ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.103
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.103.1
किमर्थं सहसा विन्ध्यः प्रवृद्धः क्रोधमूर्च्छितः ।
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं विस्तरेण महामुने ॥ ३.१०३.१ ॥
ਵਿੰਧਿਆ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਅਚਾਨਕ ਵਧ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਮੂਰਛਿਤ ਹੋ ਗਿਆ? ਹੇ ਮਹਾਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਇਹ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
3.103.2
अद्रिराजं महाघोरं रमेरुं कनकपर्वतम् ।
उदयास्तमने भानुः प्रदक्षिणमवर्तत ॥ ३.१०३.२ ॥
ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਪਰਬਤਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਰਮੇਰੂ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਪਰਬਤ; ਉਦੈ ਅਤੇ ਅਸਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸੂਰਜ ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।
3.103.3
तं तु दृष्ट्वा तथा विन्ध्य शैलः सूर्यमथाब्रवीत् ।
यथा हि मेरुर्भवता नित्यशः परिगम्यते ॥ ३.१०३.३ ॥
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਵਿੰਧਿਆ ਪਰਬਤ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੂ ਦੀ ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋ…"
3.103.4
प्रदक्षिणश्च क्रियते मामेवं करु भास्कर ।
एवमुक्तस्ततः सूर्यः शैलेन्द्रं प्रत्यभापत ॥ ३.१०३.४ ॥
"ਹੇ ਭਾਸਕਰ, ਮੇਰੀ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ ਕਰ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨੇ ਪਰਬਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
3.103.5
नाहमात्मेच्छया शैल करोम्येनं प्रदक्षिणम् ।
एष मार्गः प्रदिष्टो मे येनेदं निर्मितं जगत् ॥ ३.१०३.५ ॥
"ਹੇ ਪਰਬਤ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇਹ ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਜਿਸ ਰਾਹ ਨਾਲ ਇਹ ਜਗਤ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਉਹੀ ਰਾਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਨਿਯਤ ਹੈ।"
3.103.6
एवमुक्तस्ततः क्रोधात्प्रवृद्धः सहसाऽचलः ।
सूर्याचन्द्रमसोर्मार्गं रोद्धुमिच्छन्परंतप ॥ ३.१०३.६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਅਚਲ ਪਰਬਤ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਵਧ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਰਾਹ ਰੋਕਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
3.103.7
ततो देवाः सहिताः सर्व एव ।
सेन्द्राः समागम्य महाद्रिराजम्।
निवारयामासुरुपायतस्तं ।
न च स्म तेषां वचनं चकार ॥ ३.१०३.७ ॥
ਫਿਰ ਇੰਦਰ ਸਹਿਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਪਰਬਤਰਾਜ ਨੂੰ ਅਨੇਕ ਉਪਾਵਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕਣ ਲੱਗੇ; ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਮੰਨੀ।
3.103.8
अथाभिजग्मुर्मुनिमाश्रमस्थं ।
तपस्विनं धर्मभृतां वरिष्ठम्।
अगस्त्यमत्यद्भुतवीर्यदीप्तं ।
तं चार्थमूचुः सहिताः सुरास्ते ॥ ३.१०३.८ ॥
ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਦਭੁਤ ਤੇਜ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਤਪਸਵੀ ਅਗਸਤਿਆ ਮੁਨੀ ਕੋਲ ਗਏ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਦੱਸਿਆ।
3.103.9
सूर्याचन्दर्मसोर्मार्गं नक्षत्राणां गतिं तथा ।
शैलराजो वृणोत्येप विन्ध्यः क्रोधवशानुगः ॥ ३.१०३.९ ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋਇਆ ਇਹ ਪਰਬਤਰਾਜ ਵਿੰਧਿਆ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਮਾਰਗ ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
3.103.10
तं निवारयितुं शक्तो नान्यः कश्चिद्द्विजोत्तम ।
ऋते त्वां हि महाभाग तस्मादेनं निवारय ॥ ३.१०३.१० ॥
ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ, ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਮਹਾਭਾਗ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕੋ।
3.103.11
तच्छ्रुत्वा वचनं विप्रः सुराणां शैलमभ्यगात् ।
सोभिगम्याब्रवीद्विन्ध्यं सदारः समुपस्थितः ॥ ३.१०३.११ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਉਸ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਬਤ ਵੱਲ ਗਏ; ਪਤਨੀ ਸਹਿਤ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿੰਧਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
3.103.12
मार्गमिच्छाम्यहं दत्तं भवता पर्वतोत्तम ।
दक्षिणामभिगन्तास्मि दिशे कार्येण केनचित् ॥ ३.१०३.१२ ॥
ਹੇ ਪਰਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ, ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਰਸਤਾ ਦਿਓ; ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਲਈ ਮੈਂ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।
3.103.13
यावदागमनं मह्यं तावत्त्वं प्रतिपालय ।
निवृत्ते मयि शैलेन्द्र ततो वर्धस्व कामतः ॥ ३.१०३.१३ ॥
ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਨਾ ਆਵਾਂ, ਤਦ ਤੱਕ ਤੂੰ ਉਡੀਕ ਕਰ। ਹੇ ਪਰਬਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਮੇਰੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਧੀਂ।
3.103.14
एवं स समयं कृत्वाविन्ध्येनामित्रकर्शन ।
अद्यापि दक्षिणाद्देशाद्वारुणिर्न निवर्तते ॥ ३.१०३.१४ ॥
ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਧਿਆ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਕੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅੱਜ ਵੀ ਦੱਖਣ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਏ।
3.103.15
विन्ध्योऽपितद्भयाद्राजन्कुञ्चिताङ्गो न वर्धते ।
अगस्त्यस्य प्रभावेण यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ ३.१०३.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਵਿੰਧਿਆ ਵੀ ਝੁਕੇ ਹੋਏ ਅੰਗ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਨਹੀਂ। ਅਗਸਤਿ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਇਹ ਹੋਇਆ; ਉਸੇ ਬਾਰੇ ਤੂੰ ਮੈਥੋਂ ਪੁੱਛ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
3.103.16
कालेयास्तु यथा राजन्सुरैः सर्वैर्निषूदिताः ।
अगस्त्याद्वरमासाद्य तन्मे निगदतः शृणु ॥ ३.१०३.१६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਗਸਤਿ ਤੋਂ ਵਰ ਲੈ ਕੇ ਕਾਲੇਯ ਦੈਂਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਿਵੇਂ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਇਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਸੁਣ।
3.103.17
त्रिदशानां वचः श्रुत्वा मैत्रावरुणिरब्रवीत् ।
किमर्थमभियाता स्थ वरं मत्तः कमिच्छथ ॥ ३.१०३.१७ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਤ੍ਰਾਵਰੁਣੀ (ਅਗਸਤਿ) ਬੋਲੇ, 'ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੋ? ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਕਿਹੜਾ ਵਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ?'
3.103.18
एवमुक्तास्ततस्तेन देवता मुनिमब्रुवन् ।
सर्वे प्राञ्जलयो भूत्वा पुरन्दरपुरोगमाः ॥ ३.१०३.१८ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਪੁਰੰਦਰ (ਇੰਦਰ) ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।
3.103.19
एवं त्वयोच्छाम कृतं हि कार्यं ।
महार्णवं पीयमानं महात्मन्।
ततो वधिष्याम सहानुबन्धा-
न्कालोपसृष्टान्सुरविद्विषस्तान् ॥ ३.१०३.१९ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪ ਦੇ ਮਹਾਰਣਵ ਪੀ ਲੈਣ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਕਾਰਜ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ। ਫਿਰ ਕਾਲ ਦੇ ਵੱਸ ਪਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਚਰਾਂ ਸਹਿਤ ਮੈਂ ਮਾਰਾਂਗਾ।
3.103.20
त्रिदशानां वचः श्रुत्वा तथेति मुनिरब्रवीत् ।
करिष्ये भवतां कामं लोकानां च महत्सुखम् ॥ ३.१०३.२० ॥
ਤ੍ਰਿਦਸ਼ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਮੁਨੀ ਬੋਲੇ, 'ਐਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ।' ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਸੁਖ ਵੀ ਦੇਵਾਂਗਾ।
3.103.21
एवमुक्त्वा ततोऽगच्छत्समुद्रं सरितांपतिम् ।
ऋषिभिश्च तपःसिद्धै सार्धं देवैश्च सुव्रत ॥ ३.१०३.२१ ॥
ਇਉਂ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਪ ਨਾਲ ਸਿੱਧ ਹੋਏ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਹੇ ਸੁਵ੍ਰਤ।
3.103.22
मनुष्योरगगन्धर्वयक्षकिंपुरुषास्तथा ।
अनुजग्मुर्महात्मानं द्रष्टुकानास्तदद्भुतम् ॥ ३.१०३.२२ ॥
ਮਨੁੱਖ, ਸੱਪ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਕਿੰਪੁਰਸ਼ ਵੀ ਉਸ ਅਦਭੁਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪਏ।
3.103.23
ततोऽभ्यगच्छन्सहिताः समुद्रं भीमनिःखनम् ।
नृत्यन्तमिव चोर्मीभिर्वल्गन्तमिव वायुना ॥ ३.१०३.२३ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜਦੇ ਉਸ ਸਮੁੰਦਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਹ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਨੱਚਦਾ ਅਤੇ ਹਵਾ ਨਾਲ ਛਾਲਾਂ ਮਾਰਦਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ।
3.103.24
हसन्तमिव फेनौघैः स्खलन्तं कन्दरेषु च ।
तानाग्राहसमाकीर्णं नानाद्विजगणान्वितम् ॥ ३.१०३.२४ ॥
ਝੱਗਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਹੱਸਦਾ ਜਾਪਦਾ, ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਠੋਕਰਾਂ ਖਾਂਦਾ, ਤਾਨਾਗ੍ਰਾਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਨਾਨਾ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ।
3.103.25
अगस्त्यसहिता देवाः सगन्धर्वमहारगाः ।
ऋषयश्च महाभागाः समासेदुर्महोदधिम् ॥ ३.१०३.२५ ॥
ਅਗਸਤਯ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਮਹਾਨਾਗ ਅਤੇ ਮਹਾਭਾਗ ਰਿਸ਼ੀ ਮਹਾਸਾਗਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ।