マハーバーラタ · 章 2.71
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.71.1
ततः प्रववृते यज्ञो धर्मराजस्य धीमतः ।
शान्तविघ्नार्हणक्षोभो महर्षिगणसङ्कुलः ॥ २.७१.१ ॥
そこで賢明な法王（ユディシュティラ）の祭式が始まった。障害は静まり、供養とざわめきに満ち、大仙人の群れで溢れていた。
2.71.2
तं तु यज्ञं महाबाहुरासमाप्तेर्जनार्दनः ।
ररक्ष भगवाञ्छौरिः शार्ङ्गचक्रगदाधरः ॥ २.७१.२ ॥
祭式が完成するまで、大腕のジャナールダナ（クリシュナ）がそれを守護した。シャールンガ弓、円盤、棍棒を持つ、世尊にして シューラの子である。
2.71.3
तस्मिन्यज्ञे प्रवृत्ते तु वाग्मिनो हेतुवादिनः ।
हेतुवादान्बहून्प्राहुः परपक्षजिगीषवः ॥ २.७१.३ ॥
その祭式が進行している間、雄弁な論者たちは対立する側を征服しようと、多くの論証を述べた。
2.71.4
ददृशुस्ते नृपतयो यज्ञस्य विधिमुत्तमम् ।
उपेन्द्रस्येव विहितं सहदेवेन भारत ॥ २.७१.४ ॥
その諸王は祭式の最高の配置を見た。まるでウペーンドラ（ヴィシュヌ）のために定められたかのように、サハデーヴァが整えたものであった、バーラタよ。
2.71.5
तद्यज्ञे न्यवसन्राजन्ब्राह्मणा भृशमुत्सुकाः ।
कथयन्तः कथाः पुण्याः पश्यन्तो नटनर्तकान् ॥ २.७१.५ ॥
王よ、そのとき婆羅門たちは大いに熱心にその祭式に留まり、聖なる物語を語り、俳優や舞踊家を眺めていた。
2.71.6
ददृशुस्तोरणान्यत्र हेमतालमयानि च ।
दीप्तभास्करतुल्यानि प्रदीप्तानीव तेजसा ॥ २.७१.६ ॥
そこで彼らは、黄金と棕櫚で作られた門を見た。燃え上がる太陽に等しく、まるで自らの輝きで燃えているかのようであった。
2.71.7
स यज्ञस्तोरणैस्तत्र ग्रहैर्द्योरिव सम्बभौ ।
शय्यासनविहारांश्च सुबहून्रत्नसंवृतान् ॥ २.७१.७ ॥
そこでは、その祭祀が門楼によって、星々によって天空のように輝き、宝石で覆われた多くの寝台・座席・遊楽の場がそなえられていた。
2.71.8
घटान्पात्रीकटाहानि कलशानि समन्ततः ।
न ते किञ्चिदसौवर्णमपश्यंस्तत्र पार्थिवाः ॥ २.७१.८ ॥
壺、器、釜、水瓶があたりに満ちていた。そこで王たちは、それらの中に金でないものを何一つ見なかった。
2.71.9
भुञ्जानानां च विप्राणां स्वादुभोज्यैः पृथग्विधैः ।
अनिशं श्रूयते तत्र मुदितानां महात्मनाम् ॥ २.७१.९ ॥
そこでは喜びに満ちた大いなる魂の婆羅門たちが、様々な美味な食物を食べており、その声は絶えず聞こえていた。
2.71.10
दीयतां दीयतामेषां भुज्यतां भुज्यतामिति ।
एवम्प्रकाराः सञ्जल्पाः श्रूयन्ते तत्र नित्यशः ॥ २.७१.१० ॥
「与えよ、与えよ」「食べさせよ、食べさせよ」――そのような声がそこでは絶えず聞こえていた。
2.71.11
ओदनानां विकाराणि स्वादूनि च बहूनि च ।
विविधआनि च भक्ष्याणि पेयानि मधुराणि च ॥ २.७१.११ ॥
飯から作った多くの美味な料理、様々な食べ物、甘い飲み物もあった。
2.71.12
ददुर्द्विजानां सततं राजप्रेष्या महाध्वरे ।
पूर्णे शतसहस्रे तु विप्राणां भुञ्जतां तदा ॥ २.७१.१२ ॥
大祭祀では王の従者たちが再生族に絶えず施し続け、数十万の婆羅門が食事をしているときにも。
2.71.13
स्थापितस्तत्र सञ्ज्ञार्थं शङ्खोऽध्मायत नित्यशः ।
मुहुर्मुहुः प्रणादस्तु तस्य शङ्खस्य भारत ॥ २.७१.१३ ॥
そこには合図のために法螺貝が据えられ、絶えず何度も吹き鳴らされた。バーラタよ、その法螺貝の音が繰り返し響いた。
2.71.14
उत्तमः श्रूयते शब्दः श्रुत्वा विस्मयमागमन् ।
एवं प्रवृत्ते यज्ञे तु तुष्टपुष्टजनायुते ॥ २.७१.१४ ॥
高らかな音が聞こえ、それを聞いて人々は驚嘆した。このように供犠が始まると、そこは満ち足りて肥えた人々で溢れていた。
2.71.15
अन्नस्य बहुशो राजन्नुत्सेधाः पर्वतोपमाः ।
दधिकुल्याश्च ददृशुः सर्पिषश्च ह्रदाञ्जनाः ॥ २.७१.१५ ॥
王よ、山のような食物の山が幾つもあり、人々のための凝乳の川や酥油の池が見えた。
2.71.16
जम्बूद्वीपो हि सकलो नानाजनपदायुतः ।
राजन्नदृश्यतैकस्थो राज्ञस्तस्मिन्महाक्रतौ ॥ २.७१.१६ ॥
王よ、多くの国々に満ちた全閻浮洲が、その大供犠において王のもとに一か所に集まっているのが見えた。
2.71.17
तत्र राजसहस्राणि पुरुषाणां ततस्ततः ।
गृहीत्वा धनमाजग्मुस्तस्य राज्ञो महाक्रतौ ॥ २.७१.१७ ॥
そこへ、あちこちから何千もの王や人々が財宝を携えて、その王の大供犠にやって来た。
2.71.18
राजानः स्रग्विणश्चैव संमृष्टमणिकुण्डलाः ।
तान्परीविविषुर्विप्राञ्छतशोऽथ सहस्रशः ॥ २.७१.१८ ॥
花輪を身に着け、磨かれた宝玉の耳飾りをつけた王たちが、何百、何千のバラモンに給仕した。
2.71.19
विविधान्यन्नपानानि लेह्यानि विविधानि च ।
तेषां नृपोपभोग्यानि ब्राह्मणेभ्यो ददुः स्म ते ॥ २.७१.१९ ॥
彼らは、王が享受するにふさわしい種々の食べ物・飲み物と、舐めて食べる様々な菓子をバラモンに施した。
2.71.20
नानाविधानि भक्ष्याणि स्वादुपुष्पफलानि च ।
गुलानि स्वादुक्षौद्राणि ददुस्ते ब्राह्मणेषु वै ॥ २.७१.२० ॥
彼らは、種々の食べ物、甘い花と果実、糖蜜の菓子、甘い蜂蜜をバラモンに施した。
2.71.21
एतानि सततं भुक्त्वा तस्मिन्यज्ञे द्विजातयः ।
परां प्रीतिं ययुः सर्वे मोदमानास्ततस्ततः ॥ २.७१.२१ ॥
その祭祀でこれらを絶えず食べ、すべての再生族は無上の喜びを得て、喜びながらあちこちをさまよった。
2.71.22
एवं प्रमुदितं सर्वं बहुशो धनधान्यवत् ।
यज्ञवाटं नृपा दृष्ट्वा विस्मयं परमं ययुः ॥ २.७१.२२ ॥
このように万事が様々に喜びに満ち、富と穀物にあふれているのを見て、王たちは祭場を見て大いに驚嘆した。
2.71.23
यथाबद्धूयमानाग्निं राजसूयं महाक्रतुम् ।
पाण्डवस्य यथाशास्त्रं जुहुवुः सर्वयाजकाः ॥ २.७१.२३ ॥
規定どおりに火が燃やされ、パーンドゥの子らの大いなるラージャスーヤ祭で、すべての祭官は聖典に定められたとおりに供物を捧げた。
2.71.24
व्यासधौम्यादयः सर्वे विधिवत्षोडशर्त्विजः ।
स्वस्वकर्माणि चक्रुस्ते पाण्डवस्य महाक्रतौ ॥ २.७१.२४ ॥
ヴィヤーサ、ダウミヤらすべての十六人の祭官は、規定どおりそれぞれの務めを、パーンドゥの子の大祭で果たした。
2.71.25
नाषडङ्गविदत्रासीत्सदस्यो नाबहुश्रुतः ।
नाव्रतो नानुपाध्यायो न पापो नाक्षमो द्विजः ॥ २.७१.२५ ॥
その集会には、六つのヴェーダ補助学に通じない者、博学でない者、誓戒を持たない者、師のない者、罪深い者、忍耐のない者は一人もいなかった。そのような再生族も一人もいなかった。
2.71.26
न तत्र कृपणः कश्चिद्दरिद्रो न बभूव ह ।
क्षुधितो दुःखितो वापि प्राकृतो वापि मानुषः ॥ २.७१.२६ ॥
そこには吝嗇な者も貧しい者もおらず、飢えた者、苦しむ者、あるいは普通の人間さえもいなかった。
2.71.27
भोजनं भोजनार्थिभ्यो दापयामास सर्वदा ।
सहदेवो महातेजाः सततं राजशासनात् ॥ २.७१.२७ ॥
大いなる威光のサハデーヴァは、王の命により、食を求める者たちに絶えず食事を与えさせた。
2.71.28
संस्तरे कुशलाश्चापि सर्वकर्माणि याजकाः ।
दिवस दिवसे चक्रुर्यथाशास्त्रार्थचक्षुषः ॥ २.७१.२८ ॥
祭壇の場では熟練の祭官たちが、聖典の意味を眼として、日ごとに一切の祭儀を行った。
2.71.29
ब्राह्मणा देवशास्त्रज्ञः कथाश्चक्रुश्च सर्वतः ।
रेमिरे च कथान्ते तु सर्वे तस्मिन्महाक्रतौ ॥ २.७१.२९ ॥
神々の聖典に通じたバラモンたちがあちこちで物語を語り、その物語の終わりに、あの大祭に集う人々は皆喜んだ。
2.71.30
सा वेदिर्वेदसम्पन्नैर्देवद्विजमहर्षिभिः ।
बभासे तदा कीर्णा नक्षत्रैर्द्यौरिवामला ॥ २.७१.३० ॥
ヴェーダに満ちた神々、再生族、大仙たちで満ちたその祭壇は、星々で飾られた清らかな空のように輝いた。
2.71.31
पाण्डित्यदर्शनार्थाय केचन द्विजसत्तमाः ।
तर्कार्थमागताः केचित्केचिद्विद्याभिमानिनः ॥ २.७१.३१ ॥
最も優れた再生者たちの中には、学識を示すために来た者、論議のために来た者、そして自らの学問を誇る者がいた。
2.71.32
केचिद्दिदृक्षया केचिद्भीत्या राज्ञः प्रतापिनः ।
सर्वेऽप्यवभृथस्नाता याजकाः केचन द्विजाः ॥ २.७१.३२ ॥
見たいという思いから来た者もいれば、威勢ある王への恐れから来た者もいた。全員がアヴァブリタ沐浴を終えており、中には祭官のバラモンもいた。
2.71.33
ततो वै हेमयूपांश्च सर्वरत्नसमाचितान् ।
शोभार्थं कारयामास सहदेवो महाद्युतिः ॥ २.७१.३३ ॥
それから、大いに輝くサハデーヴァは、荘厳のために、あらゆる宝玉で飾られた黄金の祭柱を作らせた。
2.71.34
ददृशुस्तोरणान्यत्र हेमतालमयानि च ।
स यज्ञस्तोरणैस्तैश्च ग्रहैर्द्योरिव सम्बभौ ॥ २.७१.३४ ॥
そこには黄金の棕櫚の木を模したアーチが見られ、その祭祀はアーチと星々によって空のように輝いた。
2.71.35
तालानां तोरणैर्हैमैर्दान्तैरिव दिशागजैः ।
दिक्षु सर्वासु विन्यस्तैस्तेजोभिर्भास्करैर्यथा ॥ २.७१.३५ ॥
四方に据えられた黄金の棕櫚のアーチは、牙を持つ方位象のようで、太陽のような輝きを放っていた。
2.71.36
सकिरीटैर्नृपैश्चैव शुशुभे तत्सदस्तदा ।
देवैर्दिव्यैश्च यक्षैश्च उरगैर्दिव्यमानुषैः ॥ २.७१.३६ ॥
そのとき、その集会は冠を戴く王たち、神聖な天神、ヤクシャ、ナーガ、神聖な人間たちによって輝いた。
2.71.37
विद्याधरगणैः कीर्णः पाण्डवस्य महात्मनः ।
स राजसूयः शुशुभे धर्मराजस्य धीमतः ॥ २.७१.३७ ॥
ヴィディヤーダラの群れに満たされたその王スーヤ祭は、偉大な心のパーンドゥの子、賢明な法王のものとして輝いた。
2.71.38
गन्धर्वगणसङ्कीर्णः शोभितोऽप्सरसां गणैः ।
देवैर्मुनिगणैर्यक्षैर्देवलोक इवापरः ॥ २.७१.३८ ॥
ガンダルヴァの群れに満ち、アプサラスの群れに飾られたその祭祀は、神々、聖者、ヤクシャとともに、もう一つの神界のようであった。
2.71.39
स किम्पुरुषगीतैश्च किन्नरैरुपशोभितः ।
नारदश्च जगौ तत्र तुम्बुरुश्च महाद्युतिः ॥ २.७१.३९ ॥
その祭祀はキンプルシャの歌とキンナラに飾られていた。そこでナーラダと大光輝のトゥンブルが歌った。
2.71.40
विश्वासुश्चित्रसेनस्तथाऽन्ये गीतकोविदाः ।
रमयन्ति स्म तान्सर्वान्यज्ञकर्मान्तरेष्वथ ॥ २.७१.४० ॥
ヴィシュヴァーシュ、チトラセーナ、そして歌に秀でた他の者たちは、祭儀の合間に皆を楽しませた。
2.71.41
तत्र चाप्सरसः सर्वाः सुन्दर्यः प्रियदर्शनाः ।
ननृतुश्च जगुश्चात्र नित्यं कर्मान्तरेष्वथ ॥ २.७१.४१ ॥
そこでは、美しく見目麗しいアプサラスたちが皆、踊り歌った。祭儀の合間には、絶えず舞い歌い続けた。
2.71.42
इतिहासपुराणानि आख्यानानि च सर्वशः ।
ऊचुर्वै शब्दशास्त्रज्ञा नित्यं कर्मान्तरेष्वथ ॥ २.७१.४२ ॥
史伝、プラーナ、そしてあらゆる物語が、文法と言語学に通じた学者たちによって、祭儀の合間に絶えず語られた。
2.71.43
भेर्यश्च मुरजाश्चैव मड्डुका गोमुखाश्च ये ।
शृङ्गवंशाम्बुजा वीणाः श्रूयन्ते स्म सहस्रशः ॥ २.७१.४३ ॥
ケトルドラム、太鼓、小太鼓、牛の顔の形をした角笛、そして法螺貝、笛、蓮の形の楽器、ヴィーナーが、幾千となく響いていた。
2.71.44
लोकेऽस्मिन्सर्वविप्राश्च वैश्याः शूद्रा नृपादयः ।
सर्वे म्लेच्छाः सर्वगणास्त्वादिमध्यान्तजास्तथा। ॥ २.७१.४४ ॥
この世のすべてのバラモン、ヴァイシャ、シュードラ、王など、すべての異民族、すべての集団、そして始まり・中間・終わりから生まれた者たちも同様であった。
2.71.45
नानादेशसमुद्भूतैर्नानाजातिभिरागतैः ।
पर्याप्त इव लोकोऽयं युधिष्ठिरनिवेशने ॥ २.७१.४५ ॥
様々な国に生まれ、様々な種姓から来た人々によって、この世界はユディシュティラの住まいにいっぱいになったかのようであった。
2.71.46
भीष्मद्रोणादयः सर्वे कुरवः ससुयोधनाः ।
वृष्णयश्च समग्राश्च पाञ्चालाश्चापि सर्वशः ॥ २.७१.४६ ॥
ビーシュマ、ドローナなど全てのクル族、スヨーダナとともに。ヴリシュニ族の全員、そしてパーンチャーラ族も皆。
2.71.47
यज्ञेऽस्मिन्सर्वकर्माणि चक्रुर्दासा इव क्रतौ ।
एवं प्रवृत्तो यज्ञः स धर्मराजस्य धीमतः ॥ २.७१.४७ ॥
この供犠では、彼らは皆、祭式で召使いのようにあらゆる務めを果たした。こうして賢明な法王の供犠は進んでいった。
2.71.48
शुशुभे च महाबाहो सोमस्येव क्रतुर्यथा ।
वस्त्राणि कम्बलांश्चैव प्रावारांश्चैव सर्वदा ॥ २.७१.४८ ॥
おお、大腕の者よ！その供犠はソーマの祭式のように輝いた。衣服、毛布、外套がいつも配られていた。
2.71.49
निष्कहेमजभाण्डानि भूषणानि च सर्वशः ।
प्रददौ तत्र विप्राणां धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ २.७१.४९ ॥
そこで法王ユディシュティラは、バラモンたちに金の器、金貨、装身具をあらゆる種類にわたって施した。
2.71.50
यानि तत्र महीपालैर्लब्धवान्भरतर्षभः ।
तानि सर्वाणि रत्नानि ब्राह्मणानां ददौ तदा ॥ २.७१.५० ॥
バラタ族の雄牛が王たちから得たそこの宝石はすべて、その時バラモンたちに施された。