ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.69
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.69.1
सैवं विलप्य करुणं सोन्मादेव तपस्विनी ।
उत्तरा न्यपतद्भूमौ कृपणा पुत्रगृद्धिनी ॥ १४.६९.१ ॥
ଏହିପରି କରୁଣାପୂର୍ବକ ବିଳାପ କରି, ଉନ୍ମାଦ ପରି ସେହି ତପସ୍ୱିନୀ ଉତ୍ତରା ପୁତ୍ରପାଇଁ ଆକୁଳ ହୋଇ ଦୀନଭାବରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
14.69.2
तां तु दृष्ट्वा निपतितां हतपुत्रपरिच्छदाम् ।
चुक्रोश कुन्ती दुःखार्ता सर्वाश्च भरतास्त्रियः ॥ १४.६९.२ ॥
ପୁତ୍ର ଓ ପରିବାର ହରାଇ ପଡ଼ିଥିବା ଉତ୍ତରାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତା କୁନ୍ତୀ ଓ ଭରତବଂଶର ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀ ଚିତ୍କାର କଲେ।
14.69.3
मुहूर्तमिव राजेन्द्र पाण्डवानां निवेशनम् ।
अप्रेक्षणीयमभवदार्तस्वनविनादितम् ॥ १४.६९.३ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସେ ଗୃହ କ୍ଷଣେ ଦେଖିବାକୁ ଅଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଗଲା; ଆର୍ତ୍ତନାଦରେ ତାହା ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଲା।
14.69.4
सा मुहूर्तं च राजेन्द्र पुत्रशोकाभिपीडिता ।
कश्मलाभिहता वीर वैराटी त्वभवत्तदा ॥ १४.६९.४ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ହେ ବୀର! ପୁତ୍ରଶୋକରେ ପୀଡ଼ିତା ବୈରାଟୀ ଉତ୍ତରା ସେତେବେଳେ କ୍ଷଣେ ମୂର୍ଚ୍ଛାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଗଲେ।
14.69.5
प्रतिलभ्य तु सा संज्ञामुत्तरा भरतर्षभ ।
अङ्कमारोप्य तं पुत्रमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १४.६९.५ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଚେତନା ଫେରି ପାଇ ଉତ୍ତରା ସେହି ପୁତ୍ରକୁ କୋଳରେ ରଖି ଏହି କଥା କହିଲେ।
14.69.6
धर्मज्ञस्य सुतः संस्त्वं न धर्ममवबुध्यसे ।
यस्त्वं वृष्णिप्रवीरस्य कुरुषे नाभिवादनम् ॥ १४.६९.६ ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞଙ୍କ ପୁତ୍ର ହୋଇ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଧର୍ମ ବୁଝୁନାହଁ; ବୃଷ୍ଣି ବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ତୁମେ ପ୍ରଣାମ କରୁନାହଁ।
14.69.7
पुत्र गत्वा मम वचो ब्रूयास्त्वं पितरं त्विदम् ।
दुर्मरं प्राणिनां वीर काले प्राप्ते कथञ्चन ॥ १४.६९.७ ॥
ପୁତ୍ର, ଯାଇ ମୋର ଏହି କଥା ତୁମ ପିତାଙ୍କୁ କହିବ। ହେ ବୀର, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ କାଳ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ଯେକୌଣସି ପ୍ରକାରେ ତାହା ସହିବା କଷ୍ଟକର।
14.69.8
याऽहं त्वया विनाऽद्येह पत्या पुत्रेण चैव ह ।
मरणं नाभिगच्छामि हतस्वस्तिरकिञ्चना ॥ १४.६९.८ ॥
ଆଜି ତୁମ ବିନା, ସ୍ୱାମୀ ଓ ପୁତ୍ର ବିନା ମୁଁ, କଲ୍ୟାଣ ନଷ୍ଟ ଓ ନିରାଶ୍ରୟ ହୋଇ, ଏଠାରେ ମୃତ୍ୟୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଉନାହିଁ।
14.69.9
