Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 13.51

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

13.51.1

अथ सा स्त्री तमुवाच विप्रमेवं भवत्विति ।
तैलं दिव्यमुपादाय स्नानशाटीमुपानयत् ॥ १३.५१.१ ॥

ત્યારે તે સ્ત્રીએ તે બ્રાહ્મણને કહ્યું, 'એમ જ થાઓ.' પછી દિવ્ય તેલ લઈને સ્નાનનું વસ્ત્ર લાવી.

13.51.2

अनुज्ञाता च मुनिना सा स्त्री तेन महात्मना ।
अथास्य तैलेनाङ्गानि सर्वाण्येवाभ्यमृक्षत ॥ १३.५१.२ ॥

તે મહાત્મા મુનિની અનુમતિ મેળવીને તે સ્ત્રીએ તેલથી તેમના સર્વ અંગોને માલિશ કર્યું.

13.51.3

शनैश्चाच्छादितस्तत्र स्नानशालामुपागमत् ।
भद्रासनं ततश्चित्रमृषिरन्वगमन्नवम् ॥ १३.५१.३ ॥

ધીમે ધીમે, વસ્ત્રથી ઢંકાઈને તેઓ ત્યાં સ્નાનશાળામાં ગયા. પછી ઋષિ નવા અદ્ભુત ભદ્રાસન પાછળ ગયા.

13.51.4

अथोपविष्टश्च यदा तस्मिन्भद्रासने तदा ।
स्नापयामास शनकैस्तमृषिं सुखहस्तवत्।
दिव्यं च विधिवच्चक्रे सोपचारं मुनेस्तदा ॥ १३.५१.४ ॥

પછી તેઓ તે ભદ્રાસન પર બેઠા ત્યારે, તેણીએ ધીમે ધીમે કોમળ હાથોથી તે ઋષિને સ્નાન કરાવ્યું અને મુનિની વિધિપૂર્વક દિવ્ય સેવા કરી.

13.51.5

जलेन सुसुखोष्णेन तस्या हस्तसुखेन च ।
व्यतीतां रजनीं कृत्स्नां नाजानात्स महाव्रतः ॥ १३.५१.५ ॥

તેના સુખદ ઊનાં પાણીથી અને તેના સુખદ હાથોથી, તે મહાવ્રતીને આખી રાત વીતી ગઈ એની ખબર જ ન પડી.

13.51.6

तत उत्थाय स मुनिस्तदा परमविस्मितः ।
पूर्वस्यां दिशि सूर्यं च सोऽपश्यदुदितं दिवि ॥ १३.५१.६ ॥

પછી તે મુનિ ઊઠીને અત્યંત આશ્ચર્યચકિત થયા અને પૂર્વ દિશામાં આકાશમાં ઉગેલા સૂર્યને જોયો.

13.51.7

सन्ध्योपासनमित्येव सर्वपापहरं न मे ।
तस्य बुद्धिरियं किन्तु मोहस्तत्त्वमिदं भवेत् ॥ १३.५१.७ ॥

સંધ્યોપાસના સર્વ પાપ હરનારી છે એવું મારા માટે નથી. તેની બુદ્ધિ આ છે, પણ આ તત્ત્વ નહીં, મોહ જ હશે.

13.51.8

अथोपास्य सहस्रांशुं किं कोरमीत्युवाच ताम् ।
सा चामृतरसप्रख्यं क्रषेरन्नमुपाहरत् ॥ १३.५१.८ ॥

પછી સહસ્રાંશુની ઉપાસના કરીને તેણે તેને પૂછ્યું, 'શું કરવું?' તેણે અમૃતરસ સમાન અન્ન ઋષિ માટે લાવ્યું.

13.51.9

तस्य स्वादुतयाऽन्नस्य न प्रभूतं चकार सः ।
व्यगमच्चाप्यहःशेष ततः सन्ध्याऽऽगमत्पुनः ॥ १३.५१.९ ॥

તે અન્નની મીઠાશને કારણે તેણે તે વધારે ખાધું નહીં. દિવસનો બાકીનો ભાગ પણ વીતી ગયો; પછી ફરી સંધ્યા આવી.

