ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.30
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.30.1
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
कार्तवीर्यस्य संवादं समुद्रस्य च भामिनि ॥ १४.३०.१ ॥
ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ କହନ୍ତି — କାର୍ତ୍ତବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ସମୁଦ୍ରଙ୍କ ସଂବାଦ, ହେ ଭାମିନୀ।
14.30.2
कार्तवीर्यार्जुनो नाम राजा बाहुसहस्रवान् ।
येन सागरपर्यन्ता धनुषा निर्जिता मही ॥ १४.३०.२ ॥
କାର୍ତ୍ତବୀର୍ଯ୍ୟାର୍ଜୁନ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ସହସ୍ର ବାହୁବିଶିଷ୍ଟ; ଯିଏ ଧନୁ ଦ୍ୱାରା ସମୁଦ୍ରପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀ ଜିତିଥିଲେ।
14.30.3
स कदाचित्समुद्रान्ते विचरन्बलदर्पितः ।
अवीकिरच्छरशतैः समुद्रमिति नः श्रुतम् ॥ १४.३०.३ ॥
ଥରେ ସେ ସମୁଦ୍ରତଟରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବାବେଳେ, ବଳଗର୍ବରେ, ଶହ ଶହ ବାଣରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆବୃତ କଲେ — ଏପରି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।
14.30.4
तं समुद्रो नमस्कृत्य कृताञ्जलिरुवाचह ।
मा मुञ्च वीर नाराचान्ब्रूहि किं करवाणि ते ॥ १४.३०.४ ॥
ସମୁଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ହାତ ଯୋଡ଼ି କହିଲେ — ହେ ବୀର, ବାଣ ଛାଡ଼ନାହିଁ; କୁହ, ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ କ'ଣ କରିବି?
14.30.5
मदाश्रयाणि भूतानि त्वद्विसृष्टैर्महेषुभिः ।
वध्यन्ते राजशार्दूल तेभ्यो देह्यभयं विभो ॥ १४.३०.५ ॥
ହେ ରାଜଶାର୍ଦ୍ଦୂଳ, ମୋ ଆଶ୍ରୟରେ ଥିବା ଜୀବମାନେ ତୁମ ଛାଡ଼ିଥିବା ମହାବାଣରେ ବଧ ହେଉଛନ୍ତି; ହେ ବିଭୋ, ସେମାନଙ୍କୁ ଅଭୟ ଦିଅ।
14.30.6
मत्समो यदि संग्रामे शरासनधरः क्वचित् ।
विद्यते तं समाचक्ष्व यः समो मे महामृधे ॥ १४.३०.६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ସମାନ ଧନୁର୍ଦ୍ଧର କେଉଁଠି ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖାଅ — ଏହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଯେ ମୋ ସମାନ।
14.30.7
महर्षिर्जमदग्निस्ते यदि राजन्पुरा श्रुतः ।
तस्य पुत्रस्तवातिथ्यं यथावत्कर्तुमर्हति ॥ १४.३०.७ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଯଦି ଆପଣ ପୂର୍ବରୁ ମହର୍ଷି ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଛନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଆପଣଙ୍କର ଯଥାବିଧି ଆତିଥ୍ୟ କରିବାକୁ ସମର୍ଥ।
14.30.8
ततः स राजा प्रययौ क्रोधेन महता वृतः ।
स तमाश्रममागम्य राममेवान्वपद्यत ॥ १४.३०.८ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ରାଜା ମହା କ୍ରୋଧରେ ଘେରାଯାଇ ଯାତ୍ରା କଲେ। ସେହି ଆଶ୍ରମରେ ପହଞ୍ଚି ସେ ରାମଙ୍କ ପାଖକୁ ହିଁ ଗଲେ।
14.30.9
स रामप्रतिकूलानि चकार सह बन्धुभिः ।
आयासं जनयामास रामस्य च महात्मनः ॥ १४.३०.९ ॥
ସେ ନିଜ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହ ରାମଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କର୍ମ କଲା; ମହାତ୍ମା ରାମଙ୍କୁ କ୍ଲେଶ ଦେଲା।
14.30.10
ततस्तेजः प्रजज्वाल रामस्यामिततेजसः ।
प्रदहन्रिपुसैन्यानि तदा कमललोचने ॥ १४.३०.१० ॥
ତା'ପରେ ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ରାମଙ୍କ ତେଜ ଜଳି ଉଠିଲା; ଶତ୍ରୁ ସେନାମାନଙ୍କୁ ଦହନ କରି, ହେ କମଳଲୋଚନେ, ତାହା ସେତେବେଳେ ଜଳିଲା।
14.30.11
ततः परशुमादाय स तं बाहुसहस्रिणम् ।
चिन्छेद सहसा रामो बहुशाखमिव द्रुमम् ॥ १४.३०.११ ॥
ତା'ପରେ କୁରା ଧରି ରାମ ସହସା ସେହି ସହସ୍ରବାହୁଙ୍କୁ ବହୁଶାଖା ଗଛ ପରି କାଟି ପକାଇଲେ।
14.30.12
