महाभारत · अध्याय 15.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.32.1
भगवञ्श्वशुरो मेऽसि दैवतस्यापि दैवतम् ।
स मे देवातिदेवस्त्वं शृणु सत्यां गिरं मम ॥ १५.३२.१ ॥
हे भगवन्, तुम्ही माझे सासरे आहात, देवांचेही देव आहात. तुम्ही देवातिदेव आहात; माझे सत्य वचन ऐका.
15.32.2
तपस्वी कोपनो विप्रो दुर्वासा नाम मे पितुः ।
भिक्षामुपागतो भोक्तुं तमहं पर्यतोषयम् ॥ १५.३२.२ ॥
माझ्या पित्याकडे दुर्वास नावाचा तपस्वी, कोपी ब्राह्मण भिक्षेसाठी आला; मी त्याला पूर्णपणे संतुष्ट केले.
15.32.3
शौचने त्वागसस्त्यागैः शुद्धेन मनसा तथा ।
कोपस्थानेष्वपि महत्स्वकुप्यन्न कदाचन ॥ १५.३२.३ ॥
शुचितेने, दोषांच्या त्यागाने आणि शुद्ध मनाने, मोठ्या क्रोधाच्या प्रसंगांतही मी कधी कोपले नाही.
15.32.4
स प्रीतो वरदो मेऽभूत्कृतकृत्यो महामुनिः ।
अवश्यं ते ग्रहीतव्यमिति मां सोब्रवीद्वचः ॥ १५.३२.४ ॥
तो प्रसन्न होऊन मला वर देणारा झाला; कृतकृत्य झालेला तो महामुनी मला म्हणाला, 'तुला हे अवश्य स्वीकारावे लागेल.'
15.32.5
ततः शापभयाद्विप्रमवोचं पुनरेव तम् ।
एवमस्त्विति च प्राह पुनरेव स मे द्विजः ॥ १५.३२.५ ॥
तेव्हा शापाच्या भीतीने मी त्या ब्राह्मणाला पुन्हा म्हणाले; 'असेच होवो' असे म्हणून तो द्विज मला पुन्हा म्हणाला.
15.32.6
धर्मस्य जननी भद्रे भवित्री त्वं शुभानने ।
वशे स्थास्यन्ति ते देवा यांस्त्वमावाहयिष्यसि ॥ १५.३२.६ ॥
हे भद्रे, हे शुभानने! तू धर्माची माता होशील; ज्या देवांना तू आवाहन करशील ते तुझ्या वशात राहतील.
15.32.7
इत्युक्त्वाऽन्तर्हितो विप्रस्ततोऽहं विस्मिताऽभवम् ।
न च सर्वास्ववस्थासु स्मृतिर्मे विप्रणश्यति ॥ १५.३२.७ ॥
ऋषी असे बोलून अंतर्धान पावले. तेव्हा मी चकित झाले; सर्व अवस्थांमध्ये माझी स्मृती नष्ट झाली नाही.
15.32.8
अथ हर्म्यतलस्थाऽहं रविमुद्यन्तमीक्षती ।
संस्मृत्य तदृषेर्वाक्यं स्पृहयन्ती दिवाकरम् ॥ १५.३२.८ ॥
तेव्हा महालाच्या गच्चीवर उभी राहून मी उगवत्या सूर्याकडे पाहत होते. त्या ऋषींचे ते शब्द आठवून मी सूर्याची इच्छा करत होते.
15.32.9
स्थिताऽहं बालभावेन तत्र दोषमबुद्ध्यती ।
अथ देवः सहस्रांशुर्मत्समीपगतोऽभवत् ॥ १५.३२.९ ॥
तेथे मी बालभावाने उभी होते, त्यातील दोष जाणत नव्हते. तेव्हा सहस्रकिरण देव माझ्या जवळ आले.
15.32.10
द्विधा कृत्वाऽऽत्मनो देहं भूमौ च गगनेऽपि च ।
तताप लोकानेकेन द्वितीयेनागमत्स माम् ॥ १५.३२.१० ॥
आपल्या देहाचे दोन भाग करून, एका भागाने पृथ्वी व आकाशात जगाला तापवत, दुसऱ्या भागाने ते माझ्याकडे आले.
15.32.11
स मामुवाच वेपन्तीं वरं मत्तो वृणीष्व ह ।
गम्यतामिति तं चाहं प्रणम्य सिरसाऽवदम् ॥ १५.३२.११ ॥
ते थरथरणाऱ्या मला म्हणाले, "माझ्याकडून वर माग." त्यांना मस्तक नमवून मी म्हणाले, "जा."
15.32.12
स मामुवाच तिग्मांशुर्वृथाऽऽह्वानं न मे क्षमम् ।
धक्ष्यामि त्वां च विप्रं च येन दत्तो वरस्तव ॥ १५.३२.१२ ॥
त्या तेजस्वी देवाने मला म्हटले, "व्यर्थ आवाहन माझ्या योग्य नाही. मी तुला आणि ज्या ब्राह्मणाने तुला वर दिला त्याला जाळून टाकीन."
15.32.13
तमहं रक्षती विप्रं शापादनपकारिणम् ।
पुत्रो मे त्वत्समो देव भवेदिति ततोऽब्रवम् ॥ १५.३२.१३ ॥
त्या निरपराध ब्राह्मणाला शापापासून वाचवण्यासाठी मी म्हणाले, 'हे देवा, माझा पुत्र तुमच्यासारखा होवो.'
15.32.14
ततो मां तेजसाऽऽविश्य मोहयित्वा च भानुमान् ।
उवाच भविता पुत्रस्तवेत्यभ्यगमद्दिवम् ॥ १५.३२.१४ ॥
मग तेजस्वी भानू आपल्या तेजाने माझ्यात प्रवेश करून, मला मोहित करून, 'तुला पुत्र होईल' असे म्हणून स्वर्गाला निघून गेले.
15.32.15
ततोऽहमन्तर्भवने पितुश्चित्तानुरक्षिणी ।
गूढोत्पन्नं सुतं बालं जले कर्णमवासृजम् ॥ १५.३२.१५ ॥
मग मी, वडिलांच्या मनाचे रक्षण करत, अंतःपुरात गुप्तपणे जन्मलेल्या त्या बालपुत्र कर्णाला पाण्यात सोडून दिले.
15.32.16
नूनं तस्यैव देवस्य प्रसादात्पुनरेव तु ।
कन्याऽहमभवं विप्र यथा प्राह स मामृषिः ॥ १५.३२.१६ ॥
निश्चितच त्या देवाच्या कृपेने, हे विप्रा, त्या ऋषींनी सांगितल्याप्रमाणे मी पुन्हा कन्या झाले.
15.32.17
स मया सूढया पुत्रो ज्ञायमानोऽप्युपेक्षितः ।
तन्मां दहति विप्रर्षे यथा सुविदितं तव ॥ १५.३२.१७ ॥
तो — अविवाहित असताना माझ्यापासून जन्मलेला पुत्र — ओळखूनही मी त्याची उपेक्षा केली. हे विप्रर्षी, ते मला जाळते; हे तुम्हाला चांगले ठाऊक आहे.
15.32.18
यदि पापमपापं वा यदेतद्विवृतं मया ।
तं द्रष्टुमिच्छामि भगवन्व्यपनेतुं त्वमर्हसि ॥ १५.३२.१८ ॥
मी प्रकट केले ते पाप असो वा निष्पाप, हे भगवन्, ते मला पाहायचे आहे; ते दूर करण्यास तुम्ही योग्य आहात.
15.32.19
यच्चास्य राज्ञो विदितं हृदिस्थं भवतोऽनघ ।
तं चायं लभतां काममद्यैव मुनिसत्तम ॥ १५.३२.१९ ॥
हे निष्पाप, या राजाच्या हृदयात असलेली आणि तुम्हाला ठाऊक असलेली इच्छा, हे मुनिश्रेष्ठा, आजच याला प्राप्त होवो.
15.32.20
इत्युक्तः प्रत्युवाचेदं व्यासो वेदविदांवरः ।
साधु सर्वमिदं भाव्यमेवमेतद्यथाऽऽत्थ माम् ॥ १५.३२.२० ॥
असे म्हटल्यावर वेदज्ञांमध्ये श्रेष्ठ असलेले व्यास याला असे उत्तर देऊ लागले— 'ठीक आहे, तू मला जसे सांगितलेस तसेच हे सर्व होईल.'
15.32.21
अपराधश्च ते नास्ति कन्याभावं गता ह्यसि ।
देवाश्चैश्वर्यवन्तो वै शरीराण्याविशन्ति वै ॥ १५.३२.२१ ॥
तुझा कोणताही अपराध नाही; तू कन्याभावातच आहेस. ऐश्वर्यसंपन्न देव खरोखरच शरीरांमध्ये प्रवेश करतात.
15.32.22
सन्ति देवनिकायाश्च संकल्पाज्जनयन्ति ये ।
वाचा दृष्ट्या तथा स्पर्शात्संघर्षेणेति पञ्चधा ॥ १५.३२.२२ ॥
संकल्पाने, वाणीने, दृष्टीने, तसेच स्पर्शाने आणि संघर्षणाने—अशा पाच प्रकारे—जन्म देणारे देवगण आहेत.
15.32.23
मनुष्यधर्मो दैवेन धर्मेण हि न दुष्यति ।
इति कुन्ति विजानीहि व्येतु ते मानसो ज्वरः ॥ १५.३२.२३ ॥
मनुष्यधर्म दैवाने घडला तर धर्माने दूषित होत नाही. हे कुन्ती, हे जाण; तुझा मनातील ताप दूर होवो.
15.32.24
सर्वं बलवतां पथ्यं सर्वं बलवतां शुचि ।
सर्वं बलवतां धर्मः सर्वं बलवतां स्वकम् ॥ १५.३२.२४ ॥
बलवानांना सर्व काही हितकारक आहे; बलवानांना सर्व काही शुद्ध आहे; बलवानांना सर्व काही धर्म आहे; बलवानांना सर्व काही त्यांचेच आहे.