มหาภารตะ · อัธยายะ 13.77
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.77.1
विपुलस्त्वकरोत्तीव्रं तपः कृत्वा गुरोर्वचः ।
तपोयुक्तमथात्मानममन्यत स वीर्यवान् ॥ १३.७७.१ ॥
วิปุละปฏิบัติตบะอันแรงกล้า ตามคำสั่งของครูผู้เป็นอาจารย์ ผู้มีพลังนั้นเมื่อบำเพ็ญตบะแล้วก็เห็นตนว่าสมบูรณ์
13.77.2
स तेन कर्मणा स्वर्गं पृथिवीं पृथिवीपते ।
चचार गतभीः प्रीतो लब्धकीर्तिवरो नृप ॥ १३.७७.२ ॥
ด้วยกรรมนั้น เขาท่องไปทั้งสวรรค์และแผ่นดิน ปราศจากความกลัวและเปี่ยมด้วยความยินดี ได้รับเกียรติยศและพรแล้ว ข้าแต่พระราชา
13.77.3
उभौ लोकौ जितौ चापि तथैवामन्यत प्रभुः ।
कर्मणा तेन कौरव्य तपसा विपुलेन च ॥ १३.७७.३ ॥
ด้วยกรรมนั้นและตบะอันยิ่งใหญ่ ผู้ทรงอำนาจเห็นว่าตนได้ชนะทั้งสองโลกแล้ว ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายกุรุ
13.77.4
अथ काले व्यतिक्रान्ते कस्मिंश्चित्कुरुनन्दन ।
रुच्या भगिन्या आदानं प्रभूतदनधान्यवत् ॥ १३.७७.४ ॥
ต่อมา เมื่อกาลเวลาล่วงไปแล้วระยะหนึ่ง ข้าแต่ผู้เป็นที่รื่นรมย์ของกุรุ มีการรับของทานที่บ้านของน้องสาวของรุจิ ซึ่งอุดมด้วยอาหารและธัญญาหาร
13.77.5
एतस्मिन्नेव काले तु दिव्या काचिद्वराङ्गना ।
बिभ्रती परमं रूपं जगामाथ विहायसा ॥ १३.७७.५ ॥
ในขณะนั้นเอง มีนางอัปสรผู้เป็นทิพย์นางหนึ่ง ทรงรูปงามสูงสุด เหาะผ่านไปทางท้องฟ้า
13.77.6
तस्याः शरीरात्पुष्पाणि पतितानि महीतले ।
तस्याश्रमस्याविदूरे दिव्यगन्धानि भारत ॥ १३.७७.६ ॥
จากร่างของนาง มีดอกไม้ที่มีกลิ่นหอมทิพย์ร่วงลงสู่พื้นดิน ไม่ไกลจากอาศรมนั้น ข้าแต่ภรตะ
13.77.7
तान्यगृह्णात्ततो राजन्रुचिर्ललितलोचना ।
तदा निमन्त्रकस्तस्या अङ्गेभ्यः क्षिप्रमागमत् ॥ १३.७७.७ ॥
ข้าแต่พระราชา รุจิผู้มีดวงตางดงามจึงเก็บดอกไม้เหล่านั้นไว้ ในขณะนั้นแขกผู้ได้รับเชิญก็รีบออกมาจากอวัยวะของนาง
13.77.8
तस्या हि भगिनी तात ज्येष्ठा नाम्ना प्रभावती ।
भार्या चित्ररथस्याथ बभूवाङ्गेश्वरस्य वै ॥ १३.७७.८ ॥
แท้จริงแล้ว ข้าแต่ลูกรัก พี่สาวคนโตของนางชื่อประภาวตี ได้เป็นภรรยาของจิตรรถ เจ้าแห่งอังคะ
13.77.9
पिनह्य तानि पुष्पाणि केशेषु वरवर्णिनी ।
