ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 2.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.54.1
ततस्तौ जग्मतुस्तत्र गुरुं सान्दीपिनिं पुनः ।
गुरुशुश्रूषणायुक्तौ धर्मज्ञौ धर्मचारिणौ ॥ २.५४.१ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਉੱਥੇ ਗੁਰੂ ਸਾਂਦੀਪਨਿ ਕੋਲ ਮੁੜ ਗਏ; ਗੁਰੂ-ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
2.54.2
व्रतमुग्रं महात्मानौ विचरन्ताववन्तिषु ।
अहोरात्रैश्चतुष्पष्ट्या साङ्गान्वेदानवापतुः ॥ २.५४.२ ॥
ਅਵੰਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਤਮਾਂ ਨੇ ਕਠੋਰ ਵਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਚੌਂਹਠ ਦਿਨ-ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਵੇਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।
2.54.3
लेख्यं च गणितं चोभौ प्राप्नुतां यदुनन्दनौ ।
गान्धर्ववेदं वैद्यं च सकलं समावापतुः ॥ २.५४.३ ॥
ਯਦੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਆਨੰਦਵਰਧਨ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਏ; ਗੰਧਰਵ ਵੇਦ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਚਿਕਿਤਸਾ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
2.54.4
हस्तिशिक्षामश्विशिक्षां द्वादशाहेन चाप्नुताम् ।
तावुभौ जग्मतुर्वीरौ गुरुं सान्दीपिनिं पुनः ॥ २.५४.४ ॥
ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਮੁੜ ਗੁਰੂ ਸਾਂਦੀਪਨਿ ਕੋਲ ਗਏ।
2.54.5
धनुर्वेदचिकीर्षार्थं धर्मज्ञौ धर्मचारिणौ ।
ताविष्वासवराचार्यमभिगम्य प्रणम्य च ॥ २.५४.५ ॥
ਧਨੁਰਵੇਦ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਧਨੁਰਧਰ ਆਚਾਰੀਆ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
2.54.6
तेन वै सत्कृतौ राजंश्चरन्तौ ताववन्तिषु ।
पञ्चाशद्भिरहोरात्रैर्दशाङ्गं सुप्रतिष्ठितम् ॥ २.५४.६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਅਵੰਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੰਜਾਹ ਦਿਨ-ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਵਿੱਦਿਆ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਗਏ।
2.54.7
सरहस्यं धनुर्वेदं सकलं ताववापतुः ।
दृष्ट्वा कृतार्थो विप्रेन्द्रो गुर्वर्थे तावचोदयत् ॥ २.५४.७ ॥
ਰਹਸਿਆਂ ਸਮੇਤ ਧਨੁਰਵੇਦ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਾਰੀ ਵਿੱਦਿਆ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਉਸ ਵਿਪ੍ਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੇ ਗੁਰੂ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਆ।
2.54.8
अयाचतार्थं गोविन्दं तदा सान्दीपिनिर्विभुम् ।
मम पुत्रः समुद्रेऽस्मिंस्तिमिना चापवाहितः ॥ २.५४.८ ॥
ਤਦ ਸਾਂਦੀਪਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਗੋਵਿੰਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਾਨ ਮੰਗਿਆ। "ਇਸ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਿਮੀ ਨੇ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰੋੜ੍ਹ ਲਿਆ।"
2.54.9
पुत्रमानय भद्रं ते भक्षितं तिमिना मम ।
आर्ताय गुरवे तत्र प्रतिशुश्राव दुष्करम् ॥ २.५४.९ ॥
"ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ ਦਿਓ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ; ਤਿਮੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲਿਆ ਹੈ।" ਦੁਖੀ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਔਖੇ ਕੰਮ ਦਾ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ।
2.54.10
अशक्यं सर्वभूतेषु कर्तुमन्येन केनचित् ।
यश्च सान्दीपिनेः पुत्रं जहार भरतर्षभ ॥ २.५४.१० ॥
"ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤੋਂ ਇਹ ਕਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਂਦੀਪਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਹਰਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਭਰਤਰਿਸ਼ਭ।"
2.54.11
सोऽसुरः समरे ताभ्यां समुद्रे विनिपातितः ।
ततः सान्दीपिनेः पुत्रः प्रसादादमितौजसः ॥ २.५४.११ ॥
ਉਹ ਅਸੁਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੇਗਿਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਅਮਿਤਤੇਜ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਾਂਦੀਪਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ (ਮੁੜ ਜੀਵਿਤ ਹੋਇਆ)।
2.54.12
दीर्घकालं कृतः प्रेतः पुनरासीच्छरीरवान् ।
तदशक्यमचिन्त्यं च दृष्ट्वा सुमहदद्भुतम् ॥ २.५४.१२ ॥
ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੁਰਦਾ ਰਿਹਾ ਉਹ ਮੁੜ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਅਸੰਭਵ, ਅਚਿੰਤ ਅਤੇ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ।
2.54.13
सर्वेषामेव भूतानां विस्मयः समजायत ।
आसनानि च सर्वाणि गवाश्वं च धनादिकम् ॥ २.५४.१३ ॥
ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ। ਸਾਰੇ ਆਸਨ, ਗਾਂ-ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਧਨ ਆਦਿ ਵੀ।
2.54.14
सर्वं तदुपजहाते गुरवे रामकेशवौ ।
गदापरिघयुद्धे च सर्वास्त्रेषु च केशवः ॥ २.५४.१४ ॥
ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਰਾਮ ਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਗਦਾ ਤੇ ਪਰਿਘ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਸ਼ਵ (ਨਿਪੁਣ)।
2.54.15
परमां मुख्यतां प्राप्तः सर्वलोकेषु विश्रुतः ।
कश्च नारायणादन्यः सर्वरत्नविभूषितम् ॥ २.५४.१५ ॥
ਪਰਮ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ। ਨਾਰਾਇਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਵੇ?
