મહાભારત · અધ્યાય 3.110
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.110.1
ततः प्रायतः कौन्तेयः क्रमेण भरतर्षभ ।
नन्दामपरनन्दां च नद्यौ पापभयापहे ॥ ३.११०.१ ॥
પછી સંયમી કૌન્તેય, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, ક્રમશઃ પાપના ભયને દૂર કરનારી નંદા અને અપરનંદા એ બે નદીઓ પાસે પહોંચ્યો.
3.110.2
पर्वतं स समासाद्य हेमकूटमनामयम् ।
अचिन्त्याबद्भुतान्भावाब्ददर्श सुवहून्नृपः ॥ ३.११०.२ ॥
તે રાજાએ હેમકૂટ પર્વત પર પહોંચીને, નિરોગી, અકલ્પનીય અને અદ્ભુત અનેક દૃશ્યો જોયાં.
3.110.3
वर्षो यत्राभावद्वओर उपलाश्च सहस्रशः ।
नाशक्रुवंस्तमारोढुं विपण्णमनसो जनाः ॥ ३.११०.३ ॥
ત્યાં વરસાદ વરસતો હતો અને હજારો પથ્થરો પડતા હતા; નિરાશ મનના લોકો તેના પર ચઢી શકતા ન હતા.
3.110.4
वायुर्नित्यं ववौ तत्र नित्यं देवश्च वर्षति ।
खाद्यायघोषश्च तथा श्रूयते न च दृश्यते ॥ ३.११०.४ ॥
ત્યાં પવન સદા વાતો અને દેવ સદા વરસાદ વરસાવતા; ખાવાનો અવાજ સંભળાતો, પણ દેખાતો ન હતો.
3.110.5
सायं प्रातश्च भगवान्दृश्यते हव्यवाहनः ।
मक्षिकाश्चादशंस्तत्र तपसः प्रतिघातिकाः ॥ ३.११०.५ ॥
સાંજે અને સવારે ત્યાં ભગવાન હવ્યવાહન (અગ્નિ) દેખાતા; અને ત્યાં તપમાં વિઘ્ન નાખનારી માખીઓ હતી.
3.110.6
निर्वेदो जायते तत्र ग्रुहाणि स्मरते जनः ।
एवं बहुविधानभावानद्भुतान्वीक्ष्य पाण्डवः ।
लोमशं पुनरेवाथ पर्यपृच्छत्तदद्भुतम् ॥ ३.११०.६ ॥
ત્યાં માણસના મનમાં વિરક્તિ જાગે છે અને તે પોતાના ઘરોને યાદ કરે છે. આ રીતે અનેક પ્રકારની અદ્ભુત સ્થિતિઓ જોઈને પાંડુપુત્રે તે અદ્ભુત વિષે ફરી લોમશને પૂછ્યું.
3.110.7
यदेतद्भगवंश्चित्रं पर्वतेऽस्मिन्महौजसि ।
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व विस्तरेण महाद्युते ॥ ३.११०.७ ॥
હે ભગવન્, આ મહાતેજસ્વી પર્વત પરની આ જે અદ્ભુત વાત છે, તે બધું મને વિસ્તારથી કહો, હે મહાદ્યુતિ.
3.110.8
यथाश्रुतमिदं पूर्वमस्माभिरर्किर्शन ।
तदेकाग्रमना राजन्निबोध गदतो मम ॥ ३.११०.८ ॥
હે અર્કિર્શન, આ અમે પૂર્વે જેમ સાંભળ્યું હતું તેમ જ કહું છું. હે રાજન્, એકાગ્ર મનથી મારું કહેવું સાંભળો.
3.110.9
अस्मिन्नृपभकूटेऽभूदृपभो नाम तापसः ।
अनेकशतवर्षायुस्तपस्वी कोपनो भृशम् ॥ ३.११०.९ ॥
આ નૃપભકૂટ પર ઋષભ નામે એક તાપસ હતા. સેંકડો વર્ષનું આયુષ્ય ધરાવતા તે તપસ્વી અતિ ક્રોધી હતા.
3.110.10
स वै संभाष्यमाणोऽन्यैः कोपाद्भिरिमुवाच ह ।
य इह व्याहरेत्कश्चिदुपलानुत्सृजेत वा ॥ ३.११०.१० ॥
બીજાઓ સાથે વાત કરાતા તે ક્રોધથી બોલ્યા: 'અહીં જો કોઈ બોલશે અથવા પથ્થર ફેંકશે...'
3.110.11
वातं चाहूय मा शब्दमित्युवाच स तापसः ।
व्याहरंश्चेह पुरुषो मेघशब्देन वार्यते ॥ ३.११०.११ ॥
પવનને બોલાવીને તે તાપસે કહ્યું: 'અવાજ ન કર. અહીં બોલનાર માણસને મેઘગર્જનાથી રોકવામાં આવશે.'
3.110.12
एवमेतानि कर्माणि राजंस्तेन महर्षिणा ।
कृतानि कानिचित्क्रोधात्प्रतिषिद्धानि कानिचित् । ॥ ३.११०.१२ ॥
હે રાજન્, આ રીતે તે મહર્ષિએ આ કર્મો કર્યાં—કેટલાંક ક્રોધથી કર્યાં, કેટલાંક નિષેધ્યાં.
3.110.13
नन्दां त्वभिगता देवाः पुरा राजन्निति श्रुतिः ।
अन्वपद्यन्त् सहसा पुरुषा देवदर्शिनः ॥ ३.११०.१३ ॥
રાજન, પૂર્વે દેવો નંદા પાસે ગયા હતા એવી શ્રુતિ છે. દેવદર્શી પુરુષો અચાનક ત્યાં પહોંચ્યા.
3.110.14
तेनादर्शनमिच्छन्तो देवाः शक्रपुरोगमाः ।
दुर्गचक्रुरिमं देशं गिरिं प्रत्यूहरुपकम् ॥ ३.११०.१४ ॥
તેથી અદૃશ્ય રહેવાની ઇચ્છાથી ઇન્દ્રની આગેવાની હેઠળ દેવોએ આ પ્રદેશને દુર્ગમ બનાવ્યો; આ પર્વતને અવરોધરૂપ બનાવ્યો.
3.110.15
तदाप्रभृति कौन्तेय नरा गिरिमिमं सदा ।
नाशक्रुवन्नभिद्रष्टुं कुत एवाधिरोहितुम् ॥ ३.११०.१५ ॥
હે કૌન્તેય, ત્યારથી મનુષ્યો આ પર્વતને સદા જોઈ પણ શક્યા નથી, તો ચડવું કેવી રીતે શક્ય બને.
3.110.16
नातप्ततपसा शक्यो द्रष्टुमेप महागिरिः ।
आरोढुं वाऽपि कौन्तेय तस्मान्नियतवागभव ॥ ३.११०.१६ ॥
જેણે તપ ન કર્યું તે આ મહાપર્વતને જોઈ શકતો નથી કે ચડી પણ શકતો નથી. તેથી, હે કૌન્તેય, વાણીમાં સંયમી થા.
3.110.17
इह देवास्तदा सर्वे यज्ञानाजहुरुत्तमान् ।
तेषामेतानि लिङ्गानि दृश्यन्तेऽद्यापि भारत ॥ ३.११०.१७ ॥
ત્યારે અહીં બધા દેવોએ ઉત્તમ યજ્ઞો કર્યા. હે ભારત, તેમના આ ચિહ્નો આજે પણ દેખાય છે.
3.110.18
कुशाकारेव दूर्वेयं संस्तीर्णेव च् भूरियम् ।
य़ूपप्रकारा बहवो वृक्षाश्चेमे विशांपते ॥ ३.११०.१८ ॥
આ દૂર્વા કુશના આકાર જેવી છે, અને આ ભૂમિ જાણે પાથરેલી છે. હે વિશાંપતિ, આ અનેક વૃક્ષો યૂપ સ્તંભ જેવા છે.
3.110.19
देवाश्च ऋषौयश्चैव वसन्त्यद्यापि भारत ।
त्तेषां सायं तथा प्रातर्दृश्यते हव्यवाहनः ॥ ३.११०.१९ ॥
હે ભારત! આજે પણ અહીં દેવો અને ઋષિઓ વસે છે. તેમના માટે સાંજે અને સવારે હવ્યવાહન અગ્નિ દેખાય છે.
3.110.20
इहाप्लतानां कौन्तेय सद्यः पाप्माऽभिहन्यते ।
कुरुश्रेष्ठाभिषेकं वै तस्माअत्कुरु सहानुजः ॥ ३.११०.२० ॥
હે કૌંતેય! અહીં સ્નાન કરનારાઓનું પાપ તરત નાશ પામે છે. તેથી હે કુરુશ્રેષ્ઠ, તમારા અનુજો સાથે અહીં સ્નાન કરો.
3.110.21
ततो नन्दाप्लुताङ्गस्त्वं कौशिकीमभियास्यसि ।
विश्वामित्रेण यत्रोग्रं तपस्तप्तमनुत्तमम् ॥ ३.११०.२१ ॥
પછી નંદામાં સ્નાન કરેલા અંગો સાથે તું કૌશિકી તરફ જઈશ, જ્યાં વિશ્વામિત્રે ઉગ્ર અને શ્રેષ્ઠ તપ કર્યું હતું.
3.110.22
ततस्तत्र समाप्लुत्य गात्राणि सगणो नृपः ।
जगामकौशिकीं पुण्यां रम्यां शीतजलां शुभां ॥ ३.११०.२२ ॥
પછી ત્યાં સારી રીતે સ્નાન કરીને રાજા પોતાના પરિવાર સહિત પવિત્ર, રમણીય, શીતળ જળવાળી શુભ કૌશિકી તરફ ગયા.