऽनघ ॥ १३.४५.९५ ॥
Tudo o que outrora obtive de Maheśvara, o deus dos deuses, agora te contarei por completo, ó sem mácula.
13.45.96
पुरा कृतयुगे तात ऋषिरासीन्महायशाः ।
व्याघ्रपाद इति ख्यातो वेदवेदाङ्गपारगः।
तस्याहमभवं पुत्रो धौम्यश्चापि ममानुजः ॥ १३.४५.९६ ॥
Outrora, querido, na era Kṛta, houve um sábio de grande fama chamado Vyāghrapāda, mestre dos Vedas e de seus membros. Eu fui seu filho, e Dhaumya era meu irmão mais novo.
13.45.97
कस्यचित्त्थ कालस्य धौम्येन सह माधव ।
आगच्छमाश्रमं क्रीडन्मुनीनां भावितात्मनाम् ॥ १३.४५.९७ ॥
Certa vez, ó Mādhava, brincando com Dhaumya, cheguei ao eremitério dos sábios de almas purificadas.
13.45.98
तत्रापि च मया दृष्टा दुह्यमाना पयस्विनी ।
लक्षितं च मया क्षीरं स्वादुतो ह्यमृतोपमम् ॥ १३.४५.९८ ॥
Ali também vi uma vaca leiteira sendo ordenhada, e observei seu leite, que em doçura era de fato como o néctar.
13.45.99
तदाप्रभृति चैवाहमरुदं मधुसूदन ।
दीयतां दीयतां क्षीरं मम मातरितीरिता ॥ १३.४५.९९ ॥
Ó Madhusūdana, desde então comecei a chorar, dizendo: "Mãe, dê-me leite, dê-me leite!"
13.45.100
अभावाच्चैव दुग्धस्य दुःखिता जननी तदा ॥ १३.४५.१०० ॥
E então, pela falta de leite, minha mãe ficou aflita.
13.45.101
ततः पिष्टं समालोड्य तोयेन सह माधव ।
आवयोः क्षीरमित्येव पानार्थं समुपानयत् ॥ १३.४५.१०१ ॥
Então, ó Mādhava, tendo misturado bem a farinha com água, dizendo "Este é leite para nós dois", ela a trouxe para beber.
13.45.102
अथ गव्यं पयस्तात कदाचित्प्राशितं मया। ॥ १३.४५.१०२ ॥
Então, querido, uma vez bebi leite de vaca.
13.45.103
पित्राऽहं यज्ञकाले हि नीतो ज्ञातिकुलं महत् ।
तत्र सा क्षरते देवी दिव्या गौः सुरनन्दिनी ॥ १३.४५.१०३ ॥
No tempo de um sacrifício, meu pai me levou à grande casa dos parentes, onde aquela vaca divina, filha dos deuses, verte o seu leite.
13.45.104
यस्ताहं तत्पयः पीत्वा रसेन ह्यमृतोपमम् ।
ज्ञात्वा क्षीरगुणांश्चैव उपलभ्य हि सम्भवम्।
स च पिष्टरसस्तात न मे प्रीतिमुपावहत् ॥ १३.४५.१०४ ॥
Tendo bebido aquele leite de sabor semelhante ao néctar, e conhecendo suas qualidades e origem, ainda assim, caro amigo, aquela essência triturada não me trouxe alegria.
13.45.105
ततोऽहमब्रुवं बाल्याज्जननीमात्मनस्तदा ।
नेदं क्षीरोदनं मातर्यत्त्वं मे दत्तवत्यसि ॥ १३.४५.१०५ ॥
Então, por infantilidade, disse à minha mãe: Mãe, isto não é o arroz doce de leite que me deste.
13.45.106
ततो मामब्रवीन्माता दुःखशोकसमन्विता ।
पुत्रस्नेहात्परिष्वज्य मूर्ध्नि चाघ्राय माधव ॥ १३.४५.१०६ ॥
Então minha mãe, cheia de dor e aflição, falou-me; por amor ao filho, abraçando-me e cheirando-me a cabeça, ó Mādhava.
13.45.107
कुतः क्षीरोदनं वत्स मुनीनां भावितात्मनम् ।
वने निवसतां नित्यं कन्दमूलफलाशिनाम् ॥ १३.४५.१०७ ॥
Querido filho, para os sábios de alma purificada que sempre habitam a floresta e se alimentam de raízes, tubérculos e frutos, de onde viria o arroz doce de leite?
13.45.108
आस्थितानां नदीं दिव्यां वालखिल्यैर्निषेविताम् ।
कुत क्षीरं वनस्थानां मुनीनां गिरिवासिनाम् ॥ १३.४५.१०८ ॥
Para os que se refugiaram no rio divino frequentado pelos Vālakhilya, para os sábios que habitam a floresta e as montanhas, de onde viria o leite?
13.45.109
पावनानां वनाशानां वनाश्रमनिवासिनाम् ।
ग्राम्याहारनिवृत्तानामारण्यफलभोजिनाम्।
नास्ति पुत्र पयोऽरण्ये सुरभीगोत्रवर्जिते ॥ १३.४५.१०९ ॥
Filho, para os que são puros, cuja esperança está na floresta, que habitam os eremitérios da floresta, que abandonaram a comida da aldeia e comem frutos silvestres, não há leite na floresta, desprovida da linhagem da vaca divina Surabhī.
13.45.110
नदीगह्वरशैलेषु तीर्थेषु विविधेषु च ।
तपसा जप्यनित्यानां शिवो नः परमा गतिः ॥ १३.४५.११० ॥
Em rios, cavernas e montanhas, e nos diversos vaus sagrados, para os que praticam austeridade e recitação constante, Śiva é nosso refúgio supremo.
13.45.111
अप्रसाद्य विरूपाक्षं वरदं स्थाणुमव्ययम् ।
कुतः क्षीरोदनं वत्स सुखानि वसनानि च ॥ १३.४५.१११ ॥
Filho, sem aplacar Śiva, o de três olhos, doador de graças, firme e imperecível, como haveria leite e arroz, ou roupas confortáveis?
13.45.112
तं प्रपद्य सदा वत्स सर्वभावेन शङ्करम् ।
तत्प्रसादाच्च कामेभ्यः फलं प्राप्स्यसि पुत्रक ॥ १३.४५.११२ ॥
Filho, refugia-te sempre naquele Śaṅkara com todo o teu ser; pela sua graça obterás o fruto dos teus desejos, meu filho.
13.45.113
जनन्यास्तद्वचः श्रुत्वा तदाप्रभृति शत्रुहन् ।
प्राञ्जलिः प्रणतो भूत्वा इदमम्बामवोचयं ॥ १३.४५.११३ ॥
Ao ouvir as palavras de minha mãe, matador de inimigos, desde aquele instante, com as mãos postas e reverente, falei-lhe assim.
13.45.114
कोऽयमम्ब महादेवः स कथं च प्रसीदति ।
कुत्र वा वसते देवो द्रष्टव्यो वा कथञ्चन ॥ १३.४५.११४ ॥
Mãe, quem é este Mahādeva? Como se agrada ele? Onde habita esse deus, e de alguma forma como poderia ele ser visto?
13.45.115
तुष्यते वा कथं शर्वो रूपं तस्य च कीदृशम् ।
कथं ज्ञेयः प्रसन्नो वा दर्शयेज्जननी मम ॥ १३.४५.११५ ॥
Como se satisfaz Śarva, e qual é a sua forma? Como se pode saber que está agradado? Mãe, como poderia ele mostrar-se a mim?
13.45.116
एवमुक्ता तदा कृष्ण माता मे सुतवत्सला ।
मूर्घन्याध्राय गोविन्द सबाष्पाकुललोचना ॥ १३.४५.११६ ॥
Assim interpelada, ó Kṛṣṇa, minha mãe, afetuosa para com seu filho, com os olhos turvos e cheios de lágrimas, cheirou minha cabeça, ó Govinda.
13.45.117
प्रमार्जन्ती च गात्राणि मम वै मधुसूदन ।
दैन्यमालम्ब्य जननी इदमाह सुरोत्तम ॥ १३.४५.११७ ॥
Acariciando meus membros, ó Madhusūdana, minha mãe, assumindo a humildade, disse isto, ó melhor dos deuses.
13.45.118
दुर्विज्ञेयो महादेवो दुराधारो दुरन्तकः ।
दुराबाधश्च दुर्ग्राह्यो दुर्द्दश्यो ह्यकृतात्मभिः ॥ १३.४५.११८ ॥
Mahādeva é difícil de conhecer, difícil de sustentar, difícil de esgotar, difícil de perturbar, difícil de apreender, e difícil de ver para aqueles cujo eu não é purificado.
13.45.119
यस्य रूपाण्यनेकानि प्रवदन्ति मनीषिणः ।
स्थानानि च विचित्राणि प्रासादाश्चाप्यनेकशः ॥ १३.४५.११९ ॥
Cujas muitas formas os sábios proclamam, e cujas moradas maravilhosas e muitos palácios também são seus.
13.45.120
को हि तत्त्वेन तद्वेद ईशस्य चरितं शुभम् ।
कृतवान्यानि रूपाणि देवदेवः पुरा किल।
क्रीडते च तथा शर्वः प्रसीदति यथाच वै ॥ १३.४५.१२० ॥
Quem verdadeiramente conhece os atos auspiciosos daquele Senhor, as formas que o deus dos deuses outrora assumiu, e como Śarva brinca e se agrada?
13.45.121
हृदिस्थः सर्वभूतानां विश्वरूपो महेश्वरः ।
भक्तानामनुकम्पार्थं दर्शनं च यथाश्रुतम्।
मुनीनां ब्रुवतां दिव्यमीशानचरितं शुभम् ॥ १३.४५.१२१ ॥
Aquele que habita o coração de todos os seres, cuja forma é o universo, o grande Senhor, concede sua visão por compaixão aos devotos; e, como ouvido dos sábios que falam disso, este é o ato divino e auspicioso de Īśāna.
13.45.122
कृतवान्यानि रूपाणि कथितानि दिवौकसैः ।
अनुग्रहार्थं विप्राणां शृणु वत्स समासतः ॥ १३.४५.१२२ ॥
Ouve brevemente, querido, as formas que assumiu por graça aos brâmanes, formas narradas pelos habitantes do céu.
13.45.123
तानि ते कीर्तयिष्यामि यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १३.४५.१२३ ॥
Eu te contarei aquelas sobre as quais me perguntas.
13.45.124
ब्रह्मविष्णुसुरेन्द्राणां रुद्रादित्याश्विनामपि ।
विश्वेषामपि देवानां वपुर्धारयते भवः ॥ १३.४५.१२४ ॥
Bhava (Śiva) também assume as formas de Brahmā, Viṣṇu, o senhor dos deuses, os Rudras, os Ādityas, os Aśvins e os Viśvedevas.
13.45.125
नराणां देवनारीणां तथा प्रेतपिशाचयोः ।
किरातशबराणां च जलजानामनेकशः ॥ १३.४५.१२५ ॥
Ele também assume muitas formas de homens, deusas, fantasmas e demônios, kirātas e śabaras, e criaturas aquáticas.
13.45.126
करोति भगवान्रूपमाटव्यशबराण्यपि ।
कूर्मो मत्स्यस्तथा शङ्खः प्रवालाङ्कुरभूषणः ॥ १३.४५.१२६ ॥
O bem-aventurado também assume a forma dos śabaras da floresta; assim como a tartaruga, o peixe e a concha adornada com brotos de coral.
13.45.127
यक्षराक्षससर्पाणां दैत्यदानवयोरपि ।
वपुर्धारयते देवो भूयश्च बिलवासिनाम् ॥ १३.४५.१२७ ॥
O deus também assume as formas de yakṣas, rākṣasas e serpentes, de daityas e dānavas, e ainda daqueles que habitam cavernas.
13.45.128
व्याघ्रसिंहमृगाणां च तरक्ष्वृक्षपतत्त्रिणाम् ।
उलूकश्वशृगालानां रूपाणि कुरुतेऽपि च ॥ १३.४५.१२८ ॥
Ele também assume as formas de tigres, leões, cervos, tarakṣus, ursos, aves, corujas, cães e chacais.
13.45.129
हंसकाकमयूराणां कृकलासकसारसाम् ।
रूपाणि च बलाकानां गृध्रचक्राङ्गयोरपि ॥ १३.४५.१२९ ॥
Ele também assume as formas de cisnes, corvos, pavões, lagartos, grous, garças, abutres e patos cakravāka.
13.45.130
करोति वा स रूपाणि धारयत्यपि पर्वतम् ।
गोरूपं च महादेवो हस्त्यश्वोष्ट्रखराकृतिः ॥ १३.४५.१३० ॥
Ele assume essas formas e até sustenta uma montanha. Mahādeva toma a forma de uma vaca e as de elefante, cavalo, camelo e asno.
13.45.131
छागशार्दूलरूपश्च अनेकमृगरूपधृक् ।
अण्डजानां च दिव्यानां वपुर्धारयते भवः ॥ १३.४५.१३१ ॥
Bhava, que toma a forma de cabra e de tigre e assume muitas formas de cervo, também adota os corpos de criaturas divinas nascidas do ovo.
13.45.132
दण्डी छत्री च कुण्डी च द्विजानां वारणस्तथा ।
षण्मुखो वै बहुमुखस्त्रिनेत्रो बहुशीर्षकः ॥ १३.४५.१३२ ॥
Ele é o portador do bastão, o portador do guarda-sol e do cântaro, protetor dos duas vezes nascidos, o de seis faces, o de muitas faces, o de três olhos, o de muitas cabeças.
13.45.133
अनेककटिपादश्च अनेकोदरवक्त्रधृत् ।
अनेकपाणिपार्श्वश्च अनेकगपसंवृतः ॥ १३.४५.१३३ ॥
Ele tem muitos quadris e pés, carrega muitos ventres e rostos, tem muitas mãos e flancos, e está cercado por muitos gaṇas.
13.45.134
ऋषिगन्धर्वरूपश्च सिद्धचारणरूपधृत् ।
भस्पपाण्डुरगात्रश्च चन्द्रार्धकृतभूषणः ॥ १३.४५.१३४ ॥
Assumo a forma de um sábio e de um gandharva, e assumo a forma de um siddha e de um cāraṇa; meu corpo está pálido de cinza, e uma meia-lua é o meu adorno.
13.45.135
अनेकरावसंघुष्टश्चानेकस्तुतिसंस्कृतः ।
सर्वभूतान्तकः सर्वः सर्वलोकप्रतिष्ठितः ॥ १३.४५.१३५ ॥
Ressoando com muitos clamores e honrado com muitos hinos, sou o fim de todos os seres, sou o todo, e estou estabelecido em todos os mundos.
13.45.136
सर्वलोकान्तरात्मा च सर्वगः सर्ववाद्यपि ।
सर्वत्र भगवान्ज्ञेयो हृदिस्थः सर्वदेहिनाम् ॥ १३.४५.१३६ ॥
Sou a alma interior de todos os mundos, tudo penetro, e sou também aquele que fala de todas as coisas. O Senhor bem-aventurado deve ser conhecido em toda parte, morando no coração de todos os seres encarnados.
13.45.137
यो हि यं कामयेत्कामं यस्मिन्नर्थऽर्च्यते पुनः ।
तत्सर्वं वेत्ति देवेशस्तं प्रपद्य यदीच्छसि ॥ १३.४५.१३७ ॥
Qualquer desejo que alguém almeje, e qualquer fim para o qual ele volte a adorar, tudo isso o Senhor dos deuses conhece; se assim desejas, toma refúgio nele.
