Mahābhārata · Adhyāya 14.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.8.1
गिरेर्हिमवतः पृष्ठे मुञ्जवान्नाम पर्वतः ।
तप्यते यत्र भगवांस्तपो नित्यमुपापतिः ॥ १४.८.१ ॥
En la ladera del Himālaya hay una montaña llamada Muñjavat, donde el bienaventurado señor de Umā practica austeridades constantemente.
14.8.2
वनस्पतीनां मूलेषु शृङ्गेषु विषमेषु च ।
गुहासु शैलराजस्य यथाकामं यथासुखम् ॥ १४.८.२ ॥
A la raíz de los árboles, en los picos escarpados y en las cuevas del rey de las montañas, como se desee y como sea agradable.
14.8.3
उमासहायो भगवान्यत्र नित्यं महेश्वरः ।
आस्ते शूली महातेजा नानाभूतगणावृतः ॥ १४.८.३ ॥
El bienaventurado Maheśvara, compañero de Umā, portador del tridente de gran esplendor, rodeado por numerosas huestes de seres, reside allí siempre.
14.8.4
तत्र रुद्राश्च साध्याश्च विश्वेऽथ वसवस्तथा ।
यमश्च वरुणश्चैव कुबेरश्च सहानुगः ॥ १४.८.४ ॥
Allí están los Rudras y los Sādhyas, los Viśvedevas y los Vasus, Yama y Varuṇa, y Kubera con sus seguidores.
14.8.5
भूतानि च पिशाचाश्च नासत्यावपि चाश्विनौ ।
गन्धऱ्वाप्सरसश्चैव यक्षा देवर्षयस्तथा ॥ १४.८.५ ॥
También están allí los espíritus y los piśācas, los Nāsatyas y los dos Aśvins, los Gandharvas y las Apsarases, los Yakṣas y los sabios divinos.
14.8.6
आदित्या मरुतश्चैव यातुधानाश्च सर्वशः ।
उपासन्ते महात्मानं बहुरूपमुपापतिम् ॥ १४.८.६ ॥
Los Ādityas y los Maruts, y también los yātudhānas, en todos los sentidos veneran al magnánimo señor de Umā, que toma muchas formas.
14.8.7
रमते भगवांस्तत्र कुबेरानुचरैः सह ।
विकृतैर्विकृताकारैः क्रीडद्भिः पृथिवीपते ॥ १४.८.७ ॥
Allí el bienaventurado se deleita con los servidores de Kubera, que juegan con formas deformes, oh señor de la tierra.
14.8.8
श्रिया ज्वलन्दृश्यते वै बालादित्यसमद्युतिः ।
न रूपं शक्यते तस्य संस्थानं वा कदाचन।
निर्देष्टुं प्राणिभिः कैश्चित्प्राकृतैर्मांसलोचनैः ॥ १४.८.८ ॥
Se le ve resplandeciendo de esplendor, con un brillo como el del sol naciente. Ningún ser vivo de ojos carnales ordinarios puede describir jamás su forma o su figura.
14.8.9
नोष्णं न शिशिरं तत्र न वायुर्न च भास्करः ।
न जारा क्षुत्पिपासे वा न मृत्युर्न भयं नृप ॥ १४.८.९ ॥
Allí no hay calor ni frío, ni viento ni sol. No hay vejez, ni hambre ni sed, ni muerte ni temor, oh rey.
14.8.10
तस्य शैलस्य पार्श्वेषु सर्वेषु जयतांवर ।
धातवो जातरूपस्य रश्मयः सवितुर्यथा ॥ १४.८.१० ॥
En todas las laderas de aquella montaña, oh mejor de los vencedores, las vetas de oro brillan como los rayos del sol.
14.8.11
रक्ष्यन्ते ते कुबेरस्य सहायैरुद्यतायुधैः ।
चिकीर्षद्भिः प्रियं राजन्कुबेरस्य महात्मनः ॥ १४.८.११ ॥
Son custodiadas por los auxiliares de Kubera, con las armas en alto, que desean hacer lo que agrada al magnánimo Kubera, oh rey.
14.8.12
तत्र गत्वा समन्वास्य महायोगेश्वरं शिवम् ।
कुरु प्रणामं राजर्षे भक्त्या परमया यतुः ॥ १४.८.१२ ॥
Habiendo ido allí y acercándote, inclínate con reverencia ante Śiva, el gran señor del yoga, oh sabio real, con suprema devoción y esfuerzo.
14.8.13
तस्मै भगवते कृत्वा नमः शर्वाय वेधसे ।
एभिस्तं नामभिर्देवं सर्वविद्याधरं स्तुहि ॥ १४.८.१३ ॥
Habiendo rendido homenaje al bienaventurado Śarva, el creador, alaba con estos nombres a aquel dios, señor de todo saber.
14.8.14
रुद्राय शितिकण्ठाय सुरूपाय सुवर्चसे ।
कपर्दिने करालाय हर्यक्ष्णे वरदाय च ॥ १४.८.१४ ॥
A Rudra, el de garganta azul, el hermoso, el radiante, el de cabellos enredados, el terrible, el de ojos fulvos, el dador de dones, y.
14.8.15
त्र्यक्ष्णे पूष्णो दन्तभिदे वामनाय शिवाय च ।
याम्यायाव्यक्तरूपाय सद्वृत्ते शङ्कराय च ॥ १४.८.१५ ॥
Al de tres ojos, al quebrador de los dientes de Pūṣan, a Vāmana, al auspicioso, y al del sur, al de forma no manifiesta, al de buena conducta, a Śaṅkara, y.
14.8.16
क्षेम्याय हरिकेशाय स्थाणवे पुरुषाय च ।
हरिनेत्राय मुण्डाय क्रुद्धायोत्तरणाय च ॥ १४.८.१६ ॥
Al de la seguridad, al de cabello fulvo, al inmóvil, al Varón, y al de ojos fulvos, al rapado, al airado, al que conduce a la otra orilla, y.
14.8.17
भास्वराय सुतीर्थाय देवदेवाय रंहसे ।
उष्णीषिणे सुवक्त्राय सहस्राक्षाय मीढुषे ॥ १४.८.१७ ॥
Al radiante, al de buenos vados, al dios de los dioses, al veloz, al que lleva turbante, al de hermoso rostro, al de mil ojos, al generoso.
14.8.18
गिरिशाय प्राशान्ताय यतये चीरवाससे ।
बिल्वदण्डाय सिद्धाय सर्वदण्डधराय च ॥ १४.८.१८ ॥
Al señor de las montañas, al perfectamente sereno, al asceta, al vestido de corteza, al perfecto del bastón de bilva, y al portador de todo bastón.
14.8.19
मृगव्याधाय महते धन्विनेऽथ भवाय च ।
वराय सोमवक्त्राय सिद्धमन्त्राय चक्षुषे ॥ १४.८.१९ ॥
Al cazador de ciervos, al grande, al arquero, a Bhava, al excelso, al de rostro lunar, al ojo de mantras perfeccionados.
14.8.20
हिरण्यबाहवे राजन्नुग्राय पतये दिशाम् ।
लेलिहानाय गोष्ठाय सिद्धमन्त्राय वृष्णये ॥ १४.८.२० ॥
Oh rey, al de brazos dorados, al feroz, señor de las direcciones, al que lame las llamas, al que habita en la asamblea, al poderoso de mantras perfeccionados.
14.8.21
पशूनां पतये चैव भूतानां पतये नमः ।
वृषाय मातृभक्ताय सेनान्ये मध्यमाय च ॥ १४.८.२१ ॥
Homenaje al señor de los animales y al señor de los seres. Al toro, al devoto de la madre, al comandante de ejércitos y al del medio.
14.8.22
अभिवक्त्राय पतये सर्वदेवमयाय च ।
स्रुवहस्ताय पतये धन्विने भार्गवाय च।
अजाय कृष्णनेत्राय विरूपाक्षाय चैव ह ॥ १४.८.२२ ॥
Al señor de rostros en todas direcciones, hecho de todos los dioses. Al señor de la cuchara sruva, al arquero, descendiente de Bhṛgu. Al no nacido, al de ojos oscuros, al de tres ojos.
14.8.23
तीक्ष्णदंष्ट्राय तीक्ष्णाय वैश्वानरमुखाय च ।
महात्मने चानङ्गाय सर्वाय पतये विशाम् ॥ १४.८.२३ ॥
Al de colmillos afilados, al feroz, cuyo rostro es el fuego Vaiśvānara. Al gran espíritu, al incorpóreo, al todo, y al señor de los pueblos.
14.8.24
तथा रुद्राय पतये पृथवे कृत्तिवाससे ।
विलोहिताय दीप्ताय दीप्ताक्षाय महौजसे।
वसुरेतःसुवपुषे पृथवे कृत्तिवाससे ॥ १४.८.२४ ॥
Asimismo, homenaje al señor Rudra, al ancho, al vestido de piel. Al rojizo, al resplandeciente, al de ojos ardientes, al de gran vigor, cuya simiente es riqueza, al de hermoso cuerpo, al ancho, al vestido de piel.
14.8.25
कपालमालिने चैव सुवर्णमुकुटाय च ।
महादेवाय कृष्णाय त्र्यम्बकायानघाय च ॥ १४.८.२५ ॥
Al que lleva una guirnalda de cráneos, al de la corona de oro, a Mahādeva, al oscuro, a Tryambaka y al intachable.
