ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 14.48
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.48.1
केचिद्ब्रह्ममयं वृक्षं केचिद्ब्रह्ममयं वनम् ।
केचित्परममव्यक्तं केचित्परमनामयम्।
मन्यन्ते सर्वमप्येतदव्यक्तप्रभवाव्ययम् ॥ १४.४८.१ ॥
ಕೆಲವರು ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಮಯವೆಂದು, ಕೆಲವರು ವನವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಮಯವೆಂದು, ಕೆಲವರು ಪರಮ ಅವ್ಯಕ್ತವನ್ನು, ಕೆಲವರು ಪರಮ ನಿರಾಮಯವನ್ನು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಅವ್ಯಯವೆಂದು ಅವರು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
14.48.2
उच्छ्वासमात्रमपि चेद्योऽन्तकाले समो भवेत् ।
आत्मानमुपसङ्म्य सोमृतत्वाय कल्पते ॥ १४.४८.२ ॥
ಅಂತ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಉಚ್ಛ್ವಾಸ ಮಾತ್ರವಾದರೂ ಸಮನಾಗಿರುವವನು ಆತ್ಮನನ್ನು ಸೇರಿ ಅಮೃತತ್ವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾಗುತ್ತಾನೆ.
14.48.3
निमेषमात्रमपि चेत्संयम्यात्मानमात्मनि ।
गच्छत्यात्मप्रसादेन विदुषां प्राप्तिमव्ययाम् ॥ १४.४८.३ ॥
ಒಂದು ನಿಮಿಷ ಮಾತ್ರವಾದರೂ ಆತ್ಮನನ್ನು ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿಸಿದರೆ, ಆತ್ಮನ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಅವನು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಅವ್ಯಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
14.48.4
प्राणायामैरथ प्राणान्संयम्य स पुनःपुनः ।
दशद्वादशभिर्वापि चतुर्विंशात्समन्ततः ॥ १४.४८.४ ॥
ನಂತರ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ, ಅವನು ಪದೇ ಪದೇ, ಹತ್ತು ಅಥವಾ ಹನ್ನೆರಡು, ಅಥವಾ ಇಪ್ಪತ್ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ, ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದ (ನಿಯಮಿಸಬೇಕು).
14.48.5
एवं पूर्वं प्रसन्नात्मा लभते यद्यदिच्छति ।
अव्यक्तात्सत्वमुद्रिक्तममृतत्वाय कल्पते ॥ १४.४८.५ ॥
ಹೀಗೆ ಮೊದಲು ಪ್ರಸನ್ನಾತ್ಮನಾದವನು ತಾನು ಬಯಸಿದ್ದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಉದ್ರಿಕ್ತವಾದ ಸತ್ತ್ವವು ಅಮೃತತ್ವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹವಾಗುತ್ತದೆ.
14.48.6
सत्वात्परतरं नान्यत्प्रशंसन्तीह तद्विदः ।
अनुमानाद्विजानीमः पुरुषं सत्वसंश्रयम्।
न शक्यमन्यथा गन्तुं पुरुषं द्विजसत्तमाः ॥ १४.४८.६ ॥
ಸತ್ತ್ವಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದದ್ದು ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಇಲ್ಲಿ ತತ್ತ್ವವಿದರು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೆ. ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಪುರುಷನನ್ನು ನಾವು ಅನುಮಾನದಿಂದ ತಿಳಿಯುತ್ತೇವೆ. ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಪುರುಷನನ್ನು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
14.48.7
क्षमा धृतिरहिंसा च समता सत्यमार्जवम् ।
ज्ञानं त्यागोथ संन्यासः सात्विकं वृत्तमिष्यते ॥ १४.४८.७ ॥
ಕ್ಷಮೆ, ಧೃತಿ, ಅಹಿಂಸೆ, ಸಮತೆ, ಸತ್ಯ, ಋಜುತ್ವ, ಜ್ಞಾನ, ತ್ಯಾಗ ಮತ್ತು ಸಂನ್ಯಾಸ — ಇವೇ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ನಡತೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
14.48.8
एतेनैवानुमानेन मन्यन्ते वै मनीषिणः ।
सत्वं च पुरुषश्चैव तत्र नास्ति विचारणा ॥ १४.४८.८ ॥
ಈ ಅನುಮಾನದಿಂದಲೇ ಮನೀಷಿಗಳು ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಪುರುಷನನ್ನು ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
14.48.9
आहुरेके च विद्वांसो ये ज्ञाने सुप्रतिष्ठिताः ।
क्षेत्रज्ञसत्वयोरैक्यमित्येतन्नोपपद्यते ॥ १४.४८.९ ॥
ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಿತರಾದ ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಸತ್ತ್ವ ಒಂದೇ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಅದು ಸಮಂಜಸವಲ್ಲ.
14.48.10
पृथग्भूतस्तथा नित्यमित्येतदविचारितम् ।
पृथग्भावश्च विज्ञेयः सहजश्चापि तत्त्वतः ॥ १४.४८.१० ॥
'ಸದಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿರುವುದು' ಎಂಬುದೂ ವಿಚಾರಿಸದೆ ಹೇಳಿದ್ದೇ; ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಸಹಜವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
14.48.11
तथैवैकत्वनानात्वमिष्यते विदुषां नयः ।
मशकोदुम्बरे चैक्यं पृथक्त्वमपि दृश्यते ॥ १४.४८.११ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ವಿದ್ವಾಂಸರ ನೀತಿ ಏಕತ್ವ ಮತ್ತು ನಾನಾತ್ವ ಎರಡನ್ನೂ ಒಪ್ಪುತ್ತದೆ; ಸೊಳ್ಳೆ ಮತ್ತು ಅತ್ತಿಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಏಕತೆಯೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ.
14.48.12
मत्स्यो यथाऽन्यः स्यादप्सु सम्प्रयोगस्तथा तयोः ।
सम्बन्धस्तोयबिन्दूनां पर्णैः कोकनदस्य च ॥ १४.४८.१२ ॥
ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಮೀನು ನೀರಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದಂತೆ ಆ ಎರಡರ ಸಂಯೋಗವೂ; ನೀರ ಹನಿಗಳಿಗೂ ಎಲೆಗಳಿಗೂ ಕೆಂದಾವರೆಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧದಂತೆ.
14.48.13
इत्युक्तवन्तस्ते विप्रास्तदा लोकपितामहम् ।
पुनः संशयमापन्नाः पप्रच्छुर्मुनिसत्तमाः ॥ १४.४८.१३ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಆಗ ಲೋಕಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಸಂಶಯಗೊಂಡು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.