ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.86.1
न्यवर्तत ततो वाजी येन नागाह्वयं पुरम् ।
तं निवृत्तं तु शुश्राव चारेणैव युधिष्ठिरः।
श्रुत्वाऽर्जुनं कुशलिनं स च हृष्टमनाऽभवत् ॥ १४.८६.१ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଘୋଡ଼ା ନାଗାହ୍ବୟ ନଗର ଅଭିମୁଖେ ଯାଇଥିବା ପଥରେ ଫେରିଲା। ଚର ଦ୍ୱାରା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତାହାର ଫେରିବା ଶୁଣିଲେ, ଏବଂ ଅର୍ଜୁନ କୁଶଳୀ ଅଛନ୍ତି ଶୁଣି ସେ ହୃଷ୍ଟମନା ହେଲେ।
14.86.2
विजयस्य च तत्कर्म गान्धारविषये तदा ।
श्रुत्वा चान्येषु देशेषु स सुप्रीतोऽभवत्तदा ॥ १४.८६.२ ॥
ବିଜୟଙ୍କ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କ) ସେହି କର୍ମ ଗାନ୍ଧାର ଦେଶରେ ସେତେବେଳେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଶୁଣି ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
14.86.3
एतस्मिन्नेव काले तु द्वादशीं माघमासिकीम् ।
इष्टं गृहीत्वा नक्षत्रं धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ १४.८६.३ ॥
ଏହି ସମୟରେ ମାଘ ମାସର ଦ୍ୱାଦଶୀରେ, ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ର ଗ୍ରହଣ କରି, ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର (ଆରମ୍ଭ କଲେ)।
14.86.4
समानीय महातेजाः सर्वान्भ्रातॄन्महीपतिः ।
भीमं च नकुलं चैव सहदेवं च कौरव ॥ १४.८६.४ ॥
ମହାତେଜସ୍ୱୀ ମହୀପତି ସମସ୍ତ ଭାଇମାନଙ୍କୁ — ଭୀମ, ନକୁଳ ଓ ସହଦେବଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ — ଡାକି, ହେ କୌରବ।
14.86.5
प्रोवाचेदं वचः काले तदा धर्मभृतांवरः ।
आमन्त्र्य वदतां श्रेष्ठो भीमं प्रहरतां वरम् ॥ १४.८६.५ ॥
ତା'ପରେ ଧର୍ମଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବକ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଣୀ ଉଚିତ ସମୟରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ, ପ୍ରହାରକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି।
14.86.6
आयाति भीमसेनासौ सहाश्वेन तवानुजः ।
यथा मे पुरुषाः प्राहुर्ये धनंजयसारिणः ॥ १४.८६.६ ॥
ହେ ଭୀମସେନ, ତୁମ ସାନ ଭାଇ ସେହି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଆସୁଛନ୍ତି, ଯେପରି ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଅନୁଚରମାନେ ମୋତେ କହିଲେ।
14.86.7
उपस्थितश्च कालोऽयमभितो वर्तते हयः ।
माघी च पौर्णमासीयं मासः शेषो वृकोदर ॥ १४.८६.७ ॥
ସମୟ ଉପସ୍ଥିତ; ଘୋଡ଼ା ଚାରିଦିଗରେ ଅଛି। ହେ ବୃକୋଦର, ଏହା ମାଘୀ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା; ମାସ ଏବେ ବି ବାକି ଅଛି।
14.86.8
तत्प्रस्थाप्यन्तु विद्वांसो ब्राह्मणा वेदपारगाः ।
वाजिमेधार्थसिद्ध्यर्थं देशं पश्यन्तु यज्ञियम् ॥ १४.८६.८ ॥
ଅତଏବ ବେଦପାରଙ୍ଗତ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପଠାଯାଉନ୍ତୁ; ଅଶ୍ୱମେଧର ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ସେମାନେ ଯଜ୍ଞୀୟ ସ୍ଥାନ ଦେଖନ୍ତୁ।