2.54.16
रथमादित्यसङ्काशमातिष्ठेत शचीपतेः ।
कस्य चाप्रतिमो यन्ता वज्रपाणेः प्रियः सखा ॥ २.५४.१६ ॥
ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸ਼ਚੀਪਤੀ (ਇੰਦਰ) ਸਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਵਜ੍ਰਪਾਣੀ ਦਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸਾਰਥੀ ਅਤੇ ਪਿਆਰਾ ਮਿੱਤਰ ਕੌਣ ਸੀ?
2.54.17
मातलिः सङ्गृहीता स्यादन्यत्र पुरुषोत्तमात् ।
भोजराजात्मजो वापि कंसस्तात युधिष्ठिर ॥ २.५४.१७ ॥
ਮਾਤਲੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਹ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਸੀ। ਜਾਂ ਭੋਜਰਾਜ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕੰਸ ਵੀ, ਹੇ ਤਾਤ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ।
2.54.18
अस्त्रजाते बले वीर्ये कार्तवीर्यसमोऽभवत् ।
तस्य भोजपतेः पुत्राद्भोजराजन्यवर्धनात् ॥ २.५४.१८ ॥
ਅਸਤ੍ਰਾਂ, ਬਲ ਅਤੇ ਵੀਰਜ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਾਰਤਵੀਰਯ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਭੋਜਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ, ਜਿਸਨੇ ਭੋਜ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਸੀ।
2.54.19
उद्विजन्ते स्म राजानः सुपर्णादिव पन्नगाः ।
चित्रकार्मुकनिस्त्रिंशविमलप्रासयोधिनः ॥ २.५४.१९ ॥
ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਕੰਬਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਰਾਜੇ ਉਸ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਸਨ; ਉਹ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਧਨੁਸ਼, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਬਰਛੀਆਂ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ ਸੀ।
2.54.20
शतं शतसहस्राणि पादातास्तस्य भारत ।
अष्टौ शतसहस्राणि शूराणामनिवर्तिनाम् ॥ २.५४.२० ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਕੋਲ ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੈਦਲ ਸਿਪਾਹੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਕਦੇ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਹਟਣ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਲੱਖ ਸੂਰਮੇ ਸਨ।
2.54.21
अभवन्भोजराजस्य जाम्बूनदमया ध्वजाः ।
रुक्मकाञ्चनकक्ष्यास्तु रथास्तस्य युधिष्ठि ॥ २.५४.२१ ॥
ਭੋਜ ਰਾਜੇ ਦੇ ਝੰਡੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਨ; ਉਸਦੇ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕੱਸਣੀਆਂ ਸਨ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ।
2.54.22
अभवन्भोजपुत्रस्य द्विपास्तावद्धि तद्बलम् ।
चित्रकार्मुकनिस्त्रिंशविमलप्रासयोधिनाम् ॥ २.५४.२२ ॥
ਭੋਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੋਲ ਉਨੇ ਹੀ ਹਾਥੀ ਸਨ; ਇਹੀ ਉਸਦੀ ਫੌਜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ — ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਧਨੁਸ਼, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਬਰਛੀਆਂ ਵਾਲੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ।
2.54.23
षोडशाश्वसहस्राणि किंशुकाभानि तस्य वै ।
अपरस्तु महाव्यूहः किशोरणां युधिष्ठिर ॥ २.५४.२३ ॥
ਉਸ ਕੋਲ ਕਿੰਸ਼ੁਕ ਫੁੱਲ ਵਰਗੇ ਲਾਲ ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਘੋੜੇ ਸਨ; ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ, ਨੌਜਵਾਨ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਵਿਊਹ ਵੀ ਸੀ।
2.54.24
आरोहवरसम्पन्नो दुर्धर्षः केनचिद्बलान् ।
स च षोडशसाहस्रः कंसभ्रातृपुरः सरः ॥ २.५४.२४ ॥
ਉੱਤਮ ਸਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਵਿਊਹ ਬਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੀ ਹਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ; ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਦਾ ਇਹ ਵਿਊਹ ਕੰਸ ਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਚੱਲਦਾ ਸੀ।
2.54.25
सुनामा सर्वतस्त्वेनं स कंसं पर्यपालयत् ।
सगणो मिश्रको नाम षष्टिमसाहस्र उच्यते ॥ २.५४.२५ ॥
ਸੁਨਾਮਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਉਸ, ਕੰਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਮਿਸ਼ਰਕ ਨਾਮ ਦਾ ਉਹ ਗਣ ਸੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਦਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
2.54.26
कंसरोषमहावेगां वैवस्वतवशानुगाम् ।
मत्तद्विपमहाग्राहां वैवस्वतवशानुगाम् ॥ २.५४.२६ ॥
ਕੰਸ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਮਹਾਨ ਵੇਗ ਵਾਲੀ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਦਾ ਅਨੁਸਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮਦਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਰੂਪੀ ਵੱਡੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਵਾਲੀ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਦਾ ਅਨੁਸਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।
2.54.27
शस्रजालमहाफेनां सादिवेगमहाजलाम् ।
गदापरिघपाठीनां नानाकवचशैवलाम् ॥ २.५४.२७ ॥
ਸ਼ਸਤਰ-ਜਾਲ ਰੂਪੀ ਵੱਡੇ ਝੱਗ ਵਾਲੀ, ਸਵਾਰਾਂ ਦੇ ਵੇਗ ਰੂਪੀ ਵੱਡੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ, ਗਦਾ ਤੇ ਪਰਿਘ ਰੂਪੀ ਮੱਛੀਆਂ ਵਾਲੀ, ਨਾਨਾ ਕਵਚਾਂ ਰੂਪੀ ਸ਼ੈਵਾਲ ਵਾਲੀ।
2.54.28
रथनागमहावर्तां नानारुधिरकर्दमाम् ।
चित्रकार्मुककल्लोलां रथाश्वकलिलह्रदाम् ॥ २.५४.२८ ॥
ਰਥਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਰੂਪੀ ਵੱਡੇ ਭੌਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਨਾਨਾ ਲਹੂ ਦੇ ਚਿੱਕੜ ਵਾਲੀ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਰੂਪੀ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਰਥਾਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸਰੋਵਰ ਵਰਗੀ।
2.54.29
महामृधनदीं घोरां योधावर्तननिस्वनाम् ।
कोऽन्यो नारायणादेत्य कंसहन्ता युधिष्ठिर ॥ २.५४.२९ ॥
ਮਹਾਂ ਯੁੱਧ ਰੂਪੀ ਭਿਆਨਕ ਨਦੀ, ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਦੀ ਗਰਜ ਵਾਲੀ। ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਨਾਰਾਇਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ ਆ ਕੇ ਕੰਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਇਆ?
2.54.30
एष शक्ररथे तिष्ठंस्तान्यनीकानि भारत ।
व्यधमद्भोजपुत्रस्य महाभ्राणीव मारुतः ॥ २.५४.३० ॥
ਇਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਭੋਜਪੁੱਤਰ ਦੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ, ਹਵਾ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ, ਤਿਵੇਂ ਖਿੰਡਾ ਦਿੱਤਾ।
2.54.31
तं सभास्थं सहामात्यं हत्वा कंसं सहान्वयम् ।
आनयामास मानार्हां देवकीं समुहृद्गणाम् ॥ २.५४.३१ ॥
ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਉਸ ਕੰਸ ਨੂੰ, ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵੰਸ਼ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਕੇ, ਮਾਨ ਦੇ ਯੋਗ ਦੇਵਕੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਲੈ ਆਏ।
2.54.32
यशोदां रोहिणीं चैव अभिवाद्य पुनः पुनः ।
उग्रसेनं च राजानमभिषिच्य जनार्दनः ॥ २.५४.३२ ॥
ਯਸ਼ੋਦਾ ਅਤੇ ਰੋਹਿਣੀ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਉਗਰਸੇਨ ਦਾ ਰਾਜ-ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ, ਜਨਾਰਦਨ।
2.54.33
अर्चितो यदुमुख्यैश्च भगवान्वासवानुजः ।
ततः पार्थिवमायान्तं सहितं सर्वराजभिः।
सरस्वत्यां जरासन्धमजयत्पुरुषोत्तमः ॥ २.५४.३३ ॥
ਯਾਦਵ ਮੁਖੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਿਤ ਵਾਸਵ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਭਗਵਾਨ ਨੇ, ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਆਉਂਦੇ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਨੂੰ ਸਰਸਵਤੀ ਕੰਢੇ ਜਿੱਤ ਲਿਆ; ਉਹ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ।