Mahābhārata · Adhyāya 2.34
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.34.1
सहदेवस्ततो राजा मन्त्रिभिः सह भारत ।
सम्प्रधार्य महाबाहुः सचिवैर्बुद्धिमत्तरैः ॥ २.३४.१ ॥
Entonces el rey Sahadeva, oh Bhārata, el de brazos poderosos, deliberó con sus ministros y con los consejeros más sabios.
2.34.2
स विचार्य तदा राजन्सहदेवस्त्वरान्वितः ।
चिन्तयामास राजेन्द्र भ्रातुः पुत्रं घटोत्कचम् ॥ २.३४.२ ॥
Oh rey, Sahadeva, tras considerar, con prisa, oh señor de reyes, pensó en Ghaṭotkaca, el hijo de su hermano.
2.34.3
ततश्चिन्तितमात्रे तु राक्षसः प्रत्यदृश्यत ।
अतिदीर्घो महाबाहु सर्वाभरणभूषितः ॥ २.३४.३ ॥
Entonces, en cuanto lo pensó, apareció un rākṣasa, muy alto, de brazos poderosos, adornado con todas las joyas.
2.34.4
नीलजीमूतसङ्काशस्तप्तकाञ्चनकुण्डलः ।
विचित्रहारकेयूरः किङ्किणीमणिभूषितः ॥ २.३४.४ ॥
Era como una nube de tormenta azul oscura, con pendientes de oro brillante, un collar variopinto y brazaletes, adornado con campanillas y joyas.
2.34.5
हेममाली महादंष्ट्रः किरीटी कुक्षिबन्धनः ।
ताम्रकेशो हरिश्मश्रुर्भीमाङ्गः कटकाङ्गदः ॥ २.३४.५ ॥
Llevaba una guirnalda de oro, tenía grandes colmillos, una diadema, un cinturón ceñido al vientre, cabello color cobre, barba leonada, una figura terrible, y pulseras y brazaletes.
2.34.6
रक्तचन्दनदिग्धाङ्गः सूक्ष्माम्बरधरो बली ।
बलेन स ययौ तत्र चालयन्निव मेदिनीम् ॥ २.३४.६ ॥
Con los miembros untados de sándalo rojo y vistiendo ropas finas, el poderoso fue allí con su fuerza, como si sacudiera la tierra.
2.34.7
ततो दृष्ट्वा जना राजन्नायान्तं पर्वतोपमम् ।
भयाद्धि दुद्रुवुः सर्वे सिंहात्क्षुद्रमृगा यथा ॥ २.३४.७ ॥
Al verlo acercarse como una montaña, oh rey, todas las gentes huyeron de miedo, como los pequeños ciervos huyen del león.
2.34.8
आससाद च माद्रेयं पुलस्त्यं रावणो यथा ।
अभिवाद्य ततो राजन्सहदेवं घटोत्कचः ॥ २.३४.८ ॥
Ghaṭotkaca se acercó a Sahadeva, el hijo de Mādrī, como Rāvaṇa se acercó a Pulastya; y, oh rey, tras inclinarse ante él,
2.34.9
प्रह्वः कृताञ्जलिस्तस्थौ किं कार्यमिति चाब्रवीत् ।
तं परिष्वज्य बाहुभ्यां मूर्ध्न्युपाघ्राय पाण्डवः ॥ २.३४.९ ॥
Inclinado con las palmas juntas, se quedó de pie y preguntó: «¿Cuál es la tarea?». Entonces el Pāṇḍava lo abrazó con ambos brazos y le besó la cabeza.
2.34.10
तं मेरुशिखराकारमागतं पाण्डुनन्दनः ।
पूजयित्वा सहामात्यः प्रीतो वाक्यमुवाच ह ॥ २.३४.१० ॥
Honrando a aquel que había llegado con la forma de la cima del Meru, el hijo de Pāṇḍu, junto con sus ministros, complacido, pronunció estas palabras.
2.34.11
गच्छ लङ्कां पुरीं वत्स करार्थं मम शासनात्॥ ।
तत्र दृष्ट्वा महात्मानं राक्षसेन्द्रं बिभीषणम् ॥ २.३४.११ ॥
Ve, hijo mío, a la ciudad de Laṅkā, por mi orden, a recoger tributo. Allí, tras ver al magnánimo señor de los rākṣasas, Vibhīṣaṇa…
2.34.12
रत्नानि राजसूयार्थं विविधानि बहूनि च। ॥ २.३४.१२ ॥
Joyas de muchas clases, en gran cantidad, para el sacrificio Rājasūya.
2.34.13
पाण्डवेनैवमुक्तस्तु मुदा युक्तो घटोत्कचः ।
तथेत्युक्त्वा महाराज प्रतस्ये दक्षिणां दिशम् ॥ २.३४.१३ ॥
Así interpelado por el Pāṇḍava, Ghaṭotkaca, lleno de alegría, dijo «Sea así» y, oh gran rey, partió hacia la dirección sur.
2.34.14
प्रययौ दक्षिणं कृत्वा सहदेवं घटोत्कचः ।
लङ्कामभिमुको राजन्समुद्रं स व्यलोकयत् ॥ २.३४.१४ ॥
Ghaṭotkaca avanzó con Sahadeva a su derecha; mirando hacia Laṅkā, oh rey, contempló el océano.
2.34.15
कूर्मग्राहझषाकीर्णं मीननक्रैस्तथाऽऽकुलम् ।
शुक्तिव्रातसमाकीर्णं शङ्कानां निचयाकुलम् ॥ २.३४.१५ ॥
Estaba sembrado de tortugas, tiburones y peces, poblado de peces y cocodrilos, atestado de masas de ostras y lleno de montones de caracolas.
2.34.16
स दृष्ट्वा रामसेतुं च चिन्तयन्रामविक्रमम् ।
गत्वा पारं समुद्रस्य दक्षिणं स घटोत्कचः ॥ २.३४.१६ ॥
Tras ver el puente de Rāma y meditar en el valor de Rāma, Ghaṭotkaca cruzó a la orilla sur del océano.
2.34.17
ददर्श लङ्कां राजेन्द्र नाकपृष्ठोपमां शुभाम् ।
प्राकारेणावृतां रम्यां शुभद्वारैश्च शोभिताम् ॥ २.३४.१७ ॥
Contempló Laṅkā, oh mejor de los reyes: esplendorosa como la espalda del cielo, rodeada de muralla, deliciosa y adornada con puertas auspiciosas.
2.34.18
प्रासादैर्बहुसाहस्रैः श्वेतरक्तैश्च सङ्कुलाम् ।
दिव्यदुन्दुभिनिर्ह्रादामुद्यानवनशोभिताम् ॥ २.३४.१८ ॥
Atestada de muchos miles de palacios blancos y rojos, resonando con el estruendo de tambores divinos y adornada con jardines y bosquecillos.
2.34.19
सर्वकालफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभिताम् ।
पुष्पगन्धैश्च सङ्कीर्णां रमणीयमहारथाम् ॥ २.३४.१९ ॥
Adornada con árboles que dan fruto en todas las estaciones y están en flor, llena del perfume de las flores, deliciosa, poblada de grandes guerreros en carro.
2.34.20
नानारत्नैश्च सम्पूर्णामिन्द्रस्येवामरावतीम् ।
विवेश स पुरीं लङ्कां राक्षसैश्च निषेविताम् ॥ २.३४.२० ॥
Entró en aquella ciudad de Laṅkā, llena de toda clase de joyas, como la Amarāvatī de Indra, habitada por los rākṣasas.
2.34.21
उपादाय च सर्वाणि प्रत्यागच्छ महाबल ।
ददर्श स पुरीं लङ्कां राक्षसैश्च निषेविताम्
नानावेषधरान्दक्षान्नारीश्च प्रियदर्शनाः ॥ २.३४.२१ ॥
Tomando todo, regresa, oh poderoso; vio aquella ciudad de Laṅkā, habitada por los rākṣasas, con hombres hábiles vestidos de diversas maneras y mujeres de agradable aspecto.
2.34.22
दिव्यमाल्याम्बरधरा दिव्यभूषणभूषिताः ।
मदरक्तान्तनयनाः पीनश्रोणिपयोधराः ॥ २.३४.२२ ॥
Vestidas con guirnaldas y ropas divinas, adornadas con joyas divinas, con los ojos enrojecidos en las comisuras por la embriaguez, de caderas y pechos llenos.
2.34.23
भैमसेनिं ततो दृष्ट्वा हृष्टास्ते विस्मयं गताः ।
आससाद गृहं राज्ञ इन्द्रस्य सदनोपमम् ॥ २.३४.२३ ॥
Entonces, al ver al hijo de Bhīmasena, quedaron encantados y asombrados, y se acercaron a la casa del rey, semejante a la morada de Indra.
2.34.24
स द्वारपालमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह। ॥ २.३४.२४ ॥
Habiéndose acercado al portero, pronunció estas palabras.
2.34.26
द्रष्टुमिच्छामि राजेनद्रं त्वं क्षिप्रं मां निवेदय ।
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा द्वारपालो महीपते ॥ २.३४.२६ ॥
"Deseo ver al señor de los reyes; anúnciame pronto a él." Al oír sus palabras, oh señor de la tierra, el guardián de la puerta...
2.34.27
तथेत्युक्त्वा विवेशाथ भवनं स निवेदकः ।
प्राञ्जलिः स्रवमाचष्ट स्रवां दूतगिरं तदा ॥ २.३४.२७ ॥
Diciendo "Así sea", el anunciador entró en el palacio y, con las manos juntas, expuso entonces las palabras del mensajero.
2.34.28
द्वारपालवचः श्रुत्वा राक्षसेन्द्रो विभीषणः ।
उवाच वाक्यं धर्मात्मा समीपं मे प्रवेश्यताम् ॥ २.३४.२८ ॥
Al oír las palabras del guardián, el rakshasa Vibhīṣaṇa, de alma justa, dijo: "Que sea admitido ante mí."
2.34.29
एवमुक्तस्तु राज्ञा स धर्मज्ञेन महात्मना ।
अथनिष्कम्य सम्भ्रान्तो द्वार्स्थोहैडिम्बमब्रवीत् ॥ २.३४.२९ ॥
Así interpelado por el rey magnánimo, conocedor del dharma, el guardián, alterado, salió y habló al hijo de Hiḍimbā.
2.34.30
एहि दूत नृपं द्रष्टुं क्षिप्रं प्रविश च स्वयम् ।
द्वारपालवचः श्रुत्वा प्रविवेश घटोत्कचः ॥ २.३४.३० ॥
"Ven, mensajero, entra tú mismo pronto a ver al rey." Al oír las palabras del guardián, Ghaṭotkaca entró.
2.34.31
स प्रविश्य ददर्शाथ राक्षसेन्द्रस्य मन्दिरम् ।
ततः कैलाससङ्काशं तत्पकाञ्चनतोरणम् ॥ २.३४.३१ ॥
Tras entrar, vio el palacio del señor de los rakshasas. Era semejante al Kailāsa, con puertas de oro refinado.
2.34.32
प्राकारेण परिक्षिप्तं गोपुरैश्चापि शोभितम् ।
हर्म्यप्रासादसम्बाधं नानारत्नोपशोभितम् ॥ २.३४.३२ ॥
Estaba rodeado por una muralla, adornado con puertas monumentales, lleno de mansiones y palacios y engalanado con joyas de muchas clases.
2.34.33
काञ्चनैस्तापनीयैश्च स्फाटिकै राजतैरपि ।
वज्रवैडूर्यजुष्टैश्च स्तम्भैश्च सुमनोहरैः ॥ २.३४.३३ ॥
Tenía columnas de oro, de oro refinado, de cristal y de plata, incrustadas de diamantes y lapislázuli, y muy hermosas.
2.34.34
नानाध्वजपताकाभिर्युक्तं मणिविचित्रितम् ।
चित्रमाल्यावृतं रम्यं तप्तकाञ्चनवेदिकम् ॥ २.३४.३४ ॥
Estaba provisto de muchos estandartes y banderines, variado con gemas, cubierto de vistosas guirnaldas, hermoso, y tenía altares de oro refinado.
2.34.35
स दृष्ट्वा तत्र सर्वं च भैमसेनिर्मनोहरम् ।
प्रविशन्नेव हैडिम्बः शुश्राव मधुरस्वरम् ॥ २.३४.३५ ॥
Habiendo visto allí todo lo encantador, el hijo de Bhīmasena, hijo de Hiḍimbā, oyó un dulce sonido justo al entrar.
2.34.36
तन्त्रीगीतसमाकीर्णं समतालमिताक्षरम् ।
दिव्यदुन्दुभिनिर्ह्रादं वादित्रसततं शुभम् ॥ २.३४.३६ ॥
Estaba lleno de canciones de instrumentos de cuerda, medido en compás y tono con sílabas medidas, resonaba con tambores divinos, con instrumentos sonando sin cesar, y era auspicioso.
2.34.37
स श्रुत्वा मधुरं शब्दं प्रीतिमानभवत्तदा ।
ततो विगाह्य हैडिम्बो बहुकक्ष्यां मनोरमाम् ॥ २.३४.३७ ॥
Al oír aquel dulce sonido, se alegró entonces. Luego el hijo de Hiḍimbā, habiéndose adentrado en aquella encantadora morada de muchas cámaras,
2.34.38
स ददर्श महात्मानं द्वार्स्थेन सह भारत ।
तं विभीषणमासीनं काञ्चने परमासने ॥ २.३४.३८ ॥
Vio, junto con el portero, oh Bhārata, a aquel magnánimo, Vibhīṣaṇa, sentado en un trono de oro supremo.
2.34.39
दिवि भास्करसङ्काशं मुक्तामणिविभूषितम् ।
दिव्याभरणचित्राङ्गं दिव्यरूपधरं विभुम् ॥ २.३४.३९ ॥
Resplandeciente como el sol en el cielo, adornado con perlas y gemas, con miembros brillantes por adornos divinos, portando una forma divina: el poderoso.
2.34.40
दिव्यमाल्याम्बरधरं दिव्यगन्धोक्षितं शुभम् ।
विभ्राजमानं वपुषा सूर्यवैश्वानरप्रभम् ॥ २.३४.४० ॥
Vistiendo guirnaldas y ropas divinas, rociado con fragancia divina, auspicioso, brillando en su cuerpo, con el resplandor del sol y del fuego.
2.34.41
उपोपविष्टं सचिवैर्देवैरिव शतक्रतुम् ।
यक्षैर्महात्मभिर्दिव्यनारीभिर्हृद्यकान्तिभिः ॥ २.३४.४१ ॥
Sentado cerca de él con sus ministros, como Indra rodeado de los dioses, estaban los yakṣas magnánimos y las mujeres divinas de encantadora belleza.
2.34.42
गीतैर्मङ्गलयुक्तैश्च पूज्यमानं यथा दिवि ।
चामरे व्यजने चाग्र्ये हेमदण्डे महाधने ॥ २.३४.४२ ॥
Honrado con cantos auspiciosos como en el cielo, y con excelentes chamaras y abanicos de gran valor, de mangos dorados.
2.34.43
गृहीते वरनारीभ्यां धूयमाने च मूर्धनि ।
अर्चिष्मन्तं श्रिया जुष्टं कुबेरवरुणोपमम् ॥ २.३४.४३ ॥
Sostenido por dos excelentes mujeres, abanicado sobre su cabeza, resplandeciente y dotado de esplendor, era semejante a Kubera y Varuṇa.
2.34.44
धर्मे चैव स्थितं नित्यमद्भुतं राक्षसेस्वरम् ।
राममिक्ष्वाकुनाथं वै स्मरन्तं मनसा सदा ॥ २.३४.४४ ॥
Siempre firme en el dharma, el admirable señor de los rākṣasas, recordando siempre en su mente a Rāma, señor de los Ikṣvākus.
2.34.45
दृष्ट्वा घटोत्कचो राजन्ववन्दे तं कृताञ्जलिः ।
प्रह्वस्तस्थौ महावीर्यः शक्रं चित्ररथो यथा ॥ २.३४.४५ ॥
¡Oh rey! Ghaṭotkaca, al verle, le saludó con las palmas juntas; el de gran valor permaneció humildemente de pie, como Citraratha ante Indra.
2.34.46
तं दूतमागतं दृष्ट्वा राक्षसेन्द्रो विभीषणः ।
पूजयित्वा यथान्यायं सान्त्वपूर्वं वचोऽब्रवीत् ॥ २.३४.४६ ॥
Al ver al mensajero que había llegado, el señor de los rākṣasas Vibhīṣaṇa lo honró según la costumbre y habló estas palabras con suavidad.
2.34.47
कस्य वंशे स सञ्जातः करमिच्छन्महीपतिः ।
तस्यानुजान्समस्तांश्च पुरं देशं च तस्य वै ॥ २.३४.४७ ॥
¿En qué linaje nació aquel rey que desea tributo? Dime de todos sus hermanos menores, y también de su ciudad y de su país.
2.34.48
त्वां च कार्यं च तत्सर्वं श्रोतुमिच्छामि तत्वतः ।
विस्तरेण मम ब्रूहि सर्वानेतान्पृथक्पृथक् ॥ २.३४.४८ ॥
Deseo oír con verdad sobre ti y sobre toda aquella misión. Cuéntamelo todo con detalle, uno por uno.
2.34.49
एवमुक्तस्तु हैडिम्बः पौलस्त्येन महात्मना ।
कृताञ्जलिरुवाचाथ समर्थमिदमुत्तरम् ॥ २.३४.४९ ॥
Cuando el magnánimo Paulastya (Vibhīṣaṇa) le habló así, Haiḍimba (Ghaṭotkaca), con las palmas juntas, dio esta respuesta apropiada.
2.34.50
सोमवंशोद्भवो राजा पाण्डुर्नाम महाबलः ।
पाण्डोश्च पुत्राः पञ्चासञ्छक्रतुल्यपराक्रमाः ॥ २.३४.५० ॥
El rey Pāṇḍu, nacido del linaje lunar, era un hombre de gran poder. Pāṇḍu tuvo cinco hijos cuyo valor igualaba al de Indra.
2.34.51
तेषां ज्येष्ठस्तु नाम्ना वै युधिष्ठिर इति श्रुतः ।
अजातशत्रुर्धर्मात्मा धर्मो विग्रहवानिव ॥ २.३४.५१ ॥
Entre ellos, el mayor, conocido por el nombre de Yudhiṣṭhira, es Ajātaśatru, de alma justa, como si el mismo Dharma hubiera tomado forma.
2.34.52
ततो युधिष्ठिरो राजा प्राप्य राज्यमकारयत् ।
गङ्गाया दक्षिणे तीरे नगरे नागसाह्वये ॥ २.३४.५२ ॥
Entonces el rey Yudhiṣṭhira, habiendo obtenido el reino, gobernó en la ciudad llamada Nāgasāhvaya, en la orilla sur del Ganges.
2.34.53
तद्दत्वा धृतराष्ट्राय शक्रप्रस्थं ययौ ततः ।
भ्रातृभिः सह राजेन्द्र शक्रप्रस्थेऽन्वमोदत ॥ २.३४.५३ ॥
Habiendo entregado ese reino a Dhṛtarāṣṭra, oh señor de reyes, marchó con sus hermanos a Indraprastha y allí se regocijó.
2.34.54
गङ्गायमुनयोर्मध्ये ते उभे नगरोत्तमे ।
नित्यं धर्मे स्थितो राजा शक्रप्रस्थे प्रशास्ति नः ॥ २.३४.५४ ॥
Entre el Ganges y el Yamunā se encuentran esas dos excelentes ciudades. El rey, siempre firme en el dharma, nos gobierna en Indraprastha.
2.34.55
तस्यानुजो महाबाहुर्भीमसेन इति श्रुतः ।
महातेजा महाकीर्तिः शक्रतुल्यपराक्रमः ॥ २.३४.५५ ॥
Su hermano menor, el de grandes brazos conocido como Bhīmasena, es de gran esplendor y gran renombre, y su valor iguala al de Indra.
2.34.56
दशनागसहस्राणां बले तुल्यः स पाण्डवः ।
तस्यानुजोऽर्जुनो नाम महाबलपराक्रमः ॥ २.३४.५६ ॥
Ese Pāṇḍava es igual en fuerza a diez mil elefantes. Su hermano menor, llamado Arjuna, posee gran fuerza y valor.
2.34.57
सुकुमारो महासत्वो लोके वीर्येण विश्रुतः ।
कार्तवीर्यसमो वीर्ये सागरप्रतिमो बले ॥ २.३४.५७ ॥
Es delicado pero de gran espíritu, renombrado en el mundo por su valor; igual a Kārtavīrya en pericia, y como el océano en fuerza.
2.34.58
जामदग्न्यसमश्चास्त्रे सङ्ख्ये रामसमोऽर्जुनः ।
रूपे शक्रसमः पार्थस्तेजसा भास्करोपमः ॥ २.३४.५८ ॥
En armas es igual al hijo de Jamadagni, y en combate Arjuna es igual a Rāma. En belleza Pārtha es igual a Indra; en esplendor es como el sol.
2.34.59
देवदानवगन्धर्वैः पिशाचोरगराक्षसैः ।
मानुषैश्च समस्तैस्तु अजेयः फल्गुनो रणे ॥ २.३४.५९ ॥
Phalguna es invencible en la batalla, incluso para dioses, dānavas, gandharvas, piśācas, serpientes, rākṣasas y todos los humanos juntos.
2.34.60
तेन तत्खण्डवं दावं तर्पितं जातवेदसे ।
विजित्य तरसा शक्रं युधि देवगणैः सह ॥ २.३४.६० ॥
Por él aquel fuego del bosque de Khāṇḍava fue ofrecido a Jātavedas, Agni, para saciarlo, tras vencer rápidamente a Indra junto con la hueste de los dioses en la batalla.
2.34.61
लब्धान्यस्त्राणि दिव्यानि तर्पयित्वा हुताशनम् ।
तेन लब्धा महाराज दुर्लभा दैवतैरपि ॥ २.३४.६१ ॥
Tras saciar al fuego Agni, obtuvo armas divinas. Oh gran rey, las que él obtuvo son difíciles de conseguir incluso para los dioses.
2.34.62
वासुदेवस्य भगिनी सुभद्रा नाम विश्रुता ।
अर्जुनस्यानुजो राजन्नकुलश्चेति विश्रुतः ॥ २.३४.६२ ॥
La hermana de Vāsudeva, conocida por el nombre de Subhadrā, es renombrada; y Nakula, el hermano menor de Arjuna, oh rey, también es renombrado.
2.34.63
दर्शनीयतमो लोके मूर्तिमानिव मन्मथः ।
तस्यानुजो महातेजाः सहदेव इति श्रुतः ॥ २.३४.६३ ॥
El más agradable a la vista en el mundo, como si Manmatha mismo estuviera encarnado; su hermano menor, Sahadeva de gran esplendor, es renombrado.
2.34.64
तेनाहं प्रेषितो राजन्कुमारेण समो रणे ।
अहं घटोत्कचो नाम भीमसेनसुतो बली ॥ २.३४.६४ ॥
Oh rey, he sido enviado por aquel príncipe, igual a él en la batalla; soy Ghaṭotkaca por nombre, el poderoso hijo de Bhīmasena.
2.34.65
मम माता महाभागा हिडिम्बा नाम राक्षसी ।
पार्थानामुपकारार्थं चरामि पृथिवीमिमाम् ॥ २.३४.६५ ॥
Mi madre es la rakṣasī de gran fortuna llamada Hiḍimbā; por el bien de los hijos de Pṛthā recorro esta tierra.
2.34.66
आसीत्पृथिव्याः सर्वस्या महीपालो युधिष्ठिरः ।
राजसूयं क्रतुश्रेष्ठमाहर्तुमुपचक्रमे ॥ २.३४.६६ ॥
Yudhiṣṭhira era el protector de toda la tierra; se dispuso a realizar el Rājasūya, el mejor de los sacrificios.
2.34.67
सन्दिदेश च स भ्रातृन्करार्थं सर्वतोदिशम् ।
वृष्णिवीरेण सहितः सन्दिदेशानुजान्नृपः ॥ २.३४.६७ ॥
Y aquel rey envió mensajes a sus hermanos en todas direcciones para recoger tributos; acompañado del héroe Vṛṣṇi, el rey dio órdenes a sus hermanos menores.
2.34.68
उदीचीमर्जुनस्तूर्णं गत्वा मेरोरथोत्तमः ।
गत्वा शतसहस्राणि योजनानि महाबलः ॥ २.३४.६८ ॥
Arjuna partió rápidamente hacia el norte, el mejor de los héroes, de gran fuerza. Más allá del Meru recorrió cientos de miles de yojanas.
2.34.69
त्वा सर्वान्नृपान्युद्धे हत्वा च तरसा वशी ।
स्वर्गद्वारमुपागम्य रत्नान्यादाय वै भृशम् ॥ २.३४.६९ ॥
El dominador de sí mismo Arjuna, tras vencer por la fuerza a todos los reyes en batalla, llegó a la puerta del cielo y tomó gran cantidad de joyas.
2.34.70
अश्वांश्च विविधान्दिव्यान्सर्वानादाय फल्गुनः ।
धनं बहुविधं राजन्धर्मपुत्राय वै ददौ ॥ २.३४.७० ॥
Oh rey, Arjuna tomó todos los diversos caballos divinos y entregó riquezas de muchas clases al hijo de Dharma.
2.34.71
भीमसेनो हि राजेन्द्र जित्वा प्राचीं दिशं बलात् ।
वशे कृत्वा महीपालान्पाण्डवाय धनं ददौ ॥ २.३४.७१ ॥
Oh señor de reyes, Bhīmasena, tras conquistar por la fuerza la dirección oriental y someter a los reyes, entregó riquezas al Pāṇḍava.
2.34.72
दिशं प्रतीचीं नकुलः करार्थं प्रययौ तथा ।
सहदेवो दिशं याम्यां जित्वा सर्वान्महीक्षितः ॥ २.३४.७२ ॥
Nakula fue a la dirección occidental para recoger tributo, y del mismo modo Sahadeva fue a la dirección meridional y conquistó a todos los reyes.
2.34.73
मां सन्दिदेश राजेन्द्र करार्थमिह सत्कृतः ।
पार्थानां चरितं तुभ्यं सङ्क्षेपात्समुदाहृतम् ॥ २.३४.७३ ॥
Oh señor de reyes, honrado aquí, me enviaron a recoger el tributo. Te he relatado brevemente las hazañas de los Pārthas.
2.34.74
तमवेक्ष्य महाराज धर्मराजं युधिष्ठिरम् ।
पावनं राजसूयं च भगवन्तं हरिं प्रभुम्।
एतानवेक्ष्य धर्मज्ञ करं दातुमिहार्हसि ॥ २.३४.७४ ॥
Gran rey, habiendo contemplado a Dharmarāja Yudhiṣṭhira, el purificador Rājasūya y al bendito señor Hari, conocedor del dharma, aquí debes entregar tributo.
2.34.75
तेन तद्भाषितं श्रुत्वा राक्षसेन्द्रो बिभीषणः ।
शासनं प्रतिजग्राह धर्मात्मा राक्षसैः सह ॥ २.३४.७५ ॥
Habiendo oído lo que él había dicho, Vibhīṣaṇa, señor de los rākṣasas, de alma justa, aceptó la orden junto con los rākṣasas.
2.34.76
तच्च कृष्णकृतं धीमानित्यमन्यत स प्रभुः ।
ततो ददौ विचित्राणि कम्बलानि कुथानि च ॥ २.३४.७६ ॥
Aquel sabio señor lo consideró obra de Kṛṣṇa; luego entregó mantas de lana variadas y alfombras.
2.34.77
दान्तकाञ्चनपर्यङ्कान्मणिहेमविचित्रितान् ।
भूषणानि महार्हाणि प्रवालानि मणींश्च सः ॥ २.३४.७७ ॥
Lechos de marfil y oro, adornados con gemas y oro, ornamentos de gran valor, coral y gemas—también estos entregó.
2.34.78
काञ्चनानि च भाण्डनि कलशानि घटानि च ।
कटाहानि विचित्रानि द्रोण्यश्चैव सहस्रशः ॥ २.३४.७८ ॥
Vasijas de oro, cántaros, tinajas, calderos variados y artesas por miles.
2.34.79
राजतानि च भाण्डानि रत्नगर्भांश्च कुण्डलान् ।
हेमपुष्पानि चान्यानि रुक्ममुख्यानि चापरान्। ॥ २.३४.७९ ॥
Vasijas de plata, pendientes llenos de gemas, flores de oro y otras cosas principalmente de oro.
2.34.80
शङ्खांश्च चन्द्रसङ्काशांश्चित्रावर्तविचित्रितान् ।
यज्ञस्य तोरणे युक्तान्ददौ तालांश्चतुर्दश ॥ २.३४.८० ॥
Entregó conchas marinas blancas como la luna, adornadas con diseños en espiral, y catorce abanicos de hoja de palma aptos para colocarse en el pórtico del sacrificio.
2.34.81
रुक्मपङ्कजपुष्पाणि शिबिका मणिभूषिताः ।
मुकुटानि महार्हाणि रत्नगर्भांश्च कङ्कणान् ॥ २.३४.८१ ॥
Flores de loto de oro, palanquines adornados con joyas, coronas de gran valor y brazaletes engastados con gemas.
2.34.82
चन्दनानि च मुख्यानि वासांसि विविधानि च ।
स ददौ सहदेवाय तदा राजा विभीषणाः ॥ २.३४.८२ ॥
Sándalo excelente y vestiduras de muchas clases — entonces el rey se los entregó a Sahadeva, los terribles.
2.34.83
तानि सर्वाणि रत्नानि आजह्रुस्ते निशाचराः ।
अष्टाशीतिसहस्राणि समदा रक्तलोचनाः ॥ २.३४.८३ ॥
Todas aquellas joyas fueron traídas por los moradores de la noche, ochenta y ocho mil, embriagados y de ojos enrojecidos.
2.34.84
रत्नान्यादाय सर्वाणि प्रतस्थे स घटोत्कचः ।
विभीषणं च राजानमभिवाद्य कृताञ्जलिः ॥ २.३४.८४ ॥
Tomando todas las joyas, Ghaṭotkaca partió; con las palmas juntas saludó al rey Vibhīṣaṇa.
2.34.85
प्रदक्षिणं परीत्यैव निर्जगाम घटोत्कचः ।
ततो रत्नान्युपादाय हैडिम्बो राक्षसैः सह ॥ २.३४.८५ ॥
Tras circundarlo por la derecha, Ghaṭotkaca salió; luego, tomando las joyas, el hijo de Hiḍimbā partió junto con los rākṣasas.
2.34.86
जगाम तूर्णं लङ्कायाः सहदेवपदं प्रति ।
आसेदुः पाण्डवं सर्वे लङ्घयित्वा महोदधिम् ॥ २.३४.८६ ॥
Partieron rápidamente de Laṅkā hacia el lugar de Sahadeva. Cruzando el gran océano, todos llegaron ante el Pāṇḍava.
2.34.87
सहदेवो ददर्शाथ रत्नाहारान्निशाचरान् ।
आगतान्भीमसङ्काशान्हैडिम्बं च तथा नृप ॥ २.३४.८७ ॥
Oh rey, entonces Sahadeva vio a los moradores de la noche que habían llegado portando joyas, semejantes a Bhīma, y también a Haiḍimba.
2.34.88
द्रमिला नैऋतान्दृष्ट्वा दुद्रुवुस्ते भयार्दिताः ।
भैमसेनिस्ततो गत्वा मार्देयं प्राञ्जलिः स्थितः ॥ २.३४.८८ ॥
Al ver a los Nairṛtas, los dramilas, atormentados por el miedo, huyeron. Entonces el hijo de Bhīmasena fue ante el hijo de Mṛdī y se quedó de pie con las manos juntas.
2.34.89
प्रीतिमानभवद्दृष्ट्वा रत्नौधं तं च पाण्डवः ।
तं परिष्वज्य पाणिभ्यां दृष्ट्वा तान्प्रीतिमानभूत् ॥ २.३४.८९ ॥
Al ver el montón de joyas y a él, el Pāṇḍava se alegró. Abrazándole con ambas manos, y viéndolos, se alegró de nuevo.
2.34.90
विसृज्य द्रविडान्सर्वान्गमनायोपचक्रमे ।
न्यवर्तम ततो धीमान्सहदेवो नराधिपः ॥ २.३४.९० ॥
Tras despedir a todos los Drāviḍas, comenzaron a partir. Entonces el sabio Sahadeva, señor de los hombres, regresó.
2.34.91
एवं विजित्य तरसा सान्त्वेन विजयेन च ।
करदान्पार्थिवान्कृत्वा प्रत्यागच्छदरिन्दमः ॥ २.३४.९१ ॥
Así, habiendo conquistado por la fuerza, por la conciliación y por la victoria, y habiendo hecho tributarios a los reyes, el vencedor de enemigos regresó.
2.34.92
रत्नसालमुपादाय ययौ सहनिशाचरः ।
इन्द्रप्रस्थं विवेशाथ कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ २.३४.९२ ॥
Tomando el precioso presente ratna-sāla, marchó junto a los moradores de la noche y entró en Indraprastha, como si estremeciera la tierra.
2.34.93
दृष्ट्वा युधिष्ठिरं राजन्सहदेवः कृताञ्जलिः ।
प्रह्वोऽभिवाद्य तस्थौ स पूजितश्चापि तेन वै ॥ २.३४.९३ ॥
Oh rey, al ver a Yudhiṣṭhira, Sahadeva se quedó de pie con las palmas juntas, inclinándose en saludo; y también él fue honrado por aquél.
2.34.94
लङ्काप्राप्तान्धनौघांश्च दृष्ट्वा तान्दुर्लभान्बहून् ।
प्रीतिमानभवद्राजा विस्मयं परमं ययौ ॥ २.३४.९४ ॥
Al ver las numerosas y raras riquezas traídas de Laṅkā, el rey se alegró y quedó sumamente asombrado.
2.34.95
धर्मराजाय तत्सर्वं निवेद्य भरतर्षभ ।
कोटीसहस्रमधिकं हिरण्यस्य महात्मने ॥ २.३४.९५ ॥
Oh toro de los Bharatas, habiendo informado todo esto al rey Dharma, entregó más de mil crores de oro al de alma grande.
2.34.96
विविधानि च रत्नानि गोजाविमहिषांस्तथा ।
कृतकर्मा सुखं राजन्नुवास जनमेजय ॥ २.३४.९६ ॥
Y diversas joyas, así como vacas, cabras, ovejas y búfalos. Habiendo cumplido su tarea, oh Janamejaya, vivió felizmente.