14.86.9
इत्युक्तः स तु तच्चक्रे भीमो नृपतिशासनम् ।
हृष्टः श्रुत्वा गुडोकेशमायान्तं पुरुषर्षभम् ॥ १४.८६.९ ॥
ଏପରି କହିବାରୁ ଭୀମ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ପାଳନ କଲେ; ଗୁଡାକେଶ (ଅର୍ଜୁନ) ଆସୁଛନ୍ତି ଶୁଣି ସେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ହର୍ଷିତ ହେଲେ।
14.86.10
ततो ययौ भीमसेनः प्राज्ञैः स्थपतिभिः सह ।
ब्राह्मणानग्रतः कृत्वा कुशलान्यज्ञकर्मणि ॥ १४.८६.१० ॥
ତା'ପରେ ଭୀମସେନ ପ୍ରାଜ୍ଞ ସ୍ଥପତିମାନଙ୍କ ସହିତ ଗଲେ; ଯଜ୍ଞକର୍ମରେ କୁଶଳୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି।
14.86.11
तं ससालचयं श्रीमत्सप्रतोलीसुघट्टितम् ।
मापयामास कौरव्यो यज्ञवाटं यताविधि ॥ १४.८६.११ ॥
ସାଳ ବୃକ୍ଷ-ସମୂହ ଓ ସୁଦୃଢ଼ ଦ୍ୱାରଯୁକ୍ତ ସେହି ଶ୍ରୀମାନ୍ ଯଜ୍ଞବାଟକୁ କୌରବ୍ୟ ବିଧି ଅନୁସାରେ ମାପାଇଲେ।
14.86.12
प्रासादशतसम्बन्धं मणिप्रवरकुट्टिमम् ।
सदः स पत्नीसदनं साग्नीध्रमपि चोत्तरम्।
कारयामास विदिवद्धेमरत्नविभूषितम् ॥ १४.८६.१२ ॥
ଶହେ ପ୍ରାସାଦ ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ, ଉତ୍ତମ ମଣିଖଚିତ ଚଟାଣଯୁକ୍ତ ସଦଃ (ସଭାମଣ୍ଡପ), ପତ୍ନୀସଦନ ଏବଂ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଆଗ୍ନୀଧ୍ର ସହିତ ମଣ୍ଡପ ମଧ୍ୟ ସେ ନିର୍ମାଣ କରାଇଲେ; ସେଗୁଡ଼ିକ ସୁନିର୍ମିତ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ରତ୍ନରେ ଭୂଷିତ ଥିଲା।
14.86.13
स्तंभान्कनकचित्रांश्च तोरणानि बृहन्ति च ।
यज्ञायतनदेशेशु दत्त्वा शुद्धं च काञ्चनम् ॥ १४.८६.१३ ॥
ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣଚିତ୍ରିତ ସ୍ତମ୍ଭ ଓ ବୃହତ ତୋରଣ ଦାନ କରି, ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଦେଇ।
14.86.14
अन्तःपुराणां राज्ञां च नानादेशसमीयुषाम् ।
कारयामास धर्मात्मा तत्रतत्र यथाविधि ॥ १४.८६.१४ ॥
ନାନା ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା ରାଜାମାନଙ୍କ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁର ପାଇଁ ଧର୍ମାତ୍ମା ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାନେ ଯଥାବିଧି (ବାସସ୍ଥାନ) ନିର୍ମାଣ କରାଇଲେ।
14.86.15
ब्राह्मणानां न वेश्मानि नानादेशसमीयुषाम् ।
कारयामास कौन्तेयो विधिवत्तान्यनेकशः ॥ १४.८६.१५ ॥
ନାନା ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କୌନ୍ତେୟ ଅନେକ ପ୍ରକାରେ ଯଥାବିଧି ସେହି ଗୃହମାନ ନିର୍ମାଣ କରାଇଲେ।
14.86.16
तथा सम्प्रेषयामास दूतान्नृपतिशासनात् ।
भीमसेनो महाबाहो राज्ञामक्लिष्टकर्मणाम् ॥ १४.८६.१६ ॥
ସେହିପରି ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଭୀମସେନ ଦୂତମାନଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ, ହେ ମହାବାହୁ, ଅକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମା ରାଜାମାନଙ୍କ ପାଖକୁ।
14.86.17
ते प्रियार्थं कुरुपतेराययुर्नृपसत्तम ।
रत्नान्यनेकान्यादाय स्त्रियोऽश्वानायुधानि च ॥ १४.८६.१७ ॥
ସେମାନେ କୁରୁପତିଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଆସିଲେ, ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅନେକ ରତ୍ନ, ସ୍ତ୍ରୀ, ଅଶ୍ୱ ଓ ଆୟୁଧ ଆଣି।
14.86.18
तेषां निर्विशतां तेषु शिबिरेषु महात्मनाम् ।
नर्दतः सागरस्येव दिवस्पृगभवत्स्वनः ॥ १४.८६.१८ ॥
ସେହି ମହାତ୍ମାମାନେ ସେହି ଶିବିରରେ ରହୁଥିବାବେଳେ, ସମୁଦ୍ରର ଗର୍ଜନ ପରି ଆକାଶ ଛୁଉଁଥିବା ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା।
14.86.19
प्रत्युद्गम्य नमस्कृत्य ब्राह्मणांश्च न्यवेदयत् ॥ १४.८६.१९ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ଅଗ୍ରସର ହୋଇ ସ୍ୱାଗତ କରି, ପ୍ରଣାମ କରି, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ନିବେଦନ କଲେ।
14.86.20
तेषामभ्यागतानां च स राजा कुरुवर्धनः ।
व्यादिदेशान्नपानानि शय्याश्चाप्यतिमानुषाः ॥ १४.८६.२० ॥
ସେହି ଅତିଥିମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୁରୁବଂଶବର୍ଧନ ସେହି ରାଜା ଅନ୍ନପାନ ଓ ଅତିମାନୁଷ ଶଯ୍ୟା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
14.86.21
वाहनानां च विविधाः शालाः शालीक्षुगोरसैः ।
उपेता भरतश्रेष्ठो व्यादिदेश स धर्मराट् ॥ १४.८६.२१ ॥
ବାହନ ପାଇଁ ବିବିଧ ଶାଳା, ଶାଳି ଧାନ, ଆଖୁ ଓ ଗୋରସରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାଳା—ଏପରି ଆଦେଶ ସେହି ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମରାଜ ଦେଲେ।
14.86.22
वर्णाः पृथक्सन्निविष्टा ह्युत्तरोत्तरपूजिताः ।
तथा तस्मिन्महायज्ञे धर्मराजस्य धीमतः।
समाजग्मुर्मुनिगणा बहवो ब्रह्मवादिनः ॥ १४.८६.२२ ॥
ବିଭିନ୍ନ ବର୍ଣ୍ଣ ପୃଥକ୍ ଭାବେ ବସିଥିଲେ, ପରସ୍ପରଠାରୁ କ୍ରମଶଃ ଅଧିକ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ। ସେହିପରି ସେହି ମହାଯଜ୍ଞରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ପାଖରେ ବହୁ ମୁନିଗଣ ଓ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀ ସମବେତ ହେଲେ।
14.86.23
ये च द्विजातिप्रवरास्तत्रासन्पृथिवीपते ।
समाजग्मुः सशिष्यांस्तान्प्रतिजग्राह कौरवः ॥ १४.८६.२३ ॥
ସେଠାରେ ଥିବା ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ହେ ପୃଥିବୀପତି, ନିଜ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକତ୍ର ହେଲେ; କୌରବ ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କଲେ।
14.86.24
सर्वांश्च ताननुययौ यावदावसथान्प्रति ।
स्वयमेव महातेजा दंभं त्यक्त्वा युधिष्ठिरः ॥ १४.८६.२४ ॥
ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଜେ ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁସରଣ କଲେ, ଦମ୍ଭ ତ୍ୟାଗ କରି।
14.86.25
ततः कृत्वा स्थपतयः शिल्पिनोऽन्ये च ये तदा ।
कृत्स्नं यज्ञविधिं राजन्धर्मराजे न्यवेदयन ॥ १४.८६.२५ ॥
ତା'ପରେ ସ୍ଥପତି ଓ ଅନ୍ୟ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ଯଜ୍ଞବିଧିର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିବରଣୀ ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ, ହେ ରାଜନ୍।
14.86.26
तच्छ्रुत्वा धर्मराजस्तु कृतं सर्वमतन्द्रितः ।
हृष्टरूपोऽभवद्राजन्सह भ्रातृभिरादृतः ॥ १४.८६.२६ ॥
ତାହା ଶୁଣି ଧର୍ମରାଜ, ସବୁକିଛି ଅଳସତା ବିନା ହୋଇଛି ଜାଣି ପ୍ରସନ୍ନ ମୁଖ ଧାରଣ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ।
14.86.27
तस्मिन्यज्ञे प्रवृत्ते तु वाग्मिनो हेतुवादिनः ।
हेतुवादान्बहूनाहुः परस्परजिगीषवः ॥ १४.८६.२७ ॥
ସେହି ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହେବାବେଳେ, ବାଗ୍ମୀ ଓ ତର୍କବାଦୀମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଜିତିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ବହୁ ତର୍କ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।
14.86.28
ददृशुस्तं नृपतयो यज्ञस्य विधिमुत्तमम् ।
देवेन्द्रस्येव विहितं भीमसेनेन भारत ॥ १४.८६.२८ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ସଜ୍ଜିତ ସେହି ଉତ୍ତମ ଯଜ୍ଞବିଧି ରାଜାମାନେ ଦେଖିଲେ, ହେ ଭାରତ।
14.86.29
ददृशुस्तोरणान्यत्र शातकुंभमयानि ते ।
शय्यासनविहारांश्च सुबहून्रत्नसंचयान् ॥ १४.८६.२९ ॥
ସେଠାରେ ସେମାନେ ସୁନାର ତୋରଣ, ଶଯ୍ୟା, ଆସନ, ବିହାରସ୍ଥଳ ଏବଂ ବହୁ ରତ୍ନରାଶି ଦେଖିଲେ।
14.86.30
घटान्पात्रीः कटाहानि कलशान्वर्धमानकान् ।
न हि किञ्चिदसौवर्णमपश्यन्वसुधाधिपाः ॥ १४.८६.३० ॥
ଘଟ, ପାତ୍ର, କଡ଼ାଇ, କଳସ, ବର୍ଦ୍ଧମାନକ — ରାଜାମାନେ ସେଠାରେ ସୁନାର ନ ଥିବା କିଛି ଦେଖିଲେ ନାହିଁ।
14.86.31
यूपांश्च शास्त्रपठितान्दारवान्हेमभूषितान् ।
उपक्लृप्तान्यथाकालं विधिवद्भूरिवर्चसः ॥ १४.८६.३१ ॥
ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି, ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ କାଠର ଯୂପସମୂହ ଯଥା ସମୟରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିଲା; ସେମାନେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଥିଲେ।
14.86.32
स्थलजाक जलजा ये च पशवः केचन प्रभो ।
सर्वानेव समानीतानपश्यंस्तत्र ते नृपाः ॥ १४.८६.३२ ॥
ହେ ପ୍ରଭୋ, ସ୍ଥଳଚର ଓ ଜଳଚର ଯେଉଁ ପଶୁ ଥିଲେ, ସେସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେଠାରେ ଆଣି ଏକତ୍ର କରାଯାଇଥିବା ସେହି ରାଜାମାନେ ଦେଖିଲେ।
14.86.33
गाश्चैव महिषीश्चैव तथा वृद्धस्त्रियोपि च ।
औदकानि च सत्वानि श्वापदानि वयांसि च ॥ १४.८६.३३ ॥
ଗାଈ ଓ ମହିଷୀ, ଏବଂ ବୃଦ୍ଧା ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ; ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀ, ହିଂସ୍ର ପଶୁ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଥିଲେ।
14.86.34
जरायुजाण्डजातानि स्वेदजान्युद्भिदानि च ।
पर्वतानूपजातानि भूतानि ददृशुश्च ते ॥ १४.८६.३४ ॥
ଜରାୟୁଜ, ଅଣ୍ଡଜ, ସ୍ୱେଦଜ, ଉଦ୍ଭିଜ୍ଜ ଏବଂ ପର୍ବତ ଓ ଜଳାଭୂମିରେ ଜାତ ଜୀବମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଦେଖିଲେ।
14.86.35
एवं प्रमुदितं सर्वं पशुगोधनधान्यतः ।
यज्ञवाटं नृपा दृष्ट्वा परं विस्मयमागताः ॥ १४.८६.३५ ॥
ଏହିପରି ପଶୁ, ଗୋଧନ, ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ସବୁ ଆନନ୍ଦିତ ଦେଖି ଯଜ୍ଞବାଟ ଦେଖି ରାଜାମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।
14.86.36
अनिशं दीयते च स्म तत्र भोज्यं पृथग्विधम् ।
ब्राह्मणानां विशां चैव बहुमृष्टान्नमृद्धिमत् ॥ १४.८६.३६ ॥
ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନଙ୍କୁ ନିରନ୍ତର ନାନା ପ୍ରକାରର ଭୋଜନ, ଅତି ସୁସ୍ବାଦୁ ଓ ପ୍ରଚୁର ଅନ୍ନ ଦିଆଯାଉଥିଲା।
14.86.37
पूर्णे शतसहस्रे तु विप्राणां तत्रि भुञ्जताम् ।
दुन्दुभिर्मेघनिर्घोषो मुहुर्मुहुरताड्यत।
विननादासकृच्चापि दिवसेदिवसे गते ॥ १४.८६.३७ ॥
ଏକ ଲକ୍ଷ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭୋଜନ ସମାପ୍ତ କରିବା ପରେ ସେଠାରେ ମେଘଗର୍ଜ୍ଜନ ପରି ଦୁନ୍ଦୁଭି ବାରମ୍ବାର ବଜାଯାଇଥିଲା; ଦିନ ଦିନ ଗଡ଼ିଗଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ପୁନଃ ପୁନଃ ଗୁଞ୍ଜି ଉଠୁଥିଲା।
14.86.38
एवं स ववृते यज्ञो धर्मराजस्य धीमतः ।
अन्नस्य सुबहून्राजन्नुत्सर्गान्पर्वतोपमान्।
दधिकुल्याशअच ददृशुः सर्पिषश्च ह्रदाञ्जनाः ॥ १४.८६.३८ ॥
ଏହିପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଲା। ହେ ରାଜନ୍, ଲୋକମାନେ ସେଠାରେ ପର୍ବତ ପରି ଅନ୍ନର ଅନେକ ସ୍ତୂପ, ଦହିର ନଦୀ ଓ ଘିଅର ହ୍ରଦ ଦେଖିଲେ।
14.86.39
जंबूद्वीपो हि सकलो नानजनपदायुतः ।
राजन्नदृस्यतैकस्थो राज्ञस्तस्य महामखे ॥ १४.८६.३९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସମଗ୍ର ଜମ୍ବୁଦ୍ବୀପ ଅନେକ ଜନପଦରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା; ସେହି ରାଜାଙ୍କ ମହାଯଜ୍ଞରେ ତାହା ଯେପରି ଏକ ସ୍ଥାନରେ ଏକତ୍ର ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
14.86.40
तत्र जातिसहस्राणि पुरुषाणां ततस्ततः ।
गृहीत्वा धमाजग्मुर्बहूनि भरतर्षभ ॥ १४.८६.४० ॥
ସେଠାରୁ-ସେଠାରୁ ହଜାର ହଜାର ଜାତିର ଅନେକ ପୁରୁଷ ଉପହାର ନେଇ ଆସିଲେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
14.86.41
स्रग्विणश्तापि ते सर्वे सुमुष्टमणिकुण्डलाः ।
पर्यवेषन्द्विजातींस्ताञ्शतशोऽथ सहस्रशः ॥ १४.८६.४१ ॥
ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଏବଂ ଭଲ ଭାବେ ଚିକ୍କଣ କରାଯାଇଥିବା ମଣିକୁଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରିଥିବା ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଶହ ଶହ ଓ ହଜାର ହଜାର ଜଣ ହୋଇ ସେହି ଦ୍ୱିଜାତିମାନଙ୍କୁ ପରିବେଷଣ କଲେ।
14.86.42
विविधान्यन्नपानानि पुरुषा येऽनुयायिनः ।
ते वै नृपोपभोज्यानि ब्राह्मणानां ददुश्च ह ॥ १४.८६.४२ ॥
ଯେଉଁ ଅନୁଚର ପୁରୁଷମାନେ ଥିଲେ, ସେମାନେ ରାଜାଙ୍କ ଉପଭୋଗ ଯୋଗ୍ୟ ବିବିଧ ଅନ୍ନ ଓ ପାନୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ।