มหาภารตะ · อัธยายะ 13.76
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.76.1
ततः कदाचिद्देवेन्द्रो दिव्यरूपवपुर्धरः ।
इदमन्तरमित्येवमभ्यगात्तमथाश्रमम् ॥ १३.७६.१ ॥
ต่อมา ครั้งหนึ่ง พระอินทร์ เจ้าแห่งเทพทั้งหลาย ทรงรูปทิพย์ ได้คิดว่า นี่คือโอกาสแล้ว จึงเสด็จไปยังอาศรมนั้น
13.76.2
रूपमप्रतिमं कृत्वा लोभनीयं जनाधिपः ।
दर्शनीयतमो भूत्वा प्रविवेश तमाश्रमम् ॥ १३.७६.२ ॥
พระอินทร์ เจ้าแห่งเทพทั้งหลาย ทรงแปลงรูปที่หาใดเปรียบมิได้และน่าหลงใหล ทรงงามน่าดูยิ่งนัก แล้วเสด็จเข้าไปในอาศรมนั้น
13.76.3
स ददर्श तमासीनं विपुलस्य कलेबरम् ।
निश्चेष्टं स्तब्धनयनं यताऽऽलेख्यगतं तथा ॥ १३.७६.३ ॥
ที่นั่น พระอินทร์ทอดพระเนตรเห็นร่างของวิปุละนั่งอยู่ ไม่ไหวติง ตาจ้องนิ่ง ดุจภาพที่วาดไว้
13.76.4
रुचिं च रुचिरापाङ्गीं पीनश्रोणिपयोधराम् ।
पद्मपत्रविशालाक्षीं सम्पूर्णेन्दुनिभाननाम् ॥ १३.७६.४ ॥
และรุจิ ผู้มีสายตางดงาม มีสะโพกและทรวงอกอิ่มเต็ม มีนัยน์ตากว้างดุจกลีบบัว และมีใบหน้าดุจพระจันทร์เพ็ญ
13.76.5
सा तमालोक्य सहसा प्रत्युत्तातुमियेष ह ।
रूपेण विस्मिता कोऽसीत्यथ वक्तुमिवेच्छती ॥ १३.७६.५ ॥
นางเห็นพระอินทร์แล้วก็รีบจะลุกขึ้นต้อนรับ ด้วยความทึ่งในรูปงามนั้น นางราวกับจะเอ่ยถามว่า ท่านเป็นผู้ใดกัน
13.76.6
उत्थातुकामा तु सती विष्टव्धा विपुलेन सा ।
निगृहीता मनुष्येन्द्र न शशाक विचेष्टितुम् ॥ १३.७६.६ ॥
แต่นางผู้ซื่อสัตย์ แม้ต้องการจะลุกขึ้น ก็ถูกวิปุละยึดไว้ โอ้ เจ้าแห่งมนุษย์ นางไม่อาจขยับกายได้เลย
13.76.7
तामाबभाषे देवेन्द्रः साम्ना परमवल् ।
त्वदर्थमागतं विद्धि देवेन्द्र मां शुचिस्मिते ॥ १३.७६.७ ॥
พระอินทร์เจ้าแห่งเทพตรัสกับนางด้วยถ้อยคำอ่อนหวานยิ่ง ว่า ขอให้รู้ไว้ว่าเราเสด็จมาเพื่อเจ้า โอ้ผู้มีรอยยิ้มบริสุทธิ์
13.76.8
क्लिश्यमानमनङ्गेन त्वत्सङ्कल्पभवेन ह ।
तत्पर्याप्नुहि मां सुभ्रु पुरा कालोऽतिवर्तते ॥ १३.७६.८ ॥
เราถูกอนังคะทรมาน ซึ่งเกิดจากความปรารถนาของเจ้าเอง ดังนั้น โอ้ผู้มีคิ้วงาม ขอให้เจ้าสนองความต้องการของเรา เวลากำลังผ่านไป
13.76.9
तमेवंवादिनं शक्रं शुश्राव विपुलो मुनिः ।
गुरुपत्नयाः शरीरस्थो ददर्श त्रिदसाधिपम् ॥ १३.७६.९ ॥
วิปุละผู้เป็นฤๅษีได้ยินศักระตรัสเช่นนั้น และขณะที่อยู่ภายในร่างของภริยาครู ท่านก็เห็นเจ้าแห่งเทพสามสิบองค์
13.76.10
न शशाक च सा राजन्प्रत्युत्थातुमनिन्दिता ।
वक्तुं च नाशकद्राजन्विष्टब्दा विपुलेन सा ॥ १३.७६.१० ॥
โอ้ พระราชา นางผู้ไร้ตำหนินั้นไม่อาจลุกขึ้น และไม่อาจเอ่ยวาจาได้ โอ้ พระราชา เพราะนางถูกวิปุละยึดไว้
13.76.11
आकारं गुरुपत्न्यास्तु स विज्ञाय भृगूद्वहः ।
निजय्नाह महातेजा योगेन बलवत्प्रभो।
बबन्ध योगबन्धैश्च तस्याः सर्वेन्द्रियाणि सः ॥ १३.७६.११ ॥
วิปุละผู้เป็นยอดแห่งภฤกุ ผู้มีเดชรุ่งเรืองมาก ทราบสภาพของภริยาครูแล้ว จึงข่มนางด้วยพลังโยคะอย่างแรงกล้า โอ้ พระผู้เป็นเจ้า ท่านได้ผูกอินทรีย์ทั้งหมดของนางด้วยบ่วงโยคะ
13.76.12
तां निर्विकारां दृष्ट्वा तु पुनरेव शचीपतिः ।
उवाच व्रीहितो राजंस्तां योगबलमोहिताम् ॥ १३.७६.१२ ॥
เมื่อเห็นนางไม่ไหวติงอีกครั้ง สามีของพระนางศจี ก็ตรัสขึ้นด้วยความละอาย โอ้ พระราชา ตรัสกับนางซึ่งถูกพลังโยคะทำให้หลงใหล
13.76.13
एह्येहीति ततः सा तु प्रतिवक्तुमियेष तम् ।
स तां वाच्यं गुरोः पत्न्या विपुलः पर्यवर्तयत् ॥ १३.७६.१३ ॥
มาเถิด มาเถิด นางจึงปรารถนาจะตอบท่าน แต่วิปุละก็หมุนถ้อยคำที่ภริยาครูจะกล่าวไปเสียสิ้น
13.76.14
भोः किमागमने कृत्यमिति तस्यास्तु निःसृता ।
वक्त्राच्छशाङ्कसदृशाद्वाणी संस्कारभूषणा ॥ १३.७६.१४ ॥
โอ้ การมาของท่านมีจุดประสงค์อะไร ถ้อยคำเช่นนั้นก็เปล่งออกจากปากของนาง ซึ่งงดงามดุจพระจันทร์ และประดับด้วยความสุภาพเรียบร้อย
13.76.15
वीडिता सा तु तद्वाक्यमुक्त्वा परवशा तदा ।
पुरन्दरश्च संत्रस्तो बभूव विमना भृशम् ॥ १३.७६.१५ ॥
นางอับอาย จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านั้นออกมา แล้วก็ตกอยู่ใต้อำนาจของผู้อื่น ส่วนปุรันทระ ผู้ทำลายป้อม ก็หวาดกลัวอย่างยิ่งและหมดกำลังใจ
13.76.16
स तद्वैकृतमालक्ष्य देवराजो विशांपते ।
अवैक्षत सहस्राक्षस्तदा दिव्येन चक्षुषा ॥ १३.७६.१६ ॥
โอ้ เจ้าแห่งประชาชน พระเจ้าแผ่นดินแห่งเทพ ผู้มีพันเนตร ทรงสังเกตเห็นความผิดปกตินั้น แล้วจึงทรงมองด้วยทิพยจักษุ
13.76.17
स ददर्श मुनिं तस्याः शरीरान्तरगोचरम् ।
प्रतिबिम्बमिवादर्शे गुरुपत्न्याः शरीरगम् ॥ १३.७६.१७ ॥
พระองค์ทรงเห็นฤๅษีผู้อยู่ภายในร่างของนาง ดุจเงาสะท้อนในกระจก ประทับอยู่ในร่างของภริยาครู
13.76.18
स तं घोरेण तपसा युक्तं दृष्ट्वा पुरंदरः ।
प्रावेपत सुसंत्रस्तो व्रीडितश्च तदा विभो ॥ १३.७६.१८ ॥
เมื่อทรงเห็นท่านผู้ประกอบด้วยตบะอันน่ากลัว ปุรันทระก็สั่นสะท้านด้วยความกลัวอย่างยิ่ง และในเวลานั้น โอ้ ผู้ยิ่งใหญ่ พระองค์ก็ทรงละอายด้วย
13.76.19
विमुच्य गुरुपत्नीं तु विपुलः सुमहातपाः ।
स्वकलेबरमाविश्य शक्रं भीतमथाब्रवीत् ॥ १३.७६.१९ ॥
วิปุละผู้มีตบะยิ่งใหญ่ ปล่อยภริยาครูไปแล้ว เข้าสู่ร่างของตนเอง จึงกล่าวกับศักระผู้หวาดกลัว
13.76.20
अजितेन्द्रिय दुर्बुद्धे पापात्मक पुरंदर ।
न चिरं पूजयिष्यन्ति देवास्त्वां मानुषास्तथा ॥ १३.७६.२० ॥
โอ้ ปุรันทระ ผู้ไม่ข่มอินทรีย์ มีใจชั่วร้าย มีจิตบาป เทพและมนุษย์จะไม่ให้เกียรติท่านไปนานนัก
13.76.21
किन्नु तद्विस्मृतं शक्र न तन्मनसि ते स्थितम् ।
गौतमेनासि यन्मुक्तो भगाङ्कपरिचिह्नितः ॥ १३.७६.२१ ॥
ศักระเอ๋ย ท่านลืมเรื่องนั้นแล้วหรือ มันไม่คงอยู่ในใจท่านหรือว่า ท่านถูกเกาตมะปล่อยไป ทั้งที่ท่านมีเครื่องหมายแห่งภคะติดอยู่
13.76.22
जाने त्वां बालिशमतिमकृतात्मानमस्थिरम् ।
मयेयं रक्ष्यते मूढ गच्छ पाप यथागतम् ॥ १३.७६.२२ ॥
ข้ารู้ว่าท่านมีจิตใจโง่เขลา ไม่ได้ข่มตน และไม่มั่นคง หญิงนางนี้ข้าคุ้มครองอยู่ โอ้คนโง่ โอ้คนบาป จงกลับไปทางที่ท่านมาเถิด
13.76.23
नाहं त्वामद्य मूढात्मन्दहेयं हि स्वतेजसा ।
कृपायमानस्तु न ते दग्धुमिच्छामि वासव ॥ १३.७६.२३ ॥
โอ้ผู้มีจิตใจโง่เขลา วันนี้ข้าจะไม่เผาท่านด้วยเดชของข้าเอง แต่ด้วยความเมตตา วาสวะเอ๋ย ข้าไม่ประสงค์จะเผาท่าน
13.76.24
स च घोरतमो धीमान्गुरुर्मे पापचेतसम् ।
दृष्ट्वा त्वां निर्दहेदद्य क्रोधदीप्तेन चक्षुषा ॥ १३.७६.२४ ॥
และอาจารย์ผู้ฉลาดและน่าเกรงขามที่สุดของข้านั้น เมื่อเห็นท่านผู้มีจิตใจบาป วันนี้จะเผาท่านให้มอดไหม้ด้วยดวงตาที่ลุกโชนด้วยความโกรธ
13.76.25
नैवं तु शक्र कर्तव्यं पुनर्मान्याश्च ते द्विजाः ।
मा गमः ससुतामात्यः क्षयं ब्रह्मबलार्दितः ॥ १३.७६.२५ ॥
ศักระเอ๋ย ท่านไม่พึงทำเช่นนี้อีก พราหมณ์ทั้งหลายเป็นผู้ที่ท่านพึงให้เกียรติ อย่าไปสู่ความพินาศพร้อมบุตรและอำมาตย์ ทั้งที่ถูกพลังแห่งพรหมันบีบคั้นอยู่เลย
13.76.26
अमरोस्मीति यद्बुद्धिं समास्थाय प्रवर्तते ।
मावमंस्था न तपसा न साध्यं नाम किञ्चन ॥ १३.७६.२६ ॥
ท่านผู้ดำเนินไปด้วยความคิดว่า ข้าเป็นอมตะ อย่าดูหมิ่นตบะ เพราะไม่มีสิ่งใดที่บรรลุไม่ได้ด้วยตบะ
13.76.27
तच्छ्रुत्वा वचनं शक्रो विपुलस्य महात्मनः ।
न किञ्चिदुक्त्वा व्रीडार्तस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ १३.७६.२७ ॥
ศักระได้ฟังถ้อยคำของวิปุละผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้นแล้ว ก็มิได้กล่าวสิ่งใด ด้วยความอับอายจนใจ จึงอันตรธานหายไปตรงนั้นเอง
13.76.28
मुहूर्तयाते तस्मिंस्तु देवशर्मा महातपाः ।
कृत्वा यज्ञं यथाकाममाजगाम स्वमाश्रमम् ॥ १३.७६.२८ ॥
เมื่อเวลาหนึ่งชั่วขณะผ่านไป เทวศรมันผู้มีตบะยิ่งใหญ่ ได้ประกอบยัญพิธีตามที่ปรารถนาแล้ว ก็กลับมายังอาศรมของตน
13.76.29
आगतेऽथ गुरौ राजन्विपुलः प्रियकर्मकृत् ।
रक्षितां गुरेव भार्यां न्यवेदयदनिन्दिताम् ॥ १३.७६.२९ ॥
โอ้พระราชา เมื่ออาจารย์กลับมาแล้ว วิปุละผู้กระทำสิ่งที่เป็นที่พอใจ ได้นำภรรยาผู้ไร้ตำหนิที่ตนดูแลรักษาไว้ราวกับเป็นภรรยาของอาจารย์เอง มาถวายแด่ท่าน
13.76.30
अभिवाद्य च शान्तात्मा स गुरुं गुरुवत्सलः ।
विपुलः पर्युपातिष्ठद्यथापूर्वमशङ्कितः ॥ १३.७६.३० ॥
วิปุละผู้มีจิตสงบและรักใคร่อาจารย์ ได้กราบไหว้อาจารย์อย่างนอบน้อม แล้วเข้าปรนนิบัติท่านโดยไม่หวั่นเกรง เหมือนเช่นที่เคยทำมาก่อน
13.76.31
विश्रान्ताय ततस्तस्मै सहासीनाय भार्यया ।
निवेदयामास तदा विपुलः शक्रकर्म तत् ॥ १३.७६.३१ ॥
แล้ววิปุละจึงกราบทูลเรื่องการกระทำของศักระนั้นแด่อาจารย์ ผู้กำลังพักผ่อนและประทับนั่งอยู่กับภรรยา
13.76.32
तच्छुत्वा स मुनिस्तुष्टों विपुलस्य प्रतापवान् ।
बभूव शीलवृत्ताभ्यां तपसा नियमेन च ॥ १३.७६.३२ ॥
มุนีผู้ทรงอานุภาพได้ฟังเรื่องนั้นแล้ว ก็พอพระทัยในความประพฤติและมารยาทของวิปุละ รวมทั้งในตบะและวินัยของเขา
13.76.33
विपुलस्य गुरौ वृत्तिं भक्तिमात्मनि तत्प्रभुः ।
धर्मे च स्थिरतां दृष्ट्वा साधुसाध्वित्यभाषत ॥ १३.७६.३३ ॥
เมื่อเห็นการปฏิบัติของวิปุละต่ออาจารย์ ความจงรักภักดีในใจของเขา และความมั่นคงในธรรม ท่านผู้เป็นนายนั้นจึงตรัสว่า "ดีแล้ว ดีแล้ว"
13.76.34
प्रतिनन्द्य च धर्मात्मा शिष्यं धर्मपरायणम् ।
वरेण च्छन्दयामास देवशर्मा महामतिः ॥ १३.७६.३४ ॥
เทวศรมันผู้มีใจประเสริฐ มีปัญญายิ่งใหญ่ ได้ชมเชยศิษย์ผู้ดำรงอยู่ในธรรม แล้วประทานพรแก่เขา
13.76.35
स्थितिं च धर्मे जग्राह स तस्माद्गुरुवत्सलः ।
अनुज्ञातश्च गुरुणा चचारानुत्तमं तपः ॥ १३.७६.३५ ॥
ตั้งแต่นั้นมา วิปุละผู้รักใคร่อาจารย์ก็ดำรงตนอยู่ในธรรม และได้รับอนุญาตจากอาจารย์ จึงประพฤติตบะอันยอดเยี่ยม
13.76.36
तथैव देवशर्मापि सभार्यः स महातपाः ।
निर्भयो बलवृत्रघ्नाच्चचार विजने वने ॥ १३.७६.३६ ॥
ฝ่ายเทวศรมันผู้มีตบะยิ่งใหญ่ พร้อมภรรยา ก็ไม่หวาดกลัวแม้พลังของพระอินทร์ผู้สังหารวฤตร จึงเที่ยวไปในป่าอันเปลี่ยวร้าง