മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.38
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.38.1
पितामहं गुरुं चैव प्रत्युद्गम्य युधिष्ठिरः ।
अभिवाद्य ततो राजन्निदं वचनमब्रवीत् ॥ २.३८.१ ॥
പിതാമഹനെയും ഗുരുവിനെയും എതിരേറ്റ് യുധിഷ്ഠിരൻ അവരെ വന്ദിച്ചു; പിന്നെ, രാജാവേ, ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.38.2
भीष्मं द्रोणं कृपं द्रौणिं दुर्योधनविविंशती ।
अस्मिन्यज्ञे भवन्तो मामनुगृह्णन्तु सर्वशः ॥ २.३८.२ ॥
ഭീഷ്മരേ, ദ്രോണരേ, കൃപരേ, ദ്രോണപുത്രനേ, ദുര്യോധനനും വിവിംശതിയുമേ — ഈ യജ്ഞത്തിൽ നിങ്ങളെല്ലാവരും എല്ലാ വിധത്തിലും എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം.
2.38.3
इदं वः सुमहच्चैव यदिहास्ति धनं मम ।
प्रणयन्तु भवन्तो मां यथेष्टमभिमन्त्रितः ॥ २.३८.३ ॥
എന്റെ പക്കലുള്ള ഈ വലിയ ധനം നിങ്ങളുടേതാണ്. നിങ്ങൾ ഇഷ്ടമനുസരിച്ച് എന്നിൽനിന്ന് അത് സ്വീകരിക്കുക.
2.38.4
एवमुक्त्वा स तान्सर्वान्दीक्षितः पाण्डवाग्रजः ।
युयोज स यथायोगमधिकारेष्वनन्तरम् ॥ २.३८.४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, ദീക്ഷിതനായ പാണ്ഡവജ്യേഷ്ഠൻ അവരെയെല്ലാം യോഗ്യതയ്ക്കനുസരിച്ച് ക്രമമായി അധികാരസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിയമിച്ചു.
2.38.5
पङ्क्त्यारोपणकार्ये च उच्छिष्टापनये पुनः ।
भोजनावेक्षणे चैव युयुत्सुं समयोजयत् ॥ २.३८.५ ॥
പന്തിയിരുത്തുന്ന കാര്യത്തിലും, ഉച്ഛിഷ്ടം നീക്കുന്ന കാര്യത്തിലും, ഭോജനത്തിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലും യുയുത്സുവിനെ നിയമിച്ചു.
2.38.6
भक्ष्यभोज्याधिकारेषु दुःशासनमयोजयत् ।
परिग्रहे ब्राह्मणानामश्वत्थामानमुक्तवान्। ॥ २.३८.६ ॥
ഭക്ഷ്യഭോജ്യങ്ങളുടെ അധികാരത്തിൽ ദുശ്ശാസനനെ നിയമിച്ചു; ബ്രാഹ്മണരിൽനിന്ന് ദാനം സ്വീകരിക്കുന്ന കാര്യം അശ്വത്ഥാമാവിനെ ഏൽപ്പിച്ചു.
2.38.7
राज्ञां तु प्रतिपूजार्थं सञ्जयं न्ययोजयत् ।
कृताकृतपरिज्ञाने भीष्णद्रोणौ महामती ॥ २.३८.७ ॥
രാജാക്കന്മാരെ ആദരിക്കുന്നതിനായി സഞ്ജയനെ നിയമിച്ചു; ചെയ്തതും ചെയ്യാത്തതും അറിയാൻ മഹാമതികളായ ഭീഷ്മനെയും ദ്രോണനെയും നിയമിച്ചു.
2.38.8
हिरण्यस्य सुवर्णस्य रत्नानां चान्ववेक्षणे ।
दक्षिणानां च वै दाने कृपं राजा न्ययोजयत् ॥ २.३८.८ ॥
സ്വർണ്ണം, സുവർണ്ണനാണയങ്ങൾ, രത്നങ്ങൾ എന്നിവയുടെ മേൽനോട്ടത്തിനും ദക്ഷിണാദാനത്തിനും രാജാവ് കൃപനെ നിയമിച്ചു.
2.38.9
तथाऽऽन्यान्पुरुषव्याघ्रांस्तस्मिंस्तस्मिन्न्ययोजयत् ।
बाह्लिको धृतराष्ट्रश्च सोमदत्तो जयद्रथः।
नकुलेन समानीताः स्वामिवत्तत्र रेमिरे ॥ २.३८.९ ॥
അതുപോലെ മറ്റ് പുരുഷവ്യാഘ്രന്മാരെയും പല പദവികളിൽ നിയമിച്ചു. ബാഹ്ലികൻ, ധൃതരാഷ്ട്രൻ, സോമദത്തൻ, ജയദ്രഥൻ എന്നിവർ നകുലൻ കൊണ്ടുവന്നവരായി, അവിടെ യജമാനന്മാരെപ്പോലെ സന്തോഷിച്ചു.
2.38.10
क्षत्ता व्ययकरस्त्वासीद्विदुरः सर्वधर्मवित् ।
दुर्योधनस्त्वर्हणानि प्रतिजग्राह सर्वशः ॥ २.३८.१० ॥
ക്ഷത്താവും ചെലവു നിയന്ത്രകനുമായി സർവധർമ്മജ്ഞനായ വിദുരനുണ്ടായിരുന്നു; ദുര്യോധനൻ എല്ലാവിധ ആദരസമ്മാനങ്ങളും സ്വീകരിച്ചു.
2.38.11
कुन्ती साध्वी च गान्धारी स्त्रीणां कुर्वन्ति चार्चनम् ।
अन्याः सर्वाः स्नुषास्तासां सन्देशं यान्तु माचिरम्।
तिष्ठेत्कृष्णान्तिके सोयमर्जुनः कार्यसिद्धये ॥ २.३८.११ ॥
സാധ്വിയായ കുന്തിയും ഗാന്ധാരിയും സ്ത്രീകളെ ആദരിക്കുന്നു; മറ്റ് മരുമക്കളെല്ലാം അവരുടെ അടുക്കൽ സന്ദേശം താമസമില്ലാതെ കൊണ്ടുപോകട്ടെ. കാര്യസിദ്ധിക്കായി ഈ അർജുനൻ കൃഷ്ണന്റെ സമീപം നിൽക്കട്ടെ.
2.38.12
चरणक्षालने कृष्णो ब्राह्मणानां स्वयं ह्यभूत् ।
सर्वलोकसमावृत्तः पिप्रीषुः फलमुत्तमम् ॥ २.३८.१२ ॥
ബ്രാഹ്മണരുടെ പാദങ്ങൾ കഴുകുന്നതിൽ കൃഷ്ണൻ തന്നെ സ്വയം ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു; എല്ലാ ജനങ്ങളാലും ചുറ്റപ്പെട്ട്, ഉത്തമഫലം ആഗ്രഹിച്ച് അവരെ പ്രസാദിപ്പിക്കാൻ.
2.38.13
द्रष्टुकामः सभां चैव धर्मराजं यधिष्ठिरम् ।
न कश्चिदाहरत्तत्र सहस्रावरमर्हणम् ॥ २.३८.१३ ॥
സഭ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച ധർമ്മരാജാവായ യുധിഷ്ഠിരന് അവിടെ ആരും ആയിരത്തിൽ കുറഞ്ഞ വിലയുള്ള കാണിക്ക കൊണ്ടുവന്നില്ല.
2.38.14
रत्नैश्च बहुभिस्तत्र धर्मराजमवर्धयत् ।
कथं तु मम कौरव्यो रत्नदानैः समाप्नुयात् ॥ २.३८.१४ ॥
അവിടെ നിരവധി രത്നങ്ങളാൽ ധർമ്മരാജാവിനെ ആദരിച്ചു; എന്നാൽ എന്റെ കൗരവൻ രത്നദാനങ്ങളാൽ എങ്ങനെ സമനാകും?
