ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 2.40
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.40.1
नायमर्हति वार्ष्णेयस्तिष्ठत्स्विह महात्मसु ।
महीपतिषु कौरव्य राजवत्पार्थिवार्हणम् ॥ २.४०.१ ॥
ಓ ಕೌರವ್ಯ! ಇಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮರು ಮತ್ತು ಭೂಪತಿಗಳು ನಿಂತಿರುವಾಗ, ಈ ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನು ರಾಜರಿಗೆ ಸಲ್ಲುವ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಲ್ಲ.
2.40.2
नायं युक्तः समाचारः पाण्डवेषु महात्मसु ।
यत्कामाद्देवकीपुत्रं पाण्डवार्चितवानसि ॥ २.४०.२ ॥
ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಪಾಂಡವರ ಪಾಲಿಗೆ ಈ ನಡತೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ; ಆಸೆಯಿಂದ ನೀನು ದೇವಕೀ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದೆ.
2.40.3
बाला यूयं न जानीध्वं धर्मः सूक्ष्मो हि पाण्डवाः ।
अयं तत्राभ्यतिक्रान्तो ह्यापगेयोऽल्पदर्शनः ॥ २.४०.३ ॥
ನೀವು ಬಾಲಕರು; ಧರ್ಮ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದು, ಓ ಪಾಂಡವರೇ, ನಿಮಗೆ ತಿಳಿಯದು; ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪದೃಷ್ಟಿಯ ಆಪಗೇಯ (ಭೀಷ್ಮ) ಮೀರಿದ್ದಾನೆ.
2.40.4
त्वादृशो धर्मयुक्तो हि कुर्वाणः प्रियकाम्यया ।
भवत्यभ्यधिकं भीष्मो लोकेष्ववमतः सताम् ॥ २.४०.४ ॥
ನಿನ್ನಂತಹ ಧರ್ಮಯುಕ್ತನೂ ಪ್ರಿಯವನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಆಸೆಯಿಂದ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡಿದರೆ ಮೀರುತ್ತಾನೆ; ಭೀಷ್ಮನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜನರಿಂದ ತಿರಸ್ಕೃತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
2.40.5
कथं ह्यराजा दाशार्हो मध्ये सर्वमहीक्षिताम् ।
अर्हणामर्हति तथा यथा युष्माभिरर्चितः ॥ २.४०.५ ॥
ರಾಜನಲ್ಲದ ಈ ದಾಶಾರ್ಹನು, ಸಮಸ್ತ ಭೂಪತಿಗಳ ನಡುವೆ, ನೀವು ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದಂತೆ ಆ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಅರ್ಹನಾಗುತ್ತಾನೆ?
2.40.6
अथवा मन्यसे कृष्णं स्थविरं कुरुपुङ्गवः ।
वसुदेवे स्थिते वृद्धे कथमर्हति तत्सुतः ॥ २.४०.६ ॥
ಅಥವಾ, ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಕೃಷ್ಣನು ವೃದ್ಧನೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸುವೆಯಾ? ವೃದ್ಧ ವಸುದೇವನಿರುವಾಗ ಅವನ ಪುತ್ರನು ಹೇಗೆ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನು?
2.40.7
अथवा वासुदेवोऽपि प्रियकामोऽनुवृत्तवान् ।
द्रुपदे तिष्ठति कथं माधवोऽर्हति पूजनम् ॥ २.४०.७ ॥
ಅಥವಾ ವಾಸುದೇವನೂ ಪ್ರಿಯವನ್ನು ಬಯಸಿ ಅನುಸರಿಸಿದವನು. ದ್ರುಪದನಿರುವಾಗ ಮಾಧವನು ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನು ಹೇಗೆ?
