మహాభారతం · అధ్యాయం 2.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.10.1
सभा वैश्रवणी राजञ्शतयोजनमायता ।
विस्तीर्णा सप्ततिश्चैव योजनानि सितप्रभा ॥ २.१०.१ ॥
రాజా! వైశ్రవణుని ఆ సభ వంద యోజనాలు పొడవు, డెబ్బై యోజనాలు వెడల్పు కలది; తెల్లని కాంతితో ప్రకాశిస్తుంది.
2.10.2
तपसा निर्जिता राजन्स्वयं वैश्रवणेन सा ।
शशिप्रभा प्रावरणा कैलासशिखरोपमा ॥ २.१०.२ ॥
రాజా! ఆ సభను వైశ్రవణుడు తన తపస్సుతో స్వయంగా జయించాడు; చంద్రకాంతి వంటిది, కైలాస శిఖరం వంటి కప్పు కలది.
2.10.3
गुह्यकैरुह्यमाना सा खे विषक्तेव शोभते ।
दिव्या हेममयैरुच्चैः प्रासादैरुपशोभिता ॥ २.१०.३ ॥
గుహ్యకులు మోస్తున్న ఆ సభ ఆకాశంలో వేలాడినట్లు ప్రకాశిస్తుంది; దివ్యమైనది, ఎత్తైన బంగారు భవనాలతో అలంకరించబడినది.
2.10.4
महारत्नवती चित्रा दिव्यगन्धा मनोरमा ।
सिताभ्रशिखराकारा प्लवमानेव दृश्यते। ॥ २.१०.४ ॥
మహారత్నాలతో నిండి, విచిత్రమై, దివ్య పరిమళంతో, మనోహరమైన ఆ సభ తెల్లని మేఘ శిఖరం ఆకారంలో తేలుతున్నట్లు కనిపిస్తుంది.
2.10.5
दिव्या हेममयै रङ्गैर्विद्युद्भिरिव चित्रिता ।
तस्यां वैश्रवणो राजा विचित्राभरणाम्बरः ॥ २.१०.५ ॥
బంగారు, దివ్య రంగులతో, మెరుపులతో చిత్రించినట్లున్న ఆ సభలో రాజు వైశ్రవణుడు విచిత్రమైన ఆభరణాలు, వస్త్రాలు ధరించి ఉన్నాడు.
2.10.6
स्त्रीसहस्रैर्वृतः श्रीमानास्ते ज्वलितकुण्डलः ।
सह पत्न्या महाराज ऋद्ध्या सह विराजते। ॥ २.१०.६ ॥
వేల మంది స్త్రీలతో చుట్టబడి, ప్రకాశించే కుండలాలు ధరించిన తేజోవంతుడైన వైశ్రవణుడు కూర్చున్నాడు; మహారాజా! భార్యతో, ఐశ్వర్యంతో కలిసి ప్రకాశిస్తున్నాడు.
2.10.7
सर्वाभरणभूषिण्या वपुष्मत्या धनेश्वरः ।
दिवाकरनिभे पुण्ये दिव्यास्तरणसंवृते।
दिव्यपादोपधाने च निषण्णः परमासने ॥ २.१०.७ ॥
అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడిన, తేజోవంతమైన దేహం కలిగిన భార్యతో కూడిన ధనేశ్వరుడు సూర్యునితో సమానమైన, పవిత్రమైన, దివ్య పరుపులతో కప్పబడిన, దివ్య పాదపీఠం గల ఉత్తమాసనంపై ఆసీనుడై ఉన్నాడు.
2.10.8
मन्दाराणामुदाराणां वनानि परिलोडयन् ।
सौगन्धीकवनानां च गन्धं गन्धवहो वहन् ॥ २.१०.८ ॥
మందార వృక్షాల ఉత్తమ వనాలను కదిలిస్తూ, సౌగంధిక వనాల పరిమళాన్ని మోసుకెళ్తూ సుగంధ వాయువు వీస్తోంది.
2.10.9
नलिन्याश्चालकाख्याया नन्दनस्य वनस्य च ।
शीतो हृदयसंह्लादी वायुस्तमुपसेवते ॥ २.१०.९ ॥
అలక అనే కమల సరస్సు నుండి, నందన వనం నుండి వచ్చే చల్లని, హృదయానికి ఆనందం కలిగించే గాలి ఆయనను సేవిస్తోంది.
2.10.10
तत्र देवाः सगन्धर्वा गणैरप्सरसां वृताः ।
दिव्यतानैर्महाराज गायन्तिस्म सभागताः ॥ २.१०.१० ॥
అక్కడ సభలో సమావేశమైన దేవతలు, గంధర్వులు, అప్సరసల గణాలతో చుట్టబడి, మహారాజా, దివ్య రాగాలతో పాడుతూ ఉన్నారు.
2.10.11
मिश्रकेशी च रम्भा च चित्रसेना शुचिस्मिता ।
चारुनेत्रा घृताची च मेनका पुञ्जिकस्थला ॥ २.१०.११ ॥
మిశ్రకేశి, రంభ, పవిత్ర నవ్వు గల చిత్రసేన, సుందర నేత్రాల ఘృతాచి, మేనక, పుంజికస్థల.
2.10.12
विश्वाची सहजन्या च प्रम्लोचा उर्वशी ॥ २.१०.१२ ॥
విశ్వాచి, సహజన్య, ప్రంలోచ, ఊర్వశి.
2.10.13
वर्गा च सौरभेयी च समीची बुद्बुदा लता ।
एताः सहस्रशश्चान्या नृत्तगीतविशारदाः ॥ २.१०.१३ ॥
వర్గా, సౌరభేయీ, సమీచీ, బుద్బుదా, లతా; ఇక్కడ ఉన్నవారు, వేలకొలది ఇతర అప్సరసలు, నృత్యగీతాల్లో నిపుణులు.
2.10.14
उपतिष्ठन्ति धनदं गन्धर्वाप्सरसां गणाः ।
अनिशं दिव्यवादित्रैर्नृत्तगीतैश्च स सभा ॥ २.१०.१४ ॥
గంధర్వులు, అప్సరసల గణాలు నిరంతరం దివ్య వాద్యాలతో, నృత్యగీతాలతో ధనదుడైన కుబేరుని సేవిస్తారు; ఆ సభ అలాంటిది.
2.10.15
अशून्या रुचिरा भाति गन्धर्वाप्सरसां गणैः ।
किन्नरा नाम गन्धर्वा नरा नाम तथाऽपरे ॥ २.१०.१५ ॥
గంధర్వ-అప్సరసల సమూహాలతో ఎన్నడూ ఖాళీ కాని ఆ రమణీయ సభ ప్రకాశిస్తుంది; అక్కడ కింపురుషులనే గంధర్వులు, నరులనే గంధర్వులు, ఇతరులూ ఉన్నారు.
2.10.16
माणिभद्रोऽथ धनदः श्वेतभद्रश्च गुह्यकः ।
कशेरको गण्डकण्डूः प्रद्योतश्च महाबलः ॥ २.१०.१६ ॥
మణిభద్రుడు, తరువాత ధనదుడు, శ్వేతభద్రుడు, గుహ్యకుడు, కశేరకుడు, గండకండూడు, మహాబలుడైన ప్రద్యోతుడు.
2.10.17
कुस्तम्बरुः पिशाचश्च गजकर्णो विशालकः ।
वराहकर्णस्ताम्रौष्ठः फलकक्षः फलोदकः ॥ २.१०.१७ ॥
కుస్తంబరుడు, పిశాచుడు, గజకర్ణుడు, విశాలకుడు, వరాహకర్ణుడు, తామ్రౌష్ఠుడు, ఫలకక్షుడు, ఫలోదకుడు.
2.10.18
हंसचूडः शइखावर्तो हेमनेत्रो विभीषणः ।
पुष्पाननः पिङ्गलकः शोणितोदः प्रवालकः ॥ २.१०.१८ ॥
హంసచూడుడు, శంఖావర్తుడు, హేమనేత్రుడు, విభీషణుడు, పుష్పాననుడు, పింగళకుడు, శోణితోదుడు, ప్రవాలకుడు.
2.10.19
वृक्षवास्यनिकेतश्च चीरवासाश्च भारत ।
एते चान्ये च बहवो यक्षाः शतसहस्रशः ॥ २.१०.१९ ॥
వృక్షాలలో నివసించేవారు, చీరవస్త్రాలు ధరించేవారు, ఓ భారతా, వీరు మరియు ఇతర అనేకమంది యక్షులు వందల వేల సంఖ్యలో ఉన్నారు.
2.10.20
सदा भगवती लक्ष्मीस्तत्रैव नलकूबरः ।
अहं च बहुशस्तस्यां भवन्त्यन्ये च मद्विधाः ॥ २.१०.२० ॥
అక్కడ ఎల్లప్పుడూ భగవతి లక్ష్మి ఉంటుంది, అక్కడే నలకూబరుడూ ఉంటాడు. నేనూ అక్కడ తరచూ ఉంటాను, నా వంటి ఇతరులూ ఉంటారు.
2.10.21
ब्रह्मर्षयो भवन्त्यत्र तथा देवर्षयोऽपरे ।
क्रव्यादाश्च तथैवान्ये गन्धर्वाश्च महाबलाः ॥ २.१०.२१ ॥
ఇక్కడ బ్రహ్మర్షులు ఉంటారు, అలాగే ఇతర దేవర్షులు, మాంసాహారులైన రాక్షసులు మరియు ఇతరులు, మహాబలులైన గంధర్వులు కూడా.
2.10.22
उपासते महात्मानं तस्यां धनदमीश्वरम् ।
भगवान्भूतसङ्घैश्च वृतः शतसहस्रशः ॥ २.१०.२२ ॥
అక్కడ మహాత్ముడు, ధనదాత అయిన ఈశ్వరుణ్ణి (కుబేరుణ్ణి) ఉపాసిస్తారు; భగవానుడు కూడా వందల వేల భూతగణాలతో చుట్టబడి ఉంటాడు.
2.10.23
उमापतिः पशुपतिः शूलभृद्भगनेत्रहा ।
त्र्यम्बको राजशार्दूल देवी च विगतक्लमा ॥ २.१०.२३ ॥
ఉమాపతి, పశుపతి, త్రిశూలధారి, భగుని నేత్రాలను నాశనం చేసినవాడు, త్ర్యంబకుడు; ఓ రాజశార్దూలా, దేవి కూడా అలసట లేనిదిగా (అక్కడ ఉంది).
2.10.24
वामनैर्विकटैः कुब्जैः क्षतजाक्षैर्महारवैः ।
मेदोमांसाशनैरुग्रैरुग्रधन्वा महाबलः ॥ २.१०.२४ ॥
వామనులు, వికటులు, కుబ్జులు, రక్తనేత్రులు, మహాధ్వనులు చేసేవారు, మేదస్సు మాంసాలు భుజించే భయంకరులతో—ఉగ్రధన్వుడు, మహాబలుడు (అక్కడ ఉన్నాడు).
2.10.25
नानाप्रहरणैरुग्रैर्वातैरिव महाजवैः ।
वृतः सखायमन्वास्ते सदैव धनदं नृप ॥ २.१०.२५ ॥
అనేక రకాల భయంకరమైన ఆయుధాలతో, గాలివలె మహావేగంగల సైన్యంతో చుట్టబడి, ఓ రాజా, అతడు ఎల్లప్పుడూ ధనదుడు (కుబేరుని) వద్ద ఉంటాడు.
2.10.26
प्रहृष्टाः शतशश्चान्ये बहुशः सपरिच्छदाः ।
गन्धर्वाणां च पतयो विश्वावसुर्हहा हुहूः ॥ २.१०.२६ ॥
వందల సంఖ్యలో సంతోషంగా ఉన్న ఇతరులు, తమ పరివారంతో, గంధర్వుల అధిపతులైన విశ్వావసు, హాహా, హూహూ కూడా.
2.10.27
तुम्बुरुः प्रवतश्चैव शैलूषश्च तथाऽपरः ।
चित्रसेनश्च गीतज्ञस्तथा चित्ररथोपि च ॥ २.१०.२७ ॥
తుంబురుడు, ప్రవతుడు, శైలూషుడు, మరొకడు, సంగీతజ్ఞుడైన చిత్రసేనుడు, చిత్రరథుడు కూడా.
2.10.28
एते चान्ये च गन्धर्वा धनेश्वरमुपासते ।
विद्याधराधिपश्चैव चक्रधर्मा सहानुजैः ॥ २.१०.२८ ॥
వీరును ఇతర గంధర్వులును ధనేశ్వరుని (కుబేరుని) సేవిస్తారు; విద్యాధరుల అధిపతి చక్రధర్మ కూడా తన తమ్ములతో కలిసి.
2.10.29
उपाचरति तत्र स्म धनानामीश्वरं प्रभुम् ।
किन्नराः शतशस्तत्र धनानामीश्वरं प्रभुम् ॥ २.१०.२९ ॥
అక్కడ అతడు ధనాలకు ఈశ్వరుడైన ప్రభువును సేవిస్తాడు; అక్కడ వందలాది కిన్నరులు కూడా ధనాలకు ఈశ్వరుడైన ప్రభువును సేవిస్తారు.
2.10.30
आसते चापि राजानो भगदत्तपुरोगमाः ।
द्रुमः किम्पुरुषेशश्च उपास्ते धनदेश्वरम् ॥ २.१०.३० ॥
భగదత్తుడు ముఖ్యులైన రాజులు కూడా అక్కడ ఆసీనులై ఉంటారు; కింపురుషుల ప్రభువు ద్రుముడు ధనదునికి ఈశ్వరుడైన కుబేరుని సేవిస్తాడు.
2.10.31
राक्षसाधिपतिश्चैव महेन्द्रो गन्धमादनः ।
सह यक्षैः सगन्धर्वैः सह सर्वैर्निशाचरैः ॥ २.१०.३१ ॥
రాక్షసాధిపతి, మహేంద్రుడు, గంధమాదనుడు, యక్షులు, గంధర్వులు మరియు సమస్త నిశాచరులతో కలిసి.
2.10.32
विभीषणश्च धर्मिष्ठ उपास्ते भ्रातरं प्रभुम् ।
हिमवान्पारियात्रश्च विन्ध्यकैलासमन्दराः ॥ २.१०.३२ ॥
అత్యంత ధర్మనిష్ఠుడైన విభీషణుడు తన సోదరుడైన ప్రభువును సేవిస్తాడు; హిమవంతుడు, పారియాత్రుడు, వింధ్యుడు, కైలాసుడు, మందరుడు కూడా.
2.10.33
मलयो दर्दुरश्चैव महेन्द्रो गन्धमादनः ।
इन्द्रकीलः सुनाभश्च तथा दिव्यौ च पर्वतौ ॥ २.१०.३३ ॥
మలయ, దర్దుర, మహేంద్ర, గంధమాదన, ఇంద్రకీల, సునాభ మరియు రెండు దివ్య పర్వతాలు కూడా.
2.10.34
एते चान्ये च बहवः सर्वे मेरुपुरोगमाः ।
उपासते महात्मानं धनानामीश्वरं प्रभुम् ॥ २.१०.३४ ॥
ఇవి మరియు మరెన్నో, మేరువు ముందున్నవన్నీ, మహాత్ముడును ధనాధీశ్వరుడైన ప్రభువును సేవిస్తున్నాయి.
2.10.35
नन्दीश्वरश्च भगवान्महाकालस्तथैव च ।
शङ्कुकर्णमुखाः सर्वे दिव्याः पारिषदास्तथा ॥ २.१०.३५ ॥
నందీశ్వరుడు, భగవంతుడు మహాకాలుడు, శంకుకర్ణుడు మొదలైన దివ్య పార్షదులందరూ కూడా.
2.10.36
काष्ठः कुटी मुखो दन्ती विजयश्च तपोधिकः ।
श्वेतश्च वृषभस्तत्र नर्दन्नास्ते महाबलः ॥ २.१०.३६ ॥
కాష్ఠుడు, కుటి, ముఖుడు, దంతి, విజయుడు, తపోధికుడు, శ్వేతుడు మరియు వృషభుడు—అక్కడ గర్జిస్తూ ఉండే మహాబలుడు.
2.10.37
धनदं राक्षसाश्चान्ये पिशाचाश्च उपासते ।
पारिषदैः परिवृतमुपायान्तं महेश्वरम् ॥ २.१०.३७ ॥
ధనదుని రాక్షసులు, ఇతరులు, పిశాచులు సేవిస్తారు. తన పారిషదులచే చుట్టబడి వస్తున్న మహేశ్వరుని.
2.10.38
सदा हि देवदेवेशं शिवं त्रैलोक्यभावनम् ।
प्रणम्य मूर्ध्ना पौलस्त्यो बहुरूपमुमापतिम् ॥ २.१०.३८ ॥
ఎల్లప్పుడూ దేవదేవుడు, త్రిలోకాలను సృష్టించే శివుడు, బహురూపుడు ఉమాపతి అయినవానికి పౌలస్త్యుడు (కుబేరుడు) శిరసు వంచి నమస్కరిస్తాడు.
2.10.39
ततोऽभ्यनुज्ञां सम्प्राप्य महादेवाद्धनेश्वरः ।
आस्ते कदाचिद्भगवान्भवो धनपतेः सखा ॥ २.१०.३९ ॥
అప్పుడు మహాదేవుని నుండి అనుమతి పొంది ధనేశ్వరుడు (కుబేరుడు) కొన్నిసార్లు ఉంటాడు; ధనపతికి మిత్రుడైన భగవాన్ భవుడు (శివుడు) కూడా.
2.10.40
निधिप्रवरमुख्यौ च शङ्खपद्मौ धनेश्वरौ ।
सर्वान्निधीन्प्रगृह्याथ उपास्तां वै धनेश्वरम् ॥ २.१०.४० ॥
నిధులలో ప్రధానులైన శంఖుడు, పద్ముడు అనే ఇద్దరు ధనేశ్వరులు, సర్వనిధులను తీసుకుని ధనేశ్వరుని సేవించారు.
2.10.41
सा सभा तादृशी रम्या मया दृष्टान्तरिक्षगा ।
पितामहसभां राजन्कीर्तयिष्ये निबोध ताम् ॥ २.१०.४१ ॥
ఆ సభ అటువంటిదే అందమైనది; నేను అంతరిక్షంలో ఉన్నదాన్ని చూశాను. రాజా, పితామహుని సభను నేను వర్ణిస్తాను; దానిని వినుము.