आमन्त्रिता ततोऽगच्छद्रुचिरङ्गपतेर्गृहम् ॥ १३.७७.९ ॥
นางผู้มีผิวพรรณงดงามนั้น เสียบดอกไม้เหล่านั้นไว้บนเส้นผม เมื่อได้รับเชิญแล้ว จึงไปยังเรือนของเจ้าแห่งอังคะ
13.77.10
पुष्पाणि तानि दृष्ट्वा तु तदाङ्गेन्द्रवराङ्गना ।
भगिनीं चोदयामास पुष्पार्थे चारुलोचना ॥ १३.७७.१० ॥
เมื่อนางราชินีผู้ประเสริฐของเจ้าแห่งอังคะ มีดวงตางดงาม เห็นดอกไม้เหล่านั้น ก็เร่งให้น้องสาวไปหาดอกไม้มาให้
13.77.11
सा भर्त्रे सर्वमाचष्ट रुचिः सुरुचिरानना ।
भगिन्या भाषितं सर्वमृषिस्तच्चाभ्यनन्दत ॥ १३.७७.११ ॥
รุจิผู้มีใบหน้างดงามเล่าทุกอย่างให้สามีฟัง ฤๅษีก็เห็นชอบด้วยกับทุกสิ่งที่น้องสาวกล่าว
13.77.12
ततो विपुलमानाय्य देवशर्मा महातपाः ।
पुष्पार्थे चोदयामास गच्छगच्छेति भारत ॥ १३.७७.१२ ॥
จากนั้น ฤๅษีผู้ทรงตบะยิ่งใหญ่ ชื่อเทวศรมา นำดอกไม้เป็นจำนวนมากมา แล้วเร่งนางให้ไปเอาดอกไม้ โดยกล่าวว่า "ไปเถิด ไปเถิด" ข้าแต่ภรตะ
13.77.13
विपुलस्तु गुरोर्वाक्यमविचार्य महातपाः ।
स तथेत्यब्रवीद्राजंस्तं च देशं जगाम ह ॥ १३.७७.१३ ॥
ส่วนวิปุละผู้ทรงตบะยิ่งใหญ่ มิได้ไตร่ตรองถึงคำของครู ข้าแต่พระราชา เขากล่าวว่า "ก็เป็นเช่นนั้นเถิด" แล้วก็ไปยังสถานที่นั้น
13.77.14
यस्मिन्देशे तु तान्यासन्पतितानि नभस्तलात् ।
अम्लानान्यपि तत्रासन्कुसुमान्यपराण्यपि ॥ १३.७७.१४ ॥
ณ สถานที่ซึ่งดอกไม้เหล่านั้นร่วงลงมาจากท้องฟ้า ยังมีดอกไม้อื่นอีก ที่ยังไม่เหี่ยวเฉา
13.77.15
स ततस्तानि जग्राह दिव्यानि रुचिराणि च ।
प्राप्तानि स्वेन तपसा दिव्यगन्धानि भारत ॥ १३.७७.१५ ॥
แล้วเขาก็เก็บดอกไม้เหล่านั้นไว้ ทั้งที่เป็นทิพย์และงดงาม ได้มาด้วยตบะของตน และมีกลิ่นหอมทิพย์ ข้าแต่ภรตะ
13.77.16
सम्प्राप्य तानि प्रीतात्मा गुरोर्वचनकारकः ।
तदा जगाम तूर्णं च चम्पां चम्पकमालिनीम् ॥ १३.७७.१६ ॥
เมื่อได้ดอกไม้เหล่านั้นแล้ว ผู้มีใจยินดีและเชื่อฟังถ้อยคำของครู จึงรีบเดินทางไปยังจัมปา ซึ่งประดับด้วยพวงจัมปกะ
13.77.17
स वने निर्जने तात ददर्श मिथुनं नृणाम् ।
चक्रवत्परिवर्तन्तं गृहीत्वा पाणिना करम् ॥ १३.७७.१७ ॥
ข้าแต่ลูกรัก ในป่าอันเปลี่ยวนั้น เขาเห็นคู่มนุษย์คู่หนึ่ง กำลังหมุนวนดุจล้อ จับมือกันไว้
13.77.18
तत्रैकस्तूर्णमगमत्तत्पदे च विवर्तयन् ।
एकस्तु न तदा राजंश्चक्रतुः कलहं ततः ॥ १३.७७.१८ ॥
ที่นั่น คนหนึ่งรีบเดินไป หมุนตัวตามรอยเท้าของอีกคน ส่วนอีกคนหนึ่ง ข้าแต่พระราชา ในตอนนั้นมิได้ทะเลาะกันเลย
13.77.19
त्वं शीघ्रं गच्छसीत्येकोऽब्रवीन्नेति तथाऽपरः ।
पतितेति च तौ राजन्परस्परमथोचतुः ॥ १३.७७.१९ ॥
คนหนึ่งกล่าวว่า "เจ้ากำลังไปเร็วนัก" อีกคนหนึ่งตอบว่า "ไม่ใช่" แล้ว ข้าแต่พระราชา ทั้งสองจึงกล่าวต่อกันว่า "มันได้ตกลงไปแล้ว"
13.77.20
तयोर्विस्पर्धतोरेवं शपथोऽयमभूत्तदा ।
सहसोद्दिश्य विपुलं ततो वाक्यमथोचतुः ॥ १३.७७.२० ॥
ขณะที่ทั้งสองกำลังแข่งขันกันอยู่เช่นนั้น ก็มีคำสาบานนี้เกิดขึ้น แล้วทั้งสองก็กล่าวถ้อยคำเหล่านี้ขึ้นอย่างฉับพลัน โดยหันไปพูดกับวิปุละ
13.77.21
आवयोरनृतं प्राह यस्तस्याभूद्द्विजस्य वै ।
विपुलस्य परे लोके या गतिः सा भवेदिति ॥ १३.७७.२१ ॥
ผู้ใดในพวกเรากล่าวเท็จ ขอให้ผู้นั้นมีคติในโลกหน้าเหมือนคติของพราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งนั้น และให้คติของวิปุละนั้นเป็นของผู้นั้น
13.77.22
एतच्छ्रुत्वा तु विपुलो विषण्णवदनोऽभवत् ।
एवं तीव्रतपाश्चाहं कष्टश्चायं परिश्रमः ॥ १३.७७.२२ ॥
เมื่อได้ฟังดังนั้น วิปุละก็มีใบหน้าหมองเศร้า "การบำเพ็ญตบะของข้าพเจ้าเข้มงวดยิ่ง และความพยายามนี้ก็ลำบากนัก"
13.77.23
मिथुनस्यास्य किं मे स्यात्कृतं पापं यथा गतिः ।
अनिष्टा सर्वभूतानां कीर्तिताऽनेन मेऽद्य वै ॥ १३.७७.२३ ॥
ข้าพเจ้าได้ก่อบาปอะไรต่อคู่นี้ จึงต้องมีคติเช่นนี้ วันนี้เขาได้ประกาศคติอันไม่เป็นที่ปรารถนาของสรรพสัตว์ให้แก่ข้าพเจ้า"
13.77.24
एवं सञ्चिन्तयन्नेव विपुलो राजसत्तम ।
अवाङ्मुखो दीनमना दध्यौ दुष्कृतमात्मनः ॥ १३.७७.२४ ॥
ข้าแต่ราชาผู้ประเสริฐที่สุด ขณะที่วิปุละคิดเช่นนี้ เขาก้มหน้า มีใจหดหู่ และครุ่นคิดถึงบาปที่ตนได้กระทำ
13.77.25
ततः षडन्यान्पुरुषानक्षैः काञ्चनराजतैः ।
अपश्यद्दीव्यमानान्वै लोभामर्षान्वितांस्तथा ॥ १३.७७.२५ ॥
ต่อจากนั้น เขาเห็นบุรุษอีกหกคนกำลังเล่นสกาด้วยลูกเต๋าทองและเงิน ทั้งสามารถมีความโลภและความโกรธเต็มเปี่ยม
