ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.160
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.160.1
युधिष्ठिरस्तमासाद्य तपसा दग्धकिल्बिषम् ।
अभ्यवादयत प्रीतः शिरसा नाम कीर्तयन् ॥ ३.१६०.१ ॥
ତପସ୍ୟାରେ ପାପ ଦଗ୍ଧ କରିଥିବା ସେହି ମୁନିଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ ମସ୍ତକ ନୁଆଇ ନିଜ ନାମ କହି ପ୍ରଣାମ କଲେ।
3.160.2
ततः कृष्णा च भीमश्च यमौ च सुतपस्विनौ ।
शिरोभिः प्राप्य राजर्षिं परिवार्योपतस्थिरे ॥ ३.१६०.२ ॥
ତା'ପରେ କୃଷ୍ଣା, ଭୀମ ଓ ତପସ୍ବୀ ଯମଜ ଭାଇମାନେ ମସ୍ତକ ନୁଆଇ ରାଜର୍ଷିଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚି ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଠିଆ ହେଲେ।
3.160.3
तथैव धौम्यो धर्मज्ञः पाण्डवानां पुरोहितः ।
यथान्यायमुपाक्रान्तस्तमृषिं संशितव्रतम् ॥ ३.१६०.३ ॥
ସେହିପରି ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ପୁରୋହିତ, ଧର୍ମଜ୍ଞ ଧୌମ୍ୟ ବିଧି ଅନୁସାରେ ସେହି କଠୋରବ୍ରତୀ ଋଷିଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
3.160.4
अन्वजानात्स धर्मज्ञो मुनिर्दिव्येन चक्षुषा ।
पाण्डोः पुत्रान्कुरुश्रेष्ठानास्यतामिति चाब्रवीत् ॥ ३.१६०.४ ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞ ସେହି ମୁନି ଦିବ୍ୟଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖି ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଲେ ଓ କହିଲେ, 'ବସ।'
3.160.5
कुरूणामृषभं प्राज्ञं पूजयित्वा महातपाः ।
सह भ्रातृभिरसीनं पर्यपृच्छदनामयम् ॥ ३.१६०.५ ॥
ମହାତପସ୍ବୀ ସେହି ମୁନି କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରାଜ୍ଞ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ବସିଥିବା ତାଙ୍କୁ କୁଶଳ ପଚାରିଲେ।
3.160.6
नानृते कुरुषे भावं कच्चिद्धर्मे प्रवर्तसे ।
मातापित्रोश्च ते वृत्तिः कच्चित्पार्थ न सीदति ॥ ३.१६०.६ ॥
'ତୁମେ ମିଥ୍ୟାରେ ମନ ଦଉନାହଁ ତ, ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିର ଅଛ ତ? ହେ ପାର୍ଥ, ମାତାପିତାଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମର ଆଚରଣ କ୍ଷୀଣ ହୋଇନାହିଁ ତ?'
3.160.7
कच्चित्ते गुरवः सर्वे वृद्धा वैद्याश्च पूजिताः ।
कच्चिन्न कुरुषे भावं पार्थ पापेषु कर्मसु ॥ ३.१६०.७ ॥
ତୁମେ କ'ଣ ସମସ୍ତ ଗୁରୁ, ବୃଦ୍ଧ ଓ ବୈଦ୍ୟଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିଛ? ହେ ପାର୍ଥ, ତୁମେ କ'ଣ ପାପକର୍ମରେ ମନ ଦିଅ ନାହଁ?
3.160.8
सुकृतं प्रतिकर्तुं च कच्चिद्धातुं च दुष्कृतम् ।
यथान्यायं कुरुश्रेष्ठ जानासि न विकत्थसे ॥ ३.१६०.८ ॥
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଉପକାରର ପ୍ରତିଦାନ ଓ ଅପକାରକୁ ନ୍ୟାୟ ଅନୁସାରେ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ତୁମେ ଜାଣ କି? ତୁମେ ଆତ୍ମପ୍ରଶଂସା କରୁନାହଁ ତ?
3.160.9
यथार्हं मानिताः कच्चित्त्वया नन्दन्ति साधवः ।
वनेष्वपि वसन्कच्चिद्धर्ममेवानुवर्तसे ॥ ३.१६०.९ ॥
ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ସାଧୁମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି କି? ବନରେ ବାସ କରି ମଧ୍ୟ ତୁମେ କେବଳ ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଛ କି?
3.160.10
कच्चिद्धौम्यस्त्वदाचारैर्न पार्थ परितप्यते ।
दानधर्मतपःशौचैरार्जवेन तितिक्षया ॥ ३.१६०.१० ॥
ଧୌମ୍ୟ କ'ଣ ତୁମ ଆଚରଣରେ ଦୁଃଖିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ? ହେ ପାର୍ଥ, ଦାନ, ଧର୍ମ, ତପସ୍ୟା, ଶୁଚିତା, ସରଳତା ଓ ସହନଶୀଳତା ସହିତ ତୁମେ ଆଚରଣ କରୁଥିବାରୁ କ'ଣ?
3.160.11
पितृपैतामहं वृत्तं कच्चित्पार्थानुवर्तसे ।
कच्चिद्राजर्षियातेन पथा गच्छसि पाण्डव ॥ ३.१६०.११ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ପିତା ଓ ପିତାମହଙ୍କ ଆଚରଣ କ'ଣ ତୁମେ ଅନୁସରଣ କରୁଛ? ହେ ପାଣ୍ଡବ, ରାଜର୍ଷିମାନଙ୍କ ଚାଲିଥିବା ପଥରେ ତୁମେ ଚାଲୁଛ କି?
3.160.12
स्वेस्वे किल कुले जाते पुत्रे नप्तरि वा पुनः ।
पितरः पितृलोकस्थाः शोचन्ति च रमन्ति च ॥ ३.१६०.१२ ॥
ନିଜ ନିଜ କୁଳରେ ପୁତ୍ର କିମ୍ବା ନାତି ଜନ୍ମିଲେ ପିତୃଲୋକରେ ଥିବା ପିତୃଗଣ ଶୋକ କରନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦିତ ମଧ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି।
3.160.13
किं तस्य दुष्कृतेऽस्माभिः संप्राप्तव्यं भविष्यति ।
किं चास्य सुकृतेऽस्माभिः प्राप्तव्यमिति शोभनं ॥ ३.१६०.१३ ॥
ତାର ଦୁଷ୍କର୍ମରେ ଆମେ କ'ଣ ପାଇବା ଏବଂ ତାର ସୁକର୍ମରେ ଆମେ କ'ଣ ପାଇବା ଉଚିତ—ଏ ହିଁ ଉତ୍ତମ।
3.160.14
पिता माता तथैवाग्निर्गुरुरात्मा च पञ्चमः ।
यस्यैतेपूजिताः पार्थ तस्य लोकावुभौ जितौ ॥ ३.१६०.१४ ॥
ପିତା, ମାତା, ସେହିପରି ଅଗ୍ନି, ଗୁରୁ ଏବଂ ପଞ୍ଚମ ଆତ୍ମା—ହେ ପାର୍ଥ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏମାନେ ପୂଜିତ ହେଲେ, ସେ ଉଭୟ ଲୋକ ଜିତିଲା।
3.160.15
भगवन्नार्य माऽऽहैतद्यथावद्धर्मनिश्चयम् ।
यथाशक्ति यथान्यायं क्रियते विधिवन्मया ॥ ३.१६०.१५ ॥
ହେ ଭଗବନ୍, ହେ ଆର୍ଯ୍ୟ, ଏହି ଧର୍ମନିଶ୍ଚୟକୁ ଯଥାବତ୍ କୁହନ୍ତୁ ନାହିଁ; ମୋ ଦ୍ୱାରା ଯଥାଶକ୍ତି, ନ୍ୟାୟାନୁସାରେ, ବିଧିପୂର୍ବକ କରାଯାଉଛି।
3.160.16
अब्भक्षा वायुभक्षाश्च प्लवमाना विहायसा ।
जुषन्ते पर्वतश्रेष्ठमृषयः पर्वसन्धिषु ॥ ३.१६०.१६ ॥
ଜଳ ଖାଉଥିବା, ବାୟୁ ଖାଉଥିବା ଏବଂ ଆକାଶରେ ଭାସି ଯାଉଥିବା ଋଷିମାନେ ପର୍ବସନ୍ଧିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବତକୁ ସେବା କରନ୍ତି।
3.160.17
कामिनः सह कान्ताभिः परस्परमनुव्रताः ।
दृश्यन्ते शैलशृङ्गस्था यथा किंपुरुषा नृप ॥ ३.१६०.१७ ॥
ହେ ନୃପ, ପ୍ରେମିକମାନେ ନିଜ ପ୍ରିୟାମାନଙ୍କ ସହ ପରସ୍ପରଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନୁରକ୍ତ ହୋଇ ପର୍ବତଶିଖରରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଦେଖାଯାଆନ୍ତି, କିମ୍ପୁରୁଷଙ୍କ ପରି।
3.160.18
अरजांसि च वासांसि वसानाः कौशिकानि च ।
दृश्यन्ते बहवः पार्थ गन्धर्वाप्सरसां गणाः ॥ ३.१६०.१८ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ଧୂଳିହୀନ ଓ ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ ଅନେକ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାଙ୍କ ଦଳ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି।
3.160.19
विद्याधरगणाश्चैव स्रग्विणः प्रियदर्शनाः ।
महोरगगणाश्चैव सुपर्णाश्चारणादयः ॥ ३.१६०.१९ ॥
ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର ବିଦ୍ୟାଧରଗଣ, ମହାସର୍ପଗଣ, ସୁପର୍ଣ (ଗରୁଡ଼) ଓ ଚାରଣ ପ୍ରଭୃତି।
3.160.20
अस्य चोपरि शैलस्य श्रूयते पर्वसन्धिषु ।
भेरीपणवशङ्खानां मृदङ्गानां च निःस्वनः ॥ ३.१६०.२० ॥
ଏହି ପର୍ବତ ଉପରେ, ତାହାର ଶିଖର-ସନ୍ଧିରେ, ଭେରୀ, ପଣବ, ଶଙ୍ଖ ଓ ମୃଦଙ୍ଗର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଏ।
3.160.21
इहस्थैरेव तत्सर्वं श्रोतव्यं भरतर्षभाः ।
न कार्या वः कथंचित्स्यात्तत्राभिगमने मतिः ॥ ३.१६०.२१ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ଏଠାରେ ରହିଥିବା ଲୋକମାନେ ସବୁ ଶୁଣିବା ଉଚିତ; ସେଠାକୁ ଯିବାର ଇଚ୍ଛା ତୁମମାନଙ୍କର କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
3.160.22
न चाप्यतः परं शक्यं गन्तुं भरतसत्तमाः ।
विहारस्तत्र देवानाममानुषगतिस्तु सा ॥ ३.१६०.२२ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ଏଠାରୁ ଆଗକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ସେଠାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ବିହାରସ୍ଥଳ; ତାହା ମନୁଷ୍ୟର ଗତି ନୁହେଁ।
3.160.23
ईषच्चपलकर्माणं मनुष्यमिह भारत ।
द्विषन्ति सर्वभूतानि ताडयन्ति च राक्षसाः ॥ ३.१६०.२३ ॥
ହେ ଭାରତ, ଏଠାରେ ମନୁଷ୍ୟ ଟିକିଏ ଚଞ୍ଚଳ କର୍ମ କଲେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତାକୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ତାକୁ ପ୍ରହାର କରନ୍ତି।
3.160.24
अस्यातिक्रम्य शिखरं कैलासस्य युधिष्ठिर ।
गतिः परमसिद्धानां देवर्षीणां प्रकाशते ॥ ३.१६०.२४ ॥
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, କୈଳାସର ଏହି ଶିଖର ଅତିକ୍ରମ କଲେ ପରମସିଦ୍ଧ ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କର ପଥ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ।
3.160.25
चापलाद्धि न गन्तव्यं पार्त यानैस्ततः परम् ।
अयःशूलादिभिर्घ्नन्ति राक्षसाः शत्रुसूदन ॥ ३.१६०.२५ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ଚପଳତାରୁ ସେଠାରୁ ଆଗକୁ ଯାନରେ ଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ରାକ୍ଷସମାନେ ଲୌହଶୂଳ ଆଦିରେ ଆଘାତ କରନ୍ତି, ହେ ଶତ୍ରୁସୂଦନ।
3.160.26
अप्सरोभिः परिवृतः समृद्ध्या नरवाहनः ।
इह वैश्रवणस्तात पर्वसन्धिषु दृश्यते ॥ ३.१६०.२६ ॥
ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି, ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ସହିତ, ନରବାହନ ବୈଶ୍ରବଣ ଏଠାରେ, ହେ ତାତ, ପର୍ବତ-ସନ୍ଧିରେ ଦେଖାଯାଏ।
3.160.27
शिखरे तं समासीनमधिपं यक्षरक्षसाम् ।
प्रेक्षन्ते सर्वभूतानि भानुमन्तमिवोदितम् ॥ ३.१६०.२७ ॥
ଶିଖରରେ ବସିଥିବା ଯକ୍ଷ-ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଅଧିପତିଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖନ୍ତି, ଯେପରି ଉଦିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ।
3.160.28
देवदानवसिद्धानां तथा वैश्रवणस्य च ।
गिरेः शिखरमुद्यानमिदं भरतसत्तम ॥ ३.१६०.२८ ॥
ଦେବ, ଦାନବ, ସିଦ୍ଧ ଓ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କର ଏହି ପର୍ବତ-ଶିଖର ଉଦ୍ୟାନ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
3.160.29
उपासीनस्य धनदं तुम्बुरोः पर्वसन्धिषु ।
गीतसामस्वनस्तात श्रूयते गन्धमादने ॥ ३.१६०.२९ ॥
ଧନଦ (କୁବେର) ଙ୍କୁ ଉପାସନା କରୁଥିବା ତୁମ୍ବୁରୁଙ୍କ ଗୀତ ଓ ସାମଗାନର ସ୍ୱର, ହେ ତାତ, ପର୍ବତ-ସନ୍ଧିରେ ଗନ୍ଧମାଦନରେ ଶୁଣାଯାଏ।
3.160.30
एतदेवंविधं चित्रमिह तात युधिष्ठिर ।
प्रेक्षन्ते सर्वभूतानि बहुशः पर्वसन्धिषु ॥ ३.१६०.३० ॥
ହେ ତାତ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଏଠାରେ ଏପରି ଅଦ୍ଭୁତ ଅଛି; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ପର୍ବତ-ସନ୍ଧିରେ ବାରମ୍ବାର ଏହା ଦେଖନ୍ତି।
3.160.31
भुञ्जाना मुनिभोज्यानि रसवन्ति फलानि च ।
वसध्वं पाण्डवश्रेष्ठा यावदर्जुनदर्शनात् ॥ ३.१६०.३१ ॥
ହେ ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ମୁନିମାନଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟ ସୁସ୍ୱାଦୁ ଫଳ ଭୋଜନ କରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଠାରେ ବାସ କର।
3.160.32
न तात चपलैर्भाव्यमिह प्राप्तैः कथंचन ।
चपलः सर्वभूतानां द्वेष्यो भवति मानवः ॥ ३.१६०.३२ ॥
ହେ ବତ୍ସ, ଏଠାକୁ ଆସିଥିବା ଲୋକେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଚଞ୍ଚଳ ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଚଞ୍ଚଳ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱେଷ୍ୟ ହୁଏ।
3.160.33
उषित्वेह यथाकामं यथाश्रद्धं विहृत्य च ।
ततः शस्त्रजितां श्रेष्ठ पृथिवीं पालयिष्यसि ॥ ३.१६०.३३ ॥
ଏଠାରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବାସ କରି ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାନୁସାରେ ବିହାର କରି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତା'ପରେ ତୁମେ ଶସ୍ତ୍ରଜିତ ପୃଥିବୀ ପାଳନ କରିବ।