ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.68
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.68.1
किं राज्ञः सर्वकृत्यानां गरीयः स्यात्पितामह ।
कुर्वन्किं कर्म नृपतिरुभौ लोकौ समश्रुते ॥ १३.६८.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ, ರಾಜನ ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಯಾವುದು? ಯಾವ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿ ರಾಜನು ಎರಡು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ?
13.68.2
एतद्राज्ञः कृत्यतममभिषिक्तस्य भारत ।
ब्राह्मणानां रक्षणं च पूजा च सुखमिच्छतः ॥ १३.६८.२ ॥
ಭರತವಂಶಜನೇ, ಅಭಿಷಿಕ್ತ ರಾಜನು ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸುವುದಾದರೆ ಅವನ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯ ಇದು: ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದು.
13.68.3
कर्तव्यं पार्थिवेन्द्रेण तथैव भरतर्षभ ।
श्रोत्रियान्ब्राह्मणान्वृद्धान्नित्यमेवाभिपूजयेत् ॥ १३.६८.३ ॥
ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ರಾಜಾಧಿರಾಜನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಬೇಕು. ವೇದಾಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರನ್ನು ಸದಾ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
13.68.4
पौरजानपदांश्चापि ब्राह्मणांश्च बहुश्रुतान् ।
सांत्वेन भोगदानेन नमस्कारैः सदाऽर्चयेत् ॥ १३.६८.४ ॥
ನಗರವಾಸಿಗಳನ್ನು, ಗ್ರಾಮವಾಸಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬಹುಶ್ರುತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸಾಂತ್ವನದಿಂದ, ಸಂಪತ್ತಿನ ದಾನದಿಂದ, ನಮಸ್ಕಾರಗಳಿಂದ ಸದಾ ಗೌರವಿಸಬೇಕು.
13.68.5
एतत्कृत्यतमं राज्ञो नित्यमेवोपलक्षयेत् ।
यथाऽऽत्मानं यथा पुत्रांस्तथैतान्प्रतिपालयेत् ॥ १३.६८.५ ॥
ರಾಜನು ಇದನ್ನೇ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯವೆಂದು ಸದಾ ಮನದಲ್ಲಿಡಬೇಕು. ತನ್ನನ್ನೂ ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ಇವರನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
13.68.6
ये चाप्येषां पूज्यतमास्तान्दृढं प्रतिपूजयेत् ।
तेषु शान्तेषु तद्राष्ट्रं सर्वमेव विराजते ॥ १३.६८.६ ॥
ಇವರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪೂಜ್ಯರಾದವರನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಪ್ರತಿಗೌರವಿಸಬೇಕು. ಅವರು ಶಾಂತರಾಗಿರುವಾಗ ಆ ರಾಷ್ಟ್ರವೆಲ್ಲವೂ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ.
13.68.7
ते पूज्यास्ते नमस्कार्या मान्यास्ते पितरो यथा ।
तेष्वेव यात्रा लोकानां भूतानामिव वासवे ॥ १३.६८.७ ॥
ಅವರು ಪೂಜ್ಯರು, ನಮಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯರು, ತಂದೆಯಂತೆ ಮಾನ್ಯರು. ವಾಸವನನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬದುಕು ಇರುವಂತೆ, ಅವರನ್ನೇ ಲೋಕದ ಜೀವನಯಾತ್ರೆ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.
13.68.8
अभिचारैरुपायैश्च दहेयुरपि चेतसा ।
निःशेपं कुपिताः कुर्युरुग्राः सत्यपराक्रमाः। ॥ १३.६८.८ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡಾಗ ಅವರು ಅಭಿಚಾರ ಮತ್ತು ಉಪಾಯಗಳಿಂದ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುಡಬಲ್ಲರು. ಅವರು ಉಗ್ರರು, ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿಗಳು; ಕೋಪದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಬಲ್ಲರು.
13.68.9
नान्तमेषां प्रपश्यामि न दिशश्चाप्यपावृताः ।
कुपिताः समुदीक्षन्ते दावेषअवग्निशिखा इव ॥ १३.६८.९ ॥
ಅವರ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ದಿಕ್ಕುಗಳೂ ಅವರಿಗೆ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಕೋಪದಿಂದ ಅವರು ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚಿನ ಜ್ವಾಲೆಗಳಂತೆ ನೋಡುತ್ತಾರೆ.
13.68.10
मान्यास्तेषां साधवो ये न निन्द्याश्चाप्यसाधवः ।
बिभ्यत्येषां साहसिका गुणास्तेषामतीव हि।
कूपा इव तृणच्छन्ना विशुद्धा द्यौरिवापरे ॥ १३.६८.१० ॥
ಅವರಲ್ಲಿ ಸಾಧುಗಳು ಮಾನ್ಯರು; ಅಸಾಧುಗಳೂ ನಿಂದನೆಗೆ ಯೋಗ್ಯರಲ್ಲ. ಅವರ ಸಾಹಸಿ ಗುಣಗಳಿಗೆ ಜನರು ಹೆದರುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಬಾವಿಯಂತೆ, ಇತರರು ನಿರ್ಮಲ ಆಕಾಶದಂತೆ.
13.68.11
प्रसह्यकारिणः केचित्कार्पासमृदवोऽपरे ।
सन्ति चैषामतिशठास्तथैवान्ये तपस्विनः ॥ १३.६८.११ ॥
ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರು, ಇತರರು ಹತ್ತಿಯಂತೆ ಮೃದುವಾದವರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಅತಿ ಕಪಟಿಗಳು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ತಪಸ್ವಿಗಳು.
13.68.12
कृषिगोरक्ष्यमप्येके भैक्ष्यमन्येऽप्यनुष्ठिताः ।
चोराश्चान्येऽनृताश्चान्ये तथाऽन्ये नटनर्तकाः ॥ १३.६८.१२ ॥
ಕೆಲವರು ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗೋರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಕಳ್ಳರು, ಕೆಲವರು ಸುಳ್ಳರು, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರು ನಟರು ಮತ್ತು ನರ್ತಕರು.
13.68.13
सर्वकर्मसहाश्चान्ये पार्थिवेष्वितरेषु च ।
विविधाचारयुक्ताश्च ब्राह्मणा भरतर्षभ ॥ १३.६८.१३ ॥
ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಕೆಲವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಶಕ್ತರು; ರಾಜರಲ್ಲಿಯೂ ಇತರರಲ್ಲಿಯೂ ಅವರಿದ್ದಾರೆ; ಅವರು ವಿವಿಧ ಆಚಾರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವರು.
13.68.14
नानाकर्मसु रक्तानां बहुकर्मोपजीविनाम् ।
धर्मज्ञानां सतां तेषां नित्यमवोनुकीर्तयेत् ॥ १३.६८.१४ ॥
ನಾನಾ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರನ್ನು, ಅನೇಕ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಜೀವಿಸುವವರನ್ನು, ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಲ್ಲ ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಸದಾ ಹೊಗಳಬೇಕು.
13.68.15
पितॄणां देवतानं च मनुष्योरगरक्षसाम् ।
पुराऽप्येते महाभागा ब्राह्मणा वै जनाधिप ॥ १३.६८.१५ ॥
ಜನಾಧಿಪನೇ, ಹಿಂದೆಯೂ ಈ ಮಹಾಭಾಗ್ಯರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ, ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ, ನಾಗರಿಗೆ, ರಾಕ್ಷಸರಿಗೂ (ಪೂಜ್ಯರಾಗಿದ್ದರು).
13.68.16
नैते देवैर्न पितृभिर्न गन्धर्वैर्न राक्षसैः ।
नासुरैर्न पिशाचैश्च शक्या जेतुं द्विजातयः ॥ १३.६८.१६ ॥
ಈ ದ್ವಿಜರನ್ನು ದೇವತೆಗಳು, ಪಿತೃಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಅಸುರರು, ಪಿಶಾಚರು ಯಾರೂ ಗೆಲ್ಲಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.68.17
अदैवं दैवतं कुर्युर्दैवतं चाप्यदैवतम् ।
यमिच्छेयुः स राजा स्याद्यं द्विष्युः स पराभवेत् ॥ १३.६८.१७ ॥
ಅವರು ದೈವವಲ್ಲದ್ದನ್ನು ದೈವವಾಗಿಸಬಹುದು, ದೈವವನ್ನೂ ದೈವವಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಯಾರನ್ನು ಅವರು ಬಯಸುತ್ತಾರೋ ಅವನೇ ರಾಜನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಯಾರನ್ನು ಅವರು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವನು ಸೋಲುತ್ತಾನೆ.
13.68.18
परिवादं च ये कुर्युर्ब्राह्मणानामचेतसः ।
सत्यं ब्रवीमि ते राजन्विनश्येयुर्न संशयः ॥ १३.६८.१८ ॥
ಬುದ್ಧಿಹೀನರಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ನಿಂದಿಸುವವರು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾರೆ; ರಾಜನೇ, ಇದು ಸತ್ಯ, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
13.68.19
निन्दाप्रशंसाकुशलाः कीर्त्यकीर्तिपरायणाः ।
परिकुप्यन्ति ते राजन्सततं द्विषतां द्विजाः ॥ १३.६८.१९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ನಿಂದೆ ಮತ್ತು ಹೊಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾದ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಪಕೀರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ದ್ವಿಜರು ತಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವರ ಮೇಲೆ ಸದಾ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
13.68.20
ब्राह्मणा यं प्रशंसन्ति पुरुषः स प्रवर्धते ।
ब्राह्मणैर्यः पराकृष्टः पराभूयात्क्षणाद्धि सः ॥ १३.६८.२० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಯಾರನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೋ ಆ ಪುರುಷನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಎಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟವನು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸೋಲುತ್ತಾನೆ.
13.68.21
शका यवनकाम्भोजास्तास्ताः क्षत्रियजातयः ।
वृषलत्वं परिगता ब्राह्मणानामदर्शनात् ॥ १३.६८.२१ ॥
ಶಕರು, ಯವನರು, ಕಾಂಬೋಜರು — ಆ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಜಾತಿಗಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕಾಣದ ಕಾರಣ ವೃಷಲತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದವು.
13.68.22
द्राविडाश्च कलिङ्गाश्च पुलिन्दाश्चाप्युशीनराः ।
कोलिसर्पा महिपकास्तास्ताः क्षत्रियजातयः ॥ १३.६८.२२ ॥
ದ್ರಾವಿಡರು, ಕಳಿಂಗರು, ಪುಲಿಂದರು, ಉಶೀನರರು ಕೂಡ; ಕೋಲಿಸರ್ಪರು, ಮಹಿಷಕರು — ಆ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಜಾತಿಗಳು.
13.68.23
वृपलत्वं परिगता ब्राह्मणानामदर्शनात् ।
श्रेयान्पराजयस्तेभ्यो न जयो जयतांवर ॥ १३.६८.२३ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕಾಣದ ಕಾರಣ (ಅವರು) ವೃಷಲತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಜಯಶಾಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವರಿಂದ ಸೋಲುವುದೇ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು, ಗೆಲುವಲ್ಲ.
13.68.24
यस्तु सर्वमिदं हन्याद्ब्राह्मणं च न तत्समम् ।
ब्रह्मवध्या महान्दोष इत्याहुः परमर्षयः ॥ १३.६८.२४ ॥
ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಕೊಂದರೂ, ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕೊಂದದ್ದಕ್ಕೆ ಸಮವಲ್ಲ. ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಹಾ ದೋಷವೆಂದು ಪರಮ ಋಷಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
13.68.25
परिवादो द्विजातीनां न श्रोतव्यः कथञ्चन ।
आसीताधोमुखस्तूष्णीं समुत्थाय व्रजेत वा ॥ १३.६८.२५ ॥
ದ್ವಿಜರ ಕುರಿತ ನಿಂದೆಯನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಕೇಳಬಾರದು. ತಲೆ ತಗ್ಗಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿ ಕುಳಿತಿರಬೇಕು, ಅಥವಾ ಎದ್ದು ಹೋಗಬೇಕು.
13.68.26
न स जातो जनिष्यो वा पृथिव्यामिह कश्चन ।
यो ब्राह्मणविरोधेन सुखं जीवितुमुत्सहेत् ॥ १३.६८.२६ ॥
ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿದ್ದು ಸುಖದಿಂದ ಬದುಕಲು ಧೈರ್ಯಮಾಡುವವನು ಹುಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಮುಂದೆಯೂ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.
13.68.27
दुर्ग्राह्यो मुष्टिना वायुर्दुःस्पर्शः पाणिना शशी ।
दुर्धरा पृथिवी मूर्ध्ना दुर्जया ब्राह्मणा भुवि ॥ १३.६८.२७ ॥
ಮುಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ; ಕೈಯಿಂದ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಮುಟ್ಟುವುದು ಕಷ್ಟ; ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊರುವುದು ಕಷ್ಟ; ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದು ಕಷ್ಟ.