ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.170
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.170.1
कृतास्त्रमतिविश्वस्तमथ मां हरिवाहनः ।
रसंस्पृश्य मूर्ध्नि पाणिब्यामिदं वचनमब्रवीत् ॥ ३.१७०.१ ॥
ਸ਼ਸਤਰ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਹਰਿਵਾਹਨ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਸਿਰ ਛੂਹ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
3.170.2
न त्वमद्य युधा जेतुं शक्यः सुरगणैरपि ।
किं पुनर्मानुषे लोके मानुषैरकृतात्मभिः ॥ ३.१७०.२ ॥
ਅੱਜ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ; ਫਿਰ ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਅਪਰਿਪੱਕ ਮਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਕਰਨਗੇ?
3.170.3
अप्रमेयोऽप्रधृष्यश्च युद्धेष्वप्रतिमस्तथा ।
अजेयस्त्वं हि सङ्ग्रामे सर्वैरपिसुरासुरैः ॥ ३.१७०.३ ॥
ਤੂੰ ਅਪਰਮੇਯ, ਅਜਿੱਤ ਅਤੇ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈਂ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦੈਂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਤੂੰ ਅਜਿੱਤ ਹੈਂ।
3.170.4
अथाब्रवीत्पुनर्देवः संप्रहृष्टतनूरुहः ।
अस्त्रयुद्धे समो वीर न ते कश्चिद्भविष्यति ॥ ३.१७०.४ ॥
ਤਦ ਉਸ ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵੀਰ, ਸ਼ਸਤਰ-ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
3.170.5
अप्रमत्तः सदा दक्षः सत्यवादी जितेन्द्रियः ।
ब्रह्मण्यश्चास्त्रविच्चासि शूरश्चासि कुरूद्वह ॥ ३.१७०.५ ॥
ਤੂੰ ਸਦਾ ਸਾਵਧਾਨ, ਨਿਪੁੰਨ, ਸੱਚਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂ, ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਅਤੇ ਸੂਰਮਾ ਵੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ।
3.170.6
अस्त्राणि समवाप्तानि त्वया दश च पञ्च च ।
पञ्चभिर्विधिभिः पार्थ विद्यते न त्वया समः ॥ ३.१७०.६ ॥
ਤੂੰ ਪੰਦਰਾਂ ਅਸਤਰ ਪੰਜ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏ ਹਨ; ਹੇ ਪਾਰਥ, ਤੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
3.170.7
प्रयोगमुपसंहारमावृत्तिं च धनञ्जय ।
प्रायश्चित्तं च वेत्थ त्वं प्रतीघातं च सर्वशः ॥ ३.१७०.७ ॥
ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਤੂੰ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ, ਉਪਸੰਹਾਰ, ਆਵ੍ਰਿੱਤੀ, ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਘਾਤ ਸਭ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ।
3.170.8
तव गुर्वर्थकालोऽयं समुत्पन्नः परंतप ।
प्रतिजानीष्व तं कर्तुं ततो वेत्स्याम्यहं परम् ॥ ३.१७०.८ ॥
ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਤੇਰੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਹ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਕਰ, ਤਦ ਮੈਂ ਪਰਮ ਵਿਦਿਆ ਜਾਣਾਂਗਾ।
3.170.9
ततोऽहमब्रवं राजन्देवराजमिदं वचः ।
विषह्यं यन्मया कर्तुं कृतमेव निबोध तत् ॥ ३.१७०.९ ॥
ਤਦ ਮੈਂ ਦੇਵਰਾਜ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਰਾਜਨ: ਜੋ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹੋਇਆ ਸਮਝ।
3.170.10
ततो मामब्रवीद्राजन्प्रहसन्बलवृत्रहा ।
नाविपह्यं तवाद्यास्ति त्रिषु लोकेषु किंचन ॥ ३.१७०.१० ॥
ਤਦ ਬਲਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਾ (ਇੰਦਰ) ਹੱਸ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲਿਆ, ਹੇ ਰਾਜਨ: ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਲਈ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਅਸਹਿ ਨਹੀਂ ਹੈ।
3.170.11
निवातकवचा नाम दानवा मम शत्रवः ।
समुद्रकुक्षिमाश्रित्य दुर्गे प्रतिवसन्त्युत ॥ ३.१७०.११ ॥
ਨਿਵਾਤਕਵਚ ਨਾਂ ਦੇ ਦਾਨਵ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀ ਹਨ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਕੁੱਖ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
3.170.12
तिस्रः कोट्यः समाख्यातास्तुल्यरूपबलप्रभाः ।
तांस्तत्रजहि कौन्तेय गुर्वर्थस्ते भविष्यति ॥ ३.१७०.१२ ॥
ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ; ਉਹ ਰੂਪ, ਬਲ ਅਤੇ ਤੇਜ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹਨ। ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ; ਤੇਰੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਕਾਰਜ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।
3.170.13
ततो मातलिसंयुक्तं मयूरसमरोमभिः ।
हयैरुपेतं प्रादान्मे रथं दिव्यं महाप्रभम् ॥ ३.१७०.१३ ॥
ਫਿਰ ਮਾਤਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ, ਮੋਰ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਰਗੇ ਰੋਮਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭਾ ਵਾਲਾ ਦਿਵ ਰੱਥ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।
3.170.14
बबन्ध चैव मे मूर्ध्नि किरीटमिदमुत्तमम् ।
स्वरूपसदृशं चैव प्रादादङ्गविभूषणम् ॥ ३.१७०.१४ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਉੱਤਮ ਕਿਰੀਟ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਰੂਪ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ।
3.170.15
अभेद्यं कवचं चेदं स्पर्सरूपवदुत्तमम् ।
अजरां ज्यामिमां चापि गाण्डीवे समयोजयत् ॥ ३.१७०.१५ ॥
ਇਹ ਅਭੇਦ ਅਤੇ ਛੋਹਣਯੋਗ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਉੱਤਮ ਕਵਚ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਹ ਅਜਰ ਤਾਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗਾਂਡੀਵ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ।
3.170.16
ततः प्रायामहं तेन स्यन्दनेन विराजता ।
येनाजयद्देवपतिर्बलिं वैरोचनिं पुरा ॥ ३.१७०.१६ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਸ ਚਮਕਦੇ ਰੱਥ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਪਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੇਵਪਤੀ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਰੋਚਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਲਿ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।
3.170.17
ततो देवाः सर्व एव तेन घोषेण बोधिताः ।
मन्वाना देवराजं मां समाजग्मुर्विशांपते ॥ ३.१७०.१७ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਜਾਗੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਰਾਜ (ਇੰਦਰ) ਸਮਝ ਕੇ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੀ, ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ।
3.170.18
दृष्ट्वा च मामपृच्छन्त किं करिष्यसि फल्गुन ।
तानब्रुवं यथाभूतमिदं कर्ताऽस्मि संयुगे ॥ ३.१७०.१८ ॥
ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਫਲਗੁਨ, ਤੂੰ ਕੀ ਕਰੇਂਗਾ?" ਤਦ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਥਾਰਥ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਰਾਂਗਾ।
3.170.19
निवातकवचानां तु प्रस्थितं मां तधैपिणम् ।
निबोधत महाभागा शिवं चाशास्त मेऽनघाः ॥ ३.१७०.१९ ॥
ਨਿਵਾਤਕਵਚਾਂ ਵੱਲ ਤੁਰੇ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੋ, ਹੇ ਨਿਰਪਾਪੋ, ਸੁਣੋ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੇਰਾ ਕਲਿਆਣ ਚਾਹਿਆ।
3.170.20
ततो वाग्भिः प्रशस्ताभिस्त्रिदशाः पृथिवीपते ।
तुष्टुवुर्मां प्रसन्नास्ते यथा देवं पुरंदरम् ॥ ३.१७०.२० ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਉਸਤਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵ ਪੁਰੰਦਰ ਦੀ।
3.170.21
रथेनानेन मघवा जितवाञ्शम्बरं युधि ।
नमुचिं बलवृत्रौ च प्रह्लादनरकावपि ॥ ३.१७०.२१ ॥
ਇਸ ਰਥ ਨਾਲ ਮਘਵਾਨ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਬਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ; ਨਮੁਚੀ, ਬਲ ਤੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਤੇ ਨਰਕ ਨੂੰ ਵੀ।
3.170.22
बहूनि च सहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदान्यपि ।
रथेनानेन दैत्यानां जितवान्मघवा युधि ॥ ३.१७०.२२ ॥
ਇਸ ਰਥ ਨਾਲ ਮਘਵਾਨ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੈਂਤਾਂ ਦੇ ਅਨੇਕ ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਪ੍ਰਯੁਤਾਂ ਤੇ ਅਰਬੁਦਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
3.170.23
न्वमप्यनेन कौन्तेय निबातकवचान्रणे ।
विजेता युधि विक्रम्य पुरेव मघवा वशी ॥ ३.१७०.२३ ॥
ਹੇ ਕੁੰਤੀ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਵੀ ਇਸ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਤਕਵਚਾਂ ਨੂੰ ਪਰਾਕਰਮ ਨਾਲ ਜਿੱਤੇਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਘਵਾਨ (ਇੰਦਰ) ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ ਹੋ ਕੇ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।
3.170.24
अयंच शङ्खप्रवरो येन जेतासि दानवान् ।
अनेन विजिता लोका शक्रेणापि महात्मना ॥ ३.१७०.२४ ॥
ਇਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੰਖ ਵੀ — ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤੇਂਗਾ; ਇਸ ਨਾਲ ਹੀ ਮਹਾਤਮਾ ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਲੋਕ ਜਿੱਤੇ ਸਨ।
3.170.25
प्रदीयमानं देवैस्तं देवदत्तं जलोद्भवम् ।
प्रत्यगृह्णां जयायैनं स्तूयमानस्तदाऽमरैः ॥ ३.१७०.२५ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ, ਜਲ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਉਹ ਦੇਵਦੱਤ ਸ਼ੰਖ ਮੈਂ ਜਿੱਤ ਲਈ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ; ਤਦ ਅਮਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸਤਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ।
3.170.26
स शङ्खी कवची वाणी प्रगृहीतशरासनः ।
दानवालयमत्युग्रं प्रयातोस्मि युयुत्सया ॥ ३.१७०.२६ ॥
ਸ਼ੰਖ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਕਵਚ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਬਾਣਾਂ ਸਮੇਤ, ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਨਿਵਾਸ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਿਆ।