Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 2.30

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

2.30.1

एतस्मिन्नेव काले तु भीमसेनोऽपि वीर्यवान् ।
धर्मराजमनुज्ञाप्य ययौ प्राचीं दिशं प्रति ॥ २.३०.१ ॥

त्याच वेळी पराक्रमी भीमसेनानेही धर्मराजाची अनुज्ञा घेऊन पूर्व दिशेकडे प्रयाण केले.

2.30.2

महता बलचक्रेण परराष्ट्रावमर्दिना ।
हस्त्यश्वरथपूर्णेन दंशितेन प्रतापवान्। ॥ २.३०.२ ॥

परराष्ट्रांना चिरडणाऱ्या, हत्ती घोडे रथांनी भरलेल्या मोठ्या सैन्यासह कवचधारी तो प्रतापी निघाला.

2.30.3

वृतो भरतशार्दूलो द्विषच्छोकविवर्धनः ।
स गत्वा नरशार्दूलः पञ्चालानां पुरं महत् ॥ २.३०.३ ॥

शत्रूंचा शोक वाढवणारा भरतवंशातील वाघ असा तो नरश्रेष्ठ वेढलेला असा पांचालांच्या महानगराकडे गेला.

2.30.4

पञ्चालान्विविधोपायैः सान्त्वयामास पाण्डवः ।
किञ्चित्करं समादाय विदेहानां पुरं ययौ
ततः स गण्डकाञ्शूरो विदेहान्भरतर्षभः ॥ २.३०.४ ॥

पांडवाने विविध उपायांनी पांचालांना शांत केले आणि थोडा कर घेऊन विदेहांच्या नगराकडे गेला. मग तो शूर भरतर्षभ गंडक आणि विदेहांकडे गेला.

2.30.5

विजित्याल्पेन कालेन दशार्णानजयत्प्रभुः ।
तत्र दाशार्णको राजा सुधर्मा रोमहर्षणम्।
कृतवान्भीमसेनेम महद्युद्धं निरायुधम्। ॥ २.३०.५ ॥

त्या प्रभूने थोड्याच काळात जिंकून दशार्णांना जिंकले. तेथे दशार्ण राजा सुधर्मा याने भीमसेनाशी रोमांचकारी, निःशस्त्र असे महायुद्ध केले.

2.30.6

भीमसेनस्तु तद्दृष्ट्वा तस्य कर्म महात्मनः ।
अधिसेनापतिं चक्रे सुधर्माणं महाबलम् ॥ २.३०.६ ॥

भीमसेनाने मात्र त्या महात्म्याचे पराक्रम पाहून त्या महाबलवान सुधर्म्याला सेनापती नेमले.

2.30.7

ततः प्राचीं दिशं भीमो ययौ भीमपराक्रमः ।
सैन्येन महता राजन्कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ २.३०.७ ॥

नंतर भीमपराक्रमी भीम पूर्व दिशेकडे गेला. हे राजा, मोठ्या सैन्यासह तो जणू पृथ्वी कंपवीत चालला.

2.30.8

सोऽश्वमेधेश्वरं राजन्रोचमानं सहानुगम् ।
जिगाय समरे वीरो बलेन बलिनां वरः ॥ २.३०.८ ॥

हे राजा, बलवानांमध्ये श्रेष्ठ अशा त्या वीराने युद्धात आपल्या अनुचरांसह तेजस्वी अश्वमेधेश्वराला बलाने जिंकले.

2.30.9

स तं निर्जित्य कौन्तेयो नातितीव्रेण कर्मणा ।
पूर्वदेशं महावीर्यं विजिग्ये कुरनन्दनः ॥ २.३०.९ ॥

त्याला जिंकून कुंतीपुत्र, कुरुवंशाचा आनंद, अतिकठोर कृत्याशिवाय महापराक्रमी पूर्वदेश जिंकला.

2.30.10

ततो दक्षिणमागम्य पुलिन्दनगरं महत् ।
सुकुमारं वशे चक्रे सुमित्रं च नराधिपम् ॥ २.३०.१० ॥

नंतर दक्षिण दिशेला जाऊन त्याने पुलिंदांचे मोठे नगर वश केले, आणि सुकुमार व नराधिप सुमित्र यांनाही वश केले.

2.30.11

ततस्तु धर्मराजस्य शासनाद्भरतर्षभः ।
शिशुपालं महावीर्यमभ्यगाज्जनमेजय ॥ २.३०.११ ॥

नंतर धर्मराजाच्या आज्ञेने भरतश्रेष्ठ महापराक्रमी शिशुपालाकडे गेला, हे जनमेजया.

2.30.12

चेदिराजोऽपि तच्छ्रुत्वा पाण्डवस्य चिकीर्षितम् ।
उपनिष्कम्य नगरात्प्रत्यगृह्णात्परन्तप ॥ २.३०.१२ ॥

चेदिराजानेही पांडवाचा हेतू ऐकून नगराबाहेर येऊन त्याचे स्वागत केले, हे परंतपा.

2.30.13

तौ समेत्य महाराज कुरुचेदिवृषौ तदा ।
उभयोरात्मकुलयोः कौशलं पर्यपृच्छताम् ॥ २.३०.१३ ॥

हे महाराज, तेव्हा कुरु आणि चेदी वंशांतील ते दोन श्रेष्ठ वीर भेटून आपापल्या कुलांची कुशल-वार्ता एकमेकांना विचारू लागले.

2.30.14

ततो निवेद्य तद्राष्ट्रं चेदिराजो विशाम्पते ।
उवाच भीमं प्रहसन्किमिदं कुरुषेऽनघ। ॥ २.३०.१४ ॥

नंतर, हे प्रजापते, चेदीराजाने आपले राज्य अर्पण करून हसत भीमाला म्हटले, "हे निष्पाप, तू हे काय करतोस?"

2.30.15

तस्य भीमस्तदाचख्यौ धर्मराजचिकीर्षितम् ।
स च तं प्रतिगृह्यैव तथा चक्रे नराधिपः ॥ २.३०.१५ ॥

तेव्हा भीमाने त्याला धर्मराजाची इच्छा सांगितली; आणि त्या राजाने ती स्वीकारून तसेच केले.

2.30.16

ततो भीमस्तत्र राजन्निषित्वा त्रिदशाः क्षपाः ।
सत्कृतः शिशुपालेन ययौ सबलवाहनः ॥ २.३०.१६ ॥

नंतर, हे राजन्, भीम तेथे तीस रात्री राहून शिशुपालाकडून सत्कारला जाऊन सैन्य व वाहनांसह निघून गेला.