మహాభారతం · అధ్యాయం 3.108
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.108.1
स तु राजा महेष्वासश्चक्रवर्ती महारथः ।
बभूव सर्वलोकस् मनोनयननन्दनः ॥ ३.१०८.१ ॥
ఆ రాజు గొప్ప విలుకాడు, చక్రవర్తి, మహారథుడు; సర్వలోకాల మనసులకు కళ్లకు ఆనందం కలిగించేవాడయ్యాడు.
3.108.2
स शुश्राव महाबाहुः कपिलेन महात्मना ।
पितॄणआं निधनं घोरमप्राप्तिं त्रिदिवस्य च ॥ ३.१०८.२ ॥
ఆ మహాబాహువు మహాత్ముడైన కపిలుని ద్వారా పితృదేవతల భయంకర నాశనాన్ని, స్వర్గప్రాప్తి లేమిని విన్నాడు.
3.108.3
स राज्यं सचिवे न्यस्य हृदयेन विदूयता ।
जगाम हिमवत्पार्श्वं तपस्तप्तुं नरेश्वरः ॥ ३.१०८.३ ॥
ఆ నరేశ్వరుడు రాజ్యాన్ని మంత్రికి అప్పగించి, హృదయంలో బాధపడుతూ తపస్సు చేయడానికి హిమాలయ ప్రాంతానికి వెళ్లాడు.
3.108.4
आरिराधयिषुर्गङ्गां तपसा दग्धकिल्विषः ।
सोऽपश्यत नर्रेष्ठ हिमवन्तं नगोत्तमम् ॥ ३.१०८.४ ॥
గంగను ప్రసన్నం చేసుకోవాలని కోరి, తపస్సుతో పాపాలను కాల్చివేసినవాడు, ఓ నరశ్రేష్ఠుడా, పర్వతోత్తమమైన హిమవంతుని చూశాడు.
3.108.5
शृङ्गैर्बहुविधाकारैर्धातुमद्भिरलंकृतम् ।
पवनालम्बिभिर्मेघैः परिपिक्तं समन्ततः ॥ ३.१०८.५ ॥
అనేక రకాల ఆకారాల శిఖరాలతో, ధాతువులతో నిండి అలంకరించబడినది; గాలిపై ఆధారపడిన మేఘాలతో అన్నివైపులా తడిసినది.
3.108.6
नदीकुञ्जनितम्बैश्च सोदकैरुपशोभितम् ।
गुहाकन्दरसंलीनसिंहव्याघ्रनिषेवितम् ॥ ३.१०८.६ ॥
నదుల గుబురులు, వాలులు, జలాశయాలతో శోభిస్తూ, గుహలు కందరాలలో దాగిన సింహాలు, పులులచే సేవింపబడినది.
3.108.7
शकुनैश्च विचित्राङ्गैः कूजद्भिर्विविधा गिरः ।
भृङ्गराजैस्तथा हंसैर्दात्यूहैर्जलकुक्कुटैः ॥ ३.१०८.७ ॥
విచిత్ర శరీరాలు గల పక్షులు వివిధ స్వరాలతో కూస్తున్నాయి; భృంగరాజులు, హంసలు, దాత్యూహాలు, జలకుక్కుటాలు కూడా ఉన్నాయి.
3.108.8
मयूरैः शतपत्रैश्च जीवंजीवककोकिलैः ।
चकोरैरसितापाङ्गैस्तथा पुत्रप्रियैरपि ॥ ३.१०८.८ ॥
నెమళ్లు, శతపత్రాలు, జీవంజీవకాలు, కోకిలలు, చకోరాలు, నల్లని అంచుల కన్నుల పక్షులు, పుత్రప్రియ పక్షులు కూడా ఉన్నాయి.
3.108.9
जलस्थानेषु रम्येषु पद्मिनीभिश्च संकुलम् ।
सारसानां च मधुरैर्व्याहृतैः समलंकृतम् ॥ ३.१०८.९ ॥
రమ్యమైన జలప్రదేశాలలో పద్మసరస్సులతో నిండి ఉంది; సారస పక్షుల మధుర ధ్వనులతో అలంకరించబడింది.
3.108.10
किन्नरैरप्सरोभिश्च निषेवितशिलातलम् ।
दिग्वारणविषाणाग्रैः समन्ताद्धृष्टपादपम् ॥ ३.१०८.१० ॥
కిన్నరులు, అప్సరసలు దీని శిలాతలాలను సేవిస్తారు; దిగ్గజాల దంతాగ్రాలతో చుట్టూ వృక్షాలు రాపిడికి గురయ్యాయి.
3.108.11
विद्याधरानुचरितं नानारत्नसमाकुलम् ।
विषोल्वणैर्भुजङ्गैश्च दीप्ताजिह्वैर्निषेवितम् ॥ ३.१०८.११ ॥
విద్యాధరులు సంచరించే స్థలం; నానా రత్నాలతో నిండినది; విషంతో భయంకరమైన, మెరిసే నాలుకల పాములు దీనిని సేవిస్తాయి.
3.108.12
क्वचित्कनकसंकाशं क्वचिद्रजतसंनिभम् ।
क्वचिदञ्जनपुञ्जाभं हिमवनतमुपागमत् ॥ ३.१०८.१२ ॥
కొన్నిచోట్ల బంగారంలా, కొన్నిచోట్ల వెండిలా, మరికొన్నిచోట్ల కాటుక రాశిలా మెరిసే హిమవంతుని చేరాడు.
3.108.13
स तु तत्रनरश्रेष्ठस्तपो घोरं समाश्रितः ।
फलमूलाम्बुसंभक्षः सहस्रपरिवत्सरान् ॥ ३.१०८.१३ ॥
అక్కడ ఆ నరశ్రేష్ఠుడు ఘోరమైన తపస్సును ఆశ్రయించాడు; పండ్లు, దుంపలు, నీరు మాత్రమే తింటూ వేయి సంవత్సరాలు.
3.108.14
संवत्सरसहस्रे तु गते दिव्ये महानदी ।
दर्शयामास तं गङ्गा तदा मूर्तिमती स्वयम् ॥ ३.१०८.१४ ॥
దివ్యమైన వేయి సంవత్సరాలు గడిచాక, మహానది గంగ స్వయంగా మూర్తీభవించి అతనికి దర్శనమిచ్చింది.
3.108.15
किमिच्छसि महाराज म्तः किंच ददानि ते ।
तद्ब्रवीहि नरश्रेष्ठ करिष्यामि वचस्तव ॥ ३.१०८.१५ ॥
మహారాజా, నీవు ఏమి కోరుతున్నావు? నీకు నేనేమి ఇవ్వగలను? నరశ్రేష్ఠా, అది చెప్పు, నీ మాట నెరవేరుస్తాను.
3.108.16
एवमुक्तः प्रत्युवाच राजा हैमवतीं नदीम् ।
तदा भगीरथो राजन्प्रणिपत्य कृताञ्जलिः।
पितामहा मे वरदे कपिलेन महानदि ॥ ३.१०८.१६ ॥
ఇలా అడిగిన రాజు భగీరథుడు హైమవతి నదికి బదులిచ్చాడు; రాజా, భగీరథుడు నమస్కరించి, చేతులు జోడించి అన్నాడు: వరదాయినీ, మహానదీ, నా పూర్వులు కపిలునిచే (నశించారు).
3.108.17
अन्वेषमाणास्तुरगं नीता वैवस्वतक्षयम् ।
षष्टिस्तानि सहस्राणि सागराणां महात्मनाम् ॥ ३.१०८.१७ ॥
గుర్రాన్ని వెతుకుతూ వెళ్ళిన ఆ మహాత్ముడైన సాగరుని అరవై వేల మంది కుమారులు వైవస్వతుని లోకానికి తీసుకెళ్లబడ్డారు.
3.108.18
कपिलं देवमासाद्य क्षणेन निधनं गताः ।
तेषामेवं विनष्टानां स्वर्गे वासो न विद्यते ॥ ३.१०८.१८ ॥
కపిల దేవుని చేరగానే వారు క్షణంలో మరణించారు; ఈ విధంగా నశించిన వారికి స్వర్గంలో నివాసం లేదు.
3.108.19
यावत्तानि शरीराणि त्वं जलैर्नाभिषिञ्चसि ।
तावत्तेषां गतिर्नास्ति सागराणां महानदि ॥ ३.१०८.१९ ॥
నీవు ఆ శరీరాలను జలాలతో అభిషేకించనంత వరకు, సాగర పుత్రులకు గతి లేదు, ఓ మహానదీ.
3.108.20
स्वर्गं नय महाभागे मत्पितॄन्सगरात्मजान् ।
तेषामर्थेऽभियाचामि त्वामहं वै महानदि ॥ ३.१०८.२० ॥
ఓ మహాభాగ్యవతీ, నా పూర్వులైన సగరుని పుత్రులను స్వర్గానికి తీసుకువెళ్ళు. వారి కోసం నేను నిన్ను వేడుకుంటున్నాను, ఓ మహానదీ.
3.108.21
एतच्छ्रुत्वा वचो राज्ञो गङ्गा लोकनमस्कृता ।
भगीरथमिदं वाक्यं सुप्रीता समभाषत ॥ ३.१०८.२१ ॥
రాజు ఈ మాటను విని, లోకాలచే నమస్కరింపబడిన గంగ ఎంతో సంతోషించి భగీరథునితో ఈ మాట పలికింది.
3.108.22
करिष्यामि माहाराज वचस्ते नात्र संशयः ।
वेगं तु मम दुर्धार्यं पतन्त्या गगनाच्च्युतम् ॥ ३.१०८.२२ ॥
"ఓ మహారాజా, నీ మాట నెరవేరుస్తాను; ఇందులో సందేహం లేదు. కానీ ఆకాశం నుండి పడుతున్న నా వేగం భరింపరానిది…"
3.108.23
न शक्तस्त्रिषु लोकेषु कश्चिद्धारयितुं नृप ।
अन्यत्र विबुधश्रेष्ठान्नीलकण्ठान्महेश्वरात् ॥ ३.१०८.२३ ॥
ఓ రాజా, మూడు లోకాలలో ఎవ్వరూ దీనిని ధరించలేరు; దేవతలలో శ్రేష్ఠుడు నీలకంఠుడైన మహేశ్వరుడు తప్ప.
3.108.24
तं तोषय रमहाबाहो तपसा वरदं हरम् ।
स तु मां प्रच्युतां देवः शिरसा धारयिष्यति ॥ ३.१०८.२४ ॥
ఓ మహాబాహూ, తపస్సుతో వరదుడైన హరుని సంతోషపెట్టు. ఆ దేవుడు పడుతున్న నన్ను తన శిరస్సుపై ధరిస్తాడు.
3.108.25
स करिष्यति ते रकामं पितॄणां हितकाम्यया ।
तपसाऽऽराधितः शंभुर्भगर्वाँल्लोकभावनः ॥ ३.१०८.२५ ॥
తపస్సుతో ఆరాధించబడిన శంభుడు, భగవంతుడు, లోకాలను పోషించువాడు, పితృదేవతల శ్రేయస్సు కోరి, నీ కోరికను తీర్చుతాడు.
3.108.26
एतच्छ्रुत्वा ततो राजन्महाराजो भगीरथः ।
कैलासं पर्वतं गत्वा तोषयामास शंकरम् ॥ ३.१०८.२६ ॥
ఇది విని, ఓ రాజా, మహారాజు భగీరథుడు కైలాస పర్వతానికి వెళ్లి శంకరుని సంతోషపెట్టాడు.
3.108.27
ततस्तेन समागम्य कालयोगेन केनचित् ।
गह्गावतरणं राजन्नयाचत महीपतिः ॥ ३.१०८.२७ ॥
తరువాత, కాలక్రమంలో అతన్ని కలిసి, ఓ రాజా, ఆ భూపతి గంగావతరణాన్ని యాచించాడు.
3.108.28
अगृह्णाच्च वरं तस्माद्गङ्गाया धारणे नृप ।
स्वर्गे वासं समुद्दिश् पितॄणां स नरोत्तमः ॥ ३.१०८.२८ ॥
ఓ రాజా, ఆయన నుండి గంగను ధరించే వరాన్ని పొందాడు; పితృదేవతలు స్వర్గంలో నివసించాలనే ఉద్దేశంతో ఆ నరోత్తముడు అలా చేశాడు.