2.38.15
यज्ञमित्येव राजानः स्पर्धमाना ददुर्धनम् ।
भवनैः सविमानाग्रैः सोदर्कैर्बलसंवृतैः ॥ २.३८.१५ ॥
യജ്ഞത്തിനുവേണ്ടിയെന്നപോലെ രാജാക്കന്മാർ മത്സരിച്ച് ധനം നൽകി — വിമാനശിഖരങ്ങളുള്ള മന്ദിരങ്ങൾ, സ്ഥിരലാഭം നൽകുന്നവ, സേനയോടുകൂടിയവ.
2.38.16
लोकराजविमानैश्च ब्राह्मणावसथैः सह ।
कृतैरावसथैर्दिव्यैर्विमानप्रतिमैस्तथा ॥ २.३८.१६ ॥
ലോകരാജാക്കന്മാരുടെ വിമാനസമാനമായ മന്ദിരങ്ങളോടും ബ്രാഹ്മണ വാസസ്ഥലങ്ങളോടും, വിമാനങ്ങളെപ്പോലെ നിർമ്മിച്ച ദിവ്യവാസസ്ഥലങ്ങളോടും കൂടി.
2.38.17
विचित्रै रत्ववद्भिश्च ऋद्ध्या परमया युतैः ।
राजभिश्च समावृत्तैरतीव श्रीसमृद्धिभिः।
अशोभत सदो राजन्कौन्तेयस्य महात्मनः ॥ २.३८.१७ ॥
വിചിത്രരത്നങ്ങളോടും പരമൈശ്വര്യത്തോടും കൂടി, രാജാക്കന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, അത്യന്തം ശ്രീസമൃദ്ധിയോടെ, ഹേ രാജാവേ, മഹാത്മാവായ കൗന്തേയന്റെ സഭ പ്രകാശിച്ചു.
2.38.18
ऋद्ध्या तु वरुणं देवं स्पर्धमानो युधिष्ठिरः ।
षडग्निनाथ यज्ञेन सोऽयजद्दक्षिणावता ॥ २.३८.१८ ॥
ഐശ്വര്യത്തോടെ വരുണദേവനോട് മത്സരിച്ചുകൊണ്ട് യുധിഷ്ഠിരൻ ഷഡഗ്നിനാഥയജ്ഞം വഴി ദക്ഷിണയോടെ അദ്ദേഹത്തെ പൂജിച്ചു.
2.38.19
सर्वाञ्जनान्सर्वकामैः समृद्धैः समतर्पयत् ।
अन्नवान्बहुभक्ष्यश्च भुक्तवज्जनसंवृतः।
रत्नोपहारसम्पन्नो बभूव स समागमः ॥ २.३८.१९ ॥
അവൻ എല്ലാ ജനങ്ങളെയും സമൃദ്ധമായ സകല കാമനകളാലും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി. അന്നവും പലവിധ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളും നിറഞ്ഞ്, ജനങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ആ സമാഗമം രത്നോപഹാരങ്ങളാൽ സമ്പന്നമായി.
2.38.20
इडाज्यहोमाहुतिभिर्मन्त्रशिक्षाविशारदैः ।
तस्मिन्हि ततृपुर्देवास्तते यज्ञे महर्षिभिः ॥ २.३८.२० ॥
മന്ത്രശിക്ഷയിൽ വിദഗ്ധരായ മഹർഷിമാരുടെ ഇഡാ-ആജ്യഹോമാഹുതികളാൽ, ആ വിസ്തൃത യജ്ഞത്തിൽ ദേവന്മാർ തൃപ്തരായി.
2.38.21
यथा देवास्तथा विप्रा दक्षिणान्नमहाधनैः ।
ततृपुः सर्ववर्णाश्च तस्मिन्यज्ञे मुदाऽन्विताः ॥ २.३८.२१ ॥
ദേവന്മാർ എങ്ങനെ തൃപ്തരായോ, അതുപോലെ ബ്രാഹ്മണരും ദക്ഷിണ, അന്നം, മഹാധനം എന്നിവയാൽ തൃപ്തരായി; ആ യജ്ഞത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ എല്ലാ വർണങ്ങളും തൃപ്തരായി.