મહાભારત · અધ્યાય 3.156
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.156.1
ततस्तानि महार्हाणि दिव्यानि भरतर्षभ ।
बहूनि बहुरूपाणि विरजांसि समाददे ॥ ३.१५६.१ ॥
ત્યારે, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તેણે તે અમૂલ્ય, દિવ્ય, અનેક રૂપવાળાં, નિર્મળ એવાં ઘણાં (શસ્ત્રો) ગ્રહણ કર્યાં.
3.156.2
ततो वायुर्महाञ्शीघ्रो नीचैः शर्करकर्षणः ।
प्रादुरासीद्वरस्पर्शः संग्राममभिचोदयन् ॥ ३.१५६.२ ॥
ત્યારે એક મહાન, ઝડપી પવન પ્રગટ્યો; તે નીચે વહીને કાંકરા ખેંચતો હતો, સુખદ સ્પર્શવાળો, યુદ્ધને પ્રેરતો.
3.156.3
पपात महती चोल्का सनिर्घाता महाभया ।
निष्प्रभश्चाभवत्सूर्यंश्छन्नरश्मिस्तमोवृतः ॥ ३.१५६.३ ॥
એક મોટી ઉલ્કા ગર્જના સાથે પડી, અત્યંત ભયાનક; અને સૂર્ય પ્રભાહીન થયો, કિરણો છુપાયાં, અંધકારથી ઘેરાયેલો.
3.156.4
निर्घातश्चाभवद्भीमो भीमे विक्रममास्थिते ।
चचाल पृथिवी चापि पांसुवर्षं पपात च ॥ ३.१५६.४ ॥
ભીમે પરાક્રમ પ્રગટ કર્યું ત્યારે ગર્જના ભયંકર થઈ; પૃથ્વી ધ્રૂજી, ધૂળનો વરસાદ પડ્યો.
3.156.5
सलोहिता दिशश्चासन्खरवाचो मृगद्विजाः ।
तमोवृतमभूत्सर्वं न प्राज्ञायत किंचन। ॥ ३.१५६.५ ॥
દિશાઓ લોહીવર્ણી થઈ; મૃગો અને પક્ષીઓ કર્કશ સ્વરે બોલવા લાગ્યા; બધું અંધકારથી ઢંકાયું, કંઈ ઓળખાયું નહિ.
3.156.6
अन्ये च बहवो भीमा उत्पातास्तत्र जज्ञिरे ।
तदद्भुतमभिप्रेक्ष्य धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः।
उवाच वदतां श्रेष्ठः कोऽस्मानभिभविष्यति ॥ ३.१५६.६ ॥
ત્યાં બીજા પણ ઘણા ભયંકર ઉત્પાતો થયા. તે અદ્ભુત જોઈને ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિર, વક્તાઓમાં શ્રેષ્ઠ, બોલ્યા: "આપણને કોણ હરાવશે?"
3.156.7
सज्जीभवत भद्रं वः पाण्डवा युद्धदुर्मदाः ।
यथा रूपाणि पश्यामि सुव्यक्तो नः पराक्रमः ॥ ३.१५६.७ ॥
પાંડવો, તમારું કલ્યાણ થાઓ. યુદ્ધના ઉત્સાહથી મદોન્મત્ત તમે સજ્જ થાઓ; આ અપશુકનોનાં રૂપો હું જોઉં છું, આપણો પરાક્રમ સ્પષ્ટ રીતે પ્રગટ થશે.
3.156.8
एवमुक्त्वा ततो राजा वीक्षांचक्रे समन्ततः ।
अपश्यमानो भीमं तु धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ३.१५६.८ ॥
આમ કહીને રાજાએ ચારે બાજુ જોયું; પણ ભીમને ન જોતાં ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિરે (શોધ્યો).
3.156.9
ततः कृष्णां यमौ चापि समीपस्थानरिंदमः ।
पप्रच्छ भ्रातरं भीमं भीमकर्माणमाहवे ॥ ३.१५६.९ ॥
પછી શત્રુદમને નજીક ઊભેલી કૃષ્ણા અને જોડિયા ભાઈઓને પૂછ્યું; યુદ્ધમાં ભયંકર કર્મ કરનાર ભાઈ ભીમ વિશે.
3.156.10
कच्चिन्न भीमः पाञ्चालि किंच कृत्यं चिकीर्षति ।
कृतवानपि वा वीर साहसं साहसप्रियः ॥ ३.१५६.१० ॥
હે પાંચાલી, ભીમ કંઈ કરવા ઇચ્છે છે કે કરી ચૂક્યો છે? હે વીર, તે સાહસપ્રિય છે; કદાચ કોઈ સાહસિક કર્મ કરી બેઠો હોય.
3.156.11
इमे ह्यकस्मादुत्पाता महासमरशंसिनः ।
दर्शयन्तो भयं तीव्रं प्रादुर्भूताः समन्ततः ॥ ३.१५६.११ ॥
આ અપશુકનો અચાનક પ્રગટ થયા છે, જે મહાયુદ્ધનો સંકેત આપે છે; ચારે બાજુ તીવ્ર ભય બતાવતાં તેઓ પ્રગટ થયા છે.
3.156.12
तं तथावादिनं कृष्णा प्रत्युवाच मनस्विनी ।
प्रिया प्रियं चिकीर्षन्ती महिषी चारुहासिनी ॥ ३.१५६.१२ ॥
આમ બોલનાર તેમને મનસ્વિની કૃષ્ણાએ ઉત્તર આપ્યો — પ્રિયનું પ્રિય કરવા ઇચ્છતી, સુંદર હાસ્યવાળી પટરાણી.
3.156.13
यत्तत्सौगन्धिकं राजन्नाहृतं मातरिश्वना ।
तन्मया भीमसेनस्य प्रीतयाऽद्योपपादितम् ॥ ३.१५६.१३ ॥
હે રાજા, માતરિશ્વા (વાયુ) લાવેલું તે સૌગંધિક પુષ્પ ભીમસેન પ્રત્યેના પ્રેમથી આજે મેં મેળવ્યું છે.
3.156.14
अपि चोक्तो मया वीरो यदिपश्येर्बहून्यपि ।
तानि सर्वाणअयुपादाय शीघ्रमागम्यतामिति ॥ ३.१५६.१४ ॥
મેં તે વીરને કહ્યું હતું: 'તું ઘણાં પુષ્પો જોય તોપણ તે બધાં લઈને જલદી પાછો આવ.'
3.156.15
स तु नूनं महाबाहुः प्रियार्थं मम पाण्डवः ।
प्रागुदीचीं दिशं राजंस्तान्याहर्तुमितो गतः ॥ ३.१५६.१५ ॥
હે રાજા, તે મહાબાહુ પાંડુપુત્ર મારા પ્રિય માટે તે પુષ્પો લાવવા અહીંથી ઈશાન દિશા તરફ ગયો છે.
3.156.16
उक्तस्त्वेवं तया राजा यमाविदमथाब्रवीत् ।
गच्छाम सहितास्तूर्णं येन यातो वृकोदरः ॥ ३.१५६.१६ ॥
તેણીએ એમ કહ્યું ત્યારે રાજા (યુધિષ્ઠિર) યમળ ભાઈઓને બોલ્યો: 'ચાલો, આપણે સૌ સાથે મળીને જલદી જ્યાં વૃકોદર (ભીમ) ગયો છે ત્યાં જઈએ.'
3.156.17
वहन्तु राक्षसा विप्रान्यथाश्रान्तान्यथाकृशान् ।
त्वमप्यमरसंकाश वह कृष्णां घटोत्कच ॥ ३.१५६.१७ ॥
રાક્ષસો બ્રાહ્મણોને ઉઠાવે, કારણ કે તેઓ થાકેલા અને કૃશ છે; હે દેવ સમાન ઘટોત્કચ, તું પણ કૃષ્ણા (દ્રૌપદી)ને ઉઠાવ.
3.156.18
व्यक्तं दूरमितो भीमः प्रविष्ट इतिमे मतिः ।
चिरं चतस्य कालोऽयं स च वायुसमो जवे ॥ ३.१५६.१८ ॥
મારો વિચાર છે કે ભીમ અહીંથી ઘણે દૂર પ્રવેશી ગયો છે; તેને ગયે ઘણો સમય થયો છે, અને તે વેગમાં વાયુ સમાન છે.
3.156.19
तरस्वी वैनतेयस्य सदृशो भुवि लङ्घने ।
उत्पतेदपिचाकाशं निपतेच्चयथेच्छकम् ॥ ३.१५६.१९ ॥
તે વેગવાન હતો; ભૂમિ પર કૂદવામાં વિનતાના પુત્ર ગરુડ જેવો હતો. તે આકાશમાં ઉછળી શકતો અને ઇચ્છા મુજબ નીચે પડી શકતો.
3.156.20
तमन्वियाम भवतां प्रभावाद्रजनीचराः ।
पुरा स नापराध्नोति सिद्धानां ब्रह्मवादिनाम् ॥ ३.१५६.२० ॥
તમારા પ્રભાવથી આપણે તેનો પીછો કરીએ; હે રાત્રિચરો. પૂર્વે તે સિદ્ધો અને બ્રહ્મવાદીઓનો અપરાધ કરતો ન હતો.
3.156.21
तथेत्युक्त्वा तु ते सर्वेहैडिम्बप्रमुखास्तदा ।
उद्देशज्ञाः कुबेरस्य नलिन्या भरतर्षभ ॥ ३.१५६.२१ ॥
'ઠીક છે' કહીને ત્યારે હિડિંબ આગેવાન એવા તેઓ બધા, કુબેરની નલિની (સરોવર)નું સ્થાન જાણનારા, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.
3.156.22
आदाय पाण्डवांश्चैव तांश्च विप्राननेकशः ।
लोमशेनैव सहिताः प्रययुः प्रीतमानसाः ॥ ३.१५६.२२ ॥
પાંડવોને અને તે અનેક બ્રાહ્મણોને લઈને, લોમશ સાથે જ પ્રસન્ન મનથી તેઓ ચાલી નીકળ્યા.
3.156.23
ते सर्वे त्वरिता गत्वा ददृशुस्तत्र कानने ।
पद्मसौगन्धिकवतींनलिनीं सुमनोरमाम् ॥ ३.१५६.२३ ॥
તેઓ બધા ઝડપથી જઈને તે વનમાં પદ્મ અને સૌગંધિક કમળોથી ભરેલી, અતિ મનોહર નલિની જોઈ.
3.156.24
तं च भीमं महात्मानं तस्यास्तीरे व्यवस्थितम् ।
ददृशुर्निहतांश्चैव यक्षांश्च विपुलेक्षणान् ॥ ३.१५६.२४ ॥
તે મહાત્મા ભીમને તેના કિનારે ઊભેલો જોયો; અને મરાયેલા વિશાળ નેત્રોવાળા યક્ષોને પણ જોયા.
3.156.25
भिन्नकायाक्षिबाहूरुन्संचूर्णितशिरोधरान् ।
तं च भीमं महात्मानं तस्यास्तीरे व्यवस्थितम् ॥ ३.१५६.२५ ॥
શરીર, આંખો, બાહુ અને જાંઘ ભાંગેલા, ગરદન અને માથું કચડાયેલા (યક્ષો) અને તે નદીકાંઠે ઊભેલા મહાત્મા ભીમને તેમણે જોયા.
3.156.26
सक्रोधं स्तव्धनयनं संदष्टदशनच्छदम् ।
उद्यम्य च गदां दोर्भ्यां नदीतीरे व्यवस्थितम् ॥ ३.१५६.२६ ॥
ક્રોધથી ભરેલા, સ્થિર નેત્રોવાળા, દાંતથી હોઠ દબાવેલા, બંને બાહુથી ગદા ઉઠાવેલા, નદીકાંઠે ઊભેલા.
3.156.27
प्रजासंक्षेपसमये दण्डहस्तमिवान्तकम् ।
तं दृष्ट्वा धर्मराजस्तु परिष्वज्याथ भारत ॥ ३.१५६.२७ ॥
પ્રજાના સંહારના સમયે દંડ હાથમાં લઈને ઊભેલા યમ જેવા તેમને જોઈને, હે ભારત, ધર્મરાજે તેમને આલિંગન આપ્યું.
3.156.28
उवाच श्लक्ष्णया वाचा कौन्तेय किमिदं कृतम् ।
साहसं वत भद्रं ते देवानामपि चाप्रियम्।
पुनरेवं न कर्तव्यं मम चेदिच्छसि प्रियम् ॥ ३.१५६.२८ ॥
કોમળ વાણીથી બોલ્યા, "હે કૌન્તેય, આ શું કર્યું? આ સાહસ છે; તારું કલ્યાણ થાઓ; આ દેવોને પણ અપ્રિય છે. મારું પ્રિય ઇચ્છતો હોય તો ફરી આવું ન કરીશ."
3.156.29
अनुशिष्य तु कौन्तेयं पद्मानि परिगृह्य च ।
तस्यामेव नलिन्यां तु विजह्ररमरोपमाः ॥ ३.१५६.२९ ॥
કૌન્તેયને ઉપદેશ આપીને, કમળો લઈને, એ જ કમળ-સરોવરમાં તેઓ દેવો સમાન વિહાર કરવા લાગ્યા.
3.156.30
एतस्मिन्नैव काले तु प्रगृहीतशिलायुधाः ।
प्रादुरासन्महाकायास्तस्योद्यानस्य रक्षिणः ॥ ३.१५६.३० ॥
આ જ સમયે, પથ્થરો અને શસ્ત્રો હાથમાં લઈને, વિશાળ દેહવાળા એ ઉદ્યાનના રક્ષકો પ્રગટ થયા.
3.156.31
ते दृष्ट्वाधर्मराजानं महर्षिं चापि लोमशम् ।
नकुलं सहदेवं च तथाऽन्यान्ब्राह्मणर्षभान् ॥ ३.१५६.३१ ॥
તેમણે ધર્મરાજ, મહર્ષિ લોમશ, નકુળ અને સહદેવ તથા અન્ય શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને જોયા.
3.156.32
विनयेन नताः सर्वेप्रणिपत्य च भारत ।
सान्त्विता धर्मराजेन प्रसेदुः क्षणदाचराः ॥ ३.१५६.३२ ॥
હે ભારત, સૌએ વિનયપૂર્વક નમીને પ્રણામ કર્યા; ધર્મરાજે સાંત્વન આપતાં રાત્રિચરો પ્રસન્ન થયા.
3.156.33
विदिताश्चकुबेरस्य तत्रते कुरुपुङ्गवाः ।
ऊषुर्नातिचिरं कालं रममाणाः कुरूद्वहाः।
प्रतीक्षमाणआ बीभत्सुं गन्धमादनसानुषु ॥ ३.१५६.३३ ॥
કુબેરે ઓળખેલા તે કુરુશ્રેષ્ઠો, ગંધમાદનના ઢોળાવો પર બીભત્સુની રાહ જોતાં આનંદથી લાંબો સમય ત્યાં રહ્યા નહીં.