Mahābhārata · Adhyāya 2.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.7.1
नारद उवाच ।
शक्रस्य तु सभा दिव्या भास्वरा कर्मनिर्मिता।
स्वयं शक्रेण कौरव्य निर्जितार्कसमप्रभा ॥ २.७.१ ॥
Nārada said: The divine, radiant assembly hall of Śakra was made by deeds. O Kauravya, Śakra himself built it; its splendor rivals that of the sun.
2.7.2
विस्तीर्णा योजनशतं शतमध्यर्धमायता ।
वैहायसी कामगमा पञ्चयोजनमुच्छ्रिता। ॥ २.७.२ ॥
It is a hundred yojanas wide and a hundred and fifty long. Moving through the sky and going wherever it wishes, it rises five yojanas high.
2.7.3
जराशोकक्लमापेता निरातङ्का शिवा शुभा ।
वेश्मासनवती रम्या दिव्यपादपशोभिता ॥ २.७.३ ॥
Free from old age, grief and weariness, without fear, auspicious and fair, possessing dwellings and seats, delightful, adorned with divine trees.
2.7.4
तस्यां देवेश्वरः पार्थ सभायां परमासने ।
आस्ते शच्या महेन्द्राण्या श्रिया लक्ष्म्या च भारत। ॥ २.७.४ ॥
In that assembly, O Pārtha, the lord of the gods sits on the supreme seat, with Śacī, the wife of Mahendra, and with Śrī and Lakṣmī, O Bhārata.
2.7.5
बिभ्रद्वपुरनिर्देश्यं किरीटी लोहिताङ्गदः ।
विरजोम्बरश्चित्रमाल्यो ह्रीकीर्तिद्युतिभिः सह ॥ २.७.५ ॥
Bearing an indescribable form, the diademed one with red armlets, in spotless garments and variegated garlands, together with modesty, fame and radiance.
2.7.6
तस्यामुपासते नित्यं महात्मानं शतक्रतुम् ।
मरुतः सर्वशो राजन्सर्वे च गृहमेधिनः ॥ २.७.६ ॥
In that assembly, O king, all the Maruts and all the householder-sacrificers constantly worship the great-souled Śatakratu.
2.7.7
सिद्धा देवर्षयश्चैव साध्या देवगणास्तथा ।
मरुत्त्वन्तश्च सहिता भास्वन्तो हेममालिनः ॥ २.७.७ ॥
The perfected ones and the divine sages, the Sādhyas and the groups of gods, together with the Maruts, the radiant ones wearing golden garlands.
2.7.8
एते सानुचराः सर्वे दिव्यरूपाः स्वलङ्कृताः ।
उपासते महात्मान देवराजमरिन्दमम् ॥ २.७.८ ॥
All of these, with their attendants, divine in form and finely adorned, attend upon the great-souled king of the gods, the enemy-subduer.
2.7.9
तथा देवर्षयः सर्वे पार्ते शक्रमुपासते ।
अमला धूतपाप्मानो दीप्यमाना इवाग्नयः ॥ २.७.९ ॥
Likewise all the divine sages … attend upon Śakra, stainless, their sins shaken off, shining like fires.
2.7.10
तेजस्विनः सोमसुतो विशोका विगतज्वराः ।
पराशरः पर्वतश्च तथा सावर्णिगालवौ ॥ २.७.१० ॥
The radiant son of Soma, free from sorrow and free from fever; Parāśara, Parvata, Sāvarṇi and Gālava.
2.7.11
एकतश्च द्वितश्चैव त्रितश्चैव महामतिः ।
शङ्खश्च लिखितश्चैव तथा गौरशिरा मुनिः।
दुर्वासाः क्रोधनः श्येनस्तथा दीर्घतमा मुनिः ॥ २.७.११ ॥
Ekata, Dvita, and the great-minded Trita; Śaṅkha, Likhita, and the sage Gauraśiras; the wrathful Durvāsas, Śyena, and the sage Dīrghatamas.
2.7.12
पवित्रपाणिः सावर्णिर्याज्ञवल्क्योऽथ भालुकिः ।
उद्दालकः श्वेतकेतुस्ताण्डो भाण्डायनिस्तथा ॥ २.७.१२ ॥
Sāvarṇi of the pure hands, Yājñavalkya, and Bhālukī; Uddālaka, Śvetaketu, Tāṇḍa, and Bhāṇḍāyani as well.
2.7.13
हविष्मांश्च गरिष्ठश्च हरिश्चन्द्रश्च पार्थिवः ।
हृद्यश्चोदरशाण्डिल्यः पाराशर्यः कृषीवलः ॥ २.७.१३ ॥
Haviṣmān, Gariṣṭha, the king Hariścandra, Hṛdya, Udaraśāṇḍilya, the son of Parāśara, and Kṛṣīvala,
2.7.14
वातस्कन्धो विशाखश्च विधाता काल एव च ।
करालदन्तस्त्वष्टा च विश्वकर्मा च तुम्बुरुः ॥ २.७.१४ ॥
Vātaskandha, Viśākha, Vidhātṛ, Kāla, Karāladanta, Tvaṣṭṛ, Viśvakarmā and Tumburu,
2.7.15
अयोनिजा योनिजाश्च वायुभक्षा हुताशिनः ।
ईशानं सर्वलोकस्य वज्रिणं समुपासते ॥ २.७.१५ ॥
Those born from no womb and those born from a womb, air-eaters and fire-offerers alike, worship the lord of all worlds, the wielder of the thunderbolt.
2.7.16
सहदेवः सुनीथश्च वाल्मीकिश्च महातपाः ।
समीकः सत्यवाक्चैव प्रचेताः सत्यसङ्गरः ॥ २.७.१६ ॥
Sahadeva, Sunītha, the great ascetic Vālmīki, Samīka, Satyavāk, Pracetas, and Satyasaṅgara,
2.7.17
मेधातिथिर्वामदेवः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ।
मरुत्तश्च मरीचिश्च स्थाणुश्चात्र महातपाः ॥ २.७.१७ ॥
Medhātithi, Vāmadeva, Pulastya, Pulaha, Kratu, Marutta, Marīci, and here the great ascetic Sthāṇu,
2.7.18
कक्षीवान्गौतमस्तार्क्ष्यस्तथा वैश्वानरो मुनिः ।
मुनिः कालकवृक्षीय आश्राव्योऽथ हिरण्मयः ॥ २.७.१८ ॥
Kakṣīvān, Gautama, Tārkṣya, the sage Vaiśvānara, the sage Kālakavṛkṣīya, Āśrāvya, and Hiraṇmaya,
2.7.19
संवर्तो देवहव्यश्च विष्वक्सेनश्च वीर्यवान् ।
दिव्या आपस्तथौषध्यः श्रद्धा मेधा सरस्वती ॥ २.७.१९ ॥
Saṃvarta, Devahavya, the mighty Viṣvaksena, the divine waters, the herbs, faith, intellect and Sarasvatī.
2.7.20
अर्थो धर्मश्च कामश्च विद्युतश्चैव पाण्डव ।
जलवाहास्तथा मेघा वायवः स्तनयित्नवः ॥ २.७.२० ॥
Wealth, righteousness and desire, and lightning too, O Pāṇḍava; the water-bearing clouds, the winds, and the thundering clouds.
2.7.21
प्राचीदिग्यज्ञवाहाश्च पावकाः सप्तविंशतिः ।
अग्नीषोमौ तथेन्द्राग्नी मित्रश्च सविताऽर्यमा ॥ २.७.२१ ॥
The sacrifice-bearers of the eastern quarter and the twenty-seven fires; Agni-Soma, likewise Indra-Agni, Mitra, Savitṛ and Aryaman.
2.7.22
भगो विश्वे साध्याश्च गुरुः शुक्रस्तथैव च ।
विश्वावसुश्चित्रसेनः सुमनस्तरुणस्तथा ॥ २.७.२२ ॥
Bhaga, the Viśvedevas and the Sādhyas, Guru and Śukra, likewise Viśvāvasu, Citrasena, Sumanas and Taruṇa.
2.7.23
यज्ञाश्च दक्षिणाश्चैवं ग्रहास्तोभाश्च भारत ।
यज्ञवाहाश्च ये मन्त्राः सर्वे तत्र समासते ॥ २.७.२३ ॥
The sacrifices and sacrificial fees, likewise the planets and the chants, O Bhārata; and all the mantras that bear the sacrifice dwell there.
2.7.24
तथैवाप्सरसो राजन् रम्भोर्वश्यथ मेनका ।
घृताची पञ्चचूडा च विप्रचित्तिपुरोगमाः ॥ २.७.२४ ॥
Likewise the Apsarases, O king: Rambhā, Urvaśī, Menakā, Ghṛtācī, Pañcacūḍā, and those led by Vipracitti.
2.7.25
विद्याधराश्च राजेन्द्र गन्धर्वाश्च मनोरमाः ।
नृत्यवादित्रगीतैश्च हास्यैश्च विविधैरपि ॥ २.७.२५ ॥
O lord of kings, the Vidyādharas and the charming Gandharvas, with dance, instruments, song and also with many kinds of laughter,
2.7.26
रमयन्ति स्म नृपते देवराजं शतक्रतुम् ।
स्तुतिभिर्मङ्गलैश्चैव वस्तुवन्तः कर्मभिस्तथा ॥ २.७.२६ ॥
O king, they delighted Indra, king of the gods, the one of a hundred sacrifices, with praises and auspicious words, and likewise by recounting his deeds.
2.7.27
विक्रमैश्च महात्मानं बलवृत्रनिषूदनम् ।
ब्रह्मराजर्षयश्चैव सर्वे देवर्षयस्तथा ॥ २.७.२७ ॥
And with valorous deeds they delighted the great-souled Indra, slayer of Bala and Vṛtra; likewise all the brahmarṣis, royal sages and divine sages.
2.7.28
विमानैर्विविधैर्दिव्यैर्दीप्यमाना इवाग्नयः ।
स्रग्विणो भूषिताः सर्वे यान्ति चायान्ति चापरे ॥ २.७.२८ ॥
Shining like fires in various divine celestial chariots, all garland-wearing and adorned, some go and some come, and others likewise.
2.7.29
बृहस्पतिश्च शुक्रश्च नित्यमास्तां हि तत्र वै ।
एते चान्ये च बहवो महात्मानो यतव्रताः ॥ २.७.२९ ॥
Bṛhaspati and Śukra were always there indeed; these, and many other great-souled ones firm in their vows.
2.7.30
विमानैश्चन्द्रसङ्काशैः सोमवत्प्रियदर्शनाः ।
ब्रह्मणो वचनाद्राजन्भृगुः सप्तर्षयस्तथा ॥ २.७.३० ॥
With celestial chariots resembling the moon, pleasing to behold like Soma, O king, by the word of Brahmā, Bhṛgu and the seven sages likewise.
2.7.31
एषा सभा मया राजन्दृष्टा पुष्करमालिनी ।
शतक्रतोर्महाबाहो याम्यामपि सभां शृणु ॥ २.७.३१ ॥
O king, I have seen this assembly hall called Puṣkaramālinī. O mighty-armed one, now listen also to the assembly hall of Yama.