マハーバーラタ · 章 15.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.8.1
सन्धिविग्रहमप्यत्र पश्येथा राजसत्तम ।
द्वियोनिं विविधोपायं बहुकल्पं युधिष्ठिर ॥ १५.८.१ ॥
王者の中の最上の者よ、ユディシュティラよ、ここで汝は和と戦の二つを考慮すべきである。それらは二つの源を持ち、多様な方策と多くの選択肢を持つ。
15.8.2
कौरव्य पर्युपासीथाः स्थित्वा द्वैविध्यमात्मनः ।
तुष्टपुष्टजनः शत्रुरर्थवानिति च स्मरेत् ॥ १५.८.२ ॥
クルの子孫よ、汝は自らの二重の立場に立ち待つべきであり、敵は満ち足りて肥えた民を持ち富裕であることを忘れてはならない。
15.8.3
पर्युपासनकाले तु विपरीतं विधीयते ।
आमर्दकाले राजेन्द्र व्यवसायस्ततोऽपरः ॥ १५.८.३ ॥
王の中の主よ、待機の時には反対のことが定められる。攻撃の時には、その後は別の方策がとられる。
15.8.4
व्यसनं भेदनं चैव शत्रूणां कारयेत्ततः ।
कर्षणं भीषणं चैव युद्धे चैव बहुक्षयम् ॥ १५.८.४ ॥
次に、敵の中に災厄と分裂を起こさせ、恐ろしい消耗を与え、戦いにおいて大いなる破壊をもたらすべきである。
15.8.5
प्रयास्यमानो नृपतिस्त्रिविधं परिचिन्तयेत् ।
आत्मनश्चैव शत्रोश्च शक्तिं शास्त्रविशारदः ॥ १५.८.५ ॥
出陣しようとする王は三つのことをよく考えるべきである。自身と敵の力である。経典に精通した王はそうすべきである。
15.8.6
उत्साहप्रभुशक्तिभ्यां मन्त्रशक्त्या च भारत ।
उपपन्नो नृपो यायाद्विपरीतं च वर्जयेत् ॥ १५.८.६ ॥
バラタの子孫よ、気力と主権の力と謀略の力を備えた王は出陣すべきであり、その反対を避けるべきである。
15.8.7
आददीत बलं राजा मौलं मित्रबलं तथा ।
अटवीबलं भृतं चैव तता श्रेणीबलं प्रभो ॥ १५.८.७ ॥
王は世襲の軍、同盟者の軍、また森の軍と傭兵、そして主よ、組合の軍の力を取るべきである。
15.8.8
मित्रामित्रबलं राजन्न्यायाद्वृद्ध्युदये धृतः ।
तत्र मित्रबलं राजन्मौलं चैव विशिष्यते।
श्रेणीबलं भृतं चैव तुल्ये एवेति मे मतिः ॥ १५.८.८ ॥
王よ、繁栄と興隆の時には、味方と敵の力は道理に従って考えられる。王よ、その中でも同盟者の力と世襲の軍が特に優れ、組合の軍と傭兵は等しい、というのが私の考えである。
15.8.9
तथाऽऽचारबलं चैव परस्परसमं नृप ।
विज्ञेयं बलकालेषु राज्ञा काल उपस्थिते ॥ १५.८.९ ॥
同様に、行いの力も互いに等しい、王よ。力を用いるべき時、時機が訪れたとき、王はこれを知らねばならない。
15.8.10
आपदश्चापि बोद्धव्या बहुरूपा नराधिप ।
भवन्ति राज्ञा कौरव्य यास्ताः पृथगतः शृणु ॥ १५.८.१० ॥
人の主よ、災禍もまた多様な形をとると知るべきである。クル族の末裔よ、王にふりかかるものを一つずつ聞け。
15.8.11
विकल्पा बहुधा राजन्नापदां पाण्डुनन्दन ।
सामादिभिरुपन्यस्य गमयेत्तान्नृपः सदा ॥ १५.८.११ ॥
王よ、災禍への対処法は多い、パーンドゥの子よ。王は和睦などの手段を用いて、常にそれらを克服すべきである。
15.8.12
यात्रां गच्छेद्बलैर्युक्तो राजा षड्भिः परंतप ।
युक्तश्च देशकालाभ्यां बलैरात्मगुणैस्तथा ॥ १५.८.१२ ॥
敵を苦しめる者よ、王は六つの力を備えて遠征に出るべきである。また場所と時機に適い、軍勢と自らの徳性をも備えて。
15.8.13
हृष्टपुष्टबलो गच्छेद्राजा वृद्ध्युदये रतः ।
अकृशश्चाप्यथो यायादनृतावपि पाण्डव ॥ १५.८.१३ ॥
パーンドゥの子よ、喜びに満ち、よく養われ力強い王は、繁栄の興隆に専念して進軍すべきである。衰えていなければ、季節外れでも進軍してよい。
15.8.14
तूणाश्मानं वाजिरथप्रवाहां ।
ध्वजद्रुमैः संवृतकूलरोधसम्।
पदातिनागैर्बहुकर्दमां नदीं ।
सपत्नानाशे नृपतिः प्रयोजयेत् ॥ १५.८.१४ ॥
敵を打ち破る望みのために、王はその川を利用すべきである。舟と石があり、馬と戦車の流れがあり、木のような旗があり、岸を覆われ、歩兵と象に満ち、非常に泥深い川である。
15.8.15
अथोपपत्त्या शकटं पद्मवज्रं च भारत ।
उशना वेद यच्छास्त्रं तत्रैतद्विहितं विभो ॥ १५.८.१५ ॥
バラタの子孫よ、今や理によって、車陣と蓮華金剛陣もある。これはウシャナスが知る論書に規定されている、力ある者よ。
15.8.16
चारयित्वा परबलं कृत्वा स्वबलदर्शनम् ।
स्वभूमौ योजयेद्युद्धं परभूमौ तथैव च ॥ १५.८.१६ ॥
間諜を放って敵軍を探り、自軍の威容を示したのち、王は自国の地で戦いを始めるべきである。同様に敵国の地でも。
15.8.17
बलं प्रसादयेद्राजा निक्षिपेद्बलनो नरान् ।
ज्ञात्वा स्वविषयं तत्र सामादिभिरुपक्रमेत् ॥ १५.८.१७ ॥
王は軍を懐かせ、そこに力ある人々を配置すべきである。自国の領域を知って、そこで懐柔などの方策から始めるべきである。
15.8.18
सर्वथैव महाराज शरीरं धारयेदिह ।
प्रेत्य चेह च कर्तव्यमात्मनिःश्रेयसं परम् ॥ १५.८.१८ ॥
偉大な王よ、あらゆる仕方で、ここで身体を保つべきである。死後にも、ここでも、自己の最高の善を行うべきである。
15.8.19
एवं कुर्वञ्शुभा वाचो लोकेऽस्मिञ्शृणु ते नृप ।
प्रेत्य स्वर्गमवाप्नोति प्रजा धर्मेणि पालयन् ॥ १५.८.१९ ॥
このように行い、王よ、この世でのことを聞け。ダルマに従って臣民を守る者は、死後に天界を得る。
15.8.20
एवं त्वया कुरुश्रेष्ठ वर्तितव्यं प्रजासु वै ।
उभयोर्लोकयोस्तात प्राप्तये नित्यमेव हि ॥ १५.८.२० ॥
このように、クルの最良の者よ、お前は臣民の中で振る舞うべきだ、わが子よ。両世界を得るために、これは常に道なのだ。
15.8.21
भीष्मेण सर्वमुक्तोसि कृष्णेन विदुरेण च ।
मयाऽप्यवश्यं वक्तव्यं प्रीत्या ते नृपसत्तम ॥ १५.८.२१ ॥
ビーシュマ、クリシュナ、ヴィドゥラはお前にすべてを語った。それでも王者の最良の者よ、愛情から私もお前に必ず言わねばならない。
15.8.22
एतत्सर्वं यथान्यायं कुर्वीथा भूरिदक्षिण ।
प्रियस्तथा प्रजानां त्वं स्वर्गे सुखमवाप्स्यसि ॥ १५.८.२२ ॥
豊かな布施をする者よ、これらすべてを正しく行え。そうすればお前は臣民に愛され、天界で幸福を得るだろう。
15.8.23
अश्वमेधसहस्रेण यो यजेत्पृथिवीपतिः ।
पालयेद्वाऽपि धर्मेणि प्रजास्तुल्यं फलं लभेत् ॥ १५.८.२३ ॥
千回の馬祀祭を行う大地の主も、ダルマによって臣民を守る者も、等しい果報を得る。