13.51.10

अथ सा स्त्री भगवन्तं सुप्यतामित्यचोदयत् ।
तत्र वै शयने दिव्ये तस्य तस्याश्च कल्पिते ॥ १३.५१.१० ॥

પછી તે સ્ત્રીએ 'ભગવન, સૂઈ જાઓ' એવું પ્રેરિત કર્યું. ત્યાં તેના માટે અને તેના માટે તૈયાર કરેલી દિવ્ય શય્યા પર.

13.51.11

पृथक्र्वैव तथा सुप्तौ सा स्त्री स च मुनिस्तदा ।
तथाऽर्थरात्रे सा स्त्री तु शयनं तदुपागमत् ॥ १३.५१.११ ॥

તેઓ બંને અલગ-અલગ જ સૂતા — તે સ્ત્રી અને તે મુનિ તે સમયે. આ રીતે મધ્યરાત્રિએ તે સ્ત્રી તે શય્યા પાસે આવી.

13.51.12

न भद्रे परदारेषु मनो मे सम्प्रसज्जति ।
उत्तिष्ठ भद्रे भद्रं ते स्वापं वै विरमस्व च ॥ १३.५१.१२ ॥

હે ભદ્રે, મારું મન પરસ્ત્રીઓમાં આસક્ત થતું નથી. ઊભી થા, ભદ્રે, તારું કલ્યાણ થાઓ; સૂવાનું છોડ.

13.51.13

सा तदा तेन विप्रेण तथा धृत्या निवर्तिता ।
स्वतन्त्राऽस्मीत्युवाचर्षिं न धर्मच्छलमस्ति ते ॥ १३.५१.१३ ॥

ત્યારે તે બ્રાહ્મણે ધૈર્યથી એમ પાછી વાળી ત્યારે તે ઋષિને બોલી, હું સ્વતંત્ર છું; તમારામાં ધર્મનો કોઈ છળ નથી.

13.51.14

नास्ति स्वतन्त्रता स्त्रीणामस्वतन्त्रा हि योषितः ।
प्रजापतिमतं ह्येतन्न स्त्री स्वातन्त्र्यमर्हति ॥ १३.५१.१४ ॥

સ્ત્રીઓને સ્વતંત્રતા નથી; સ્ત્રીઓ ખરેખર પરાધીન છે. આ પ્રજાપતિનો મત છે; સ્ત્રી સ્વાતંત્ર્યને યોગ્ય નથી.

13.51.15

बाधने मैथुनं विप्र मम भक्तिं च पश्य वै ।
अधर्मं प्राप्स्यसे विप्र यन्मां त्वं नाभिनन्दसि ॥ १३.५१.१५ ॥

હે વિપ્ર, અવરોધમાં મૈથુન; મારી ભક્તિ પણ જુઓ. હે વિપ્ર, તમે મારો સ્વીકાર નથી કરતા એથી તમને અધર્મ પ્રાપ્ત થશે.

13.51.16

हरन्ति दोषजातानि नरमिन्द्रियकिङ्करम् ।
प्रभवामि सदा धृत्या भद्रे स्वशयनं व्रज ॥ १३.५१.१६ ॥

ઇન્દ્રિયોનો દાસ માણસને સર્વ પ્રકારના દોષો હરી જાય છે. હું સદા ધૈર્યથી સમર્થ છું; હે ભદ્રે, તારી શય્યા પર જા.

13.51.17

शिरसा प्रणमे विप्र प्रसादं कर्तुमर्हसि ।
भूमौ निपतमानायाः शरणं भव मेऽनघ ॥ १३.५१.१७ ॥

હે વિપ્ર, માથું નમાવીને પ્રણામ કરું છું; કૃપા કરવા તમે યોગ્ય છો. હે નિર્દોષ, ભૂમિ પર પડતી એવી મને શરણ થાઓ.

13.51.18

यदि वा दोषजातं त्वं परदारेषु पश्यसि ।
आत्मानं स्पर्शयाम्यद्य पाणिं गृह्णीष्व मे द्विज ॥ १३.५१.१८ ॥

અથવા પરસ્ત્રીઓમાં તું આવો દોષ જુએ છે, તો આજે હું મારી જાતને તારા સ્પર્શ માટે આપું છું; હે દ્વિજ, મારો હાથ પકડ.

13.51.19

न दोषो भविता चैव सत्येनैतद्ब्रवीम्यहम् ।
स्वतन्त्रां मां विजानीहि यो धर्मः सोस्तु वै मयि।
त्वय्यावेशितचित्ता च स्वतन्त्राऽस्मि भजस्व माम् ॥ १३.५१.१९ ॥

આમાં કોઈ દોષ નહીં થાય; હું સત્યથી આ કહું છું. મને સ્વતંત્ર જાણ; જે ધર્મ છે તે મારામાં પણ હો. તારામાં ચિત્ત લગાવેલી હું સ્વતંત્ર છું; મને ભોગવ.

13.51.20

स्वतन्त्रा त्वं कथं भद्रे ब्रूहि कारणमत्र वै ।
नास्ति त्रिलोके स्त्री काचिद्या वै स्वातन्त्र्यमर्हति ॥ १३.५१.२० ॥

હે ભદ્રે, તું સ્વતંત્ર કેવી રીતે છે? તેનું કારણ કહે. ત્રણે લોકમાં સ્વતંત્રતાને યોગ્ય કોઈ સ્ત્રી નથી.

13.51.21

पिता रक्षति कौमारे भर्ता रक्षति यौवने ।
पुत्रस्तु स्थाविरे भावे न स्त्री स्वातन्त्र्यमर्हति।
न वृद्धामक्षतां मन्ये च चेच्छा त्वयि मेऽनघे ॥ १३.५१.२१ ॥

બાળપણમાં પિતા રક્ષે છે, યૌવનમાં પતિ રક્ષે છે, વૃદ્ધાવસ્થામાં પુત્ર રક્ષે છે; સ્ત્રી સ્વતંત્રતાને યોગ્ય નથી. હે નિર્દોષ, વૃદ્ધાને હું અક્ષત માનતો નથી; અને જો તારામાં મારી ઇચ્છા હોય તો...

13.51.22

कौमारं ब्रह्मचर्यं मे कन्यैवास्मि न संशयः ।
पत्नीं कुरुष्व मां विप्र श्रद्धां विजहि मा मम ॥ १३.५१.२२ ॥

મારું બાળપણનું બ્રહ્મચર્ય છે; નિઃસંદેહ હું કન્યા જ છું. હે વિપ્ર, મને પત્ની બનાવ; મારા પરનો વિશ્વાસ ન છોડ.

13.51.23

यथा मम तथा तुभ्यं यथा तुभ्यं तथा मम ।
जिज्ञासेयमृषेस्तस्य विघ्नः सत्यं नु किं भवेत् ॥ १३.५१.२३ ॥

મારું જેવું છે તેવું તારું છે, અને તારું જેવું છે તેવું મારું છે. ઋષિની આ જિજ્ઞાસા ખરેખર વિઘ્ન બનશે?

13.51.24

आश्चर्यं परमं हीदं किन्नु श्रेयो हि मे भवेत् ।
दिव्याभरणवस्त्रा हि कन्येयं मामुपस्थिता ॥ १३.५१.२४ ॥

આ અત્યંત આશ્ચર્ય છે. હવે મારું કલ્યાણ શું થશે? દિવ્ય આભૂષણો અને વસ્ત્રોથી શોભતી આ કન્યા મારી સામે ઊભી છે.

13.51.25

किं त्वस्याः परमं रूपं जीर्णमासीत्कथं पुनः ।
कन्यारूपमिहाद्यैवं किमिवात्रोत्तरं भवेत् ॥ १३.५१.२५ ॥

પરંતુ તેનું પૂર્વનું ઉત્તમ રૂપ જીર્ણ હતું; તે ફરી કેવી રીતે થયું? અહીં અત્યારે આ રીતે કન્યારૂપ કેમ પ્રગટ્યું? તેનો ઉત્તર શું હોઈ શકે?

13.51.26

यथा मे परमा शक्तिर्न व्युत्थाने कथंचन ।
न रोचते हि व्युत्थानं सत्येनासादयाम्यहम् ॥ १३.५१.२६ ॥

મારી પરમ શક્તિ કોઈ પણ રીતે વ્યુત્થાન (ચલિત થવામાં) નથી; વ્યુત્થાન મને રુચતું નથી. તેથી હું સત્યથી તે પ્રાપ્ત કરું છું.