13.77.26
कुर्वतः शपथं तेन यः कृतो मिथुनेन तु ।
विपुलं वै समुद्दिश्य तेपि वाक्यमथाब्रुवन् ॥ १३.७७.२६ ॥
ขณะที่คู่นั้นทำสัตย์สาบานซึ่งมุ่งหมายต่อวิปุละ คนเหล่านั้นก็กล่าวถ้อยคำเหล่านี้เช่นกัน
13.77.27
लोभमास्थाय योऽस्माकं विषमं कर्तुमुत्सहेत् ।
विपुलस्य परे लोके या गतिस्तामवाप्नुयात्। ॥ १३.७७.२७ ॥
ผู้ใดในหมู่พวกเรา ด้วยความโลภ กล้าปฏิบัติต่อวิปุละอย่างอยุติธรรม ขอให้ผู้นั้นได้รับคติในโลกหน้าอันเป็นของวิปุละนั่นเอง
13.77.28
एतच्छ्रुत्वा तु विपुलो नापश्यद्धर्मसङ्करम् ।
जन्मप्रभृति कौरव्य कृतपूर्वमथात्मनः ॥ १३.७७.२८ ॥
เมื่อได้ฟังดังนั้น วิปุละไม่เห็นการทำลายธรรมที่ตนเคยกระทำมาตั้งแต่เกิด ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายกุรุ
13.77.29
स प्रदध्यौ तथा राजन्नग्नावग्निरिवाहितः ।
दह्यमानेन मनसा शापं श्रुत्वा तथाविधम् ॥ १३.७७.२९ ॥
ข้าแต่พระราชา เขาครุ่นคิดอยู่เช่นนั้น ดั่งไฟที่ถูกจุดขึ้นในไฟ เมื่อได้ยินคำสาปเช่นนั้น จิตใจของเขาก็เร่าร้อน
13.77.30
तस्य चिन्तयतस्तात बह्वीर्वाचो निशम्य तु ।
इदमासीन्मनसि च रुच्या रक्षणकारितम् ॥ १३.७७.३० ॥
ลูกรัก ขณะที่เขาครุ่นคิดอยู่ และได้ฟังถ้อยคำมากมาย ความตั้งใจที่จะปกป้องก็เกิดขึ้นในใจของเขาด้วยความเต็มใจ
13.77.31
लक्षणं लक्षणेनैव वदनं वदनेन च ।
विधाय न मया चोक्तं सत्यमेतद्गुरोस्तथा ॥ १३.७७.३१ ॥
รู้เครื่องหมายด้วยเครื่องหมาย และรู้ใบหน้าด้วยใบหน้า ข้าพเจ้าจึงมิได้บอกเรื่องนี้แก่ครูอาจารย์ นี่คือความจริง
13.77.32
एतदात्मनि कौरव्य दुष्कृतं विपुलस्तदा ।
अमन्यत महाभाग तथा तच्च न संशयः ॥ १३.७७.३२ ॥
ข้าแต่ผู้สืบเชื้อสายกุรุ ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่ง วิปุละในขณะนั้นถือว่าการกระทำนี้เป็นความผิดอันใหญ่หลวงในตนเอง และเป็นเช่นนั้นจริง ไม่มีข้อสงสัย
13.77.33
स चम्पां नगरीमेत्य पुष्पाणि गुरवे ददौ ।
पूजयामास च गुरुं विधिवत्स गुरुप्रियः ॥ १३.७७.३३ ॥
เขาเดินทางมาถึงนครจัมปา แล้วถวายดอกไม้แด่ครูอาจารย์ เป็นที่รักของครู เขาได้บูชาครูอาจารย์ตามพิธีอย่างถูกต้อง