अथवा धर्मराज्ञाऽहमनुज्ञाता महाभुजः ।
भक्षयिष्ये विषं घोरं प्रवेक्ष्ये वा हुताशनम् ॥ १४.६९.९ ॥
ଅଥବା, ହେ ମହାବାହୁ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ ମୁଁ ଭୟଙ୍କର ବିଷ ଖାଇବି କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି।
14.69.10
अथवा दुर्भरं तात यदिदं मे सहस्रधा ।
पतिपुत्रविहीनाया हृदयं न विदीर्यते ॥ १४.६९.१० ॥
ଅଥବା, ହେ ତାତ, ସ୍ୱାମୀ ଓ ପୁତ୍ରହୀନା ମୋର ଏହି ହୃଦୟ ହଜାରେ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ ଫାଟୁନାହିଁ; ଏହା ଅସହ୍ୟ।
14.69.11
उत्तिष्ठ पुत्र पस्येमां दुःखितां प्रपितामहीम् ।
आर्तामुपप्लुतां दीनां निमग्नां शोकसागरे ॥ १४.६९.११ ॥
ଉଠ ପୁତ୍ର, ଦୁଃଖିତା, ଆର୍ତ୍ତା, ବ୍ୟାକୁଳା, ଦୀନା ଓ ଶୋକସାଗରରେ ନିମଗ୍ନା ଏହି ପ୍ରପିତାମହୀଙ୍କୁ ଦେଖ।
14.69.12
आर्यां च पश्य पाञ्चालीं सात्वतीं च तपस्विनीम् ।
मां च पश्य सुदुःखार्तां व्याधविद्धां मृगीमिव ॥ १४.६९.१२ ॥
ଆର୍ଯା ପାଞ୍ଚାଳୀ ଓ ତପସ୍ୱିନୀ ସାତ୍ୱତୀଙ୍କୁ ଦେଖ; ଅତି ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ମୋତେ ଦେଖ—ବ୍ୟାଧର ବାଣରେ ବିନ୍ଧା ହରିଣୀ ପରି।
14.69.13
उत्तिष्ठ पश्य वदनं लोकनाथस्य धीमतः ।
पुण्डरीकपलाशाक्षं पुरेव चपलेक्षणः ॥ १४.६९.१३ ॥
ଉଠ, ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକନାଥଙ୍କ ମୁଖ ଦେଖ, ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ଆଖିବିଶିଷ୍ଟ, ପୂର୍ବ ପରି ଚଞ୍ଚଳ ଦୃଷ୍ଟିବିଶିଷ୍ଟ।
14.69.14
एवं विप्रलपन्तीं तु दृष्ट्वा निपतितां पुनः ।
उत्तरां तां स्त्रियः सर्वाः पुनरुत्थापयन्त्युत ॥ १४.६९.१४ ॥
ଏହିପରି ବିଳାପ କରୁଥିବା ଉତ୍ତରାକୁ ପୁଣି ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖି ସେଠାକାର ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀ ତାକୁ ପୁଣି ଉଠାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ।
14.69.15
उत्थाय च पुनर्धैर्यात्तदा मत्स्यपतेः सुता ।
प्राञ्जलिः पुण्डरीकाक्षं भूमावेवाभ्यवादयत् ॥ १४.६९.१५ ॥
ତା'ପରେ ମତ୍ସ୍ୟରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା ଉତ୍ତରା ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧରି ପୁଣି ଉଠି, ହାତ ଯୋଡ଼ି, ପଦ୍ମନୟନ (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ହିଁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।
14.69.16
श्रुत्वा स तस्या विपुलं विलापं पुरुषर्षभः ।
उपस्पृश्य ततः कृष्णो ब्रह्मास्त्रं प्रत्यसंहरत् ॥ १४.६९.१६ ॥
ତାଙ୍କର ମହା ବିଳାପ ଶୁଣି ସେହି ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଚମନ କଲେ, ତାପରେ କୃଷ୍ଣ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ପ୍ରତ୍ୟାହାର କଲେ।
14.69.17
प्रतिजज्ञे च दाशार्हस्तस्य जीवितमच्युतः ।
अब्रवीच्च विशुद्धात्मा सर्वं विश्रावयज्जगत् ॥ १४.६९.१७ ॥