13.45.138
नन्दते कुप्यते चापि तथा हुंकारयत्यपि ।
चक्री शूली गदापाणिर्मुसली खड्गपट्टसी ॥ १३.४५.१३८ ॥
Ele se alegra, ele se irrita, e da mesma forma pronuncia o grito huṃ. Eu sou o portador do disco, o portador da lança, com a maça na mão, o portador do malho, e portador da espada e do cutelo.
13.45.139
भूधरो नागमौञ्जी च नागकुण्डलकुण्डली ।
नागयज्ञोपवीती य नागचर्मोत्तरच्छदः ॥ १३.४५.१३९ ॥
Sou o sustentador da terra; uso uma serpente como cinto e brincos de serpente; uso uma serpente como cordão sagrado e me visto com um manto de pele de elefante.
13.45.140
हसते गायते चैव नृत्यते च मनोहरम् ।
वादयत्यपि वाद्यानि विचित्राणि गणैर्युतः ॥ १३.४५.१४० ॥
Ele ri, canta e dança encantadoramente, e, acompanhado de seus gaṇas, toca instrumentos variados e maravilhosos.
13.45.141
वल्गते जृम्बते चैव रुदते रोदयत्यपि ।
उन्मत्तमत्तरूपं च भाषते चापि सुस्वरः ॥ १३.४५.१४१ ॥
Ele salta e boceja, chora e faz os outros chorarem, e, em forma de louco, embriagado, fala com voz doce.
13.45.142
अतीव हसते रौद्रस्त्रासयन्नयनैर्जनम् ।
जागर्ति चैव स्वपिति जृम्भते च यथासुवम् ॥ १३.४५.१४२ ॥
Ele ri em excesso; feroz, aterroriza as pessoas com os olhos; fica acordado, dorme e boceja, como lhe agrada.
13.45.143
जपते जप्यते चैव तपते तप्यते पुनः ।
ददाति प्रतिगृह्णाति युञ्जते ध्यायतेऽपि च ॥ १३.४५.१४३ ॥
Ele recita e é feito recitar; pratica austeridade e é feito praticar austeridade de novo; dá e recebe; entrega-se ao yoga e também medita.
13.45.144
वेदीमध्ये तथा यूपे गोष्ठमध्ये हुताशने ।
दृश्यते दृश्यते चापि बालो वृद्धो युवा तथा ॥ १३.४५.१४४ ॥
É visto no meio do altar, no poste do sacrifício, no meio do curral e no fogo sacrificial; e é visto como criança, velho e jovem.
13.45.145
क्रीडते ऋषिकन्याभिर्ऋषिपत्नीभिरेव च ।
ऊर्ध्वकेशो महाशेफो नग्नो विकृतलोचनः ॥ १३.४५.१४५ ॥
Ele brinca com as filhas dos sábios e com as esposas dos sábios; seu cabelo se ergue, seu falo é grande, ele está nu e seus olhos são distorcidos.
13.45.146
गौरः श्यामस्तथा कृष्णः पाण्डुरो धूमलोहितः ।
विकृताक्षो विशालाक्षो दिग्वासाः सर्ववासकः ॥ १३.४५.१४६ ॥
Claro, escuro, negro, pálido, vermelho-fumaça; de olhar torvo, de olhos amplos, vestido pelas direções, morador de tudo.
13.45.147
अरूपस्याद्यरूपस्य अतिरूपाद्यरूपिणः ।
अनाद्यन्तमजस्यान्तं वेत्स्यते कोस्य तत्त्वतः ॥ १३.४५.१४७ ॥
Quem conhecerá verdadeiramente o fim do sem forma, do de forma primordial, daquele que tem forma primordial além da forma, do não nascido sem início nem fim?
13.45.148
हृदि प्राणो मनो जीवो योगात्मा योगसंज्ञितः ।
ध्यानं तत्परमात्मा च भावग्राह्यो महेश्वरः ॥ १३.४५.१४८ ॥
No coração estão o alento, a mente, o ser vivo; ele é o eu do yoga, chamado yoga; a meditação, esse Ser supremo, e Maheśvara, apreendido pelo sentimento interior.
13.45.149
वादको गायनश्चैव सहस्रशतलोचनः ।
एकवक्त्रो द्विवक्त्रश्च त्रिवक्त्रोऽनेकवक्त्रकः ॥ १३.४५.१४९ ॥
Tocador de instrumentos e cantor, de cem mil olhos; de um rosto, de dois rostos, de três rostos e de muitos rostos.
13.45.150
तद्भक्तस्तद्गतो नित्यं तन्निष्ठस्तत्परायणः ।
भज पुत्र महादेवं ततः प्राप्स्यसि चेप्सितं ॥ १३.४५.१५० ॥
Devoto a ele, absorto nele, sempre firme nele, tendo-o por supremo refúgio, adora Mahādeva, meu filho; então obterás o que desejas.
13.45.151
जनन्यास्तद्वचः श्रुत्वा तदाप्रभृति शत्रुहन् ।
मम भक्तिर्महादेवे नैष्ठिकी समपद्यत ॥ १३.४५.१५१ ॥
Tendo ouvido as palavras de minha mãe, ó matador de inimigos, desde então surgiu plenamente em mim uma devoção firme a Mahādeva.
13.45.152
ततोऽहं तप आस्थाय तोषयामास शंकरम् ।
दिव्यं वर्षसहस्रं तु वामाङ्गुष्ठाग्रविष्ठितः ॥ १३.४५.१५२ ॥
Então, tendo assumido a austeridade, agradei a Śaṅkara. Por mil anos divinos permaneci de pé na ponta do meu dedo grande do pé esquerdo.
13.45.153
एकं वर्षशतं चैव फलाहारस्ततोऽभवम् ।
द्वितीयं शीर्णपर्णाशी तृतीयं चाम्बुभोजनः ॥ १३.४५.१५३ ॥
Durante cem anos vivi de frutos; depois, por outro centenário, de folhas caídas; e por um terceiro, apenas de água.
13.45.154
शतानि सप्त चैवाहं वायुभक्षस्तदाऽभवम् ।
एकं वर्षसहस्रं तु दिव्यमाराधितो मया ॥ १३.४५.१५४ ॥
Durante setecentos anos vivi somente de ar; e por mil anos divinos o adorei.
13.45.155
ततस्तुष्टो महादेवः सर्वलोकेश्वरः प्रभुः ।
एकभक्त इति ज्ञात्वा जिज्ञासां कुरुते तदा ॥ १३.४५.१५५ ॥
Então Mahādeva, o senhor de todos os mundos, satisfeito, sabendo-me devoto de um só coração, desejou então me pôr à prova.
13.45.156
शक्ररूपं स कृत्वा तु सर्वैर्देवगणैर्वृतः ।
सहस्राक्षस्तदा भूत्वा वज्रपाणिर्महायशाः ॥ १३.४५.१५६ ॥
Ele assumiu a forma de Śakra e, cercado por todas as hostes dos deuses, tornou-se o de mil olhos, de mão empunhando o raio, de grande glória.
13.45.157
सुधावदातं रक्ताक्षं स्तब्धकर्णं मदोत्कटम् ।
आवेष्टतकरं घोरं चतुर्दष्ट्रं महागजम् ॥ १३.४५.१५७ ॥
Um grande elefante, branco como o néctar, de olhos vermelhos, de orelhas rígidas, feroz de cio, com a tromba enrolada, terrível, de quatro presas.
13.45.158
समास्थितः स भगवान्दीप्यमानः स्वतेजसा ।
आजगाम किरीटी तु हारकेयूरभूषितः ॥ १३.४५.१५८ ॥
O bem-aventurado Senhor, resplandecendo com seu próprio esplendor, estava sentado ali. Então chegou Arjuna, o portador do diadema, adornado com colar e braceletes.
13.45.159
पाण्डुरेणातपत्रेण ध्रियमाणेन मूर्धनि ।
सेव्यभानोप्सरोभिश्च दिव्यगन्धर्वनादितैः ॥ १३.४५.१५९ ॥
Com um guarda-sol branco segurado sobre sua cabeça, servido por ninfas celestiais e ressoando com os cantos dos gandharvas divinos.
13.45.160
ततो मामाह देवेन्द्रस्तुष्टस्तेऽहं द्विजोत्तम ।
वरं वृणीष्व मत्तस्त्वं यत्ते मनसि वर्तते ॥ १३.४५.१६० ॥
Então o senhor dos deuses me disse: 'Melhor dos duas vezes nascidos, estou satisfeito contigo. Escolhe de mim uma dádiva, o que quer que esteja em tua mente.'
13.45.161
शक्रस्य तु वचः श्रुत्वा नाहं प्रीतमनाऽभवम् ।
अब्रवं च तदा कृष्ण देवराजमिदं वचः ॥ १३.४५.१६१ ॥
Ao ouvir as palavras de Śakra, minha mente não ficou satisfeita. Ó Kṛṣṇa, então eu disse estas palavras ao rei dos deuses.
13.45.162
नाहं त्वत्तो वरं काङ्क्षे नान्यस्मादपि दैवतात् ।
महादेवादृते सौम्य सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.४५.१६२ ॥
Não desejo dádiva de ti, nem de nenhuma outra divindade exceto Mahādeva. Ó gentil, isto te digo em verdade.
13.45.163
सत्यंसत्यं हि नः शक्र वाक्यमेतत्सुनिश्चितम् ।
न यन्मिहेश्वरं मुक्त्वा कथाऽन्या मम रोचते ॥ १३.४५.१६३ ॥
Ó Śakra, esta é a nossa palavra — verdade, verdade de fato, e firmemente estabelecida: exceto o grande Senhor Maheśvara, nenhuma outra conversa me agrada.
13.45.164
पशुपतिवचनाद्भवामि सद्यः ।
कृमिरथवा तरुरप्यनेकशाखः।
अपशुपतिवरप्रसादजा मे ।
त्रिभुवनराज्यविभूतिरप्यनिष्टा ॥ १३.४५.१६४ ॥
Pela palavra de Paśupati, torno-me de imediato — um verme ou uma árvore de muitos galhos. Nascido da graça da dádiva de Paśupati, até a soberania e o esplendor dos três mundos me são indesejados.
13.45.165
जन्मश्वपाकमध्येऽ-
पि मेऽस्तु हरचरणवन्दनरतस्य।
मा वाऽनीश्वरभक्तो ।
भवानि भवनेऽपि शक्रस्य ॥ १३.४५.१६५ ॥
Que meu nascimento seja mesmo entre os párias, deleitando-me na adoração aos pés de Hara; e que eu não me torne devoto de um não-senhor, nem mesmo na casa de Indra.
13.45.166
वाय्वम्बुभुजोऽपि सतो ।
नरस्य दुःखक्षयः कुतस्तस्य।
भवति हि सुरासुरगुरौ ।
यस्य न विश्वेश्वरे भक्तिः ॥ १३.४५.१६६ ॥
Mesmo para um asceta que vive de ar e água, como o sofrimento de um homem chegaria ao fim? Para quem não tem devoção ao Senhor do universo, como o sofrimento cessaria, mesmo perto do mestre dos deuses e demônios?
13.45.167
अलमन्याभिस्तेषां ।
कथाभिरप्यन्यधर्मयुक्ताभिः।
येषां न क्षणमपि रुचितो ।
हरचरणस्मरणविच्छेदः ॥ १३.४५.१६७ ॥
Para aqueles a quem nem um instante de interrupção na lembrança dos pés de Hara agrada, bastam outras narrativas ligadas a outros dharmas; que não haja mais.
13.45.168
हरचरणनिरतमतिना ।
भवितव्यमनार्जवं युगं प्राप्य।
संसारभयं न भवति ।
हरभक्तिरसायनं पीत्वा ॥ १३.४५.१६८ ॥
Quem tem a mente deleitada nos pés de Hara deve estar livre de falsidade, mesmo quando chegar a era. Tendo bebido o elixir da devoção a Hara, não há medo do saṃsāra.
13.45.169
दिवसं दिवसार्धं वा मुहूर्तं वा क्षणं लवम् ।
न ह्यलब्धप्रसादस्य भक्तिर्भवति शङ्करे ॥ १३.४५.१६९ ॥
Um dia, meio dia, um muhūrta, um instante ou uma fração de momento: naquele que não obteve a graça, não surge a devoção a Śaṅkara.
13.45.170
अपि कीटः पतङ्गो वा भवेयं शङ्कराज्ञया ।
न तु शक्र त्वया दत्तं त्रैलोक्यमपि कामये ॥ १३.४५.१७० ॥
Mesmo que, por ordem de Śaṅkara, eu me torne um verme ou uma mariposa, ó Śakra, não desejo nem mesmo os três mundos que tu me dás.
13.45.171
श्वाऽपि महेश्वरवचना-
द्भवामि स हि नः परः कामः।
त्रिदशगणराज्यमपि खलु ।
नेच्छाम्यमहेश्वराज्ञप्तम् ॥ १३.४५.१७१ ॥
Até um cão eu me tornaria, pela palavra de Maheśvara; esse é o nosso desejo supremo. Nem mesmo o domínio sobre a hoste dos deuses, se não for ordenado por Maheśvara, certamente desejo.
13.45.172
न नाकपृष्ठं न च देवराज्यं ।
न ब्रह्मलोकं न च निष्कलत्वम्।
न सर्वकामानखिलान्वृणोमि ।
हरस्य दासत्वमहं वृणोमि ॥ १३.४५.१७२ ॥
Não escolho o topo do céu, nem o reino dos deuses, nem o mundo de Brahmā, nem o estado sem partes; nem escolho todos os desejos em sua totalidade. Escolho apenas a servidão a Hara.
13.45.173
यावच्छशाङ्कधवलामलबद्धमौलि-
र्न प्रीयते पशुपतिर्भगवान्ममेशः।
तावज्जरामरणजन्मशताभिघातै-
र्दुःखानि देहविहितानि समुद्वहामि ॥ १३.४५.१७३ ॥
Enquanto o bem-aventurado Paśupati, meu senhor, de coroa clara e alva como a lua e atada, não se agradar, suporto os sofrimentos infligidos ao corpo pelos cem golpes da velhice, da morte e do nascimento.
13.45.174
दिवसकरशशाङ्कवह्निदीप्तं ।
त्रिभुवनसारमसारमाद्यमेकम्।
अजरममरमप्रसाद्य रुद्रं ।
जगति पुमानिह को लभेत शान्तिं ॥ १३.४५.१७४ ॥
Quem neste mundo, sem ter aplacado Rudra — resplandecente com sol, lua e fogo, essência e não-essência dos três mundos, o Um primordial, sem velhice e sem morte —, obteria a paz?
13.45.175
धिक्तेषां धिक्तेषां ।
पुनरपि च धिगस्तु धिक्तेषाम्।
येषां न वसति हृदये ।
कुपथगतिविमोक्षको रुद्रः ॥ १३.४५.१७५ ॥
Vergonha para eles, vergonha para eles! E outra vez, vergonha para aqueles em cujo coração não habita Rudra, o libertador dos caminhos tortuosos.
13.45.176
यदि नाम जन्म भूयो ।
भवति मदीयैः पुनर्दोषैः।
तस्मिंस्तस्मिञ्जन्मनि ।
भवे भवेन्मेऽक्षया भक्तिः ॥ १३.४५.१७६ ॥
Se, por minhas faltas, houver novamente nascimento, que nesse nascimento, nessa existência, minha devoção seja inesgotável.
13.45.177
कः पुनर्भवने हेतुरीशे कारणकारणे ।
येन शर्वादृतेऽन्यस्मात्प्रसादं नाभिकाङ्क्षसि ॥ १३.४५.१७७ ॥
Então, qual é a causa desta existência no Senhor, causa das causas, pela qual não desejas a graça de ninguém além de Śarva?
13.45.178
उपमन्युरुवाच ।
सदसद्व्यक्तमव्यक्तं यमाहुर्ब्रह्मवादिनः।
नित्यमेकमनेकं च वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१७८ ॥
Upamanyu disse: Aquilo que os proclamadores de Brahman chamam de ser e não-ser, manifesto e não manifesto, eterno, uno e múltiplo, dele escolhemos uma dádiva.
13.45.179
अनादिमध्यपर्यन्तं ज्ञानैश्वर्यमचिन्तितम् ।
आत्मानं परमं यस्माद्वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१७९ ॥
Daquele que não tem começo, meio nem fim, dotado de saber e soberania, inconcebível, o Eu supremo, escolhemos uma dádiva.
13.45.180
ऐश्वर्यं सकलं यस्मादनुत्पादितमव्ययम् ।
अबीजाद्बीजसम्भूतं वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८० ॥
Daquele de quem provém toda soberania, não produzido e imperecível, que, sem semente, dá origem ao que nasce da semente, dele escolhemos uma dádiva.
13.45.181
तमसः परमं ज्योतिस्तपस्तद्वृत्तिनां परम् ।
यं ज्ञात्वा नानुशोचन्ति वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८१ ॥
A luz suprema além das trevas, a austeridade, o mais alto para os que seguem esse caminho, conhecendo-a ninguém se aflige; dela escolhemos uma dádiva.
13.45.182
भूतभावनभावज्ञं सर्वभूताभिभावनम् ।
सर्वगं सर्वदं देवं पूजयामि पुरंदर ॥ १३.४५.१८२ ॥
Eu adoro o deus que conhece a natureza da origem dos seres, que domina todos os seres, que tudo permeia e tudo concede, ó Purandara.
13.45.183
हेतुवादैर्विनिर्मुक्तं साङ्ख्ययोगार्थदं परम् ।
यमुपासन्ति तत्त्वज्ञा वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८३ ॥
Daquele que está livre de disputas, doador do fim supremo do Sāṅkhya e do Yoga, a quem adoram os conhecedores da verdade, escolhemos uma dádiva.
13.45.184
मघवन्मघवात्मानं यं वदन्ति सुरेश्वरम् ।
सर्वभूतगुरुं देवं वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८४ ॥
Ó Maghavan, daquele a quem chamam Maghavan-ātman, senhor dos deuses, mestre de todos os seres, deus, escolhemos uma dádiva.
13.45.185
यत्पूर्वमसृजद्देवं ब्रह्माणं लोकभावनम् ।
अण्डमाकाशमापूर्य वरं तस्माद्वृणीमहे ॥ १३.४५.१८५ ॥
Daquele que primeiro criou o deus Brahmā, sustentador dos mundos, e que, preenchendo o espaço, criou o ovo cósmico, escolhemos uma dádiva.
13.45.186
अग्निरापोऽनिलः पृथ्वी खं बुद्धिश्च मनो महान् ।
स्रष्टा चैषां भवेद्योऽन्यो ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१८६ ॥
Fogo, água, vento, terra, espaço, intelecto, mente e o grande princípio: quem, além do Senhor supremo, poderia ser o criador destes? Diz.
13.45.187
मनो मतिरहङ्कारस्तन्मात्राणीन्द्रियाणि च ।
ब्रूहि चैषां भवेच्छक्र कोऽन्योस्ति परमं शिवात् ॥ १३.४५.१८७ ॥
Mente, pensamento, sentido do eu, os elementos sutis e os sentidos: diz-me, ó Śakra, quem, além de Śiva, poderia ser o criador destes?
13.45.188
स्रष्टारं भुवनस्येह वदन्तीह पितामहम् ।
आराध्य स तु देवेशमश्नुते महतीं क्षियम् ॥ १३.४५.१८८ ॥
Aqui ele é chamado criador do mundo e avô. Tendo adorado o senhor dos deuses, alcança grande domínio.
13.45.189
भगवत्युत्तमैश्वर्यं ब्रह्मविष्णुपुरोगमम् ।
विद्यते वै महादेवाद्ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१८९ ॥
O supremo senhorio, com Brahmā e Viṣṇu à frente, pertence ao bem-aventurado Mahādeva. Dize-me, quem é maior que o Senhor supremo?
13.45.190
दैत्यदानवमुख्यानामाधिपत्यारिमर्दनात् ।
कोऽन्यः शक्रोति देवेशाद्दितेः सम्पादितुं सुतान् ॥ १३.४५.१९० ॥
Quem, além do senhor dos deuses, poderia, esmagando os inimigos, cumprir os filhos de Diti e derrubar o domínio dos principais daitas e dānavas?
13.45.191
दिक्कालसूर्यतेजांसि ग्रहवाय्विन्दुतारकाः ।
विद्धि त्वेते महादेवाद्ब्रूहि कः परमेश्वरात् ॥ १३.४५.१९१ ॥
Saiba que as direções, o tempo, o esplendor do sol, os planetas, o vento, a lua e as estrelas procedem do grande deus Mahādeva. Dize-me, quem é maior que o Senhor supremo?
13.45.192
अथोत्पत्तिविनाशे वा यज्ञस्य त्रिपुरस्य वा ।
दैत्यदानवमुख्यानामाधिपत्यारिमर्दनः ॥ १३.४५.१९२ ॥
Quem é capaz na origem e destruição do sacrifício, ou de Tripura, ou em esmagar os inimigos e o domínio dos principais daitas e dānavas?
13.45.193
किं चात्र बहुभिः सूक्तैर्हेतुवादैः पुरंदर ।
सहस्रनयनं दृष्ट्वा त्वामेव सुरसत्तम ॥ १३.४५.१९३ ॥
De que serve aqui tantos hinos e argumentos, ó Purandara? Ó melhor dos deuses, tendo-te visto a ti, o de mil olhos, tudo fica claro.
13.45.194
पूजितं सिद्धगन्धर्वैर्देवैश्च ऋषिभिस्तथा ।
देवदेवप्रसादेन तत्सर्वं कुशिकोत्तम ॥ १३.४५.१९४ ॥
Honrado também pelos siddhas, gandharvas, deuses e sábios: tudo isso vem da graça do deus dos deuses, ó melhor dos Kuśikas.
13.45.195
अव्यक्तमुक्तकेशाय सर्वगस्येदमात्मकम् ।
चेतनाचेतनाद्येषु शक्र विद्धि महेश्वरात् ॥ १३.४५.१९५ ॥
Saiba, ó Śakra, que tudo isto, composto de consciente, inconsciente e o restante, procede de Maheśvara, o não manifesto de cabelos soltos, o onipresente, e é a sua própria forma.
13.45.196
भुवाद्येषु महान्तेषु लोकालोकान्तरेषु च ।
द्वीपस्थानेषु मेरोश्च विभवेष्वन्तरेषु च। ॥ १३.४५.१९६ ॥
Entre os grandes elementos a começar pela terra, nos mundos e nos espaços para além dos mundos, nas regiões insulares do Meru, e também nas manifestações e nos intervalos.
13.45.197
भगवन्मघवन्देवं वदन्ते तत्त्वदर्शिनः ।
यदि देवाः सुराः शक्र पश्यन्त्यन्यां भवाकृतिम्। ॥ १३.४५.१९७ ॥
Ó bendito Maghavan, os que veem a verdade chamam a esse deus por este nome. Ó Śakra, se os deuses e os suras contemplam outra forma de Bhava—
13.45.198
किं न गच्छन्ति शरणं मर्दिताश्चासुरैः सुराः ।
अभिघातेषु देवानां सयक्षोरगरक्षसाम्। ॥ १३.४५.१९८ ॥
Por que os suras, esmagados pelos asuras, não buscam refúgio quando os deuses são atingidos, junto com os yakṣas, serpentes e rākṣasas?
13.45.199
परस्परविनाशीषु स्वस्थानैश्वर्यदो भवः ।
अन्धकस्याथ शुक्रस्य दुन्दुभेर्महिषस्य च।
यक्षेन्द्रबलरक्षःसु निवातकवचेषु च ।
वरदानावघाताय ब्रूहि कोऽन्यो महेश्वरात् ॥ १३.४५.१९९ ॥
Bhava, que concede o senhorio do seu lugar na destruição mútua: Andhaka, Śukra, Dundubhi, Mahiṣa, a força do senhor dos yakṣas e dos rākṣasas, e os Nivātakavacas, abatidos pelos golpes das dádivas — diz, quem há além de Maheśvara?
13.45.200
सुरासुरगुरोर्वक्त्रे कस्य रेतः पुरा हुतम् ।
कस्य वाऽन्यस्य रेतस्तद्येन हैमो गिरिः कृतः ॥ १३.४५.२०० ॥
Na boca do mestre dos deuses e dos demônios, a semente de quem foi outrora oferecida? Ou a semente de outro, pela qual foi feita a montanha dourada?
13.45.201
दिग्वासाः कीर्त्यते कोऽन्यो लोके कश्चोर्ध्वरेतसः ।
कस्य चार्धे स्थिता कान्ता अनङ्गः केन निर्जितः ॥ १३.४५.२०१ ॥
Quem no mundo é louvado como o vestido de céu, e quem mais é o de semente ascendente? Na metade de quem está a amada esposa, e por quem foi vencido Anaṅga (Kāma)?
13.45.202
ब्रूहीन्द्र परमं स्थानं कस्य देवैः प्रशस्यते ।
श्मशाने कस्य क्रीडार्थं नृत्ते वा कोऽभिभाष्यते ॥ १३.४५.२०२ ॥
Diga, Indra: de quem é a morada suprema louvada pelos deuses? No cemitério, para o divertimento de quem, ou na dança, a quem se dirige?
13.45.203
कस्यैश्वर्यं समानं च भूतैः को वाऽपि क्रीडते ।
कस्य तुल्यबला देवगणाश्चैश्वर्यदर्पिताः ॥ १३.४५.२०३ ॥
De quem o senhorio é igual ao dos seres, ou quem brinca com eles? A quem são iguais em poder as hostes de deuses, orgulhosas de seu senhorio?
13.45.204
घुष्यते ह्यचलं स्थानं कस्य त्रैलोक्यपूजितम् ।
वर्षते तपते कोऽन्यो ज्वलते तेजसा च कः ॥ १३.४५.२०४ ॥
De quem é proclamada a morada imóvel, adorada nos três mundos? Quem faz chover, quem dá o calor, e quem mais arde com seu esplendor?
13.45.205
कस्मादोषधिसम्पत्तिः को वा धारयते वसु ।
प्रकामं क्रीडते को वा त्रैलोक्ये सचराचरे ॥ १३.४५.२०५ ॥
De quem provém a abundância de ervas? Ou quem sustenta a riqueza? Nos três mundos, com o móvel e o imóvel, quem brinca à vontade?
13.45.206
ज्ञानसिद्धिक्रियायोगैः सेव्यमानश्च योगिभिः ।
ऋषिगन्धर्वसिद्धैश्च विहितं कारणं परम् ॥ १३.४५.२०६ ॥
Servido pelos yogins pela união do conhecimento, da realização e da ação, e estabelecido por sábios, gandharvas e seres perfeitos como causa suprema.
13.45.207
कर्मयज्ञक्रियायोगैः सेव्यमानः सुरासुरैः ।
नित्यं कर्मफलैर्हीनं तमहं कारणं वदे ॥ १३.४५.२०७ ॥
Sempre servido por deuses e demônios pela união da ação, do sacrifício e do rito, livre dos frutos da ação, a ele declaro como a causa.
13.45.208
स्थूलं सूक्ष्ममनौपम्यमग्राह्यं गुणगोचरम् ।
गुणहीनं गुणाध्यक्षं परं माहेश्वरं पदम् ॥ १३.४५.२०८ ॥
Grosseiro e sutil, incomparável, inapreensível, dentro do alcance das qualidades e, contudo, sem qualidades, senhor das qualidades: o estado supremo do Grande Senhor.
13.45.209
विश्वेशं कारणगुरुं लोककालोकान्तकारणम् ।
भूताभूतभविष्यच्च जनकं सर्वकारणम्। ॥ १३.४५.२०९ ॥
Senhor do universo, mestre das causas, causa dos mundos, do tempo e de seu fim, progenitor do passado, do não manifesto e do futuro, causa de tudo.
13.45.210
अक्षराक्षरमव्यक्तं विद्याविद्ये कृताकृते ।
धर्माधर्मौ यतः शक्र तमहं कारणं ब्रुवे ॥ १३.४५.२१० ॥
O imperecível e o perecível, o não manifesto, conhecimento e ignorância, feito e não feito, dharma e adharma: de quem procedem, ó Śakra, a ele declaro como a causa.
13.45.211
प्रत्यक्षमिह देवेन्द्र पश्य लिङ्गं भगाङ्कितम् ।
देवदेवेन रुद्रेण सृष्टिसंहारहेतुना ॥ १३.४५.२११ ॥
Vê aqui, diante de ti, ó senhor dos deuses, o liṅga marcado com o sinal bhaga, por Rudra, deus dos deuses, causa da criação e da dissolução.
13.45.212
मात्रा पूर्वं ममाख्यातं कारणं लोकलक्षणम् ।
नास्ति चेशात्परं शक्र तं प्रपद्य यदीच्छसि ॥ १३.४५.२१२ ॥
Antes minha mãe me declarou a causa que caracteriza os mundos. Ó Śakra, não há nada superior a Īśa; se desejas, toma-o por refúgio.
13.45.213
प्रत्यक्षं ननु ते सुरेश विदितं संयोगलिङ्गोद्भवं ।
त्रैलोक्यं सविकारनिर्गुणगणं ब्रह्मादिरेतोद्भवम्।
यद्ब्रह्मेन्द्रहुताशविष्णुसहिता देवाश्च दैत्येश्वरा ।
नान्यत्कामसहस्रकल्पितधियः शंसन्ति ईशात्परं ॥ १३.४५.२१३ ॥
Ó senhor dos deuses, tu sabes claramente que os três mundos, nascidos do sinal de união, com suas modificações e qualidades, surgiram da semente de Brahmā e dos outros. Os deuses com Brahmā, Indra, Agni e Viṣṇu, e os senhores dos Daitya, cujas mentes são moldadas por mil desejos, não proclamam nada superior a Īśa.
13.45.214
तं देवं सचराचरस्य जगतो व्याख्यातवेद्योत्तमं ।
कामार्थी वरयामि संयतमना मोक्षाय सद्यः शिवम्
हेतुभिर्वा किमन्यैस्तैरीशः कारणकारणम् ।
न शुश्रुम यदन्यस्य लिङ्गमभ्यर्चितं सुरैः ॥ १३.४५.२१४ ॥
Esse deus, declarado o supremo objeto de conhecimento do mundo móvel e imóvel, escolho de imediato como Śiva, com a mente contida, por desejo e por libertação. De que servem outras causas? Īśa é a causa das causas. Não ouvimos que o liṅga de outro tenha sido adorado pelos deuses dessa maneira.