14.8.26
क्रोधनायानृशंसाय मृदवे बाहुशालिने ।
दण्डिने तप्ततपसे तथैवाक्रूरकर्मणे ॥ १४.८.२६ ॥
Al airado y al compasivo, al gentil, al de brazos poderosos, al portador del bastón, al de austeridad ardiente y también al de acciones no crueles.
14.8.27
सहस्रशिरसे चैव सहस्रचरणाय च ।
नमः स्वधास्वरूपाय बहुरूपाय दंष्ट्रिणे ॥ १४.८.२७ ॥
Homenaje al de mil cabezas y mil pies, cuya forma es svadhā, al de muchas formas y al de colmillos.
14.8.28
पिनाकिनं महादेवं महाभोगिनमव्ययम् ।
त्रिशूलहस्तं वरदं त्र्यम्बकं भुवनेश्वरम् ॥ १४.८.२८ ॥
Al portador del arco Pināka, Mahādeva, el de muchos anillos, el inmutable, de tridente en mano, el otorgante de dones, el de tres ojos, señor de los mundos.
14.8.29
त्रिपुरघ्नं त्रिनयनं त्रिलोकेशं महौजसम् ।
प्रभवं सर्वभूतानां दातारं धरणीधरम् ॥ १४.८.२९ ॥
Al destructor de las tres ciudades, al de tres ojos, señor de los tres mundos, de gran poder, origen de todos los seres, dador y sostén de la tierra.
14.8.30
ईशानं शङ्करं सर्वं शिवं विश्वेश्वरं भवम् ।
उमापतिं पशुपतिं विश्वरूपं महेश्वरम् ॥ १४.८.३० ॥
A Īśāna, Śaṅkara, el todo, Śiva, señor del universo, Bhava, esposo de Umā, señor de los seres, de forma universal y gran señor.
14.8.31
विरूपाक्षं दशभुजं विष्यन्दं गोवृषध्वजम् ।
उग्रं स्थाणुं शिवं रौद्रं शर्वं गौरीशमीश्वरम् ॥ १४.८.३१ ॥
Virūpākṣa, de diez brazos, Viṣyanda, cuyo estandarte es el toro, feroz, Sthāṇu, Śiva, terrible, Śarva, señor de Gaurī, el Señor supremo.
14.8.32
शितिकण्ठमजं शुक्रं पृथुं पृथुहरं वरम् ।
विश्वरूपं विरूपाक्षं बहुरूपमुपापतिम् ॥ १४.८.३२ ॥
El de garganta azul, no nacido, puro, vasto, destructor de lo vasto, el excelente, de todas las formas, el de tres ojos, de muchas formas, señor de Umā.
14.8.33
प्रणम्य शिरसा देवमनङ्गाङ्गहरं हरम् ।
शरण्यं शरणं याहि महादेवं चतुर्मुखम् ॥ १४.८.३३ ॥
Inclinando la cabeza ante aquel dios que destruyó los miembros de Anaṅga, busca refugio en el gran dios, digno de refugio, el de cuatro rostros.
14.8.34
विरोचमानं वपुषा दिव्याभरणभूषितम् ।
अनाद्यन्तमजं शंभुं सर्वव्यापिनमीश्वरम् ॥ १४.८.३४ ॥
Resplandeciente en su cuerpo, adornado con ornamentos divinos, sin principio ni fin, no nacido, Śambhu, el Señor que todo lo penetra.
14.8.35
निस्त्रैगुण्यं निरुद्वेगं निर्मलं निधिमोजसाम् ।
प्रणम्य प्राञ्जलिः शर्वं प्रयामि शरणं हरम् ॥ १४.८.३५ ॥
Más allá de los tres guṇas, libre de agitación, sin mancha, tesoro de esplendor: inclinándome con las palmas juntas ante Śarva, voy en busca de refugio en Hara.
14.8.36
सम्मान्यं निश्चलं नित्यमकारुण्यमलेपनम् ।
अध्यात्मवेदमासाद्य प्रयामि शरणं मुहुः ॥ १४.८.३६ ॥
Digno de honor, inmóvil, eterno, sin compasión, sin apego: habiendo alcanzado el conocimiento del yo, voy una y otra vez en busca de refugio.
14.8.37
यस्य नित्यं विदुः स्थानं मोक्षमध्यात्मचिन्तकाः ।
योगीशं तत्वमार्गस्थाः कैवल्यं पदमक्षरम् ॥ १४.८.३७ ॥
Quienes contemplan el ātman conocen siempre su morada como liberación: al señor de los yoguis, situado en el sendero de la verdad, el estado de kaivalya, lo imperecedero.