2.40.8
आचार्यं मन्यसे कृष्णमथवा कुरुनन्दन ।
द्रोणे तिष्ठति वार्ष्णेयं कस्मादर्चितवानसि ॥ २.४०.८ ॥
ಕುರುನಂದನ, ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಆಚಾರ್ಯನೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸುತ್ತೀಯಾ? ದ್ರೋಣನಿರುವಾಗ ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನನ್ನು ಏಕೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.9
ऋत्विजं मन्यसे कृष्णमथवा कुरुनन्दन ।
द्वौपायने स्थिते वृद्धे कथं कृष्णोऽर्चितस्त्वया ॥ २.४०.९ ॥
ಕುರುನಂದನ, ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಋತ್ವಿಜನೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸುತ್ತೀಯಾ? ವೃದ್ಧ ದ್ವೈಪಾಯನನಿರುವಾಗ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.10
भीष्मे शान्तनवे राजन्स्थिते पुरुषसत्तमे ।
स्वच्छन्दमृत्युके राजन्कथं कृष्णोऽर्चितस्त्वया ॥ २.४०.१० ॥
ರಾಜನೇ, ಶಂತನುವಿನ ಮಗ ಭೀಷ್ಮ — ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಸ್ವೇಚ್ಛಾಮರಣಿ — ಇರುವಾಗ, ರಾಜನೇ, ನೀನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.11
अश्वत्थाम्नि स्थिते वीरे सर्वशास्त्रविशारदे ।
कथं कृष्णस्त्वया राजन्नर्चितः कुरुनन्दन ॥ २.४०.११ ॥
ಎಲ್ಲ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾದ ವೀರ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ಇರುವಾಗ, ರಾಜನೇ, ಕುರುನಂದನ, ನೀನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.12
दुर्योधने च राजेन्द्रे स्थिते पुरुषसत्तमे ।
कृपे च भारताचार्ये कथं कृष्णस्त्वयाऽर्चितः ॥ २.४०.१२ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರ ದುರ್ಯೋಧನ ಮತ್ತು ಭಾರತರ ಆಚಾರ್ಯ ಕೃಪ ಇರುವಾಗ, ಪುರುಷೋತ್ತಮರು ಇರುವಾಗ, ನೀನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.13
द्रुमं कम्पुरुषाचार्यमतिक्रम्य तथाऽर्चितः ।
भीष्मके चैव दुर्धर्षे पाण्डुवत्कृतलक्षणे ॥ २.४०.१३ ॥
ದ್ರುಮ, ಕಂಪುರುಷರ ಆಚಾರ್ಯರನ್ನು ದಾಟಿ, ಅಜೇಯನಾದ ಭೀಷ್ಮಕನೂ ಪಾಂಡುವಿನಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳುಳ್ಳವನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.
2.40.14
नृपे च रुक्मिणि श्रेष्ठे एकलव्ये तथैव च ।
शल्ये मद्राधिपे चैव कथं कृष्णस्त्वयार्चितः ॥ २.४०.१४ ॥
ರಾಜ ರುಕ್ಮಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಏಕಲವ್ಯ ಮತ್ತು ಮದ್ರರಾಜ ಶಲ್ಯ ಇರುವಾಗ, ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.15
अयं च सर्वराज्ञां वै बलश्लाघी महाबलः ।
जामदग्न्यस्य दयितः शिष्यो विप्रस्य भारत ॥ २.४०.१५ ॥
ಇವನು ಎಲ್ಲ ರಾಜರಲ್ಲಿ ಬಲದ ಹೆಮ್ಮೆ ಹೊಂದಿದವನು, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ; ಜಾಮದಗ್ನ್ಯ (ಪರಶುರಾಮ)ನ ಪ್ರಿಯ ಶಿಷ್ಯ, ಓ ಭಾರತ.
2.40.16
येनात्मबलमाश्रित्य राजानो युधि निर्जिताः ।
तं च कर्णमतिक्रम्य कथं कृष्णस्त्वयार्चितः ॥ २.४०.१६ ॥
ತನ್ನ ಸ್ವಬಲವನ್ನು ನಂಬಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಾಜರನ್ನು ಗೆದ್ದ ಕರ್ಣನನ್ನೂ ದಾಟಿ, ನೀನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಿದೆ?
2.40.17
नैवर्त्विङ्नैव चाचार्यो न राजा मधुसूदनः ।
अर्चितश्च कुरुश्रेष्ठ किमन्यत्प्रियकाम्यया ॥ २.४०.१७ ॥
ಋತ್ವಿಜನೂ ಅಲ್ಲ, ಆಚಾರ್ಯನೂ ಅಲ್ಲ, ರಾಜನೂ ಅಲ್ಲ, ಮಧುಸೂದನನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಯಿತು; ಓ ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠ, ಪ್ರಿಯವಾಗಿಸುವ ಬಯಕೆಯ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಕಾರಣವೇನು?
2.40.18
अथवाऽभ्यर्चनीयोऽयं युष्माकं मधुसूदनः ।
किं राजभिरिहानीतैरवमानाय भारत ॥ २.४०.१८ ॥
ಅಥವಾ ಈ ಮಧುಸೂದನನು ನಿಮಗೆ ಪೂಜನೀಯನಿರಬಹುದು; ಓ ಭಾರತ, ಅವಮಾನಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ತರಲಾದ ರಾಜರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?
2.40.19
वयं तु न भयादस्य कौन्तेयस्य महात्मनः ।
प्रयच्छामः करान्सर्वे न लोभान्न च सान्त्वनात् ॥ २.४०.१९ ॥
ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಕೌಂತೇಯನಿಗೆ ಭಯದಿಂದ ಕಪ್ಪ ಕೊಡುತ್ತಿಲ್ಲ; ಲೋಭದಿಂದಲ್ಲ, ಸಾಂತ್ವನದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ.
2.40.20
अस्य धर्मप्रवृत्तस्य पार्थिवत्वं चिकीर्षतः ।
करानस्मै प्रयच्छामः सोऽयमस्मान्न मन्यते ॥ २.४०.२० ॥
ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಾ ರಾಜತ್ವವನ್ನು ಬಯಸುವ ಇವನಿಗೆ ನಾವು ಕಪ್ಪ ಕೊಡುತ್ತೇವೆ; ಆದರೂ ಇವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
2.40.21
किमन्यदवमनानाद्धे यदेनं राजसंसदि ।
अप्राप्तलक्षणं कृष्णमर्घ्येणार्चितवानसि ॥ २.४०.२१ ॥
ರಾಜರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಅರ್ಹತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಲ್ಲದ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯ ನೀಡಿ ಪೂಜಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಅವಮಾನವೇನು?
2.40.22
अकस्माद्धर्मपुत्रस्य धर्मात्मेति यशो गतम् ।
को हि धर्मच्युते पूजामेवं युक्तां नियोजयेत् ॥ २.४०.२२ ॥
ಧರ್ಮಪುತ್ರನ 'ಧರ್ಮಾತ್ಮ' ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಹೋಯಿತು. ಧರ್ಮದಿಂದ ಜಾರಿದವನಿಗೆ ಇಂತಹ ಸೂಕ್ತ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಯಾರು ಮಾಡುವರು?
2.40.23
योयं वृष्णिकुले जातो राजानं हतवान्पुरा ।
जरासन्धं महात्मानमन्यायेन दुरात्मवान् ॥ २.४०.२३ ॥
ವೃಷ್ಣಿ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಇವನು, ಹಿಂದೆ ಮಹಾತ್ಮ ರಾಜ ಜರಾಸಂಧನನ್ನು ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ, ದುರಾತ್ಮನಾಗಿ ಕೊಂದನು.
2.40.24
अद्य धर्मात्मता चैव व्यपकृष्टा युधिष्ठिरात् ।
दर्शितं कृपणत्वं च कृष्णेऽर्घ्यस्य निवेदनात् ॥ २.४०.२४ ॥
ಇಂದು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನಿಂದ ಧರ್ಮಾತ್ಮತೆಯೂ ಕಳೆದುಹೋಯಿತು; ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯ ನಿವೇದಿಸಿದುದರಿಂದ ಅವನ ಕೃಪಣತೆಯೂ ಬಯಲಾಯಿತು.
2.40.25
यदि भीताश्च कौन्तेयाः कृपणाश्च तपस्विनः ।
ननु त्वयाऽपि बोद्धव्यं यां पूजां माधवार्हसि ॥ २.४०.२५ ॥
ಕೌಂತೇಯರು ಭಯಭೀತರು, ದೀನರು ಮತ್ತು ತಪಸ್ವಿಗಳಾಗಿದ್ದರೆ, ಮಾಧವ, ನೀನು ಯಾವ ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನೆಂದು ನೀನೂ ತಿಳಿಯಬೇಕು.
2.40.26
अथवा कृपणैरेतामुपनीतां जनार्दन ।
पूजामनर्हः कस्मात्त्वमभ्यनुज्ञातवानसि ॥ २.४०.२६ ॥
ಅಥವಾ, ಜನಾರ್ದನ, ಈ ದೀನರು ಅರ್ಪಿಸಿದ ಈ ಪೂಜೆಗೆ ನೀನು ಅನರ್ಹನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡೆ?
2.40.27
अयुक्तामात्मनः पूजां त्वं पुनर्बहुमन्यसे ।
हविषः प्राप्य निष्यन्दं प्राशिता श्वेव निर्जने ॥ २.४०.२७ ॥
ನಿನಗೆ ಅಯೋಗ್ಯವಾದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೀನು ಮತ್ತೆ ಬಹಳ ಗೌರವಿಸುತ್ತೀಯೆ; ನಿರ್ಜನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹವಿಸ್ಸಿನ ಹನಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ನಾಯಿ ನೆಕ್ಕಿದಂತೆ.
2.40.28
न त्वं पार्थिवेन्द्राणामपमानः प्रयुज्यते ।
त्वामेव कुरवो व्यक्तं प्रलम्भन्ते जनार्दन ॥ २.४०.२८ ॥
ಜನಾರ್ದನ, ರಾಜಾಧಿರಾಜರ ನಡುವೆ ನಿನಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ; ಕುರುಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನೇ ವಂಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
2.40.29
क्लीबे दारक्रिया यादृगन्धे वा रूपदर्शनम् ।
अराज्ञो राजवत्पूजा तथा ते मधुसूदन ॥ २.४०.२९ ॥
ನಪುಂಸಕನೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹ ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಕುರುಡನಿಗೆ ರೂಪದರ್ಶನ ಹೇಗೋ, ಮಧುಸೂದನ, ರಾಜನಲ್ಲದ ನಿನಗೆ ರಾಜನಂತೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವುದೂ ಹಾಗೆಯೇ.
2.40.30
दृष्टो युधिष्ठिरो राजा दृष्टो भीष्मश्च यादृशः ।
वासुदेवोऽप्ययं दृष्टः सर्वमेतद्यथातथम् ॥ २.४०.३० ॥
ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನನ್ನು ನೋಡಿದೆ; ಭೀಷ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿದೆ; ಈ ವಾಸುದೇವನನ್ನೂ ನೋಡಿದೆ; ಇದೆಲ್ಲವೂ ಯಥಾರ್ಥ.
2.40.31
इत्युक्त्वा शिशुपालस्तानुत्थाय परमासनात् ।
निर्ययौ सदसस्तस्मात्सहितो राजभिस्तदा ॥ २.४०.३१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಶಿಶುಪಾಲನು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಸನದಿಂದ ಎದ್ದು, ಆಗ ರಾಜರೊಡನೆ ಆ ಸಭೆಯಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದನು.