ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 2.38
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.38.1
पितामहं गुरुं चैव प्रत्युद्गम्य युधिष्ठिरः ।
अभिवाद्य ततो राजन्निदं वचनमब्रवीत् ॥ २.३८.१ ॥
ਪਿਤਾਮਹ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਮਿਲ ਕੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
2.38.2
भीष्मं द्रोणं कृपं द्रौणिं दुर्योधनविविंशती ।
अस्मिन्यज्ञे भवन्तो मामनुगृह्णन्तु सर्वशः ॥ २.३८.२ ॥
ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਕ੍ਰਿਪ, ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਅਤੇ ਵਿਵਿੰਸ਼ਤੀ — ਇਸ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ।
2.38.3
इदं वः सुमहच्चैव यदिहास्ति धनं मम ।
प्रणयन्तु भवन्तो मां यथेष्टमभिमन्त्रितः ॥ २.३८.३ ॥
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜੋ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਧਨ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਉਹ ਲੈ ਲਓ।
2.38.4
एवमुक्त्वा स तान्सर्वान्दीक्षितः पाण्डवाग्रजः ।
युयोज स यथायोगमधिकारेष्वनन्तरम् ॥ २.३८.४ ॥
ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਯੋਗਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।
2.38.5
पङ्क्त्यारोपणकार्ये च उच्छिष्टापनये पुनः ।
भोजनावेक्षणे चैव युयुत्सुं समयोजयत् ॥ २.३८.५ ॥
ਪੰਗਤ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਉਣ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ, ਜੂਠ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੁਯੁਤਸੁ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।
2.38.6
भक्ष्यभोज्याधिकारेषु दुःशासनमयोजयत् ।
परिग्रहे ब्राह्मणानामश्वत्थामानमुक्तवान्। ॥ २.३८.६ ॥
ਭੱਖਿਆ-ਭੋਜਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੋਂ ਦਾਨ ਲੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ।
2.38.7
राज्ञां तु प्रतिपूजार्थं सञ्जयं न्ययोजयत् ।
कृताकृतपरिज्ञाने भीष्णद्रोणौ महामती ॥ २.३८.७ ॥
ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਤਕਾਰ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸੰਜੇ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ; ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਨਾ ਕੀਤੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਮਹਾਮਤੀ ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।
2.38.8
हिरण्यस्य सुवर्णस्य रत्नानां चान्ववेक्षणे ।
दक्षिणानां च वै दाने कृपं राजा न्ययोजयत् ॥ २.३८.८ ॥
ਸੋਨੇ, ਸੁਵਰਨ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇ ਦਾਨ ਲਈ ਰਾਜੇ ਨੇ ਕ੍ਰਿਪ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।
2.38.9
तथाऽऽन्यान्पुरुषव्याघ्रांस्तस्मिंस्तस्मिन्न्ययोजयत् ।
बाह्लिको धृतराष्ट्रश्च सोमदत्तो जयद्रथः।
नकुलेन समानीताः स्वामिवत्तत्र रेमिरे ॥ २.३८.९ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਨੇ ਹੋਰ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਹੁਦਿਆਂ ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਬਾਹਲੀਕ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ, ਸੋਮਦੱਤ ਅਤੇ ਜਯਦਰਥ ਨਕੁਲ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਉਹ ਮਾਲਕਾਂ ਵਾਂਗ ਖੁਸ਼ ਰਹੇ।
2.38.10
क्षत्ता व्ययकरस्त्वासीद्विदुरः सर्वधर्मवित् ।
दुर्योधनस्त्वर्हणानि प्रतिजग्राह सर्वशः ॥ २.३८.१० ॥
ਕਸ਼ੱਤਾ ਅਤੇ ਖਰਚ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸਰਬਧਰਮਜ੍ਞ ਵਿਦੁਰ ਸੀ; ਅਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ-ਤੋਹਫ਼ੇ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
2.38.11
कुन्ती साध्वी च गान्धारी स्त्रीणां कुर्वन्ति चार्चनम् ।
अन्याः सर्वाः स्नुषास्तासां सन्देशं यान्तु माचिरम्।
तिष्ठेत्कृष्णान्तिके सोयमर्जुनः कार्यसिद्धये ॥ २.३८.११ ॥
ਸਾਧਵੀ ਕੁੰਤੀ ਅਤੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਬਾਕੀ ਸਾਰੀਆਂ ਨੂੰਹਾਂ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਸੰਦੇਸ਼ ਲੈ ਜਾਣ। ਕਾਰਜ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਲਈ ਇਹ ਅਰਜੁਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਕੋਲ ਰਹੇ।
2.38.12
चरणक्षालने कृष्णो ब्राह्मणानां स्वयं ह्यभूत् ।
सर्वलोकसमावृत्तः पिप्रीषुः फलमुत्तमम् ॥ २.३८.१२ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਣ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ; ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉੱਤਮ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ।
2.38.13
द्रष्टुकामः सभां चैव धर्मराजं यधिष्ठिरम् ।
न कश्चिदाहरत्तत्र सहस्रावरमर्हणम् ॥ २.३८.१३ ॥
ਸਭਾ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਲਈ ਉੱਥੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਮੁੱਲ ਦੀ ਭੇਟ ਨਹੀਂ ਲਿਆਂਦੀ।
2.38.14
रत्नैश्च बहुभिस्तत्र धर्मराजमवर्धयत् ।
कथं तु मम कौरव्यो रत्नदानैः समाप्नुयात् ॥ २.३८.१४ ॥
ਉੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਧਰਮਰਾਜ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ; ਪਰ ਮੇਰਾ ਕੌਰਵ ਰਤਨ-ਦਾਨ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
2.38.15
यज्ञमित्येव राजानः स्पर्धमाना ददुर्धनम् ।
भवनैः सविमानाग्रैः सोदर्कैर्बलसंवृतैः ॥ २.३८.१५ ॥
ਯੱਗ ਲਈ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦਿਆਂ ਧਨ ਦਿੱਤਾ — ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਰਗੇ ਉੱਚੇ ਸਿਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਲ, ਸਥਾਈ ਲਾਭ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ, ਸੈਨਾ ਸਹਿਤ।
2.38.16
लोकराजविमानैश्च ब्राह्मणावसथैः सह ।
कृतैरावसथैर्दिव्यैर्विमानप्रतिमैस्तथा ॥ २.३८.१६ ॥
ਲੋਕ-ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਰਗੇ ਮਹਲਾਂ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਰਗੇ ਬਣੇ ਦਿਵ ਆਵਾਸਾਂ ਨਾਲ।
2.38.17
विचित्रै रत्ववद्भिश्च ऋद्ध्या परमया युतैः ।
राजभिश्च समावृत्तैरतीव श्रीसमृद्धिभिः।
अशोभत सदो राजन्कौन्तेयस्य महात्मनः ॥ २.३८.१७ ॥
ਵਿਚਿੱਤਰ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਪਰਮ ਸੰਪੰਨਤਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ, ਬਹੁਤ ਸ਼ੋਭਾ ਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਹਾਤਮਾ ਕੌਂਤੇਯ ਦੀ ਸਭਾ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋ ਉੱਠੀ।
2.38.18
ऋद्ध्या तु वरुणं देवं स्पर्धमानो युधिष्ठिरः ।
षडग्निनाथ यज्ञेन सोऽयजद्दक्षिणावता ॥ २.३८.१८ ॥
ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਵਰੁਣ ਦੇਵ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਸ਼ਡਗਨਿਨਾਥ ਯੱਗ ਰਾਹੀਂ ਦੱਖਣਾ ਸਹਿਤ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
2.38.19
सर्वाञ्जनान्सर्वकामैः समृद्धैः समतर्पयत् ।
अन्नवान्बहुभक्ष्यश्च भुक्तवज्जनसंवृतः।
रत्नोपहारसम्पन्नो बभूव स समागमः ॥ २.३८.१९ ॥
ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ। ਅੰਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭੋਜਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਉਹ ਇਕੱਠ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਉਪਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਹੋਇਆ।
2.38.20
इडाज्यहोमाहुतिभिर्मन्त्रशिक्षाविशारदैः ।
तस्मिन्हि ततृपुर्देवास्तते यज्ञे महर्षिभिः ॥ २.३८.२० ॥
ਮੰਤਰ-ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਇੜਾ-ਘਿਓ ਹੋਮ ਆਹੁਤੀਆਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਏ।
2.38.21
यथा देवास्तथा विप्रा दक्षिणान्नमहाधनैः ।
ततृपुः सर्ववर्णाश्च तस्मिन्यज्ञे मुदाऽन्विताः ॥ २.३८.२१ ॥
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਏ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ ਦੱਖਣਾ, ਅੰਨ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਧਨ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਏ; ਉਸ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸਾਰੇ ਵਰਣ ਵੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਏ।