મહાભારત · અધ્યાય 3.138
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.138.1
चङ्क्रम्यमाणः स तदा यवक्रीरकुतोभयः ।
जगाम माधवे मासि रैभ्याश्रमपदं प्रति ॥ ३.१३८.१ ॥
ત્યારે નિર્ભય થઈને ફરતો યવક્રીત વસંત માસમાં રૈભ્યના આશ્રમ તરફ ગયો.
3.138.2
स ददर्शाश्रमे रम्ये पुष्पतद्रुमभूषिते ।
विचरन्तीं स्नुषां तस्य किन्नरीमिव भारत ॥ ३.१३८.२ ॥
તે રમણીય આશ્રમમાં, પુષ્પવૃક્ષોથી શોભિત સ્થળે, તેણે તેની પુત્રવધૂને કિન્નરીની જેમ વિચરતી જોઈ, હે ભારત.
3.138.3
यवक्रीस्तामुवाचेदमुपतिष्ठस्व मामिनि ।
निर्लज्जो लज्जया युक्तां कामेन हृतचेतनः ॥ ३.१३८.३ ॥
યવક્રીત તેને બોલ્યો: 'હે સુંદરી, મારી સેવા કર.' લજ્જાયુક્ત તેને, કામથી ચેતના હરાયેલો નિર્લજ્જ તે આમ બોલ્યો.
3.138.4
सा तस्य शीलमाज्ञाय तस्माच्छापाच्च बिभ्यती ।
तेजस्वितां च रैभ्यस् तथेत्युक्त्वा जगाम ह ॥ ३.१३८.४ ॥
તેનું આચરણ જાણીને, તે શાપ અને રૈભ્યના તેજથી ડરીને, 'એમ જ' કહીને તે ચાલી ગઈ.
3.138.5
तत एकान्तमानीय लज्जयामास भारत ।
आजगाम तदा रैभ्यः स्वमाश्रममरिंदम ॥ ३.१३८.५ ॥
પછી તેને એકાંતમાં લઈ જઈને, હે ભારત, તેણે તેને લજ્જિત કરી. ત્યારે રૈભ્ય પોતાના આશ્રમે આવ્યો, હે શત્રુદમન.
3.138.6
रुदतीं च स्नुषां दृष्ट्वा भार्यामार्ता परावसोः ।
सान्त्वयञ्श्लक्ष्णया वाचा पर्यपृच्छद्युधिष्ठिर ॥ ३.१३८.६ ॥
પરાવસુની પત્નીએ, રડતી પુત્રવધૂને દુઃખી જોઈને, કોમળ વાણીથી આશ્વાસન આપતાં પૂછ્યું, યુધિષ્ઠિર.
3.138.7
सा तस्मै सर्वमाचष्ट यवक्रीभाषितं शुभा ।
प्रत्युक्तं च यवक्रीतं प्रेक्षापूर्वं तथाऽऽत्मना ॥ ३.१३८.७ ॥
તે શુભ સ્ત્રીએ યવક્રીતનાં બધાં વચનો તેમને કહ્યાં, અને યવક્રીતે સમજીવિચારીને પોતે આપેલો ઉત્તર પણ કહ્યો.
3.138.8
शृण्वानस्यैव रैभ्यस्य यवक्रेस्तद्विचेष्टनम् ।
दहन्निव तदा चेतः क्रोधः समभवन्महान् ॥ ३.१३८.८ ॥
રૈભ્ય સાંભળતા હતા ત્યારે જ યવક્રીની એ વ્યાકુળતા જોઈને તેમનું મન જાણે બળવા લાગ્યું; ત્યારે મહાન ક્રોધ ઉત્પન્ન થયો.
3.138.9
स तदा मन्युनाऽऽविष्टस्तपस्वी कोपनो भृशम् ।
अवलुप्य जटामेकां जुहावाग्नौ सुसंस्कृते ॥ ३.१३८.९ ॥
ત્યારે ક્રોધથી સંપૂર્ણ વ્યાપ્ત થયેલા તે તપસ્વીએ અતિશય કોપથી પોતાની એક જટા કાપીને સારી રીતે સંસ્કારિત અગ્નિમાં આહુતિ આપી.
3.138.10
ततः समभवन्नारी तस्या रूपेण संमिता ।
अवलुप्यापरां चापि जुहावाग्नौ जटां पुनः ॥ ३.१३८.१० ॥
ત્યારે તેના રૂપ સમાન એક નારી ઉત્પન્ન થઈ. પછી તેણે બીજી એક જટા કાપીને ફરી અગ્નિમાં આહુતિ આપી.
3.138.11
ततः समभवद्रक्षो दीप्तास्यं घोरदर्शनम् ।
अब्रूतां तौ तदा रैभ्यं किं कार्यं करवामहे ॥ ३.१३८.११ ॥
ત્યારે દીપ્ત મુખ અને ભયંકર દર્શનવાળો એક રાક્ષસ ઉત્પન્ન થયો. ત્યારે તે બંનેએ રૈભ્યને કહ્યું: "અમે શું કાર્ય કરીએ?"
3.138.12
तावब्रवीदृषिः क्रुद्धो यवक्रीर्वध्यतामिति ।
जग्मतृस्तौ तथेत्युक्त्वा यवक्रीतजिघांसया ॥ ३.१३८.१२ ॥
ક્રોધિત ઋષિએ તે બંનેને કહ્યું: "યવક્રીતનો વધ કરવામાં આવે." "તથાસ્તુ" કહીને તે બંને યવક્રીતને મારવાની ઇચ્છાથી ચાલ્યા ગયા.
3.138.13
ततस्तं समुपास्थाय कृत्या सृष्टा महात्मना ।
कमण्डलुं जहारास्य मोहयित्वा तु भारत ॥ ३.१३८.१३ ॥
પછી મહાત્માએ સર્જેલી કૃત્યાએ તેની પાસે જઈ, તેને મોહિત કરીને તેનું કમંડળ હરી લીધું, હે ભારત.
3.138.14
उच्छिष्टं तु यवक्रीतमपकृष्टकमण्डलुम् ।
तत उद्यतशूलः स राक्षसः समुपाद्रवत् ॥ ३.१३८.१४ ॥
પછી કમંડળ ખોયેલા અશુદ્ધ યવક્રીત તરફ ત્રિશૂળ ઉગામીને તે રાક્ષસ દોડી આવ્યો.
3.138.15
तमाद्रवन्तं संप्रेक्ष्य शूलहस्तं जिघांसया ।
यवक्रीः सहसोत्थाय प्राद्रवद्यत्रवै सरः ॥ ३.१३८.१५ ॥
ત્રિશૂળ હાથમાં લઈને મારવાની ઇચ્છાથી તેને ધસી આવતો જોઈ યવક્રી તરત ઊભો થયો અને જ્યાં સરોવર હતું ત્યાં ભાગ્યો.
3.138.16
जलहीनं सरो दृष्ट्वा यवक्रीस्त्वरितः पुनः ।
जगाम सरितः सर्वास्ताश्चाप्यासन्विशोषिताः ॥ ३.१३८.१६ ॥
સરોવરને પાણી વિનાનું જોઈ યવક્રી ફરી ઉતાવળે ચાલ્યો; બધી નદીઓ પણ સુકાઈ ગઈ હતી.
3.138.17
स काल्यमानो घोरेण शूलहस्तेन रक्षसा ।
अग्निहोत्रे पितुर्भीतः सहसा प्रविवेश ह ॥ ३.१३८.१७ ॥
તે ભયાનક ત્રિશૂળધારી રાક્ષસથી પીડાતો, ભયભીત યવક્રી અચાનક પિતાના અગ્નિહોત્ર સ્થાનમાં પ્રવેશ્યો.
3.138.18
स वै प्रविशमानस्तु शुद्रेणान्धेन रक्षिणा ।
निगृहीतो बलाद्द्वारि सोऽवातिष्ठत पार्थिव ॥ ३.१३८.१८ ॥
પરંતુ પ્રવેશતાં, હે રાજન, દ્વાર પરના એક આંધળા શૂદ્ર રક્ષકે તેને બળપૂર્વક પકડી લીધો; તે ત્યાં જ ઊભો રહી ગયો.
3.138.19
निगृहीतं तु शूद्रेण यवक्रीतं स राक्षसः ।
ताडयामास शूलेन स भिन्नहृदयोऽपतत् ॥ ३.१३८.१९ ॥
શૂદ્રે પકડેલા યવક્રીતને તે રાક્ષસે શૂળથી પ્રહાર કર્યો; તેનું હૃદય ભેદાઈ જતાં તે પડી ગયો.
3.138.20
यवक्रीतं स हत्वा तु राक्षसो रैभ्यमागमत् ।
अनुज्ञातस्तु रैभ्येण तया नार्या सहावसत् ॥ ३.१३८.२० ॥
યવક્રીતને મારીને તે રાક્ષસ રૈભ્ય પાસે ગયો; રૈભ્યની અનુમતિ મેળવીને તે સ્ત્રી સાથે રહ્યો.