13.45.215
कस्यान्यस्य सुरैः सर्वैर्लिङ्गं मुक्त्वा महेश्वरम् ।
अर्च्यतेऽर्चितपूर्वं वा ब्रूहि यद्यस्ति ते श्रुतिः ॥ १३.४५.२१५ ॥
Deixando de lado o liṅga de Maheśvara, o liṅga de algum outro ser é adorado por todos os deuses, ou foi adorado antes? Diz-me, se o ouviste.
13.45.216
यस्य ब्रह्म च विष्णुश्च त्वं चापि सहदैवतैः ।
अर्चयध्वं सदा लिङ्गं तस्माच्छ्रेष्ठतमो हि सः ॥ १३.४५.२१६ ॥
Aquele cujo liṅga Brahmā e Viṣṇu, e tu também, junto com os outros deuses, sempre adoram; por isso ele é, de fato, o mais excelso.
13.45.217
न पद्माङ्गा न चक्राङ्का न वज्राङ्का यतः प्रजाः ।
लिङ्गाङ्का च भगाङ्का च तस्मान्माहेश्वरी प्रजा ॥ १३.४५.२१७ ॥
Como as criaturas não são marcadas com o lótus, nem com o disco, nem com o raio, mas com o liṅga e a yoni, esta progênie pertence a Maheśvara.
13.45.218
देव्याःकरणरूपभावजनिताःसर्वाभगाङ्काः स्त्रियो ।
लिङ्गेनापि हरस्य सर्वपुरुषाः प्रत्यक्षचिह्नीकृताः।
योऽन्यत्कारणमीश्वरात्प्रवदते देव्या च यन्नाङ्कितं ।
त्रैलोक्ये सचराचरे स तु पुमान्बाह्यो भवेद्दुर्मतिः ॥ १३.४५.२१८ ॥
Todas as mulheres, nascidas da forma e do órgão da deusa, trazem a marca da yoni, e todos os homens foram claramente marcados pelo liṅga de Hara. Quem declarar outra causa além de Īśvara, e o que não for marcado pela deusa entre os seres móveis e imóveis dos três mundos, esse homem estaria fora, de mente perversa.
13.45.219
पुल्लिङ्गं सर्वमीशानं स्त्रीलिङ्गं विद्धि चाप्यमाम् ।
द्वाभ्यां तनुभ्यां व्याप्तं हि चराचरमिदं जगत् ॥ १३.४५.२१९ ॥
Saiba que tudo o que é masculino é Īśāna, e o feminino é Amā. Por estes dois corpos este mundo dos seres móveis e imóveis está penetrado.
13.45.220
तस्माद्वरमहं काङ्क्षे निधनं वाऽपि कौशिक ।
गच्छ वा तिष्ठ वा शक्र यथेष्टं बलसूदन ॥ १३.४५.२२० ॥
Por isso, ó Kauśika, desejo um dom, ou mesmo a morte. Vai ou fica, ó Śakra, ó matador de Bala, como quiseres.
13.45.221
काममेष वरो मेस्तु शापो वाऽथ महेश्वरात् ।
न चान्यां देवतां काङ्क्षे सर्वकामफलामपि ॥ १३.४५.२२१ ॥
Que esta dádiva seja minha, ou que seja uma maldição de Maheśvara. Não desejo nenhuma outra divindade, nem mesmo aquela que concede o fruto de todos os desejos.
13.45.222
एवमुक्त्वा तु देवेन्द्रं दुःखादाकुलितेन्द्रियः ।
न प्रसीदति मे देवः किमेतदिति चिन्तयन् ॥ १३.४५.२२२ ॥
Tendo falado assim ao senhor dos deuses, com os sentidos perturbados pela dor, pensei: 'O deus não se agrada de mim. O que é isto?'
13.45.223
अथापश्यं क्षणेनैव तमेवैरावतं पुनः ।
हंसकुन्देन्दुसदृशं मृणालरजतप्रभम् ॥ १३.४५.२२३ ॥
Então, num instante, vi de novo aquele mesmo Airāvata, semelhante a um cisne, à flor de jasmim e à lua, com um brilho de fibra de lótus e prata.
13.45.224
वृषरूपधरं साक्षात्क्षीरोदमिव सागरम् ।
कृष्णपुच्छं महाकायं मधुपिङ्गललोचनम् ॥ १३.४५.२२४ ॥
Ele tinha a forma verdadeira de um touro, como o oceano de leite; com cauda negra, corpo imenso e olhos pardos como o mel.
13.45.225
वज्रसारमयैः शृङ्गैर्निष्टप्तकनकप्रभैः ।
सुतीक्ष्णैर्मृदुरक्ताग्रैरुत्किरन्तमिवावनिम् ॥ १३.४५.२२५ ॥
Seus chifres eram feitos da essência do raio, com o brilho do ouro refinado, muito afiados, com pontas suavemente avermelhadas, como se espalhasse a terra.
13.45.226
जाम्बूनदेन दाम्ना च सर्वतः समलङ्कृतम् ।
सुवक्त्रखुरनासं च सुकर्णं सुकटीतटम्।
सुपार्श्वं विपुलस्कन्धं सुरूपं चारुदर्शनम् ॥ १३.४५.२२६ ॥
Adornado por todos os lados com uma guirlanda de ouro de Jāmbūnada, de bela boca, cascos, focinho, orelhas, flancos e laterais; de ombros largos, de bela forma e agradável de ver.
13.45.227
ककुदं तस्य चाभाति स्कन्धमापूर्य धिष्ठितम् ।
तुषारगिरिकूटाभं सिताभ्रशिखरोपमम् ॥ १३.४५.२२७ ॥
Sua corcova brilha, preenchendo o ombro e assentada ali, semelhante ao cume de uma montanha nevada, como o topo de uma nuvem branca.
13.45.228
तभास्थितश्च भगवान्देवदेवः सहोमया ।
अशोभत महादेवः पौर्णमास्यामिवोडुराट् ॥ १३.४५.२२८ ॥
E o bem-aventurado deus dos deuses, Mahādeva, sentado ali junto com Umā, brilhava como a lua na noite de lua cheia.
13.45.229
किरीटं च जटाभारः सर्पाद्याभरणानि च ।
वज्रादिशूलमातङ्गगम्भीरस्मितमागतम् ॥ १३.४५.२२९ ॥
Com coroa, a massa de cabelos emaranhados, adornos de serpentes e semelhantes, com o raio e outras armas, o tridente e um sorriso profundo como o de um elefante, ele veio.
13.45.230
तस्य तेजोभवो वह्निः समेघः स्तनयित्नुमान् ।
सहस्रमिव सूर्याणां सर्वमापूर्य धिष्ठितः ॥ १३.४५.२३० ॥
O fogo nascido de seu esplendor, trovejando com as nuvens, permanecia preenchendo tudo como se fossem mil sóis.
13.45.231
ईश्वरः सुमहातेजाः संवर्तक इवानलः ।
युगान्ते सर्वभूतानां दिधक्षुरिव चोद्यतः ॥ १३.४५.२३१ ॥
Aquele Senhor de grande esplendor era como o fogo destruidor no fim da era, erguido como se desejasse queimar todos os seres.
13.45.232
तेजसा तु तदा व्याप्तं दुर्निरीक्ष्यं समन्ततः ।
पुनरुद्विग्नहृदय किमेतदिति चिन्तयम् ॥ १३.४५.२३२ ॥
Então, penetrado por todos os lados por aquele esplendor, difícil de olhar, de novo com o coração agitado, pensei: 'O que é isto?'
13.45.233
मुहूर्तमिव तत्तेजो व्याप्य सर्वा दिशो दश ।
प्रशान्तं च क्षणेनैव देवदेवस्य मायया ॥ १३.४५.२३३ ॥
Aquele resplendor, como por um momento, espalhou-se pelas dez direções e, num instante, foi acalmado pela māyā do deus dos deuses.
13.45.234
अथापश्यं स्थितं स्थाणुं भगवन्तं महेश्वरम् ।
सौरभेयगतं सौम्यं विधूममिव पावकम् ॥ १३.४५.२३४ ॥
Então vi o bem-aventurado grande senhor Sthāṇu de pé, montado no touro, sereno como fogo sem fumaça.
13.45.235
प्रशान्तमनसं देवं त्रिनेत्रमपराजितम् ।
सहितं चारुसर्वाङ्ग्या पार्वत्या परमेश्वरम् ॥ १३.४५.२३५ ॥
O deus de mente serena, de três olhos e invencível, o supremo senhor, acompanhado de Pārvatī de belos membros.
13.45.236
नीलकण्ठं महात्मनमसक्तं तेजसां निधिम् ।
अष्टादशभुजं स्थाणुं सर्वाभरणभूषितम् ॥ १३.४५.२३६ ॥
O de garganta azul, grande alma, desapegado, tesouro de esplendores, Sthāṇu de dezoito braços, adornado com todas as joias.
13.45.237
शुक्लाम्बरधरं देवं शुक्लमाल्यानुलेपनम् ।
शुक्लध्वजमनाधृष्यं शुक्लयज्ञोपवीतिनम् ॥ १३.४५.२३७ ॥
O deus que veste roupas brancas, com guirlandas e unguentos brancos, de estandarte branco, inatacável, usando o cordão sagrado branco.
13.45.238
गायद्भिर्नृत्यमानैश्च वादयद्भिश्च सर्वशः ।
वृतं पार्श्वचरैर्दिव्यैरात्मतुल्यपराक्रमैः ॥ १३.४५.२३८ ॥
Cercado por todos os lados por cantores, dançarinos e tocadores de instrumentos, e por servidores divinos a seu lado, iguais a ele em valor.
13.45.239
बालेन्दुमुकुटं पाण्डुं शरच्चन्द्रमिवोदितम् ।
त्रिभिर्नेत्रैः कृतोद्योतं त्रिभिः सूर्यैरिवोदितैः ॥ १३.४५.२३९ ॥
Coroado com a lua nova, pálido como a lua de outono que nasceu, iluminado por três olhos como por três sóis nascidos.
13.45.240
सर्वविद्याधिपं देवं शरच्चन्द्रसमप्रभम् ।
नयनाह्लादसौम्योऽहमपश्यं परमेश्वरम् ॥ १३.४५.२४० ॥
Vi o Senhor supremo, o deus senhor de todo saber, resplandecente como a lua de outono, gentil em forma e deleitando os olhos.
13.45.241
अशोभतास्य देवस्य माला गात्रे सितप्रभे ।
जातरूपमयैः पद्मैर्ग्रथिता रत्नभूषिता ॥ १३.४५.२४१ ॥
No corpo daquele deus, de brilho branco, resplandecia uma guirlanda tecida com lótus de ouro e adornada com joias.
13.45.242
मूर्तिमन्ति तथाऽस्त्राणि सर्वतेजोमयानि च ।
मया दृष्टानि गोविन्द भवस्यामिततेजसः ॥ १३.४५.२४२ ॥
Ó Govinda, também vi as armas de Bhava, de esplendor sem limites, personificadas e feitas inteiramente de luz.
13.45.243
इन्द्रायुधसहस्राभं धनुस्तस्य महात्मनः ।
पिनाकमिति विख्यातं स च वै पन्नगो महान् ॥ १३.४५.२४३ ॥
O arco daquele de grande alma, brilhante como mil raios de Indra, era famoso como Pināka; e aquela grande serpente também estava ali.
13.45.244
सप्तशीर्षो महाकायस्तीक्ष्णदंष्ट्रो विषोल्वणः ।
ज्यावेष्टितमहाग्रीवः स्थितः पुरुषविग्रहः ॥ १३.४५.२४४ ॥
De sete cabeças, de corpo enorme, de presas afiadas, terrível pelo veneno, com um grande pescoço envolto na corda do arco, estava de pé em forma humana.
13.45.245
शरश्च सूर्यसङ्काशो दृष्टः पाशुपताह्वयः ।
सहस्रभुजजिह्वास्यो भीषणो नागविग्रह ॥ १३.४५.२४५ ॥
A flecha, semelhante ao sol, foi vista com o nome de Pāśupata: terrível, de forma de serpente, com mil braços, línguas e bocas.
13.45.246
शङ्खशूलासिभिश्चैव पट्टसै रूपवान्स्थितः ।
येन च त्रिपुरं दग्ध्वा क्षणाद् भस्मीकृतं पुरा ॥ १३.४५.२४६ ॥
Assumindo forma, com conchas, tridentes, espadas e maças, ele se erguia; por ele, outrora, as três cidades foram queimadas e reduzidas a cinzas num instante.
13.45.247
अद्वितीयमनिर्देश्यं सर्वभूतभयावहम् ।
सस्फुलिङ्गं महाकायं विसृजन्तमिवानलम् ॥ १३.४५.२४७ ॥
Incomparável, indescritível, causando temor a todos os seres; de corpo imenso e com centelhas, como se emitisse fogo.
13.45.248
एकपादं महादंष्ट्रं सहस्रशिरसोदरम् ।
सहस्रभुजजिह्वाक्षमुद्गिरन्तमिवानलम् ॥ १३.४५.२४८ ॥
De um só pé, de grandes presas, com mil cabeças e ventres, mil braços, línguas e olhos, como se lançasse fogo.
13.45.249
ब्राह्मान्नारायणाच्चैन्द्रादाग्नेयादपि वारुणात् ।
यद्विशिष्टं महाबाहो सर्वशस्त्रविघातनम् ॥ १३.४५.२४९ ॥
Ó de braços poderosos, superior até às armas Brahmā, Nārāyaṇa, Aindra, Āgneya e Vāruṇa, destruidora de todas as armas.
13.45.250
येन तत्त्रिपुरं दग्ध्वा क्षणाद्भस्मीकृतं पुरा ।
शरेणैकेन गोविन्द महादेवेन लीलया ॥ १३.४५.२५० ॥
Ó Govinda, com o qual Mahādeva, outrora, brincando, com uma única flecha queimou as três cidades e as reduziu a cinzas num instante.
13.45.251
निर्दहेत च यत्कृत्स्नं त्रैलोक्यं सचराचरम् ।
महेश्वरभुजोत्सृष्टं निमेषार्धान्न संशयः ॥ १३.४५.२५१ ॥
Lançado do braço de Maheśvara, isso queimaria todos os três mundos, com tudo o que se move e o que não se move, em meio piscar de olhos; não há dúvida.
13.45.252
नावध्यो यस्य लोकेऽस्मिन्ब्रह्मविष्णुसुरेष्वपि ।
तदहं दृष्टवांस्तत्र आश्चर्यमिदमुत्तमम् ॥ १३.४५.२५२ ॥
Aquele que ninguém neste mundo pode matar, nem mesmo Brahmā, Viṣṇu ou os deuses — isso vi lá; foi um prodígio supremo.
13.45.253
गुह्यमस्त्रवरं नान्यत्तत्तुल्यमधिकं हि वा ।
यत्तच्छूलमिति ख्यातं सर्वलोकेषु शूलिनः ॥ १३.४५.२५३ ॥
Esta é a arma suprema e secreta; nada mais lhe é igual ou superior — aquele tridente renomado em todos os mundos como o tridente do portador do tridente.
13.45.254
दारयेद्द्यां मही कृत्स्नां शोषयेद्वा महोदधिम् ।
संहरेद्वा जगत्कृत्स्नं विसृष्टं शूलपाणिना ॥ १३.४५.२५४ ॥
Lançado por aquele de mão no tridente, poderia rachar todo o céu e a terra, secar o grande oceano ou destruir o mundo inteiro.
13.45.255
यौवनाश्वो हतो येन मान्धाता सबलः पुरा ।
चक्रवर्ती महातेजास्त्रिलोकविजयी नृपः ॥ १३.४५.२५५ ॥
Pelo qual outrora Yauvanāśva Māndhātṛ foi morto junto com seu exército — o imperador universal, de grande esplendor, conquistador dos três mundos, rei.
13.45.256
महाबलो महावीर्यः शक्रतुल्यपराक्रमः ।
करस्थेनैव गोविन्द लवणस्येह रक्षसः ॥ १३.४५.२५६ ॥
De grande força, de grande valor, cuja bravura igualava a de Indra — ó Govinda, aqui, o rākṣasa Lavaṇa foi abatido por ele com a arma que tinha na mão.
13.45.257
तच्छूलमतितीक्ष्णाग्रं सुभीमं रोमहर्षणम् ।
त्रिशिखां भ्रुकुटिं कृत्वा तर्जमानमिव स्थितम् ॥ १३.४५.२५७ ॥
Aquele tridente, de ponta extremamente afiada, muito terrível e arrepiante, de três pontas, estava ali como se ameaçasse, com as sobrancelhas franzidas.
13.45.258
विधूमं सार्चिषं कृष्णं कालसूर्यमिवोदितम् ।
सर्पहस्तमनिर्देश्यं पाशहस्तामिवान्तकम् ॥ १३.४५.२५८ ॥
Sem fumaça, flamejante, escuro, era como o sol da morte nascente; com uma serpente na mão, indescritível, era como a Morte com um laço na mão.
13.45.259
दृष्टवानस्मि गोविन्द तदस्त्रं रुद्रसन्निधौ ।
परशुस्तीक्ष्णधारश्च दत्तो रामस्य यः पुराः ॥ १३.४५.२५९ ॥
Ó Govinda, eu vi aquela arma na presença de Rudra, e aquele machado de gume afiado que outrora foi dado a Rāma.
13.45.260
महादेवेन तुष्टेन दत्तं भृगुसुताय च ।
कार्तवीर्यो हतो येन चक्रवर्ती महामृधे ॥ १३.४५.२६० ॥
Dado pelo satisfeito Mahādeva ao filho de Bhṛgu, pelo qual o imperador universal Kārtavīrya foi morto na grande batalha.
13.45.261
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी येन निःक्षत्रिया कृता ।
जामदग्न्येन गोविन्द रामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ १३.४५.२६१ ॥
Ó Govinda, por Rāma, filho de Jamadagni, que tornou a terra sem kṣatriyas vinte e uma vezes, cujas ações são sem esforço.
13.45.262
दीप्तधारः सुरौद्रास्यः सर्पकण्ठाग्रधिष्ठितः ।
अभवच्छूलिनोऽभ्याशे दीप्तवह्निशतोपमः। ॥ १३.४५.२६२ ॥
De gume flamejante e rosto divino terrível, repousando na ponta do pescoço de uma serpente, perto do portador do tridente tornou-se como cem fogos ardentes.
13.45.263
असङ्ख्येयानि चास्त्राणि तस्य दिव्यानि धीमतः ।
प्राधान्यतो मयैतानि कीर्तितानि तवानघ ॥ १३.४५.२६३ ॥
Inumeráveis são as suas armas divinas, ó sábio; principalmente estas eu te nomeei, ó sem mácula.
13.45.264
सव्यदेशे तु देवस्य ब्रह्मा लोकपितामहः ।
दिव्यं विमानमास्थाय हंसयुक्तं मनोजवम् ॥ १३.४५.२६४ ॥
No lado esquerdo do deus está Brahmā, avô dos mundos, montado num carro celeste divino atrelado a cisnes, veloz como o pensamento.
13.45.265
वामपार्श्वगतश्चापि तथा नारायणः स्थितः ।
वैनतेयं समारुह्य शङ्खचक्रगदाधरः ॥ १३.४५.२६५ ॥
Igualmente, no flanco esquerdo está Nārāyaṇa, montado em Garuḍa, empunhando concha, disco e maça.
13.45.266
स्कन्दो मयूरमास्थाय स्थितो देव्याः समीपतः ।
शक्तिघण्टे समादाय द्वितीय इव पावकः ॥ १३.४५.२६६ ॥
Skanda, montado num pavão, está de pé junto à deusa, segurando lança e sino, como um segundo fogo.
13.45.267
पुरस्ताच्चैव देवस्य नन्दिं पश्याम्यवस्थितम् ।
शूलं विष्टभ्य तिष्ठन्तं द्वितीयमिव शङ्करम् ॥ १३.४५.२६७ ॥
E diante do deus vejo Nandin de pé, apoiado num tridente, como um segundo Śaṅkara.
13.45.268
स्वायंभुवाद्या मनवो भृग्वाद्या ऋषयस्तथा ।
शक्राद्या देवताश्चैव सर्व एव समभ्ययुः ॥ १३.४५.२६८ ॥
Os Manus liderados por Svāyambhuva, os sábios liderados por Bhṛgu e os deuses liderados por Śakra — todos se reuniram ali.
13.45.269
सर्वभूतगणाश्चैव मातरो विविधाः स्थिताः ।
तेऽभिवाद्य महात्मानं परिवार्य समन्ततः ॥ १३.४५.२६९ ॥
Todas as hostes de seres e as diversas Mães também estavam ali; tendo saudado o de grande alma, cercaram-no por todos os lados.
13.45.270
अस्तुवन्विविधैः सतोत्रैर्महादेवं सुरास्तदा ।
जगन्मूर्ति महालिङ्गं तन्मध्ये स्फूतरूपिणम् ॥ १३.४५.२७० ॥
Então os deuses louvaram Mahādeva com vários hinos — a forma do mundo, o grande liṅga, manifesto em meio a eles.
13.45.271
ब्रह्मा भवं तदाऽस्तौवीद्रथन्तरमुदीरयन् ।
ज्येष्ठसाम्ना च देवेशं जगौ नारायणस्तदा ॥ १३.४५.२७१ ॥
Então Brahmā louvou Bhava (Śiva), recitando o canto Rathantara; e Nārāyaṇa cantou ao senhor dos deuses com o canto Jyeṣṭha.
13.45.272
गृणन्ब्रह्म परं शक्रः शतरुद्रियमुत्तमम् ।
ब्रह्मा नारायणश्चैव देवराजश्च कौशिकः।
अशोभन्त महात्मानस्त्रयस्त्रय इवाग्नयः ॥ १३.४५.२७२ ॥
Śakra louvava o Brahman supremo com o excelente Śatarudrīya; Brahmā, Nārāyaṇa e o rei dos deuses Kauśika — aqueles de grande alma brilhavam como três fogos.
13.45.273
तेषां मध्यगतो देवो रराज भगवाञ्छिवः ।
शरदभ्रविनिर्मुक्तः परिधिस्थ इवांशुमान् ॥ १३.४५.२७३ ॥
No meio deles brilhava o bem-aventurado deus Śiva, livre das nuvens do outono, como o sol dentro de seu halo.
13.45.274
अयुतानि च चन्द्रार्कानपश्यं दिवि केशव ।
ततोऽहमस्तुवं देवं स्तवेनानेन सुव्रत ॥ १३.४५.२७४ ॥
Ó Keśava, vi dezenas de milhares de luas e sóis no céu; então, ó tu de bons votos, louvei aquele deus com este hino.
13.45.275
उपमन्युरुवाच ।
नमो देवाधिदेवाय महादेवाय ते नमः।
शक्ररूपाय शक्राय शक्रवेषधराय च ॥ १३.४५.२७५ ॥
Saudação a ti, deus dos deuses, grande deus. Saudação a ti, que tens a forma de Śakra, a Śakra, e àquele que veste a aparência de Śakra.
13.45.276
नमस्ते वज्रहस्ताय पिङ्गलायारुणाय च ।
पिनाकपाणये नित्यं शङ्खशूलधराय च॥। ॥ १३.४५.२७६ ॥
Saudação a ti, que seguras o raio na mão, de cor fulva e avermelhada. Saudação a ti, que sempre portas o arco Pināka, a concha e o tridente.
13.45.277
नमस्ते कृष्णवासाय कृष्णकुञ्चितमूर्धज ।
कृष्णाजिनोत्तरीयाय कृष्णाष्टमिरताय च ॥ १३.४५.२७७ ॥
Saudação a ti, vestido de preto, de cabelos negros e encaracolados. Saudação a ti, que usas pele de antílope negra como manto e te deleitas no oitavo dia escuro.
13.45.278
शुक्लवर्णाय शुक्लाय शुक्लाम्बरधराय च ।
शुक्लभस्मावलिप्ताय शुक्लकर्मरताय च ॥ १३.४५.२७८ ॥
Saudação a ti, de cor branca, o Branco, que vestes roupas brancas. Saudação a ti, untado com cinza branca, que te deleitas em obras puras.
13.45.279
नमोस्तु रक्तवर्णाय रक्ताम्बरधराय च ।
रक्तध्वजपताकाय रक्तस्रगनुलेपिने ॥ १३.४५.२७९ ॥
Seja saudação a ti, de cor vermelha, que vestes roupas vermelhas. Seja saudação a ti, cujo estandarte e flâmula são vermelhos, ungido com guirlandas e unguentos vermelhos.
13.45.280
नमोस्तु पीतवर्णाय पीताम्बरधराय च ॥ १३.४५.२८० ॥
Seja saudação a ti, de cor amarela, que vestes roupas amarelas.
13.45.281
नमोस्तूच्छ्रितच्छत्राय किरीटवरधारिणे ।
अर्धहारार्दकेयूर अर्धकुण्डलकर्णिने ॥ १३.४५.२८१ ॥
Honra àquele de guarda-sol erguido, que usa o melhor diadema; honra àquele que usa meio colar e meio bracelete, com meio brinco na orelha.
13.45.282
नमः पवनवेगाय नमो देवाय वै नमः ।
सुरेन्द्राय मुनीन्द्राय महेन्द्राय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८२ ॥
Honra àquele de velocidade como o vento; honra ao deus; honra a ti, senhor dos deuses, senhor dos sábios, grande Indra.
13.45.283
नमः पद्मार्धमालाय उत्पलैर्मिश्रिताय च ।
अर्धचन्दनलिप्ताय अर्धस्रगनुलेपिने ॥ १३.४५.२८३ ॥
Honra àquele com meia guirlanda de lótus, misturada a lótus azuis; honra àquele untado com meio sândalo, usando meia guirlanda e unguento.
13.45.284
नम आदित्यवक्त्राय आदित्यनयनाय च ।
नम आदित्यवर्णाय आदित्यप्रतिमाय च ॥ १३.४५.२८४ ॥
Honra àquele cujo rosto é o sol e cujos olhos são o sol; honra àquele de cor solar, imagem do sol.
13.45.285
नमः सोमाय सौम्याय सौम्यवक्त्रधराय च ।
सौम्यरूपाय मुख्याय सौम्यदंष्ट्राविभूषिणे ॥ १३.४५.२८५ ॥
Honra a Soma, ao suave, àquele que traz um rosto suave; honra ao principal, de forma suave, adornado com dentes suaves.
13.45.286
नमः श्यामाय गौराय अर्धपीतार्धपाण्डवे ।
नारीनरशरीराय स्त्रीपुंसाय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८६ ॥
Honra ao escuro, honra ao claro; honra àquele meio amarelo e meio pálido; honra a ti, de corpo feminino e masculino, forma mulher-homem.
13.45.287
नमो वृषभवाहाय गजेन्द्रगमनाय च ।
दुर्गमाय नमस्तुभ्यमगम्यागमनाय च ॥ १३.४५.२८७ ॥
Homenagem àquele que monta o touro e tem o andar do senhor dos elefantes. Homenagem a ti, o inacessível, que vais aonde ninguém pode ir.
13.45.288
नमोस्तु गणनीताय गणवृन्दरताय च ।
गुणानुयातमार्गाय गणनित्यव्रताय च ॥ १३.४५.२८८ ॥
Homenagem àquele guiado pelas hostes, que se deleita com as multidões de seu séquito. Homenagem àquele cujo caminho as qualidades seguem, cujo voto é o voto eterno das hostes.
13.45.289
नमः श्वेताभ्रवर्णाय संध्यारागप्रभाच य ।
अनुद्दिष्टामभिधानाय स्वरूपाय नमोस्तु ते ॥ १३.४५.२८९ ॥
Homenagem àquele de cor de nuvem branca, cujo brilho é o rubor do crepúsculo. Homenagem a ti, cujo nome não é designado, cuja forma é a tua própria.
13.45.290
नमो रक्ताग्रवासाय रक्तसूत्रधराय च ।
रक्तमालाविचित्राय रक्ताम्बरधराय च ॥ १३.४५.२९० ॥
Homenagem àquele cuja veste tem a borda vermelha e que porta um fio vermelho. Homenagem àquele variegado com guirlandas vermelhas, que veste roupas vermelhas.
13.45.291
मणिभूषितमूर्धाय नमश्चन्द्रार्धभूषिणे ।
विचित्रमणिमूर्धाय कुसुमाष्टधराय च ॥ १३.४५.२९१ ॥
Homenagem àquele cuja cabeça é adornada com joias, que usa a meia-lua como ornamento. Homenagem àquele cuja cabeça tem joias variadas e que porta oito flores.
13.45.292
नमोऽग्निमुखनेत्राय सहस्रशशिलोचने ।
अग्निरूपाय कान्ताय नमोस्तु गहनाय च ॥ १३.४५.२९२ ॥
Homenagem àquele cujo rosto e olhos são fogo, de mil olhos semelhantes à lua. Homenagem a ti, de forma de fogo, o encantador, o insondável.
13.45.293
खचराय नमस्तुभ्यं गोचराभिरताय च ।
भूचराय भुवनाय अनन्ताय शिवाय च ॥ १३.४५.२९३ ॥
Homenagem a ti, errante do céu, e àquele que se deleita no domínio dos sentidos. Homenagem ao errante da terra, ao mundo, ao infinito e a Śiva.
13.45.294
नमो दिग्वाससे नित्यमधिवाससुवाससे ।
नमो जगन्निवासाय प्रतिपत्तिसुखाय च ॥ १३.४५.२९४ ॥
Sempre homenagem àquele que se veste com as direções, homenagem àquele que está bem vestido de sua morada. Homenagem à morada do mundo e à felicidade da realização.
13.45.295
नित्यमुद्बद्धमुकुटे महाकेयूरधारिणे ।
सर्पकण्ठोपहाराय विचित्राभरणाय च ॥ १३.४५.२९५ ॥
Homenagem àquele que sempre traz a coroa bem atada no alto, homenagem ao portador dos grandes braceletes. Àquele cuja oferenda é o pescoço da serpente, e ao de ornamentos maravilhosos.
13.45.296
नमस्त्रिनेत्रनेत्राय सहस्रशतलोचने ।
स्त्रीपुंसाय नपुंसाय नमः साङ्ख्याय योगिने ॥ १३.४५.२९६ ॥
Homenagem ao olho do de três olhos, homenagem àquele de mil e cem olhos. Homenagem àquele que é mulher e homem, homenagem àquele que não é nenhum dos dois; homenagem ao Sāṅkhya, homenagem ao yogin.
13.45.297
शंयोरभिस्रवन्ताय अथर्वाय नमोनमः ।
नमः सर्वार्तिनाशाय नमः शोकहराय च ॥ १३.४५.२९७ ॥
Homenagem, homenagem a Atharvan, que flui para o bem-estar e a união. Homenagem ao destruidor de toda aflição, e àquele que remove a dor.
13.45.298
नमो मेघनिनादाय बहुमायाधराय च ।
बीजक्षेत्राभिपालाय स्रष्टाराय नमोनमः ॥ १३.४५.२९८ ॥
Homenagem àquele de trovão das nuvens, e ao portador de muitas ilusões. Homenagem, homenagem ao protetor da semente e do campo, ao criador.
13.45.299
नमः सुरासुरेशाय विश्वेशाय नमोनमः ।
मनः पवनवेगाय नमः पवनरूपिणे ॥ १३.४५.२९९ ॥
Homenagem ao senhor dos deuses e asuras, homenagem e homenagem ao senhor do universo. Homenagem àquele cuja velocidade é a da mente e do vento, homenagem àquele que tem a forma do vento.
13.45.300
नमः काञ्चनमालाय गिरिमालाय वै नमः ।
नमः सुरारिमालाय चण्डवेगाय वै नमः ॥ १३.४५.३०० ॥
Homenagem àquele que usa uma guirlanda de ouro, e homenagem também àquele que usa uma guirlanda de montanhas. Homenagem àquele que usa uma guirlanda dos inimigos dos deuses, homenagem àquele de velocidade feroz.
13.45.301
ब्रह्मशिरोपहर्ताय महिषघ्नाय वै नमः ।
नमः स्त्रीरूपधाराय यज्ञविध्वंसनाय च ॥ १३.४५.३०१ ॥
Homenagem àquele que cortou a cabeça de Brahmā, e homenagem ao matador do demônio búfalo. Homenagem àquele que assume forma de mulher, e homenagem ao destruidor do sacrifício.
13.45.302
नमस्त्रिपुरहर्ताय यज्ञविध्वंसनाय च ।
नमः कामाङ्गनाशाय कालदण्डधराय च ॥ १३.४५.३०२ ॥
Homenagem ao destruidor das três cidades, e homenagem ao destruidor do sacrifício. Homenagem àquele que destruiu o corpo de Kāma, e homenagem àquele que segura o cajado da Morte.
13.45.303
नमः स्कन्दविशाखाय ब्रह्मदण्डाय वै नमः ।
नमो भवाय शर्वाय विश्वरूपाय वै नमः ॥ १३.४५.३०३ ॥
Homenagem àquele que tem a forma de Skanda e Viśākha, e homenagem àquele que é o cajado de Brahman. Homenagem a Bhava, homenagem a Śarva, e homenagem àquele de todas as formas.
13.45.304
ईशानाय भवघ्नाय नमोस्त्वन्धकघातिने ।
नमो विश्वाय मायायचिन्त्याचिन्त्याय वै नमः ॥ १३.४५.३०४ ॥
Homenagem a Īśāna, homenagem ao destruidor da existência mundana. Homenagem ao matador de Andhaka, homenagem ao universal, homenagem a Māyā, homenagem ao inconcebível, homenagem ao inconcebível.
13.45.305
त्वं नो गतिश्च श्रेष्ठश्च त्वमेव हृदयं तथा ।
त्वं ब्रह्मा सर्वदेवानां रुद्राणां नीललोहितः ॥ १३.४५.३०५ ॥
Tu és o nosso refúgio e o melhor, tu és também o coração. Entre todos os deuses és Brahmā, e entre os Rudras és Nīlalohita.
13.45.306
आत्मा च सर्वभूतानां साङ्ख्ये पुरुष उच्यते ।
ऋषभस्त्वं पवित्राणां योगिनां निष्कलः शिवः ॥ १३.४५.३०६ ॥
Tu és a alma de todos os seres; no Sāṅkhya és chamado Puruṣa. Entre os puros és o touro supremo, e entre os yogins és Śiva, sem partes.
13.45.307
गृहस्थस्त्वमाश्रगिणामीश्वराणां महेश्वरः ।
कुबेरः सर्वयक्षाणां क्रतूनां विष्णुरुच्यते ॥ १३.४५.३०७ ॥
Entre as etapas da vida és o chefe de família; entre os senhores és Maheśvara. Entre todos os yakṣas és Kubera, e entre os sacrifícios és chamado Viṣṇu.
13.45.308
पर्वतानां भवान्मेरुर्नक्षत्राणां च चन्द्रमाः ।
वसिष्ठस्त्वमृषीणां च ग्रहाणां सूर्य उच्यते ॥ १३.४५.३०८ ॥
Entre as montanhas és Meru, e entre as constelações a lua. Entre os sábios és Vasiṣṭha, e entre os planetas diz-se que és o sol.
13.45.309
आरण्यानां पशूनां च सिंहस्त्वं परमेश्वरः ।
ग्राम्याणां गोवृषश्चासि भवाँल्लोक्प्रपूजितः ॥ १३.४५.३०९ ॥
Entre as feras da floresta és o leão, o supremo senhor; entre os animais domésticos és o touro, e és honrado pelo mundo.
13.45.310
आदित्यानां भवान्विष्णुर्वसूनां चैव पावकः ।
पक्षिणां वैनतेयस्त्वमनन्तो भ्रुजगेषु च ॥ १३.४५.३१० ॥
Entre os Ādityas és Viṣṇu, e entre os Vasus o fogo Pāvaka. Entre as aves és Vainateya (Garuḍa), e entre as serpentes Ananta.
13.45.311
सामवेदश्च वेदानां यजुषां शतरुद्रियम् ।
सनत्कुमारो योगानां साङ्ख्यानां कपिलो ह्यसि ॥ १३.४५.३११ ॥
Entre os Vedas és o Sāmaveda, entre as fórmulas yajus o Śatarudrīya; entre os yogas és Sanatkumāra, e entre os ensinamentos sāṅkhya, na verdade, Kapila.
13.45.312
शक्रोसि मरुतां देव पितॄणां हव्यवाडसि ।
ब्रह्मलोकश्च लोकानां गतीनां मोक्ष उच्यसे ॥ १३.४५.३१२ ॥
Ó deus, és Śakra entre os Maruts e o portador das oferendas entre os antepassados; entre os mundos és chamado o mundo de Brahmā, e entre os caminhos, a libertação.
13.45.313
क्षीरोदः सागराणां च शैलानां हिमवान्गिरिः ।
वर्णानां ब्राह्मणश्चासि विप्राणां दीक्षितो द्विजः ॥ १३.४५.३१३ ॥
Entre os oceanos és o Oceano de Leite, e entre as montanhas o Himālaya; entre as castas és o brāhmaṇa, e entre os sábios, o dvija consagrado.
13.45.314
आदिस्त्वमसि लोकानां संहर्ता काल एव च ।
यच्चान्यदपि लोके वै सर्वतेजोधिकं स्मृतम्।
तत्सर्वं भगवानेव इति मे निश्चिता मतिः ॥ १३.४५.३१४ ॥
Tu és o princípio dos mundos, o seu destruidor e o próprio Tempo; e o que quer que no mundo seja lembrado como superior a todo esplendor, tudo isso é o próprio Senhor — esta é a minha firme convicção.
13.45.315
नमस्ते भगवन्देव नमस्ते भक्तवत्सलः ।
योगेश्वर नमस्तेऽस्तु नमस्ते विस्वसम्भव ॥ १३.४५.३१५ ॥
Homenagem a ti, ó Senhor, ó deus; homenagem a ti, ó amigo dos teus devotos. Seja homenagem a ti, ó senhor do yoga; homenagem a ti, ó origem do universo.
13.45.316
प्रसीद मम भक्तस्य दीनस्य कृपणस्य च ।
अनैश्वर्येणि युक्तस्य गतिर्भव सनातन ॥ १३.४५.३१६ ॥
Sê propício a mim, teu devoto, o desgraçado e miserável; para mim, afligido pela impotência, sê o meu refúgio, ó eterno.
13.45.317
यच्चापराधं कृतवानज्ञात्वा परमेश्वर ।
मद्भक्त इति देवेश तत्सर्वं क्षन्तुमर्हसि ॥ १३.४५.३१७ ॥
Ó Senhor supremo, qualquer ofensa que eu tenha cometido sem saber, sabendo que sou teu devoto, ó senhor dos deuses, deves perdoar tudo isso.
13.45.318
मोहितश्चास्मि देवेश त्वया रूपविपर्ययात् ।
नार्घ्यं तेन मया दत्तं पाद्यं चापि महेश्वर ॥ १३.४५.३१८ ॥
Fiquei confuso, ó senhor dos deuses, pela tua mudança de forma; por isso, ó grande senhor, não ofereci nem o arghya nem a água para os pés.
13.45.319
एवं स्तुत्वाऽहमीशानं पाद्यमर्घ्यं च भक्तितः ।
कृताञ्जलिपुटो भूत्वा सर्वं तस्मै न्यवेदयम् ॥ १३.४५.३१९ ॥
Assim tendo louvado o senhor Īśāna, e com devoção, as palmas unidas, apresentei-lhe tudo, a água para os pés e também o arghya.
13.45.320
ततः शीताम्बुसंयुक्ता दिव्यगन्धसमन्विता ।
पुष्पवृष्टिः शुभा तात पपात मम मूर्धनि ॥ १३.४५.३२० ॥
Então, querido, uma chuva auspiciosa de flores, unida à água fresca e dotada de fragrância divina, caiu sobre a minha cabeça.
13.45.321
दुन्दुभिश्च तदा दिव्यस्ताडितो देवकिंकरैः ।
ववौ च मारुतः पुण्यः शुचिगन्धः सुखावहः ॥ १३.४५.३२१ ॥
Então os servos dos deuses tocaram um tambor divino, e soprou um vento puro, de fragrância pura, trazendo conforto.
13.45.322
ततः प्रीतो महादेवः सपत्नीको वृषध्वजः ।
अब्रवीत्त्रिदशांस्तत्र हर्षयन्निव मां तदा ॥ १३.४५.३२२ ॥
Então o grande deus satisfeito, o de estandarte com touro, com sua consorte, falou aos trinta deuses ali, como se também me alegrasse.
13.45.323
पश्यध्वं त्रिदशाः सर्वे उपमन्योर्महात्मनः ।
मयि भक्तिं परां नित्यमेकभावादवस्थिताम् ॥ १३.४५.३२३ ॥
Vede, ó deuses, a suprema devoção do magnânimo Upamanyu por mim, sempre firme num único sentimento.
13.45.324
एवमुक्तास्तदा कृष्ण सुरास्ते शूलपाणिना ।
ऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे नमस्कृत्वा वृषध्वजम् ॥ १३.४५.३२४ ॥
Assim interpelados pelo portador do tridente, ó Kṛṣṇa, todos os deuses, com as palmas juntas, saudaram o de estandarte de touro e falaram.
13.45.325
भगवन्देवदेवेश लोकनाथ जगत्पते ।
लभतां सर्वकामेभ्यः फलं त्वत्तो द्विजोत्तमः ॥ १३.४५.३२५ ॥
Ó bem-aventurado senhor, senhor dos deuses, senhor dos mundos, senhor do universo, que o melhor dos duas vezes nascidos obtenha de ti o fruto de todos os desejos.
13.45.326
एवमुक्तस्ततः शर्वः सुरैर्ब्रह्मादिभिस्तथा ।
आह मां भगवानीशः प्रहसन्निव शङ्करः ॥ १३.४५.३२६ ॥
Assim interpelado pelos deuses liderados por Brahmā, o bem-aventurado senhor Śarva, Īśa, Śaṅkara, falou-me como que sorrindo.
13.45.327
भगवानुवाच ।
वत्सोपमन्यो तृष्टोस्मि पश्य मां मुनिपुङ्गव।
दृढभक्तोसि विप्रर्षे मया जिज्ञासितो ह्यसि ॥ १३.४५.३२७ ॥
O bem-aventurado senhor disse: Querido Upamanyu, estou satisfeito; olha para mim, o melhor dos sábios. És firme na devoção, ó sábio brâmane; eu te pus à prova.
13.45.328
अनया चैव भक्त्या ते अत्यर्थं प्रीतिमानहम् ।
तस्मात्सर्वान्ददाम्यद्य कामांस्तव यथोप्सितान् ॥ १३.४५.३२८ ॥
Pela tua devoção estou extremamente satisfeito; por isso, hoje concedo-te todos os desejos que almejas.
13.45.329
एवमुक्तस्य चैवाथ महादेवेन धीमता ।
हर्षादश्रूण्यवर्तन्त रोमहर्षस्त्वजायत ॥ १३.४५.३२९ ॥
Quando o sábio Mahādeva assim falou, lágrimas de alegria correram e os pelos do meu corpo se eriçaram.
13.45.330
अब्रवं च तदा देव हर्षगद्गदया गिरा ।
जानुभ्यामवनीं गत्वा प्रणम्य च पुनःपुनः ॥ १३.४५.३३० ॥
Então, com a voz embargada de alegria, ajoelhei-me até a terra, prostrei-me repetidas vezes e disse: "Ó deus!"
13.45.331
अद्य जातो ह्यहं देव सफलं जन्म चाद्य मे ।
यन्मे साक्षान्महादेवः प्रसन्नस्तिष्ठतेऽग्रतः ॥ १३.४५.३३१ ॥
Ó deus, hoje realmente nasci, e hoje meu nascimento deu fruto, pois o grande Mahādeva, satisfeito, está de pé diante de mim.
13.45.332
यं न पश्यन्ति चैवाद्धा देवा ह्यमितविक्रमम् ।
तमहं दृष्टवान्देवं कोऽन्यो धन्यतरो मया ॥ १३.४५.३३२ ॥
Aquele deus de valor sem medida, que nem mesmo os deuses verdadeiramente veem, eu o vi. Quem é mais afortunado do que eu?
13.45.333
एवं ध्यायन्ति विद्वांसः परं तत्त्वं सनातनम् ।
तद्विशेषमतिख्यातं यदजं ज्ञानमक्षरम् ॥ १३.४५.३३३ ॥
Assim meditam os sábios sobre aquela realidade suprema e eterna, notavelmente renomada: o conhecimento não nascido, o imperecível.
13.45.334
स एष भगवान्देवः सर्वसत्त्वादिरव्ययः ।
सर्वतत्त्वविधानज्ञः प्रधानपुरुषः परः ॥ १३.४५.३३४ ॥
Esse mesmo é este bendito deus: a origem de todos os seres, o imperecível, conhecedor da ordenação de todos os princípios, a pessoa primordial, o supremo.
13.45.335
योऽसृजद्दक्षिणादङ्गाद्ब्रह्माणां लोकसम्भवम् ।
वामपार्श्वात्तथा विष्णुं लोकरक्षार्थमीश्वरः ॥ १३.४५.३३५ ॥
Aquele que criou dos seus membros direitos os Brahmās, origem dos mundos, e da lateral esquerda Viṣṇu para a proteção dos mundos: esse Senhor.
13.45.336
युगान्ते चैव सम्प्राप्ते रुद्रमीशोऽसृजत्प्रभुः ।
स रुद्रः संहरन्कृत्स्नं जगत्स्थावरजङ्गमम् ॥ १३.४५.३३६ ॥
Quando chegou o fim da era, o Senhor Īśa criou Rudra; esse Rudra, destruindo todo o mundo, o imóvel e o móvel.
13.45.337
कालो भूत्वा परं ब्रह्म याति संवर्तकानलः ।
युगान्ते सर्वभूतानि ग्रसन्निव व्यवस्थितः ॥ १३.४५.३३७ ॥
Tornando-se Tempo, o fogo da dissolução vai ao Brahman supremo; no fim da era permanece, como se devorasse todos os seres.
13.45.338
एष देवो महादेवो जगत्सृष्ट्वा चराचरम् ।
कल्पान्ते चैव सर्वेषां स्मृतिमाक्षिप्य तिष्ठति ॥ १३.४५.३३८ ॥
Este deus, o grande deus, tendo criado o mundo móvel e imóvel, permanece no fim do kalpa, tendo tirado a memória de todos.
13.45.339
सर्वगः सर्वभूतात्मा सर्वभूतभवोद्भवः ।
आस्ते सर्वगतो नित्यमदृश्यः सर्वदैवतैः ॥ १३.४५.३३९ ॥
Onipresente, o eu de todos os seres, origem do nascimento de todos os seres, ele permanece eternamente presente em toda parte, invisível a todos os deuses.
13.45.340
यदि देयो वरो मह्यं यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो ।
भक्तिर्भक्तु मे नित्यं त्वयि देव सुरेश्वर ॥ १३.४५.३४० ॥
Se me deve ser concedida uma dádiva, se estás satisfeito comigo, ó Senhor — que a minha devoção esteja sempre em ti, ó deus, senhor dos deuses.
13.45.341
अतीतानागतं चैव वर्तमानं च यद्विभो ।
जानीयामिति मे बुद्धिः प्रसादात्सुरसत्तम ॥ १३.४५.३४१ ॥
Ó senhor, que eu conheça o passado, o futuro e o presente: esse é o meu desejo, pela tua graça, melhor dos deuses.
13.45.342
क्षीरोदनं च भुञ्जीयामक्षयं सह बान्धवैः ।
आश्रमे च सदाऽस्माकं सान्निध्यं परमस्तु ते ॥ १३.४५.३४२ ॥
Que eu coma arroz-doce inesgotável junto aos meus parentes; e que na nossa ermida a tua presença seja sempre suprema.
13.45.343
एवमुक्तः स मां प्राह भगवाँल्लोकपूजितः ।
महेश्वरो महातेजाश्वराचरगुरुः शिवः ॥ १३.४५.३४३ ॥
Assim interpelado, o bem-aventurado Maheśvara Śiva, venerado pelos mundos, de grande esplendor, mestre dos móveis e imóveis, disse-me:
13.45.344
श्रीभगवानुवाच ।
अजरश्चामरश्चैव भव त्वं दुःखवर्जितः।
यशस्वी तेजसा युक्तो दिव्यज्ञानसमन्वितः ॥ १३.४५.३४४ ॥
Disse o bem-aventurado Senhor: Sê sem velhice e imortal, livre de sofrimento, renomado, dotado de esplendor e possuidor de conhecimento divino.
13.45.345
ऋषीणामभिगम्यश्च मत्प्रसादाध्भविष्यसि ।
शीलवान्गुणसम्पन्नः सर्वज्ञः प्रियदर्शनः ॥ १३.४५.३४५ ॥
Pela minha graça serás acessível aos sábios, virtuoso, dotado de boas qualidades, onisciente e agradável de se ver.
13.45.346
अक्षयं यौवनं तेऽस्तु तेजश्चैवानलोपमम् ।
क्षीरोदः सागरश्चैव यत्रयत्रेच्छसि प्रियम् ॥ १३.४५.३४६ ॥
Que a tua juventude seja inesgotável e o teu esplendor semelhante ao fogo; que o oceano de leite seja teu onde quer que desejes o que é querido.
13.45.347
तत्र ते भविता कामं सान्निध्यं पयसोनिधेः ।
क्षीरोदनं च भुङ्ख त्वममृतेन समन्वितम् ॥ १३.४५.३४७ ॥
Lá terás, como desejas, a proximidade do oceano de leite, e comerás arroz de leite misturado com néctar.
13.45.348
बन्धुभिः सहितः कल्पं ततो मामुपयास्यसि ।
अक्षया बान्धवाश्चैव कुलं गोत्रं च ते सदा ॥ १३.४५.३४८ ॥
Com os teus parentes permanecerás lá um kalpa, e depois virás a mim; os teus parentes, a tua linhagem e o teu clã serão sempre imperecíveis.
13.45.349
भविष्यति द्विजश्रेष्ठ मयि भक्तिश्च शाश्वती ।
सान्निध्यं चाश्रमे नित्यं करिष्यामि द्विजोत्तम ॥ १३.४५.३४९ ॥
Ó melhor dos duas vezes nascidos, a tua devoção a mim será eterna, e sempre manterei a minha presença no teu eremitério, ó excelso dos duas vezes nascidos.
13.45.350
तिष्ठ वत्स यथाकामं नोत्कण्ठां च करिष्यति ।
स्मृतस्त्वया पुनर्विप्र करिष्यामि च दर्शनम्
एवमुक्त्वा स भगवान्सूर्यकोटिसमप्रभः ।
ईशानः स वरान्दत्त्वा तत्रैवान्तरधीयत ॥ १३.४५.३५० ॥
Fica, querido filho, como desejares, e não anseies. Ó brâmane, quando me recordares, conceder-te-ei de novo a minha visão.
13.45.352
एवं दृष्टो मया कृष्ण देवदेवः समाधिना ।
तदवाप्तं च मे सर्वं यदुक्तं तेन धीमता ॥ १३.४५.३५२ ॥
Assim, ó Kṛṣṇa, vi o deus dos deuses em meditação, e tudo o que o sábio dissera me foi concedido.
13.45.353
प्रत्यक्षं चैव ते कृष्ण पश्य सिद्धान्व्यवस्थितान् ।
ऋषीन्विद्याधरान्यक्षान्गन्धर्वाप्सरसस्तथा ॥ १३.४५.३५३ ॥
E vê tu mesmo, ó Kṛṣṇa, os perfeitos que ali permanecem: os videntes, os Vidyādharas, os Yakṣas, os Gandharvas e as Apsarases.
13.45.354
पश्य वृक्षलतागुल्मान्सर्वपुष्पफलप्रदान् ।
सर्वर्तुकुसुमैर्युक्तान्सुखपत्रान्सुगन्धिनः ॥ १३.४५.३५४ ॥
Olha as árvores, trepadeiras e arbustos, que dão toda flor e fruto, dotados de flores de todas as estações, de folhas agradáveis e perfumados.
13.45.355
सर्वमेतन्महाबाहो दिव्यभावसमन्वितम् ।
प्रसादाद्देवदेवस्य ईशअवरस्य महात्मनः ॥ १३.४५.३५५ ॥
Tudo isto, ó de braços poderosos, é dotado de natureza divina, pela graça do deus dos deuses, o grande senhor de menor grau.
13.45.356
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य प्रत्यक्षमिव दर्शनम् ।
विस्मयं परमं गत्वा अब्रवं तं महामुनिम् ॥ १३.४५.३५६ ॥
Ouvindo estas suas palavras, como se fosse uma visão vista diretamente, chegando a um espanto supremo, falei àquele grande sábio.
13.45.357
धन्यस्त्वमसि विप्रेन्द्रि कस्त्वदन्योस्ति पुण्यकृत् ।
यस्य देवाधिदेवस्ते सान्निध्यं कुरुतेऽऽश्रमे ॥ १३.४५.३५७ ॥
Abençoado és tu, ó melhor dos brâmanes. Quem, além de ti, é um praticante de mérito, em cujo eremitério o deus acima dos deuses se faz presente junto a ti?
13.45.358
अपि तावन्ममाप्येवं दद्यात्स भगवाञ्शिवः ।
दर्शं मुनिशार्दूल प्रसादं चापि शङ्करः ॥ १३.४५.३५८ ॥
Ó tigre entre os sábios, aquele bem-aventurado Śiva também me concederá tal visão e graça, como a Śaṅkara?
13.45.359
उपमन्युरुवाच ।
द्रक्ष्यसे पुण्डरीकाक्ष महादेवं न संशयः।
अचिरेणैव कालेन यथा दृष्टो मयाऽनघ ॥ १३.४५.३५९ ॥
Upamanyu disse: Verás o grande deus, ó de olhos de lótus, sem dúvida, muito em breve, no tempo devido, como eu o vi, ó sem mácula.
13.45.360
चक्षुषा चैव दिव्येन पश्याम्यमितविक्रमम् ।
षष्ठे मासि महादेवं द्रक्ष्यसे पुरुषोत्तम ॥ १३.४५.३६० ॥
Com o olho divino contemplo aquele de valor imensurável. No sexto mês, ó Puruṣottama, verás o grande deus Mahādeva.
13.45.361
षोडशाष्टौ वरांश्चापि प्राप्स्यसि त्वं महेश्वरात् ।
सपत्नीकाद्यदुश्रेष्ठ सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.४५.३६१ ॥
Ó melhor dos Yadu, junto com tua esposa obterás de Maheśvara dezesseis e oito dádivas. Isto é verdade; digo-te.
13.45.362
अतीतानागतं चैव वर्तमानं च नित्यशः ।
विदितं मे महाबाहो प्रसादात्तस्य धीमतः ॥ १३.४५.३६२ ॥
Ó de braços poderosos, pela graça daquele sábio, o passado, o futuro e o presente me são sempre conhecidos.
13.45.363
एतान्सहस्रशश्चान्यान्समनुध्यातवान्हरः ।
कस्मात्प्रसादं भगवान्न कुर्यात्तव माधव ॥ १३.४५.३६३ ॥
Hara meditou sobre estes e sobre milhares de outros. Ó Mādhava, por que o Senhor não te mostraria sua graça?
13.45.364
त्वादृशेन हि देवानां श्लाघनीय समागमः ।
ब्रह्मणअयेनानृशंसेन श्रद्दधानेन चाप्युत।
जप्यं तु ते प्रदास्यामि येन द्रक्ष्यसि शंकरम् ॥ १३.४५.३६४ ॥
Um encontro dos deuses com alguém como tu, devoto dos brâmanes, compassivo e fiel, é digno de louvor. Mas dar-te-ei o mantra de japa pelo qual verás Śaṅkara.
13.45.365
अब्रवं तमहं ब्रह्मन्त्वत्प्रसादान्महामुने ।
द्रक्ष्ये दितिजसङ्घानां मर्दनं त्रिदशेश्वरम् ॥ १३.४५.३६५ ॥
Eu lhe disse: Ó brâmane, ó grande sábio, pela tua graça verei o senhor dos deuses, o destruidor das hostes dos Daitya.
13.45.366
एवं कथयतस्तस्य महादेवाश्रितां कथाम् ।
दिनान्यष्टौ ततो जग्मुर्मुहूर्तमिव भारत ॥ १३.४५.३६६ ॥
Enquanto ele narrava assim a história sobre Mahādeva, oito dias passaram como se fossem um só instante, ó Bhārata.
13.45.367
दिनेऽष्टमे तु विप्रेणि दीक्षितोऽहं यथाविधि ।
दण्डी मुण्डी कुशी चीरि घृताक्तो मेखलीकृतः ॥ १३.४५.३६७ ॥
No oitavo dia, ó brâmane, fui iniciado segundo a regra, portando um bastão, com a cabeça raspada, vestindo erva kuśa, trajando casca de árvore, untado com ghee e cingido com um cinto.
13.45.368
मासमेकं फलाहारो द्वितीयं सलिलाशनः ।
तृतीयं च चतुर्थं च पञ्चमं चानिलाशः ॥ १३.४५.३६८ ॥
Durante um mês vivi de frutos, o segundo somente de água, o terceiro e o quarto, e o quinto somente de ar.
13.45.369
एकपादेन तिष्ठंश्च ऊर्ध्वबाहुरतन्द्रितः ।
तेजः सूर्यसहस्रस्य अपश्यं दिवि भारत ॥ १३.४५.३६९ ॥
De pé sobre um pé, com os braços erguidos e incansável, vi no céu, ó Bhārata, o esplendor de mil sóis.
13.45.370
तस्य मध्यगतं चापि तेजसः पाण्डुनन्दन ।
इन्द्रायुधपिनद्धाङ्गं विद्युन्मालागवाक्षकम्।
नीलसैलचयप्रख्यं बलाकाभूषिताम्बरम् ॥ १३.४५.३७० ॥
E no meio daquele esplendor, ó filho de Pāṇḍu, havia uma forma cujos membros estavam envoltos em arco-íris, com uma guirlanda de relâmpagos e aberturas semelhantes a janelas, parecida a um monte de montanhas azuis, com vestes adornadas de garças.
13.45.371
तत्र स्थितश्च भगवान्देव्या सह महाद्युतिः ।
तपसा तेजसा कान्त्या दीप्तया सह भार्यया ॥ १३.४५.३७१ ॥
Ali estava o Senhor bem-aventurado, de grande esplendor, junto com a deusa, com ascese, radiância, brilho e glória flamejante, com sua consorte.
13.45.372
रराज भगवांस्तत्र देव्या सह महेश्वरः ।
सोमेन सहितः सूर्यो यथा मेघस्थितस्तथा ॥ १३.४५.३७२ ॥
Ali o bem-aventurado Maheśvara resplandeceu com a deusa, como o sol situado numa nuvem brilha com a lua.
13.45.373
संहृष्टरोमा कौन्तेय विस्मयोत्फुल्ललोचनः ।
अपश्यं देवसङ्घानां गतिमार्तिहरं हरम् ॥ १३.४५.३७३ ॥
Ó filho de Kuntī, com os cabelos eriçados e os olhos arregalados de espanto, vi Hara, refúgio das multidões de deuses, aquele que remove a aflição.
13.45.374
किरीटिनं गदिनं शूलपाणिं ।
व्याघ्राजिनं जटिलं दण्डपाणिम्।
पिनाकिनं वज्रिणं तीक्ष्णदंष्ट्रं ।
शुभाङ्गदं व्यालयज्ञोपवीतम् ॥ १३.४५.३७४ ॥
Usando diadema, portando maça, tridente na mão, vestido com pele de tigre, de cabelos emaranhados, bastão na mão, portando o arco Pināka, empunhando o raio, de dentes afiados, com braceletes auspiciosos, uma serpente como cordão sagrado.
13.45.375
दिव्यां मालामुरसाऽनेकवर्णां ।
समुद्वहन्तं गुल्फदेशावलम्बाम्।
चन्द्रं यथा परिविष्टं ससन्ध्यं ।
वर्षात्यये तद्वदपश्यमेनम् ॥ १३.४५.३७५ ॥
Trazendo no peito uma guirlanda divina de muitas cores, pendendo até os tornozelos, eu o vi como a lua cercada pelo crepúsculo no fim da estação das chuvas.
13.45.376
प्रमथानां गणैश्चैव समन्तात्परिवारितम् ।
शरदीव सुदुष्प्रेक्ष्यं परिविष्टं दिवाकरम् ॥ १३.४५.३७६ ॥
Cercado por todos os lados pelos bandos dos Pramathas, difícil de contemplar como o sol do outono, rodeado, o sol do dia.
13.45.377
एकादशशतान्येवं रुद्राणां वृषवाहनम् ।
अस्तुवं नियतात्मानं कर्मभिः शुभकर्मिणम् ॥ १३.४५.३७७ ॥
Assim o louvei, o senhor dos mil e cem Rudras montado no touro, de alma controlada, de obras auspiciosas.
13.45.378
आदित्या वसवः साध्या विश्वेदेवास्तथाऽश्विनौ ।
विश्वाभिः स्तुतिभिर्देवं विश्वदेवं समस्तुवन् ॥ १३.४५.३७८ ॥
Os Ādityas, os Vasus, os Sādhyas, os Viśvadevas e os dois Aśvins louvaram o deus universal com todos os louvores.
13.45.379
शतक्रतुश्च भगवान्विष्णुश्चादितिनन्दनौ ।
ब्रह्मा रथन्तरं साम ईरयन्ति भवान्तिके ॥ १३.४५.३७९ ॥
Indra dos cem sacrifícios, o bem-aventurado Viṣṇu, os dois filhos de Aditi e Brahmā entoam o canto Rathantara junto a ti.
13.45.380
योगीश्वराः सुबहवो योगदं पितरं गुरुम् ।
ब्रह्मर्षयश्च ससुतास्तथा देवर्षयश्च वै ॥ १३.४५.३८० ॥
Muitos senhores do yoga, os sábios brâmanes com seus filhos e os sábios divinos te louvam, doador do yoga, pai e mestre.
13.45.381
पृथिवीं चान्तरिक्षं च नक्षत्राणि ग्रहास्तथा ।
मासार्धमासा क्रतवो रात्रिः संवत्सराः क्षणाः ॥ १३.४५.३८१ ॥
A terra e a atmosfera, as estrelas e os planetas, os meses e as quinzenas, as estações, a noite, os anos e os instantes te louvam.
13.45.382
मुहूर्ताश्च निमेपाश्च तथैव युगपर्ययाः ।
दिव्या राजन्नमस्यन्ति विद्याः सत्वविदस्तथा ॥ १३.४५.३८२ ॥
Os muhūrtas e os piscares, os ciclos dos yugas, ó rei, os poderes divinos, as ciências e os conhecedores do ser também te reverenciam.
13.45.383
सनत्कुमारो देवाश्च इतिहासास्तथैव च ।
मरीचिरङ्गिरा अत्रिः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ॥ १३.४५.३८३ ॥
Sanatkumāra e os deuses, assim como os itihāsas, e Marīci, Aṅgiras, Atri, Pulastya, Pulaha e Kratu te louvam.
13.45.384
मनवः सप्त सोमश्च अर्थवा सबृहस्पतिः ।
भृगुर्दक्षः कश्यपश्च वसिष्ठः काश्य एव च ॥ १३.४५.३८४ ॥
Os sete Manus, Soma, Atharvan junto com Bṛhaspati, Bhṛgu, Dakṣa, Kaśyapa, Vasiṣṭha e também Kāśya.
13.45.385
छन्दांसि दीक्षा यज्ञाश्च दक्षिणाः पावको हविः ।
यज्ञोपगानि द्रव्याणि मूर्तिमन्ति युधिष्ठिर ॥ १३.४५.३८५ ॥
Os metros védicos, a iniciação, os sacrifícios e as oferendas, o fogo sagrado Pāvaka e a oblação; as coisas que servem ao sacrifício, personificadas — ó Yudhiṣṭhira.
13.45.386
प्रजानां पालकाः सर्वे सरितः पन्नगा नगाः ।
देवानां मातरः सर्वादेवपत्न्य सकन्यकाः ॥ १३.४५.३८६ ॥
Todos os protetores das criaturas, os rios, as serpentes, as montanhas; todas as mães dos deuses e as esposas dos deuses junto com suas filhas.
13.45.387
सहस्राणि मुनीनां च अयुतान्यर्बुदानि च ।
नमस्यन्ति प्रभुं शान्तं पर्वताःसागरा दिशः ॥ १३.४५.३८७ ॥
Milhares de sábios, dezenas de milhares e centenas de milhões se prostram diante do senhor sereno; também as montanhas, os oceanos e as direções.
13.45.388
गन्धर्वाप्सरसश्चैव गीतवादित्रकोविदाः ।
दिव्यतालेषु गायन्तः स्तुवन्ति भवमद्भुतम् ॥ १३.४५.३८८ ॥
Os Gandharvas e as Apsaras, hábeis no canto e nos instrumentos, cantando em ritmos divinos, louvam o maravilhoso Bhava.
13.45.389
विद्याधरा दानवाश्च गुह्यका राक्षसास्तथा ।
सर्वाणि चैव भूतानि स्तावराणि चराणि च।
नमस्यन्ति महाराज वाङ्मनः कर्मभिर्विभुम् ॥ १३.४५.३८९ ॥
Os Vidyādharas, Dānavas, Guhyakas e Rākṣasas igualmente; todos os seres, os imóveis e os móveis, ó grande rei, prostram-se diante do senhor onipresente com palavra, mente e ação.
13.45.390
पुरस्ताद्धिष्ठितः शर्वो ममासीस्त्रिदशेश्वरः ॥ १३.४५.३९० ॥
Diante de mim estava Śarva (Śiva), senhor dos trinta deuses.
13.45.391
पुरस्तद्धिष्ठितं दृष्ट्वा ममेशानं च भारत ।
सप्रजापतिशक्रान्तं जगन्मामभ्युदैक्षत ॥ १३.४५.३९१ ॥
Ó Bhārata, ao ver Īśāna de pé diante de mim, o mundo, junto com os Prajāpatis e Indra, olhou para mim.
13.45.392
ईक्षितुं च महादेवं न मे शक्तिरभूत्तदा ।
ततो मामब्रवीद्देवः पश्य कृष्ण वदस्व च ॥ १३.४५.३९२ ॥
Naquele momento eu não tinha força para olhar o grande deus. Então o deus me disse: 'Olha, Kṛṣṇa, e fala.'
13.45.393
त्वया ह्याराधितश्चाहं शतशोऽथ सहस्रशः ।
त्वत्समो नास्ति मे कश्चित्त्रिषु लोकषु वै प्रियः ॥ १३.४५.३९३ ॥
Tu me adoraste centenas e milhares de vezes, e nos três mundos não há ninguém tão querido para mim quanto tu.
13.45.394
शिरसा वन्दिते देवे देवी प्रीता ह्युमा तदा ।
ततोऽहमब्रुवं स्थाणुं स्तुतं ब्रह्मादिभिः सुरैः ॥ १३.४५.३९४ ॥
Quando o deus foi reverenciado com a cabeça inclinada, a deusa Umā ficou satisfeita. Então falei a Sthāṇu, louvado por Brahmā e pelos outros deuses.
13.45.395
नमोस्तु ते शाश्वत सर्वयोने ।
ब्राह्माधिपं त्वामृषयो वदन्ति।
तपश्च सत्वं च रजस्तमश्च ।
त्वामेव सत्यं च वदन्ति सन्तः ॥ १३.४५.३९५ ॥
Honra a ti, ó eterno origem de tudo. Os sábios te chamam senhor do Brahman. A austeridade, a bondade, a paixão e a escuridão és tu; e os sábios te chamam verdade.
13.45.396
त्वं वै ब्रह्मा च रुद्रश्च वरुणोऽग्निर्मनुर्भवः ।
धाता त्वष्टा विधाता च त्वं प्रभुः सर्वतोमुखः ॥ १३.४५.३९६ ॥
Tu és Brahmā, Rudra, Varuṇa, Agni, Manu e Bhava. Tu és também Dhātṛ, Tvaṣṭṛ e Vidhātṛ; és o senhor de rosto voltado para todos os lados.
13.45.397
त्वत्तो जातानि भूतानि स्थावराणि चराणि च ।
त्वया सृष्टमिदं कृत्स्नं त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥ १३.४५.३९७ ॥
De ti nasceram todos os seres, os imóveis e os móveis. Por ti foi criado este todo dos três mundos, com o que se move e o que não se move.
13.45.398
यानीन्द्रियाणीह मनश्च कृत्स्नं ।
ये वायवः सप्ति तथैव चाग्नयः।
ये देवसंस्थास्तव देवताश्च ।
तस्मात्परं त्वामृषयो वदन्ति ॥ १३.४५.३९८ ॥
Os sentidos aqui e toda a mente, os sete ventos e fogos, as moradas dos deuses e as tuas divindades — por isso os sábios te chamam o Supremo.
13.45.399
वेदाश्च यज्ञाः सोमश्च दक्षिणा पावको हविः ।
यज्ञोपगं च यत्किंचिद्भगवांस्तदसंशयम् ॥ १३.४५.३९९ ॥
Os Vedas e os sacrifícios, o soma e a dakṣiṇā, o fogo e a oblação, e tudo o que pertence ao sacrifício — isso, ó Bem-aventurado, sem dúvida és tu.
13.45.400
इष्टं दत्तमधीतं व्रतानि नियमाश्च ये ।
ह्रीः कीर्तिः श्रीर्द्युतिस्तुष्टिः सिद्धिश्चैव तदर्पणी ॥ १३.४५.४०० ॥
O sacrifício, a dádiva, o estudo, os votos e observâncias, e a modéstia, a fama, a prosperidade, o esplendor, o contentamento e o êxito — tudo isso lhe é oferecido.
13.45.401
कामः क्रोधो भयं लोभो मदः स्तम्भोथ मत्सरः ।
आधयो व्याधयश्चैव भगवंस्तनवस्तव ॥ १३.४५.४०१ ॥
O desejo, a ira, o medo, a cobiça, o orgulho, a arrogância e a inveja, e os sofrimentos mentais e as doenças do corpo — também estes, ó Bem-aventurado, são tuas formas.
13.45.402
कृतिर्विकारः प्रणयः प्रधानं बीजमव्ययम् ।
मनसः परमा योनिः प्रभावश्चापि शाश्वतः ॥ १३.४५.४०२ ॥
A ação, a transformação, o afeto, a matéria primordial, a semente imperecível, o ventre supremo da mente e o poder eterno — tudo isso és tu.
13.45.403
अव्यक्तः पावनोऽचिन्त्यः सहस्रांशुर्हिरण्मयः ।
आदिर्गणानां सर्वेषां भवान्वैजीविताश्रयः ॥ १३.४५.४०३ ॥
És o não manifestado, o purificador, o inconcebível, o de mil raios, o dourado; és o primeiro de todas as hostes e o sustento da vida.
13.45.404
महानात्मा मतिर्ब्रह्मा विश्वः शंभुः स्वयंभुवः ।
बुद्धिः प्रज्ञोपलब्धिश्चसंवित्ख्यातिर्धृतिः स्मृतिः ॥ १३.४५.४०४ ॥
O grande eu, o intelecto, Brahmā, o todo, Śambhu, o autoexistente, o entendimento, a sabedoria, a percepção, a consciência, a fama, a firmeza e a memória: estes são teus nomes.
13.45.405
पर्यायवाचकैः शब्दैर्महानात्मा विभाव्यते ।
त्वां बुद्ध्वा ब्राह्मणो वेदात्प्रमोहं विनियच्छति ॥ १३.४५.४०५ ॥
O grande eu é designado por palavras sinônimas; tendo-te conhecido, o brâmane, pelo Veda, põe fim à confusão.
13.45.406
हृदयं सर्वभूतानां क्षेत्रज्ञस्त्वमृषिस्तुतः ॥ १३.४५.४०६ ॥
És o coração de todos os seres, o conhecedor do campo, louvado pelos videntes.
13.45.407
सर्वतः पाणिपादस्त्वं सर्वतोक्षिशिरोमुखः ।
सर्वतः श्रुतिमाँल्लोके सर्वमावृत्य तिष्ठसि ॥ १३.४५.४०७ ॥
Por todos os lados tens mãos e pés, por todos os lados olhos, cabeças e rostos; por todos os lados tens audição; no mundo permaneces, envolvendo tudo.
13.45.408
फलं त्वमसि दिग्मांशोर्निमेषादिषु कर्मसु ।
त्वं वै प्रबार्चिः पुरुषः सर्वस्य हृदि संश्रितः।
अणिमा महिमा प्राप्तिरीशानो ज्योतिरव्ययः ॥ १३.४५.४०८ ॥
Tu és o fruto do sol, portador dos raios, presente em ações como o piscar de olhos. Tu és a chama resplandecente, o Puruṣa que repousa no coração de todos. És a minúcia, a grandeza, a realização, o Senhor, a luz imperecível.
13.45.409
त्वयि बुद्धिर्मतिर्लोकाः प्रपन्नाः संश्रिताश्च ये ।
ध्यानिनो नित्ययोगाश्च सत्यसत्वा जितेन्द्रियाः ॥ १३.४५.४०९ ॥
Em ti residem o intelecto e a mente, e os mundos que se refugiaram em ti e dependem de ti. Os meditadores, os sempre dedicados ao yoga, os de natureza verdadeira e os que dominaram os sentidos, todos dependem de ti.
13.45.410
यस्त्वां ध्रुवं वेदयते गुहाशयं ।
प्रभुं पुराणं पुरुषं विश्वरूपम्।
हिरण्मयं बुद्धिमतां परां गतिं ।
स बुद्धिमान्बुद्धिमतीत्य तिष्ठति ॥ १३.४५.४१० ॥
Quem te reconhece com certeza como o que habita na caverna, o Senhor, o antigo Puruṣa, de forma universal, dourado, a meta suprema dos sábios, esse é sábio; ele se põe além dos próprios sábios.
13.45.411
विदित्वा सप्त सूक्ष्माणि षडङ्गं त्वां च मूर्तितः ।
प्रधानविधियोगस्थस्त्वामेव विशते बुधः ॥ १३.४५.४११ ॥
Tendo conhecido os sete princípios sutis, os seis membros e a ti em tua forma encarnada, o sábio que permanece no yoga dos ritos principais entra somente em ti.
13.45.412
एवमुक्ते मया पार्थ भवे चार्तिविनाशने ।
चराचरं जगत्सर्गं सिंहनादं तदाऽकरोत् ॥ १३.४५.४१२ ॥
Ó Pārtha, quando eu assim falei, pela existência e pela destruição da aflição, então ele produziu o mundo dos seres móveis e imóveis e rugiu como um leão.
13.45.413
तं विप्रसङ्घाश्च सुरासुराश्च ।
नागाः पिशाचाः पितरो वयांसि।
रक्षोगणा भूतगणाश्च सर्वे ।
महर्षयश्चैव तदा प्रणेमुः ॥ १३.४५.४१३ ॥
Então as multidões de brâmanes, deuses e asuras, nāgas, piśācas, os ancestrais, as aves, as hostes de rākṣasas e bhūtas, todos, e também os grandes sábios, prostraram-se diante dele.
13.45.414
मम मूर्ध्नि च दिव्यानां कुसुमानां सुगन्धिनाम् ।
राशयो निपतन्ति स्म वायुश्च सुसुखो ववौ ॥ १३.४५.४१४ ॥
Montes de flores divinas e perfumadas caíam sobre minha cabeça, e soprou um vento muito agradável.
13.45.415
निरीक्ष्य भगवान्देवीं ह्युमां मां च जगद्धितः ।
शतक्रतुं चाभिवीक्ष्य स्वयं मामाह शङ्करः ॥ १३.४५.४१५ ॥
Tendo olhado para a deusa Umā e para mim, e contemplado Śatakratu, o Senhor Śaṅkara, benfeitor do mundo, ele mesmo falou comigo.
13.45.416
विद्मः कृष्ण परां भक्तिमस्मासु तव शत्रुहन् ।
क्रियतामात्मनः श्रेयः प्रीतिर्हित्वयि मे परा ॥ १३.४५.४१६ ॥
Conhecemos, Kṛṣṇa, tua suprema devoção a nós. Ó matador de inimigos, faze o que é bom para ti; meu afeto por ti é supremo.
13.45.417
वृणीष्वाष्टौ वरान्कृष्ण दाताऽस्मि तव सत्तम ।
ब्रूहि यादवशार्दूल यानिच्छसि सुदुर्लभान् ॥ १३.४५.४१७ ॥
Escolhe oito dons, Kṛṣṇa; melhor dos bons, eu sou teu concedente. Fala, tigre dos Yādavas, os dons que desejas e que são tão difíceis de obter.