മഹാഭാരതം · അധ്യായം 3.108
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.108.1
स तु राजा महेष्वासश्चक्रवर्ती महारथः ।
बभूव सर्वलोकस् मनोनयननन्दनः ॥ ३.१०८.१ ॥
ആ രാജാവ് മഹാധനുർധരനും ചക്രവർത്തിയും മഹാരഥനുമായിരുന്നു; സർവലോകങ്ങളുടെയും മനസ്സിനും കണ്ണിനും ആനന്ദം നൽകുന്നവനായി.
3.108.2
स शुश्राव महाबाहुः कपिलेन महात्मना ।
पितॄणआं निधनं घोरमप्राप्तिं त्रिदिवस्य च ॥ ३.१०८.२ ॥
ആ മഹാബാഹു മഹാത്മാവായ കപിലനിൽ നിന്ന് പിതൃക്കളുടെ ഭയങ്കരമായ നാശവും സ്വർഗപ്രാപ്തിയില്ലായ്മയും കേട്ടു.
3.108.3
स राज्यं सचिवे न्यस्य हृदयेन विदूयता ।
जगाम हिमवत्पार्श्वं तपस्तप्तुं नरेश्वरः ॥ ३.१०८.३ ॥
ആ നരേശ്വരൻ രാജ്യം മന്ത്രിയെ ഏൽപ്പിച്ച്, ഹൃദയം വേദനിച്ചവനായി, തപസ്സു ചെയ്യാൻ ഹിമാലയത്തിന്റെ ഭാഗത്തേക്ക് പോയി.
3.108.4
आरिराधयिषुर्गङ्गां तपसा दग्धकिल्विषः ।
सोऽपश्यत नर्रेष्ठ हिमवन्तं नगोत्तमम् ॥ ३.१०८.४ ॥
ഗംഗയെ പ്രസാദിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, തപസ്സിനാൽ പാപങ്ങൾ ദഹിപ്പിച്ച അവൻ, ഹേ നരശ്രേഷ്ഠാ, പർവതശ്രേഷ്ഠനായ ഹിമവാനെ കണ്ടു.
3.108.5
शृङ्गैर्बहुविधाकारैर्धातुमद्भिरलंकृतम् ।
पवनालम्बिभिर्मेघैः परिपिक्तं समन्ततः ॥ ३.१०८.५ ॥
പല രൂപങ്ങളുള്ള, ധാതുസമ്പന്നമായ ശൃംഗങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, കാറ്റിൽ തങ്ങിനിൽക്കുന്ന മേഘങ്ങളാൽ എല്ലായിടത്തും തളിക്കപ്പെട്ട.
3.108.6
नदीकुञ्जनितम्बैश्च सोदकैरुपशोभितम् ।
गुहाकन्दरसंलीनसिंहव्याघ्रनिषेवितम् ॥ ३.१०८.६ ॥
നദികളുടെ കുഞ്ജങ്ങളാലും ചരിവുകളാലും ജലാശയങ്ങളാലും ശോഭിക്കുന്ന, ഗുഹകളിലും കന്ദരങ്ങളിലും ഒളിച്ചിരിക്കുന്ന സിംഹങ്ങളും വ്യാഘ്രങ്ങളും വസിക്കുന്ന.
3.108.7
शकुनैश्च विचित्राङ्गैः कूजद्भिर्विविधा गिरः ।
भृङ्गराजैस्तथा हंसैर्दात्यूहैर्जलकुक्कुटैः ॥ ३.१०८.७ ॥
വിചിത്രമായ ശരീരമുള്ള പക്ഷികൾ നാനാവിധ സ്വരങ്ങളിൽ കൂവുന്നു; ഭൃംഗരാജന്മാരും ഹംസങ്ങളും ദാത്യൂഹങ്ങളും ജലക്കോഴികളും അവിടെയുണ്ട്.
3.108.8
मयूरैः शतपत्रैश्च जीवंजीवककोकिलैः ।
चकोरैरसितापाङ्गैस्तथा पुत्रप्रियैरपि ॥ ३.१०८.८ ॥
മയിലുകളും ശതപത്രങ്ങളും ജീവംജീവകങ്ങളും കോകിലങ്ങളും ചകോരങ്ങളും കറുത്ത കണ്ണിന്മൂലയുള്ള പക്ഷികളും പുത്രപ്രിയ പക്ഷികളും അവിടെയുണ്ട്.
3.108.9
जलस्थानेषु रम्येषु पद्मिनीभिश्च संकुलम् ।
सारसानां च मधुरैर्व्याहृतैः समलंकृतम् ॥ ३.१०८.९ ॥
മനോഹരമായ ജലസ്ഥലങ്ങളിൽ താമരക്കുളങ്ങൾ നിറഞ്ഞതും സാരസപ്പക്ഷികളുടെ മധുരസ്വരങ്ങളാൽ അലംകൃതവുമാണ്.
3.108.10
किन्नरैरप्सरोभिश्च निषेवितशिलातलम् ।
दिग्वारणविषाणाग्रैः समन्ताद्धृष्टपादपम् ॥ ३.१०८.१० ॥
കിന്നരന്മാരും അപ്സരസ്സുകളും ഇതിന്റെ ശിലാതലങ്ങളിൽ വിഹരിക്കുന്നു; ദിഗ്ഗജങ്ങളുടെ കൊമ്പിൻമുനകളാൽ ചുറ്റിലും മരങ്ങൾ ഉരയ്ക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
3.108.11
विद्याधरानुचरितं नानारत्नसमाकुलम् ।
विषोल्वणैर्भुजङ्गैश्च दीप्ताजिह्वैर्निषेवितम् ॥ ३.१०८.११ ॥
വിദ്യാധരന്മാർ സഞ്ചരിക്കുന്നതും നാനാവിധ രത്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമാണ്; വിഷോഗ്രവും ജ്വലിക്കുന്ന നാക്കുള്ളതുമായ സർപ്പങ്ങളും ഇവിടെ വസിക്കുന്നു.
3.108.12
क्वचित्कनकसंकाशं क्वचिद्रजतसंनिभम् ।
क्वचिदञ्जनपुञ्जाभं हिमवनतमुपागमत् ॥ ३.१०८.१२ ॥
ചിലയിടത്ത് സ്വർണ്ണംപോലെയും ചിലയിടത്ത് വെള്ളിപോലെയും മറ്റൊരിടത്ത് മഷിക്കൂനപോലെയും തിളങ്ങുന്ന ഹിമവാനിൽ അവൻ എത്തി.
3.108.13
स तु तत्रनरश्रेष्ठस्तपो घोरं समाश्रितः ।
फलमूलाम्बुसंभक्षः सहस्रपरिवत्सरान् ॥ ३.१०८.१३ ॥
അവിടെ ആ നരശ്രേഷ്ഠൻ ഘോരമായ തപസ്സ് സ്വീകരിച്ചു; പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും വെള്ളവും മാത്രം ഭക്ഷിച്ച് ആയിരം വർഷം.
3.108.14
संवत्सरसहस्रे तु गते दिव्ये महानदी ।
दर्शयामास तं गङ्गा तदा मूर्तिमती स्वयम् ॥ ३.१०८.१४ ॥
ദിവ്യമായ ആയിരം വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ മഹാനദിയായ ഗംഗ സ്വയം മൂർത്തിയായി അവനു ദർശനം നൽകി.
3.108.15
किमिच्छसि महाराज म्तः किंच ददानि ते ।
तद्ब्रवीहि नरश्रेष्ठ करिष्यामि वचस्तव ॥ ३.१०८.१५ ॥
മഹാരാജാവേ, നീ എന്തിച്ഛിക്കുന്നു? നിനക്ക് ഞാൻ എന്തു തരണം? നരശ്രേഷ്ഠാ, അതു പറയൂ, നിന്റെ വാക്ക് ഞാൻ നിറവേറ്റാം.
3.108.16
एवमुक्तः प्रत्युवाच राजा हैमवतीं नदीम् ।
तदा भगीरथो राजन्प्रणिपत्य कृताञ्जलिः।
पितामहा मे वरदे कपिलेन महानदि ॥ ३.१०८.१६ ॥
ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ട രാജാവ് ഹൈമവതി നദിയോട് മറുപടി പറഞ്ഞു; രാജാവേ, ഭഗീരഥൻ വണങ്ങി കൈകൂപ്പി പറഞ്ഞു: വരദായിനീ, മഹാനദീ, എന്റെ പൂർവ്വികർ കപിലനാൽ (നശിച്ചവരാണ്).
3.108.17
अन्वेषमाणास्तुरगं नीता वैवस्वतक्षयम् ।
षष्टिस्तानि सहस्राणि सागराणां महात्मनाम् ॥ ३.१०८.१७ ॥
കുതിരയെ തിരഞ്ഞുപോയ ആ മഹാത്മാവായ സാഗരന്റെ അറുപതിനായിരം പുത്രന്മാരെ വൈവസ്വതന്റെ ലോകത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
3.108.18
कपिलं देवमासाद्य क्षणेन निधनं गताः ।
तेषामेवं विनष्टानां स्वर्गे वासो न विद्यते ॥ ३.१०८.१८ ॥
കപില ദേവനെ സമീപിച്ചപ്പോൾ അവർ ഒരു നിമിഷം കൊണ്ട് മരിച്ചുവീണു; ഇങ്ങനെ നശിച്ചവർക്ക് സ്വർഗ്ഗത്തിൽ വാസമില്ല.
3.108.19
यावत्तानि शरीराणि त्वं जलैर्नाभिषिञ्चसि ।
तावत्तेषां गतिर्नास्ति सागराणां महानदि ॥ ३.१०८.१९ ॥
നീ ആ ശരീരങ്ങളെ ജലംകൊണ്ട് അഭിഷേകം ചെയ്യാത്തിടത്തോളം അവർക്ക് ഗതിയില്ല, ഹേ മഹാനദീ.
3.108.20
स्वर्गं नय महाभागे मत्पितॄन्सगरात्मजान् ।
तेषामर्थेऽभियाचामि त्वामहं वै महानदि ॥ ३.१०८.२० ॥
ഹേ മഹാഭാഗ്യവതീ, എന്റെ പിതൃക്കളായ സഗരപുത്രന്മാരെ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകൂ. അവർക്കുവേണ്ടി ഞാൻ നിന്നോട് യാചിക്കുന്നു, ഹേ മഹാനദീ.
3.108.21
एतच्छ्रुत्वा वचो राज्ञो गङ्गा लोकनमस्कृता ।
भगीरथमिदं वाक्यं सुप्रीता समभाषत ॥ ३.१०८.२१ ॥
രാജാവിന്റെ ഈ വാക്കു കേട്ട്, ലോകങ്ങളാൽ നമസ്കരിക്കപ്പെട്ട ഗംഗ അത്യന്തം സന്തുഷ്ടയായി ഭഗീരഥനോട് ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
3.108.22
करिष्यामि माहाराज वचस्ते नात्र संशयः ।
वेगं तु मम दुर्धार्यं पतन्त्या गगनाच्च्युतम् ॥ ३.१०८.२२ ॥
"ഹേ മഹാരാജാവേ, നിന്റെ വാക്ക് ഞാൻ നിറവേറ്റും; ഇതിൽ സംശയമില്ല. എന്നാൽ ആകാശത്തുനിന്ന് വീഴുന്ന എന്റെ വേഗം താങ്ങാനാവാത്തതാണ്…"
3.108.23
न शक्तस्त्रिषु लोकेषु कश्चिद्धारयितुं नृप ।
अन्यत्र विबुधश्रेष्ठान्नीलकण्ठान्महेश्वरात् ॥ ३.१०८.२३ ॥
ഹേ രാജാവേ, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും ആർക്കും ഇതിനെ താങ്ങാനാവില്ല; ദേവശ്രേഷ്ഠനായ നീലകണ്ഠനായ മഹേശ്വരനൊഴികെ.
3.108.24
तं तोषय रमहाबाहो तपसा वरदं हरम् ।
स तु मां प्रच्युतां देवः शिरसा धारयिष्यति ॥ ३.१०८.२४ ॥
ഹേ മഹാബാഹോ, തപസ്സിനാൽ വരദായകനായ ഹരനെ പ്രസാദിപ്പിക്കുക. ആ ദേവൻ വീഴുന്ന എന്നെ തന്റെ ശിരസ്സിൽ ധരിക്കും.
3.108.25
स करिष्यति ते रकामं पितॄणां हितकाम्यया ।
तपसाऽऽराधितः शंभुर्भगर्वाँल्लोकभावनः ॥ ३.१०८.२५ ॥
തപസ്സിനാൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ട ശംഭു, ഭഗവാൻ, ലോകപാലകൻ, പിതൃക്കളുടെ ഹിതം കാംക്ഷിച്ച് നിന്റെ ആഗ്രഹം സാധിപ്പിക്കും.
3.108.26
एतच्छ्रुत्वा ततो राजन्महाराजो भगीरथः ।
कैलासं पर्वतं गत्वा तोषयामास शंकरम् ॥ ३.१०८.२६ ॥
ഇതു കേട്ട്, രാജാവേ, മഹാരാജാവായ ഭഗീരഥൻ കൈലാസപർവതത്തിൽ ചെന്ന് ശങ്കരനെ പ്രീതിപ്പെടുത്തി.
3.108.27
ततस्तेन समागम्य कालयोगेन केनचित् ।
गह्गावतरणं राजन्नयाचत महीपतिः ॥ ३.१०८.२७ ॥
പിന്നീട്, കാലയോഗത്താൽ അവനെ കണ്ട്, രാജാവേ, ആ ഭൂപതി ഗംഗാവതരണം യാചിച്ചു.
3.108.28
अगृह्णाच्च वरं तस्माद्गङ्गाया धारणे नृप ।
स्वर्गे वासं समुद्दिश् पितॄणां स नरोत्तमः ॥ ३.१०८.२८ ॥
രാജാവേ, അവനിൽ നിന്ന് ഗംഗയെ ധരിക്കാനുള്ള വരം ലഭിച്ചു; പിതൃക്കൾ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ വസിക്കേണമെന്ന ഉദ്ദേശ്യത്തോടെ ആ നരോത്തമൻ അതു നേടി.