14.8.38
यं विदुः सङ्गिनं मुक्ताः सामान्यं समदर्शिनः ।
तं प्रपद्ये जगद्योनिमयोनिं निर्गुणात्मकम् ॥ १४.८.३८ ॥
A aquel a quien los liberados y los de mirada igual conocen como compañero y como el universal, origen del mundo, sin origen, de naturaleza sin cualidades, me refugio en él.
14.8.39
असृजद्यस्तु भूतादीन्सप्त लोकान्सनातनान् ।
स्थितः सत्योपरि स्थाणुस्तं प्रपद्ये सनातनम् ॥ १४.८.३९ ॥
Aquel que creó los seres elementales y los siete mundos eternos, que permanece firme como lo inmóvil sobre la verdad: a ese eterno me refugio.
14.8.40
भक्तानां सुलभं तं हि दुर्लभं दूरपातिनाम् ।
अदूरस्थममुं देवं प्रकृतेः परतः स्थितम् ॥ १४.८.४० ॥
Para los devotos es fácil de alcanzar, pero difícil para quienes se han alejado; aquel dios, que no está lejos, está situado más allá de la naturaleza.
14.8.41
नमामि सर्वलोकस्थं व्रजामि शरणं शिवम् ।
एवं कृत्वा नमस्तस्मै महादेवाय रंहसे।
महात्मने क्षितिपते तत्सुवर्णमवाप्स्यसि ॥ १४.८.४१ ॥
Me inclino ante Śiva, que habita en todos los mundos, y acudo a él en refugio. Habiendo así rendido pronto homenaje a aquel gran dios, oh señor de la tierra, obtendrás aquel oro.
14.8.42
लभन्ते गाणपत्यं च तदेकाग्रा हि मानवाः ।
किं पुनः स्वर्णिभाण्डानि तस्मात्त्वं गच्छ मा चिरं ॥ १४.८.४२ ॥
Los hombres de mente concentrada obtienen incluso el estado de Gaṇapati; ¿qué decir entonces de los vasos de oro? Por tanto, ve, no te demores.
14.8.43
महत्तरं हि ते लाभं हस्त्यश्वोष्ट्रादिभिः सह ।
सुवर्णमाहरिष्यन्तस्तत्र गच्छन्तु ते नराः ॥ १४.८.४३ ॥
Con elefantes, caballos, camellos y demás obtendrás una ganancia mucho mayor. Que tus hombres vayan allí y traigan oro.
14.8.44
इत्युक्तः स वचस्तस्य चक्रे कारन्धमात्मजः ।
गङ्गाधरं नमस्कृत्य लब्धवान्धनमुत्तमम् ॥ १४.८.४४ ॥
Así exhortado, su hijo Kāraṇdhama hizo lo que se le dijo. Tras inclinarse ante Gaṅgādhara, obtuvo una riqueza excelente.
14.8.45
कुबेर इव तत्प्राप्य महादेवप्रसादतः ।
ततोऽतिमानुषं सर्वं चक्रे यज्ञस्य संविधिम् ॥ १४.८.४५ ॥
Habiendo obtenido esa riqueza por la gracia de Mahādeva, se hizo como Kubera, y luego preparó todos los preparativos del sacrificio a una escala sobrehumana.
14.8.46
सौवर्णानि च भाण्डानि संचक्रुस्तत्र शिल्पिनः ।
शालाश्च सर्वसम्भारांस्तत्र संवर्तशासनात् ॥ १४.८.४६ ॥
Allí los artesanos fabricaron vasijas de oro, y por orden de Saṃvarta prepararon allí los salones y todos los materiales.
14.8.47
बृहस्पतिस्तु तां श्रुत्वा मरुत्तस्य महीपतेः ।
समृद्धिमति देवेभ्यः सन्तापमकरोद्भृशम् ॥ १४.८.४७ ॥
Pero Bṛhaspati, al oír de la gran prosperidad del rey Marutta, causó gran aflicción a los dioses.
14.8.48
सन्तप्यमानो वैवर्ण्यं कृशत्वं चागमत्परम् ।
भविष्यति हि मे शत्रुः संवर्तो वसुमानिति ॥ १४.८.४८ ॥
Atormentado por la aflicción, se puso pálido y muy demacrado, pensando: "Saṃvarta, el rico, ciertamente será mi enemigo."
14.8.49
तं श्रुत्वा भृशसंतप्तं देवराजो बृहस्पतिम् ।
अभिगम्यामरवृतः प्रोवाचेदं वचस्तदा ॥ १४.८.४९ ॥
Al oír de él, Indra, rey de los dioses, profundamente afligido, se acercó a Bṛhaspati rodeado de los inmortales y entonces pronunció estas palabras.