ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.95.1
कोसौ नकुलरूपेण शिरसा काञ्चनेन वै ।
प्राह मानुषवद्वाचमेतत्पृष्टो वदस्व मे ॥ १४.९५.१ ॥
ਨਕੁਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿਰ ਵਾਲਾ, ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਬੋਲਿਆ — ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
14.95.2
एतत्पूर्वं न पृष्टोऽहं न चास्माभिः प्रभाषितम् ।
श्रूयतां नकुलो योसौ यथा वाक्तस्य मानुषी ॥ १४.९५.२ ॥
ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਨਾ ਅਸੀਂ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਸੁਣੋ — ਉਸ ਨਕੁਲ ਦੀ ਬੋਲੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਰਗੀ ਕਿਵੇਂ ਸੀ।
14.95.3
श्राद्धं संकल्पयामास जमदग्निः पुरा किल ।
होमधेनुस्तमागाच्च स्वयमेव दुदोह ताम् ॥ १४.९५.३ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਜਮਦਗਨੀ ਨੇ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ। ਹੋਮਧੇਨੂ ਉਸ ਕੋਲ ਆਈ ਅਤੇ ਆਪ ਹੀ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ।
14.95.4
तत्पयः स्थपयामास नवे भाण्डे दृढे शुचौ ।
क्रोधो नकुलरूपेण पिठरं पर्यकर्षयत् ॥ १४.९५.४ ॥
ਉਸ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਨਵੇਂ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਤਦ ਕ੍ਰੋਧ ਨੇ ਨਕੁਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਘੜਾ ਖਿੱਚ ਦਿੱਤਾ।
14.95.5
जिज्ञासुस्तमृषिश्रेष्टं किं कुर्याद्विप्रिये कृते ।
इति सञ्चिन्त्य दुर्मेधा धर्षयामास तत्पयः ॥ १४.९५.५ ॥
ਉਸ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ — 'ਅਪ੍ਰਿਯ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਕੀ ਕਰਨਗੇ?' — ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਸ ਦੁਰਬੁੱਧੀ ਨੇ ਉਹ ਦੁੱਧ ਅਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
14.95.6
तमाज्ञाय मुनिः क्रोधं नैवास्य स चुकोप ह ।
स तु क्रोधस्ततो राजन्ब्राह्मणीं मूर्तिमास्थितः ॥ १४.९५.६ ॥
ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਵੀ ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਤਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ।
14.95.7
जितोस्मीति भृगुश्रेष्ठ भृगवो ह्यतिरोषणाः ।
लोके मिथ्याप्रवादोयं यत्त्वयाऽस्मि विनिर्जितः ॥ १४.९५.७ ॥
ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, 'ਮੈਂ ਹਾਰ ਗਿਆ' — ਭ੍ਰਿਗੂ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਝੂਠੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਹਾਰਿਆ ਹਾਂ।
14.95.8
वशे स्थितोऽहं त्वय्यह्य क्षमावति महात्मनि ।
बिभेमि तपसः साधो प्रसादं कुरु मे प्रभो ॥ १४.९५.८ ॥
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਹੇ ਖਿਮਾਵਾਨ ਮਹਾਤਮਾ। ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਤਪ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਸਾਧੂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰ।
14.95.9
साक्षाद्दृष्टोसि मे क्रध गच्छ त्वं विगतज्वरः ।
न त्वयापकृतं मेऽद्य न च मे मन्युरस्ति वै ॥ १४.९५.९ ॥
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਖਿਆਤ ਵੇਖ ਲਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਕ੍ਰੋਧੀ। ਆਪਣੇ ਗੁੱਸੇ ਦੇ ਤਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਜਾ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ।
14.95.10
यान्समुद्दिश्य संकल्पः पयसोस्य कृतो मया ।
पितरस्ते महाभागास्तेभ्यो बुद्ध्यस्व गम्यताम् ॥ १४.९५.१० ॥
ਇਸ ਜਲ-ਅਰਪਣ ਲਈ ਮੈਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਮਹਾਭਾਗ ਪਿਤਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈ, ਹੁਣ ਜਾ।
14.95.11
इत्युक्तो जातसंत्रासस्तत्रैवान्तरधीयत ।
पितॄणामभिषङ्गाच्च नकुलत्वमुपागतः ॥ १४.९५.११ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ; ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਕਾਰਨ ਉਹ ਨਕੁਲਪਣ (ਨਿਓਲੇ ਦੀ ਅਵਸਥਾ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।
14.95.12
स तान्प्रसादयामास शापस्यान्तो भवेदिति ।
तैश्चाप्युक्तः क्षिपन्धर्मं सापस्यान्तमवाप्स्यति ॥ १४.९५.१२ ॥
ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਰਾਪ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੀ ਕਿਹਾ, 'ਧਰਮ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਸੰਤਾਨ ਦਾ ਅੰਤ ਪਾਵੇਂਗਾ।'
14.95.13
तैश्चोक्तो यज्ञियान्देशान्धर्मारण्यं तथैव च ।
जुगुप्समानो धावन्स तं यज्ञं समुपासदत् ॥ १४.९५.१३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਯੱਗ-ਯੋਗ ਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮਾਰਣਯ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲਈ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਘਿਰਣਾ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਦੌੜ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਯੱਗ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ।
14.95.14
धर्मपुत्रमथाक्षिप्य सक्तुप्रस्थेन तेन सः ।
मुक्तः सापात्ततः क्रोधो धर्मो ह्यासीद्युधिष्ठिरः ॥ १४.९५.१४ ॥
ਫਿਰ ਧਰਮਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਝਿੜਕ ਕੇ, ਉਸ ਸਕਤੁਪ੍ਰਸਥ ਨਾਲ ਉਹ ਸਰਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਦਾ ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਰੂਪ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੀ ਸੀ।
14.95.15
एवमेतत्तदा वृत्तं यज्ञे तस्य महात्मनः ।
पश्यतां चापि नस्तत्र नकुलोऽन्तर्हितस्तदा। ॥ १४.९५.१५ ॥
ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਵਾਪਰਿਆ; ਅਸੀਂ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਕੁਲ ਉੱਥੋਂ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ।