মহাভারত · অধ্যায় 3.170
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.170.1
कृतास्त्रमतिविश्वस्तमथ मां हरिवाहनः ।
रसंस्पृश्य मूर्ध्नि पाणिब्यामिदं वचनमब्रवीत् ॥ ३.१७०.१ ॥
অস্ত্রবিদ্যায় পারদর্শী ও অত্যন্ত আশ্বস্ত আমাকে তখন হরিবাহন (ইন্দ্র) দুই হাত দিয়ে আমার মস্তক স্পর্শ করে এই কথা বললেন।
3.170.2
न त्वमद्य युधा जेतुं शक्यः सुरगणैरपि ।
किं पुनर्मानुषे लोके मानुषैरकृतात्मभिः ॥ ३.१७०.२ ॥
আজ যুদ্ধে দেবগণও তোমাকে জয় করতে পারবে না; মানবলোকে অপরিণত চিত্ত মানুষের কথা আর কী বলব?
3.170.3
अप्रमेयोऽप्रधृष्यश्च युद्धेष्वप्रतिमस्तथा ।
अजेयस्त्वं हि सङ्ग्रामे सर्वैरपिसुरासुरैः ॥ ३.१७०.३ ॥
তুমি অপরিমেয়, অপ্রতিরোধ্য এবং যুদ্ধে অতুলনীয়; যুদ্ধে সকল দেব ও অসুরের দ্বারাও তুমি অজেয়।
3.170.4
अथाब्रवीत्पुनर्देवः संप्रहृष्टतनूरुहः ।
अस्त्रयुद्धे समो वीर न ते कश्चिद्भविष्यति ॥ ३.१७०.४ ॥
তখন সেই দেবতা আনন্দে রোমাঞ্চিত হয়ে আবার বললেন—হে বীর, অস্ত্রযুদ্ধে তোমার সমান কেউ হবে না।
3.170.5
अप्रमत्तः सदा दक्षः सत्यवादी जितेन्द्रियः ।
ब्रह्मण्यश्चास्त्रविच्चासि शूरश्चासि कुरूद्वह ॥ ३.१७०.५ ॥
তুমি সদা সতর্ক, দক্ষ, সত্যবাদী, জিতেন্দ্রিয়; ব্রাহ্মণভক্ত, অস্ত্রজ্ঞ ও শূর—হে কুরুশ্রেষ্ঠ।
3.170.6
अस्त्राणि समवाप्तानि त्वया दश च पञ्च च ।
पञ्चभिर्विधिभिः पार्थ विद्यते न त्वया समः ॥ ३.१७०.६ ॥
তুমি দশ ও পাঁচ—পনেরোটি অস্ত্র পাঁচটি বিধিতে লাভ করেছ; হে পার্থ, তোমার সমান কেউ নেই।
3.170.7
प्रयोगमुपसंहारमावृत्तिं च धनञ्जय ।
प्रायश्चित्तं च वेत्थ त्वं प्रतीघातं च सर्वशः ॥ ३.१७०.७ ॥
হে ধনঞ্জয়, তুমি অস্ত্রের প্রয়োগ, উপসংহার, আবৃত্তি, প্রায়শ্চিত্ত ও প্রতীঘাত সম্পূর্ণরূপে জানো।
3.170.8
तव गुर्वर्थकालोऽयं समुत्पन्नः परंतप ।
प्रतिजानीष्व तं कर्तुं ततो वेत्स्याम्यहं परम् ॥ ३.१७०.८ ॥
হে পরন্তপ, তোমার গুরুর জন্য কাজের সময় এসেছে; তা করার প্রতিজ্ঞা করো, তখন আমি পরম বিদ্যা জানাব।
3.170.9
ततोऽहमब्रवं राजन्देवराजमिदं वचः ।
विषह्यं यन्मया कर्तुं कृतमेव निबोध तत् ॥ ३.१७०.९ ॥
তখন আমি দেবরাজকে এই কথা বললাম, হে রাজন: যা আমার দ্বারা করণীয়, তাকে ইতিমধ্যেই কৃত বলে জানো।
3.170.10
ततो मामब्रवीद्राजन्प्रहसन्बलवृत्रहा ।
नाविपह्यं तवाद्यास्ति त्रिषु लोकेषु किंचन ॥ ३.१७०.१० ॥
তখন বলবৃত্রহন্তা (ইন্দ্র) হেসে আমাকে বললেন, হে রাজন: আজ তোমার পক্ষে ত্রিলোকে কিছুই অসহনীয় নয়।
3.170.11
निवातकवचा नाम दानवा मम शत्रवः ।
समुद्रकुक्षिमाश्रित्य दुर्गे प्रतिवसन्त्युत ॥ ३.१७०.११ ॥
নিবাতকবচ নামে দানবেরা, যারা আমার শত্রু, সমুদ্রের গর্ভ আশ্রয় করে দুর্গে বাস করে।
3.170.12
तिस्रः कोट्यः समाख्यातास्तुल्यरूपबलप्रभाः ।
तांस्तत्रजहि कौन्तेय गुर्वर्थस्ते भविष्यति ॥ ३.१७०.१२ ॥
তিন কোটি বলে কথিত; তারা রূপ, বল ও তেজে সমান। হে কৌন্তেয়, সেখানেই তাদের বধ করো; তোমার গুরুর কার্য সিদ্ধ হবে।
3.170.13
ततो मातलिसंयुक्तं मयूरसमरोमभिः ।
हयैरुपेतं प्रादान्मे रथं दिव्यं महाप्रभम् ॥ ३.१७०.१३ ॥
তারপর মাতলির সঙ্গে যুক্ত, ময়ূরপুচ্ছের মতো রোমবিশিষ্ট অশ্বে যুক্ত, মহাদীপ্তিময় দিব্য রথ তিনি আমাকে দিলেন।
3.170.14
बबन्ध चैव मे मूर्ध्नि किरीटमिदमुत्तमम् ।
स्वरूपसदृशं चैव प्रादादङ्गविभूषणम् ॥ ३.१७०.१४ ॥
তিনি আমার মাথায় এই উত্তম কিরীট বেঁধে দিলেন, এবং আমার রূপের উপযোগী অঙ্গভূষণও দিলেন।
3.170.15
अभेद्यं कवचं चेदं स्पर्सरूपवदुत्तमम् ।
अजरां ज्यामिमां चापि गाण्डीवे समयोजयत् ॥ ३.१७०.१५ ॥
এই অভেদ্য ও স্পর্শযোগ্য রূপের উৎকৃষ্ট কবচ; এই অজর জ্যাও তিনি গাণ্ডীবে যুক্ত করলেন।
3.170.16
ततः प्रायामहं तेन स्यन्दनेन विराजता ।
येनाजयद्देवपतिर्बलिं वैरोचनिं पुरा ॥ ३.१७०.१६ ॥
তারপর আমি সেই দীপ্যমান রথে যাত্রা করলাম, যে রথে পূর্বে দেবপতি (ইন্দ্র) বিরোচনপুত্র বলিকে জয় করেছিলেন।
3.170.17
ततो देवाः सर्व एव तेन घोषेण बोधिताः ।
मन्वाना देवराजं मां समाजग्मुर्विशांपते ॥ ३.१७०.१७ ॥
তখন সেই ধ্বনিতে জাগ্রত হয়ে সকল দেবতা, আমাকে দেবরাজ (ইন্দ্র) মনে করে, হে বিশাম্পতি, আমার কাছে সমবেত হলেন।
3.170.18
दृष्ट्वा च मामपृच्छन्त किं करिष्यसि फल्गुन ।
तानब्रुवं यथाभूतमिदं कर्ताऽस्मि संयुगे ॥ ३.१७०.१८ ॥
আমাকে দেখে তারা জিজ্ঞাসা করলেন, "হে ফল্গুন, তুমি কী করবে?" তখন আমি যথাযথভাবে তাঁদের বললাম যে যুদ্ধে এটি আমি করব।
3.170.19
निवातकवचानां तु प्रस्थितं मां तधैपिणम् ।
निबोधत महाभागा शिवं चाशास्त मेऽनघाः ॥ ३.१७०.१९ ॥
নিবাতকবচদের বিরুদ্ধে যাত্রা করা আমাকে তখন কামনাকারী হে মহাভাগ, হে অনঘগণ, শোনো; তাঁরা আমার মঙ্গল কামনা করেছিলেন।
3.170.20
ततो वाग्भिः प्रशस्ताभिस्त्रिदशाः पृथिवीपते ।
तुष्टुवुर्मां प्रसन्नास्ते यथा देवं पुरंदरम् ॥ ३.१७०.२० ॥
তখন, হে পৃথিবীপতি, প্রসন্ন দেবগণ প্রশংসনীয় বাক্যে আমার স্তুতি করলেন, যেমন দেবরাজ পুরন্দরের স্তুতি করা হয়।
3.170.21
रथेनानेन मघवा जितवाञ्शम्बरं युधि ।
नमुचिं बलवृत्रौ च प्रह्लादनरकावपि ॥ ३.१७०.२१ ॥
এই রথে মঘবান (ইন্দ্র) যুদ্ধে শম্বরকে জয় করেছিলেন; নমুচি, বল ও বৃত্রকে, প্রহ্লাদ ও নরককেও।
3.170.22
बहूनि च सहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदान्यपि ।
रथेनानेन दैत्यानां जितवान्मघवा युधि ॥ ३.१७०.२२ ॥
এই রথে মঘবান (ইন্দ্র) যুদ্ধে দৈত্যদের বহু সহস্র, প্রযুত ও অর্বুদকেও জয় করেছিলেন।
3.170.23
न्वमप्यनेन कौन्तेय निबातकवचान्रणे ।
विजेता युधि विक्रम्य पुरेव मघवा वशी ॥ ३.१७०.२३ ॥
হে কৌন্তেয়, তুমিও এর দ্বারা যুদ্ধে নিবাতকবচদের বিক্রমে জয় করবে, যেমন পূর্বে মঘবান (ইন্দ্র) আত্মসংযমী হয়ে জয়ী হয়েছিলেন।
3.170.24
अयंच शङ्खप्रवरो येन जेतासि दानवान् ।
अनेन विजिता लोका शक्रेणापि महात्मना ॥ ३.१७०.२४ ॥
এই শ্রেষ্ঠ শঙ্খও — যার দ্বারা তুমি দানবদের জয় করবে; এর দ্বারাই মহাত্মা শক্র (ইন্দ্র) লোকসমূহ জয় করেছিলেন।
3.170.25
प्रदीयमानं देवैस्तं देवदत्तं जलोद्भवम् ।
प्रत्यगृह्णां जयायैनं स्तूयमानस्तदाऽमरैः ॥ ३.१७०.२५ ॥
দেবতারা যা দিচ্ছিলেন, জল থেকে উৎপন্ন সেই দেবদত্ত শঙ্খ আমি জয়ের জন্য গ্রহণ করলাম; তখন অমরদের দ্বারা স্তূয়মান হয়ে।
3.170.26
स शङ्खी कवची वाणी प्रगृहीतशरासनः ।
दानवालयमत्युग्रं प्रयातोस्मि युयुत्सया ॥ ३.१७०.२६ ॥
শঙ্খধারী, কবচধারী, বাণসহ, ধনুক হাতে নিয়ে, যুদ্ধের ইচ্ছায় আমি দানবদের অতি ভয়ংকর আলয়ের দিকে যাত্রা করলাম।