മഹാഭാരതം · അധ്യായം 13.76
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.76.1
ततः कदाचिद्देवेन्द्रो दिव्यरूपवपुर्धरः ।
इदमन्तरमित्येवमभ्यगात्तमथाश्रमम् ॥ १३.७६.१ ॥
അപ്പോൾ ഒരിക്കൽ ദേവേന്ദ്രൻ ദിവ്യരൂപവും ദിവ്യശരീരവും ധരിച്ച്, 'ഇതാണ് അവസരം' എന്നു കരുതി ആ ആശ്രമത്തിലേക്ക് വന്നു.
13.76.2
रूपमप्रतिमं कृत्वा लोभनीयं जनाधिपः ।
दर्शनीयतमो भूत्वा प्रविवेश तमाश्रमम् ॥ १३.७६.२ ॥
ഉപമയില്ലാത്ത, മനം കവരുന്ന രൂപം ധരിച്ച്, ജനാധിപൻ അത്യന്തം മനോഹരനായി ആ ആശ്രമത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
13.76.3
स ददर्श तमासीनं विपुलस्य कलेबरम् ।
निश्चेष्टं स्तब्धनयनं यताऽऽलेख्यगतं तथा ॥ १३.७६.३ ॥
അവിടെ ഇരിക്കുന്ന വിപുലന്റെ ശരീരം അവൻ കണ്ടു; അത് ചലനമില്ലാതെ, നിശ്ചലമായ കണ്ണുകളോടെ, ചിത്രത്തിൽ വരച്ചതുപോലെ ഇരുന്നു.
13.76.4
रुचिं च रुचिरापाङ्गीं पीनश्रोणिपयोधराम् ।
पद्मपत्रविशालाक्षीं सम्पूर्णेन्दुनिभाननाम् ॥ १३.७६.४ ॥
രുചിയെയും കണ്ടു; സുന്ദരമായ നോട്ടമുള്ളവളും, നിറഞ്ഞ ഇടുപ്പും മാറിടവുമുള്ളവളും, താമരദളം പോലെ വിശാലമായ കണ്ണുള്ളവളും, പൂർണ്ണചന്ദ്രസമാനമായ മുഖമുള്ളവളും.
13.76.5
सा तमालोक्य सहसा प्रत्युत्तातुमियेष ह ।
रूपेण विस्मिता कोऽसीत्यथ वक्तुमिवेच्छती ॥ १३.७६.५ ॥
അവനെ കണ്ട് അവൾ പെട്ടെന്ന് എഴുന്നേൽക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു; അവന്റെ രൂപത്തിൽ വിസ്മയിച്ച്, 'നീ ആരാണ്?' എന്ന് പറയാൻ ഇച്ഛിക്കുന്നവളെപ്പോലെ.
13.76.6
उत्थातुकामा तु सती विष्टव्धा विपुलेन सा ।
निगृहीता मनुष्येन्द्र न शशाक विचेष्टितुम् ॥ १३.७६.६ ॥
എഴുന്നേൽക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച ആ സതി വിപുലനാൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടു; മനുഷ്യേന്ദ്രാ, അവൾക്ക് ചലിക്കാൻപോലും കഴിഞ്ഞില്ല.
13.76.7
तामाबभाषे देवेन्द्रः साम्ना परमवल् ।
त्वदर्थमागतं विद्धि देवेन्द्र मां शुचिस्मिते ॥ १३.७६.७ ॥
ദേവേന്ദ്രൻ അവളോട് അത്യന്തം മൃദുവായ വാക്കുകളിൽ പറഞ്ഞു: 'ശുദ്ധമായ പുഞ്ചിരിയുള്ളവളേ, നിനക്കുവേണ്ടിയാണ് ഞാൻ വന്നതെന്ന് അറിഞ്ഞാലും.'
13.76.8
क्लिश्यमानमनङ्गेन त्वत्सङ्कल्पभवेन ह ।
तत्पर्याप्नुहि मां सुभ्रु पुरा कालोऽतिवर्तते ॥ १३.७६.८ ॥
നിന്റെ സങ്കൽപ്പത്തിൽ ജനിച്ച അനംഗൻ എന്നെ പീഡിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ സുന്ദരഭ്രൂവായവളേ, എന്നെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തേണമേ; സമയം കടന്നുപോകുന്നു.
13.76.9
तमेवंवादिनं शक्रं शुश्राव विपुलो मुनिः ।
गुरुपत्नयाः शरीरस्थो ददर्श त्रिदसाधिपम् ॥ १३.७६.९ ॥
ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ച ശക്രനെ വിപുലമുനി കേട്ടു. ഗുരുപത്നിയുടെ ശരീരത്തിൽ ഇരുന്നുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ദേവാധിപനെ കണ്ടു.
13.76.10
न शशाक च सा राजन्प्रत्युत्थातुमनिन्दिता ।
वक्तुं च नाशकद्राजन्विष्टब्दा विपुलेन सा ॥ १३.७६.१० ॥
രാജാവേ, നിർദോഷയായ അവൾക്ക് എഴുന്നേൽക്കാനോ സംസാരിക്കാനോ കഴിഞ്ഞില്ല; രാജാവേ, വിപുലനാൽ അവൾ കെട്ടപ്പെട്ടിരുന്നു.
13.76.11
आकारं गुरुपत्न्यास्तु स विज्ञाय भृगूद्वहः ।
निजय्नाह महातेजा योगेन बलवत्प्रभो।
बबन्ध योगबन्धैश्च तस्याः सर्वेन्द्रियाणि सः ॥ १३.७६.११ ॥
ഗുരുപത്നിയുടെ അവസ്ഥ മനസ്സിലാക്കിയ ആ ഭൃഗുശ്രേഷ്ഠൻ, മഹാതേജസ്വി, യോഗബലത്താൽ അവളെ ശക്തമായി തടഞ്ഞു. പ്രഭോ, യോഗബന്ധനങ്ങളാൽ അവളുടെ എല്ലാ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെയും ബന്ധിച്ചു.
13.76.12
तां निर्विकारां दृष्ट्वा तु पुनरेव शचीपतिः ।
उवाच व्रीहितो राजंस्तां योगबलमोहिताम् ॥ १३.७६.१२ ॥
അവൾ ചലനമറ്റവളായി നിൽക്കുന്നതു കണ്ട് ശചീപതി വീണ്ടും സംസാരിച്ചു. രാജാവേ, ലജ്ജിച്ചുകൊണ്ട്, യോഗബലത്താൽ മോഹിതയായ അവളോട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
13.76.13
एह्येहीति ततः सा तु प्रतिवक्तुमियेष तम् ।
स तां वाच्यं गुरोः पत्न्या विपुलः पर्यवर्तयत् ॥ १३.७६.१३ ॥
"വരൂ, വരൂ" എന്ന് അവൾ അവനോട് മറുപടി പറയാൻ ഇച്ഛിച്ചു; എന്നാൽ വിപുലൻ ഗുരുപത്നി പറയേണ്ടിയിരുന്ന വാക്കുകളെ മാറ്റിമറിച്ചു.
13.76.14
भोः किमागमने कृत्यमिति तस्यास्तु निःसृता ।
वक्त्राच्छशाङ्कसदृशाद्वाणी संस्कारभूषणा ॥ १३.७६.१४ ॥
"അയ്യോ, വരവിന് എന്ത് ഉദ്ദേശ്യം?" എന്ന വാക്ക് ചന്ദ്രനു തുല്യമായ അവളുടെ മുഖത്തുനിന്ന് പുറപ്പെട്ടു; അത് സംസ്കാരത്താൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതായിരുന്നു.
13.76.15
वीडिता सा तु तद्वाक्यमुक्त्वा परवशा तदा ।
पुरन्दरश्च संत्रस्तो बभूव विमना भृशम् ॥ १३.७६.१५ ॥
ലജ്ജിതയായ അവൾ ആ വാക്ക് പറഞ്ഞ് അപ്പോൾ പരവശയായി; പുരന്ദരനായ ഇന്ദ്രനും അത്യന്തം ഭയന്ന് മനസ്സ് തകർന്നു.
13.76.16
स तद्वैकृतमालक्ष्य देवराजो विशांपते ।
अवैक्षत सहस्राक्षस्तदा दिव्येन चक्षुषा ॥ १३.७६.१६ ॥
ജനാധിപാ, ആ വികാരം ശ്രദ്ധിച്ച ദേവരാജനായ സഹസ്രാക്ഷൻ അപ്പോൾ ദിവ്യമായ കണ്ണുകൊണ്ട് നോക്കി.
13.76.17
स ददर्श मुनिं तस्याः शरीरान्तरगोचरम् ।
प्रतिबिम्बमिवादर्शे गुरुपत्न्याः शरीरगम् ॥ १३.७६.१७ ॥
അവൻ ആ മുനിയെ കണ്ടു; അവളുടെ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ കാണപ്പെട്ടവനെ, കണ്ണാടിയിലെ പ്രതിബിംബം പോലെ ഗുരുപത്നിയുടെ ശരീരത്തിൽ വസിക്കുന്നവനെ.
13.76.18
स तं घोरेण तपसा युक्तं दृष्ट्वा पुरंदरः ।
प्रावेपत सुसंत्रस्तो व्रीडितश्च तदा विभो ॥ १३.७६.१८ ॥
ഘോരമായ തപസ്സോടുകൂടിയ അവനെ കണ്ട് പുരന്ദരനായ ഇന്ദ്രൻ അത്യന്തം ഭയന്ന് വിറച്ചു; ഓ വിഭോ, അപ്പോൾ ലജ്ജിതനുമായി.
13.76.19
विमुच्य गुरुपत्नीं तु विपुलः सुमहातपाः ।
स्वकलेबरमाविश्य शक्रं भीतमथाब्रवीत् ॥ १३.७६.१९ ॥
ഗുരുപത്നിയെ വിട്ടയച്ച്, മഹാതപസ്വിയായ വിപുലൻ തന്റെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഭയന്നുനിന്ന ഇന്ദ്രനോട് പറഞ്ഞു.
13.76.20
अजितेन्द्रिय दुर्बुद्धे पापात्मक पुरंदर ।
न चिरं पूजयिष्यन्ति देवास्त्वां मानुषास्तथा ॥ १३.७६.२० ॥
ഇന്ദ്രിയ നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത, ദുർബുദ്ധിയായ, പാപിയായ പുരന്ദരാ! ദേവന്മാരും മനുഷ്യരും നിന്നെ ദീർഘകാലം പൂജിക്കില്ല.
13.76.21
किन्नु तद्विस्मृतं शक्र न तन्मनसि ते स्थितम् ।
गौतमेनासि यन्मुक्तो भगाङ्कपरिचिह्नितः ॥ १३.७६.२१ ॥
ശക്രാ! അത് മറന്നുപോയോ? ഗൗതമൻ നിന്നെ വിട്ടയച്ചു എന്നത്, ഭഗചിഹ്നം പതിഞ്ഞ നീ, നിന്റെ മനസ്സിൽ നിലനിന്നില്ലേ?
13.76.22
जाने त्वां बालिशमतिमकृतात्मानमस्थिरम् ।
मयेयं रक्ष्यते मूढ गच्छ पाप यथागतम् ॥ १३.७६.२२ ॥
നീ മൂഢബുദ്ധിയും ആത്മനിയന്ത്രണമില്ലാത്തവനും അസ്ഥിരനുമാണെന്ന് എനിക്കറിയാം. ഇവളെ ഞാൻ സംരക്ഷിക്കുന്നു. മൂഢാ, പാപീ, വന്ന വഴിയേ മടങ്ങിപ്പോ.
13.76.23
नाहं त्वामद्य मूढात्मन्दहेयं हि स्वतेजसा ।
कृपायमानस्तु न ते दग्धुमिच्छामि वासव ॥ १३.७६.२३ ॥
മൂഢാത്മാവേ, ഇന്ന് ഞാൻ എന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ട് നിന്നെ ദഹിപ്പിക്കില്ല. എന്നാൽ കാരുണ്യത്താൽ അലിഞ്ഞ്, വാസവാ, നിന്നെ ദഹിപ്പിക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
13.76.24
स च घोरतमो धीमान्गुरुर्मे पापचेतसम् ।
दृष्ट्वा त्वां निर्दहेदद्य क्रोधदीप्तेन चक्षुषा ॥ १३.७६.२४ ॥
അതിഭയങ്കരനും ബുദ്ധിമാനുമായ എന്റെ ഗുരു, പാപചിത്തനായ നിന്നെ കണ്ടാൽ, ഇന്ന് കോപം ജ്വലിക്കുന്ന കണ്ണുകൊണ്ട് നിന്നെ ദഹിപ്പിച്ചുകളയും.
13.76.25
नैवं तु शक्र कर्तव्यं पुनर्मान्याश्च ते द्विजाः ।
मा गमः ससुतामात्यः क्षयं ब्रह्मबलार्दितः ॥ १३.७६.२५ ॥
ശക്രാ, നീ ഇനി ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്; ബ്രാഹ്മണർ നിനക്ക് ആദരണീയരാണ്. ബ്രഹ്മബലത്താൽ പീഡിതനായി പുത്രന്മാരും അമാത്യന്മാരുമായി നാശം പ്രാപിക്കരുത്.
13.76.26
अमरोस्मीति यद्बुद्धिं समास्थाय प्रवर्तते ।
मावमंस्था न तपसा न साध्यं नाम किञ्चन ॥ १३.७६.२६ ॥
'ഞാൻ അമരനാണ്' എന്ന ബുദ്ധിയെ ആശ്രയിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നവനേ, തപസ്സിനെ ലഘുവായി കാണരുത്; തപസ്സിനാൽ സാധിക്കാത്തതായി ഒന്നുമില്ല.
13.76.27
तच्छ्रुत्वा वचनं शक्रो विपुलस्य महात्मनः ।
न किञ्चिदुक्त्वा व्रीडार्तस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ १३.७६.२७ ॥
മഹാത്മാവായ വിപുലന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട്, ലജ്ജയാൽ പീഡിതനായ ശക്രൻ ഒന്നും പറയാതെ അവിടെത്തന്നെ അപ്രത്യക്ഷനായി.
13.76.28
मुहूर्तयाते तस्मिंस्तु देवशर्मा महातपाः ।
कृत्वा यज्ञं यथाकाममाजगाम स्वमाश्रमम् ॥ १३.७६.२८ ॥
അവൻ പോയി ഒരു മുഹൂർത്തത്തിനുശേഷം, മഹാതപസ്വിയായ ദേവശർമ്മാവ് ഇഷ്ടംപോലെ യജ്ഞം നടത്തി തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
13.76.29
आगतेऽथ गुरौ राजन्विपुलः प्रियकर्मकृत् ।
रक्षितां गुरेव भार्यां न्यवेदयदनिन्दिताम् ॥ १३.७६.२९ ॥
രാജാവേ, ഗുരു മടങ്ങിയെത്തിയപ്പോൾ, പ്രിയകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന വിപുലൻ ഗുരുവിനെപ്പോലെ കാത്തുസൂക്ഷിച്ച കുറ്റമറ്റ ഭാര്യയെ അദ്ദേഹത്തിന് ഏൽപ്പിച്ചു.
13.76.30
अभिवाद्य च शान्तात्मा स गुरुं गुरुवत्सलः ।
विपुलः पर्युपातिष्ठद्यथापूर्वमशङ्कितः ॥ १३.७६.३० ॥
ശാന്തമനസ്കനും ഗുരുവിനോട് സ്നേഹമുള്ളവനുമായ വിപുലൻ ഗുരുവിനെ വന്ദിച്ച്, മുമ്പത്തെപ്പോലെ നിശ്ശങ്കനായി അദ്ദേഹത്തെ പരിചരിച്ചു.
13.76.31
विश्रान्ताय ततस्तस्मै सहासीनाय भार्यया ।
निवेदयामास तदा विपुलः शक्रकर्म तत् ॥ १३.७६.३१ ॥
അപ്പോൾ വിശ്രമിച്ചിരുന്ന, ഭാര്യയോടൊപ്പം ഇരുന്നിരുന്ന അയാളോട് വിപുലൻ ഇന്ദ്രന്റെ ആ കർമ്മം അറിയിച്ചു.
13.76.32
तच्छुत्वा स मुनिस्तुष्टों विपुलस्य प्रतापवान् ।
बभूव शीलवृत्ताभ्यां तपसा नियमेन च ॥ १३.७६.३२ ॥
അതു കേട്ട് ആ പ്രതാപവാനായ മുനി വിപുലന്റെ ശീലം, വൃത്തി, തപസ്സ്, നിയമം എന്നിവയിൽ സന്തുഷ്ടനായി.
13.76.33
विपुलस्य गुरौ वृत्तिं भक्तिमात्मनि तत्प्रभुः ।
धर्मे च स्थिरतां दृष्ट्वा साधुसाध्वित्यभाषत ॥ १३.७६.३३ ॥
വിപുലന്റെ ഗുരുവിനോടുള്ള വൃത്തി, ആത്മാവിലെ ഭക്തി, ധർമ്മത്തിലെ സ്ഥിരത എന്നിവ കണ്ട് ആ പ്രഭു 'സാധു, സാധു!' എന്നു പറഞ്ഞു.
13.76.34
प्रतिनन्द्य च धर्मात्मा शिष्यं धर्मपरायणम् ।
वरेण च्छन्दयामास देवशर्मा महामतिः ॥ १३.७६.३४ ॥
ധർമ്മാത്മാവും മഹാമതിയുമായ ദേവശർമ്മാവ് ധർമ്മപരായണനായ ശിഷ്യനെ അഭിനന്ദിച്ച് വരം നൽകി സന്തോഷിപ്പിച്ചു.
13.76.35
स्थितिं च धर्मे जग्राह स तस्माद्गुरुवत्सलः ।
अनुज्ञातश्च गुरुणा चचारानुत्तमं तपः ॥ १३.७६.३५ ॥
ഗുരുവത്സലനായ അവൻ അന്നുമുതൽ ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരത പ്രാപിച്ചു; ഗുരുവിന്റെ അനുമതിയോടെ ഉത്തമമായ തപസ്സു ചെയ്തു.
13.76.36
तथैव देवशर्मापि सभार्यः स महातपाः ।
निर्भयो बलवृत्रघ्नाच्चचार विजने वने ॥ १३.७६.३६ ॥
അതുപോലെ മഹാതപസ്വിയായ ദേവശർമ്മാവും ഭാര്യയോടൊപ്പം, വൃത്രഹന്താവായ ഇന്ദ്രന്റെ ബലത്തെയും ഭയക്കാതെ, വിജനമായ കാട്ടിൽ സഞ്ചരിച്ചു.