तं हतं पतितं दृष्ट्वा समेताः सर्वबान्धवाः ।
असीनादाय शक्तीर्श्च भार्गवं पर्यधावयन् ॥ १४.३०.१२ ॥
ତାକୁ ମରି ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖି ତାର ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁମାନେ ଏକତ୍ର ହେଲେ; ଖଡ୍ଗ ଓ ଶକ୍ତି ନେଇ ସେମାନେ ଭାର୍ଗବ (ରାମ) ଉପରେ ଧାଇଁଲେ।
14.30.13
रामोऽपि धनुरादाय रथमारुह्य सत्वरः ।
विसृजञ्शरवर्षाणि व्यधमत्पार्थिवं बलम् ॥ १४.३०.१३ ॥
ରାମ ମଧ୍ୟ ଧନୁ ଧରି ଶୀଘ୍ର ରଥରେ ଚଢ଼ି ଶରବର୍ଷା କରି ରାଜସେନାକୁ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ କଲେ।
14.30.14
ततस्तु क्षत्रियाः केचिज्जमदग्निं निहत्य च ।
विविशुर्गिरिदुर्गाणि मृगाः सिंहार्दिता इव ॥ १४.३०.१४ ॥
ତା'ପରେ କିଛି କ୍ଷତ୍ରିୟ ଜମଦଗ୍ନିପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇ, ସିଂହ ପୀଡ଼ିତ ହରିଣ ପରି ପର୍ବତ ଦୁର୍ଗରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
14.30.15
तेषां स्वविहितं कर्म तद्भयान्नानुतिष्ठताम् ।
प्रजा वृषलतां प्राप्ता ब्राह्मणानामदर्शनात् ॥ १४.३०.१५ ॥
ଭୟ ହେତୁ ସେମାନେ ନିଜ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ କର୍ମ କଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ ନ ହେବାରୁ ପ୍ରଜା ବୃଷଳତ୍ୱ ପାଇଲେ।
14.30.16
एवं ते द्रविडाऽभीराः पुण्ड्राश्च शबरैः सह ।
वृषलत्वं परिगता व्युत्थानात्क्षत्रधर्मतः ॥ १४.३०.१६ ॥
ଏହିପରି ଦ୍ରାବିଡ଼, ଆଭୀର, ପୁଣ୍ଡ୍ର ଓ ଶବରମାନଙ୍କ ସହ ସେମାନେ କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମରୁ ଖସିପଡ଼ିବାରୁ ବୃଷଳତ୍ୱ ପାଇଲେ।
14.30.17
ततश्च हतवीरासु क्षत्रियासु पुनः पुनः ।
द्विजैरुत्पादितं क्षत्रं जामदग्न्यो न्यकृन्तत ॥ १४.३०.१७ ॥
ତା'ପରେ ବୀର କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ବାରମ୍ବାର ହତ ହେବାରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପୁନର୍ବାର ସୃଷ୍ଟି କରିଥିବା କ୍ଷତ୍ରବଂଶକୁ ଜାମଦଗ୍ନ୍ୟ ପୁଣି କାଟିଦେଲେ।
14.30.18
एकविंशतिमे याते रामं वागशरीरिणी ।
दिव्या प्रोवाच मधुरा सर्वलोकपरिश्रुता ॥ १४.३०.१८ ॥
ଏକବିଂଶତି ଥର ବିତିଲେ, ରାମଙ୍କୁ ଏକ ଦିବ୍ୟ, ମଧୁର, ସର୍ବଲୋକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅଶରୀରୀ ବାଣୀ କହିଲା।
14.30.19
रामराम निवर्तस्व कं गुणं तात पश्यसि ।
क्षत्रबन्धूनिमान्प्राणैर्विप्रयोज्य पुनः पुनः ॥ १४.३०.१९ ॥
ରାମ ରାମ, ଫେରିଯାଅ। ହେ ବତ୍ସ, ଏହି କ୍ଷତ୍ରିୟ-ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କର ପ୍ରାଣ ବାରମ୍ବାର ହରଣ କରିବାରେ ତୁମେ କେଉଁ ଗୁଣ ଦେଖୁଛ?
14.30.20
तथैव तं महात्मानमृचीकप्रमुखास्तदा ।
पितामहा महाभाग निवर्तस्वेत्यथाब्रुवन् ॥ १४.३०.२० ॥
ସେହିପରି, ସେତେବେଳେ ଋଚୀକ ପ୍ରମୁଖ ପିତାମହମାନେ ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ — ହେ ମହାଭାଗ, ଫେରିଯାଅ।
14.30.21
पितुर्वधममृष्यंस्तु रामः प्रोवाच तानृषीन् ।
नार्हन्तीह भवन्तो मां निवारयितुमित्युत ॥ १४.३०.२१ ॥
ପିତାଙ୍କ ବଧ ସହି ନ ପାରି ରାମ ସେହି ଋଷିମାନଙ୍କୁ କହିଲେ — ଏଠାରେ ମୋତେ ନିବାରଣ କରିବାକୁ ଆପଣମାନେ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି।
14.30.22
नार्हसे क्षत्रबन्धूंस्त्वं निहन्तुं जयतांवर ।
नेह युक्तं त्वया हन्तुं ब्राह्मणेन सता नृपान् ॥ १४.३०.२२ ॥
ହେ ବିଜୟୀଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କ୍ଷତ୍ରିୟ-ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କୁ ମାରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୋଇ ଏଠାରେ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ମାରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ।