మహాభారతం · అధ్యాయం 2.28
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.28.1
एवमुक्तः प्रत्युवाच भगदत्तं धनञ्जयः ।
अनेनैव कृतं सर्वं भविष्यत्यनुजानता ॥ २.२८.१ ॥
ఇలా చెప్పబడినప్పుడు ధనంజయుడు భగదత్తునికి ఇలా బదులిచ్చాడు: "మీ అనుమతితో ఇదంతా మీ చేతనే జరిగినట్టు అవుతుంది."
2.28.2
तं विजित्य महाबाहुः कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ।
प्रययावुत्तरां तस्माद्दिशं धनदपालिताम् ॥ २.२८.२ ॥
అతన్ని జయించిన మహాబాహువు కుంతీపుత్రుడు ధనంజయుడు అక్కడి నుండి కుబేరునిచే రక్షించబడిన ఉత్తర దిశ వైపు వెళ్ళాడు.
2.28.3
अन्तर्गिरिं च कौन्तेयस्तथैव च बहिर्गिरिम् ।
तथैवोपगिरं चैव विजिग्ये पुरुषर्षभः ॥ २.२८.३ ॥
కుంతీపుత్రుడు, పురుషశ్రేష్ఠుడు అంతర్గిరిని, బహిర్గిరిని, అలాగే ఉపగిరిని కూడా జయించాడు.
2.28.4
विजित्य पर्वतान्सर्वान्ये च तत्र नराधिपाः ।
तान्वशे स्थापयित्वा स धनान्यादाय सर्वशः ॥ २.२८.४ ॥
అన్ని పర్వతాలను, అక్కడి రాజులను జయించి, వారిని తన వశంలో ఉంచి, అతడు సర్వవిధాలుగా ధనాన్ని స్వీకరించాడు.
2.28.5
तैरेव सहितः सर्वैरनुरज्य च तान्नुपान् ।
उलूकवासिनं राजन्बृहन्तमुपजग्मिवान् ॥ २.२८.५ ॥
వారందరితో కలిసి, ఆ రాజుల అనురాగాన్ని పొంది, ఓ రాజా, ఉలూకవాసి బృహంతుని వద్దకు అతడు చేరుకున్నాడు.
2.28.6
मृदङ्गवरनादेन रथनेमिस्वनेन च ।
हस्तिनां च निनादेन कम्पयन्वसुधामिमाम् ॥ २.२८.६ ॥
శ్రేష్ఠమైన మృదంగ ధ్వనితో, రథచక్రాల గర్జనతో, ఏనుగుల ఘీంకారంతో ఈ భూమిని కంపింపజేస్తూ.
2.28.7
ततो बृहन्तस्त्वरितो बलेन चतुरङ्गिणा ।
निष्क्रम्य नगरात्तस्माद्योधयामास फाल्गुनम् ॥ २.२८.७ ॥
అప్పుడు బృహంతుడు త్వరగా చతురంగ బలంతో ఆ నగరం నుండి బయలుదేరి ఫాల్గునుడితో యుద్ధం చేశాడు.
2.28.8
सुमहान्सन्निपातोऽभूद्धनञ्जयबृहन्तयोः ।
न शशाक बृहन्तस्तु सोढुं पाण्डवविक्रमम् ॥ २.२८.८ ॥
ధనంజయునికి, బృహంతునికి మధ్య మహా సంఘర్షణ జరిగింది; కానీ బృహంతుడు పాండవుని పరాక్రమాన్ని సహించలేకపోయాడు.
2.28.9
सोऽविषह्यतमं मत्वा कौन्तेयं पर्वतेश्वरः ।
उपावर्तत दुर्धर्षो रत्नान्यादाय सर्वशः ॥ २.२८.९ ॥
పర్వతాధిపతి కౌంతేయుడు అజేయుడని భావించి, అన్నిరకాల రత్నాలను తీసుకుని వెనుదిరిగాడు.
2.28.10
स तद्राज्यमवस्थाप्य उलूकसहितो ययौ ।
सेनाबिन्दुमथो राजन्राज्यादाशु समाक्षिपत् ॥ २.२८.१० ॥
అతడు ఆ రాజ్యాన్ని స్థిరపరచి ఉలూకునితో కలిసి వెళ్ళాడు; ఓ రాజా, తరువాత సేనాబిందుని రాజ్యం నుండి త్వరగా వెళ్లగొట్టాడు.
2.28.11
मोदापुरं वामवेदं सुदामानं सुसङ्कुलम् ।
उलूकानुत्तरांश्चैव तांश्च राज्ञः समानयत् ॥ २.२८.११ ॥
మోదాపురం, వామవేదం, అత్యంత జనసమృద్ధమైన సుదామానం, ఉలూకులు, ఉత్తరులు, ఆ రాజులను కూడా అతడు సమకూర్చాడు.
2.28.12
तत्रस्थः पुरुषैरेव धर्मराजस्य शासनात् ।
किरीटी जितवान्राजन्देशान्पञ्चगणांस्ततः ॥ २.२८.१२ ॥
అక్కడే ఉండి, ధర్మరాజు ఆజ్ఞ ప్రకారం, మనుషుల ద్వారానే కిరీటి, ఓ రాజా, తరువాత ఐదు గణాల దేశాలను జయించాడు.
2.28.13
स देवप्रस्थमासाद्य सेनाबिन्दोः पुरं प्रति ।
बलेन चतुरङ्गेण निवेशमकरोत्प्रभुः ॥ २.२८.१३ ॥
ఆ ప్రభువు దేవప్రస్థం చేరి, సేనాబిందుని నగరం వైపు చతురంగ బలంతో విడిది చేశాడు.
2.28.14
स तैः परिवृतः सर्वैर्विष्वगश्वं नराधिपम् ।
अभ्यगच्छन्महातेजाः पौरवं पुरुषर्षभ ॥ २.२८.१४ ॥
మహాతేజస్వి అయిన ఆ పురుషోత్తముడు వారందరిచే చుట్టబడి, నాలుగు దిక్కులా అశ్వాలతో ఉన్న పౌరవ రాజు వైపు సాగాడు.
2.28.15
विजित्य चाहवे शूरान्पार्वतीयान्महारथान् ।
जिगाय सेनया राजन्पुरं पौरवरक्षितम् ॥ २.२८.१५ ॥
ఓ రాజా, యుద్ధంలో పర్వతవాసులైన శూర మహారథులను జయించి, పౌరవులచే రక్షింపబడిన నగరాన్ని సైన్యంతో జయించాడు.
2.28.16
पौरवं युधि निर्जित्य दस्यून्पर्वतवासिनः ।
गणानुत्सवसङ्केतानजयत्सप्त पाण्डवः ॥ २.२८.१६ ॥
యుద్ధంలో పౌరవులను జయించి, పర్వతవాసులైన దస్యులను — ఉత్సవ సంకేతాలున్న ఏడు గణాలను — పాండవుడు జయించాడు.
2.28.17
ततः काश्मीरकान्वीरान्क्षत्रियान्क्षत्रियर्षभः ।
व्यजयल्लोहितं चैव मण्डलैर्दशभिः सह ॥ २.२८.१७ ॥
తరువాత క్షత్రియులలో శ్రేష్ఠుడు కాశ్మీరులోని వీర క్షత్రియులను జయించాడు; లోహితులను కూడా పది మండలాలతో కలిపి జయించాడు.
2.28.18
ततस्त्रिगर्ताः कौन्तेयं दार्वाः कोकनदास्तथा ।
क्षत्रिया बहवो राजन्नुपावर्तन्त सर्वशः ॥ २.२८.१८ ॥
తరువాత, ఓ రాజా, త్రిగర్తులు, దార్వులు, కోకనదులు, ఇంకా అనేకమంది క్షత్రియులు అన్నివైపుల నుండి కుంతీపుత్రుని వద్ద లొంగిపోయారు.
2.28.19
अभिसारीं ततो रम्यां विजिग्ये कुरुनन्दनः ।
उरगावासिनं रम्यं रोचमानं रणेऽजयत् ॥ २.२८.१९ ॥
అప్పుడు కురునందనుడు రమ్యమైన అభిసారిని జయించాడు. ఉరగావాసి, ప్రకాశించే రోచమానాన్ని యుద్ధంలో జయించాడు.
2.28.20
ततः सिंहपुरं रम्यं चित्रायुधसुरक्षितम् ।
प्राधमद्बलमास्थाय पाकशासनिराहवे ॥ २.२८.२० ॥
అప్పుడు చిత్రాయుధునిచే రక్షించబడిన రమ్యమైన సింహపురంపై, ఇంద్రపుత్రుడు సైన్యంతో యుద్ధంలో దాడి చేశాడు.
2.28.21
ततः सुह्यांश्च चोलांश्च किरीटी पाण्डवर्षभः ।
सहितः सर्वसैन्येन प्रामथत्कुरुनन्दनः ॥ २.२८.२१ ॥
అప్పుడు కిరీటి, పాండవులలో వృషభుడైన కురునందనుడు, సర్వ సైన్యంతో సుహ్యులను, చోళులను అణచివేశాడు.
2.28.22
ततः परमविक्रान्तो बाह्लीकान्पाकशासनिः ।
महता परिमर्देन वशे चक्रे दुरासदान् ॥ २.२८.२२ ॥
అప్పుడు పరమ విక్రముడైన ఇంద్రపుత్రుడు గొప్ప మర్దనతో దుర్జయులైన బాహ్లీకులను వశపరచుకున్నాడు.
2.28.23
गृहीत्वा तु बलं सारं फल्गुनः पाण्डुनन्दनः ।
दरदान्सहकाम्भोजैरजयत्पाकशासनिः ॥ २.२८.२३ ॥
సైన్యంలోని శ్రేష్ఠ భాగాన్ని తీసుకొని పాండునందనుడు ఫల్గునుడు, ఇంద్రపుత్రుడు, దరదులను కాంబోజులతో కలిసి జయించాడు.
2.28.24
प्रागुत्तरं दिशं ये च वसन्त्याश्रित्य दस्यवः ।
निवसन्ति वने ये च तान्सर्वानजयत्प्रभुः ॥ २.२८.२४ ॥
ఈశాన్య దిశను ఆశ్రయించి నివసించే దస్యులను, అడవిలో నివసించే వారందరినీ ప్రభువు జయించాడు.
2.28.25
लोहान्परमकाम्भोजानृषिकानुत्तरानपि ।
सहितांस्तान्महाराज व्यजयत्पाकशासनिः ॥ २.२८.२५ ॥
మహారాజా, పాకశాసని కుమారుడు (అర్జునుడు) లోహులను, పరమ కాంభోజులను, ఋషికులను, ఉత్తర దేశవాసులను కూడా వారితో కలిపి జయించాడు.
2.28.26
ऋषिकेष्वपि सङ्ग्रामे बभूवातिभयङ्करः ।
तारकामयसङ्काशः परस्त्वृषिकपार्थयोः ॥ २.२८.२६ ॥
ఋషికులతో జరిగిన యుద్ధంలో కూడా అతడు అత్యంత భయంకరుడయ్యాడు; తారకు వంటి ఇనుప ఆయుధంలా, ఋషికులకు, పార్థులకు మధ్య అతడు మిక్కిలి భయంకరుడిగా నిలిచాడు.
2.28.27
स विजित्य ततो राजन्नृषिकान्रणमूर्धनि ।
शुकोदरसमांस्तत्र हयानष्टौ समानयत् ॥ २.२८.२७ ॥
రాజా, అతడు యుద్ధ ముఖంలో ఋషికులను జయించి, అక్కడి నుండి శుకోదరం వంటి ఎనిమిది గుర్రాలను తీసుకువచ్చాడు.
2.28.28
मयूरसदृशानन्यानुत्तरानपरानपि ।
जवनानाशुगांश्चैव करार्थं समुपानयत् ॥ २.२८.२८ ॥
నెమలి వంటి ఇతర, ఉత్తర దిశకు చెందిన మరికొన్ని, వేగవంతమైన, త్వరగా పరుగెత్తే గుర్రాలను కప్పంగా అతడు తీసుకువచ్చాడు.
2.28.29
स विनिर्जित्य सङ्ग्रामे हिमवन्तं सनिष्कृटम् ।
श्वेतपर्वतमासाद्य न्यविशत्पुरुषर्षभः ॥ २.२८.२९ ॥
ఆ పురుషోత్తముడు యుద్ధంలో పూర్తిగా జయించి, నిష్కూటంతో కూడిన హిమవంతాన్ని చేరి, శ్వేతపర్వతంలో ప్రవేశించాడు.