ଦାଶାର୍ହ (କୃଷ୍ଣ) ତାଙ୍କ ଜୀବନ ପାଇଁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ। ଅଚ୍ୟୁତ, ବିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଶୁଣାଇ କହିଲେ।
14.69.18
न ब्रवीम्युत्तरे मिथ्या सत्यमेतद्भविष्यति ।
एष संजीवयाम्येनं पश्यतां सर्वदेहिनाम् ॥ १४.६९.१८ ॥
ଉତ୍ତରା, ମୁଁ ମିଥ୍ୟା କହୁନାହିଁ; ଏହା ସତ୍ୟ ହେବ। ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କ ଆଖି ଆଗରେ ମୁଁ ଏହାକୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରିବି।
14.69.19
नोक्तपूर्वं मया मिथ्या स्वैरेष्वपि कदाचन ।
न च युद्धात्परावृत्तस्तथा संजीवतामयम् ॥ १४.६९.१९ ॥
ମୁଁ କେବେ ପରିହାସରେ ମଧ୍ୟ ମିଥ୍ୟା କହି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଯୁଦ୍ଧରୁ ପଛକୁ ହଟି ନାହିଁ; ସେହି ସତ୍ୟରେ ଏ ପୁନର୍ଜୀବିତ ହେଉ।
14.69.20
यथा मे दयितो धर्मो ब्राह्मणश्च विशेषतः ।
अभिमन्योः सुतो जातो मृतो जीवत्वयं तथा ॥ १४.६९.२० ॥
ଧର୍ମ ଓ ବିଶେଷତଃ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମୋତେ ପ୍ରିୟ, ସେହିପରି ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ଏହି ପୁତ୍ର, ଯେ ମୃତରୂପେ ଜନ୍ମିଛି, ଜୀବିତ ହେଉ।
14.69.21
यथाऽहं नाभिजानामि विजये तु कदाचन ।
विरोधं तेन सत्येन मृतो जीवत्वयं शिशुः ॥ १४.६९.२१ ॥
ବିଜୟରେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ କେବେ ବିରୋଧ ସ୍ମରଣ କରିନାହିଁ; ସେହି ସତ୍ୟରେ ଏହି ମୃତ ଶିଶୁ ଜୀବିତ ହେଉ।
14.69.22
यथा सत्यं च धर्मश्च मयि नित्यं प्रतिष्ठितौ ।
तथा मृतः शिशुरयं जीवतादभिमन्युजः ॥ १४.६९.२२ ॥
ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମ ମୋ ଭିତରେ ସଦା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ, ସେହିପରି ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ଏହି ମୃତ ପୁତ୍ର ଜୀବିତ ହେଉ।
14.69.23
यथा कंसश्च केशी च धर्मेण निहतौ मया ।
तेन सत्येन बालोऽयं पुनः संजीवतामिह ॥ १४.६९.२३ ॥
କଂସ ଓ କେଶୀଙ୍କୁ ମୁଁ ଧର୍ମରେ ବଧ କରିଛି; ସେହି ସତ୍ୟରେ ଏ ବାଳକ ଏଠାରେ ପୁନର୍ବାର ଜୀବିତ ହେଉ।
14.69.24
इत्युक्त्वा वासुदेवोऽथ तं बालं भरतर्षभ ।
पादेन कमलाभेन ब्रह्मरुद्रार्चितेन च।
पस्पर्श पुण्डरीकाक्ष आपादतलमस्तकम् ॥ १४.६९.२४ ॥
ଏହା କହି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ବାସୁଦେବ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ନିଜ କମଳ ସଦୃଶ ପାଦରେ ସେହି ବାଳକଙ୍କୁ ପାଦତଳୁ ମସ୍ତକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ।
14.69.25
स्पृष्टमात्रस्तु कृष्णेन स बालो भरतर्षभ ।
शनैःशनैर्महाराज प्रापद्यत स चेतनाम् ॥ १४.६९.२५ ॥
କୃଷ୍ଣ ସ୍ପର୍ଶ କରିବାମାତ୍ରେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ବାଳକ ଧୀରେ ଧୀରେ, ହେ ମହାରାଜ, ଚେତନା ଫେରି ପାଇଲା।
14.69.26
शनैःशनैर्महाराज प्रास्पन्दत सचेतनः ॥ १४.६९.२६ ॥
ଧୀରେ ଧୀରେ, ହେ ମହାରାଜ, ସେ ଚେତନାଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଗତି କରିବାକୁ ଲାଗିଲା।