Mahābhārata · Adhyāya 3.175
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.175.1
निवर्तमानेन मया महद्दृष्टं ततोऽपरम् ।
पुरं कामगमं दिव्यं पावकार्कसमप्रभम् ॥ ३.१७५.१ ॥
Mientras regresaba, vi otra gran ciudad, divina y capaz de desplazarse a voluntad, resplandeciente como el fuego y el sol.
3.175.2
रत्नद्रुममयैश्चित्रैर्भास्वरैश्च पतत्रिभिः ।
पौलोमैः कालकेयैश्च रनित्यहृष्टैरधिष्ठिरतम् ॥ ३.१७५.२ ॥
Estaba hecha de árboles de joyas y llena de aves maravillosas y resplandecientes, y en ella habitaban los Paulomas y los Kālakeyas, alegres y siempre ruidosos.
3.175.3
गोपुराट्टालकोपेतं चतुर्द्वारं दुरासदम् ।
सर्वरत्नमयं दिव्यमद्भुतोपमदर्शनम् ॥ ३.१७५.३ ॥
Tenía puertas y torres de vigía, cuatro entradas difíciles de alcanzar, estaba hecha enteramente de joyas, era divina y de aspecto maravilloso.
3.175.4
द्रुमैः पुष्पलोपेतैः सर्वरत्नमयैर्वृतम् ।
तथा पतत्रिभिर्दिव्यैरुपेतं सुमनोहरैः ॥ ३.१७५.४ ॥
Estaba rodeada de árboles adornados con flores, todos hechos de joyas, y contaba con aves divinas y sumamente hermosas.
3.175.5
असुरैर्नित्यमुदितैः शूलर्ष्टिमुसलायुधैः ।
चापमुद्गरहस्तैश्च स्रग्विभिः सर्वतो वृतम् ॥ ३.१७५.५ ॥
Siempre estaba rodeada por todas partes de asuras alegres, armados con lanzas, jabalinas y mazas, con arcos y mazas en las manos, y adornados con guirnaldas.
3.175.6
तदहं प्रेक्ष्यदैत्यानां पुरमद्भुतदर्शनम् ।
अपृच्छं मातलिं राजन्किमिदं दृश्यतेति वै ॥ ३.१७५.६ ॥
Al ver aquella ciudad maravillosa de los daityas, oh rey, pregunté a Mātali: "¿Qué es esto que se ve?"
3.175.7
पुलोमा नाम दैतेयी कालका च महासुरी ।
दिव्यंवर्षसहस्रं ते चेरतुः परमं तपः ॥ ३.१७५.७ ॥
Pulomā, una doncella daitya, y la gran asurī Kālakā practicaron durante mil años divinos una austeridad suprema.
3.175.8
तपसोन्ते ततस्ताभ्यां स्वयंभूरददाद्वरम् ।
अगृह्णीतां वरं ते तु सुतानामल्पदुःखताम् ॥ ३.१७५.८ ॥
Al final de la austeridad, Svayambhū les concedió un don; y ellas aceptaron para sus hijos la pequeña aflicción como don.
3.175.9
अवध्यतां च राजेन्द्र सुरराक्षसपन्नगैः ।
पुरं सुरमणीयं च स्वचरं सुकृतप्रभम् ॥ ३.१७५.९ ॥
¡Oh señor de reyes!, invulnerabilidad ante dioses, rākṣasas y serpientes, y una ciudad deliciosa incluso para los dioses, que se mueve a voluntad y resplandece con el brillo de las buenas acciones.
3.175.10
सर्वरत्नैः समुदितं दुर्धर्षममरैरपि ।
महर्षियक्षगन्धर्वपन्नगासुरराक्षसैः ॥ ३.१७५.१० ॥
colmada de todas las joyas, inexpugnable incluso para los inmortales, y difícil de vencer para grandes sabios, yakṣas, gandharvas, serpientes, asuras y rākṣasas.
3.175.11
सर्वकामगुणोपेतं वीतशोकमनामयम् ।
ब्र्हमणो भवनाच्छ्रेष्ठं कालकेयकृतं विभो ॥ ३.१७५.११ ॥
dotada de todas las cualidades deseables, libre de pesar y enfermedad; oh poderoso, superior a la morada de Brahmā, construida por los Kālakeyas.
3.175.12
तदेतत्खपुरं दिव्यं चरत्यमरवर्जितम् ।
पौलोमाध्युषितं वीर कालकेयैश्च दानवैः ॥ ३.१७५.१२ ॥
Esta, oh héroe, es aquella divina ciudad celeste, que vaga abandonada por los inmortales, habitada por los Paulomas, los Kālakeyas y los dānavas.
3.175.13
हिरण्यपुरमित्येवं ख्यायते नगरं महत् ।
रक्षितंकालकेयैश्च पौलोमैश्च महासुरैः ॥ ३.१७५.१३ ॥
Así, esta gran ciudad se llama Hiraṇyapura; la protegen los Kālakeyas, los Pulomas y los grandes asuras.
3.175.14
त एतेमुदिता राजन्नवध्याः सर्वदैवतैः ।
निवसन्त्यत्रराजेन्द्र गतोद्वेगा निरुत्सुकाः ॥ ३.१७५.१४ ॥
Oh rey, estos se regocijan aquí, invulnerables para todos los dioses; oh señor de los reyes, habitan aquí libres de ansiedad y de afán.
3.175.15
सुरासुरैरवध्यानां दानवानां धनञ्जय ।
मानुषान्मृत्युरेतेषां निर्दिष्टो ब्रह्मणा पुरा ॥ ३.१७५.१५ ॥
Oh Dhanañjaya, para estos dānavas, invulnerables a dioses y asuras, la muerte ha sido destinada a venir de un ser humano; esto lo ordenó Brahmā hace tiempo.
3.175.16
एतानपि रणे पार्त कालकेयान्दुरासदान् ।
वज्रास्त्रेण नयस्वाशु विनाशं सुमहाबलान् ॥ ३.१७५.१६ ॥
Oh hijo de Pṛthā, en la batalla lleva pronto a la destrucción también a estos Kālakeyas, difíciles de abordar y muy poderosos, con el arma del rayo.
3.175.17
सुरासुरैरवध्यं तदहं ज्ञात्वा विशांपते ।
अब्रुवं मातलिं हृष्टो याह्येतत्पुरमञ्जसा ॥ ३.१७५.१७ ॥
Oh señor de los pueblos, sabiendo que aquella ciudad era invulnerable a dioses y asuras, dije alegre a Mātali: 'Ve directamente a esta ciudad.'
3.175.18
त्रिदशेशद्विषो यावत्क्षयमस्त्रैर्नयाम्यहम् ।
न कथंचिद्धि मे पापा न वध्या ये सुरद्विषः ॥ ३.१७५.१८ ॥
Hasta que yo lleve a la destrucción con mis armas a los enemigos de Indra, estos perversos enemigos de los dioses de ningún modo serán abatidos por mí.
3.175.19
उवाह मां ततः शीघ्रं हिरण्यपुरमन्तिकात् ।
रथेन तेन दिव्येन हरियुक्तेन मातलिः ॥ ३.१७५.१९ ॥
Entonces Mātali me llevó rápidamente desde cerca de la ciudad dorada, en aquel carro divino uncido con corceles leonados.
3.175.20
ते मामालक्ष्य दैतेया विचित्राभरणाम्बराः ।
समुत्पेतुर्महावेगा रथानास्थाय दंशिताः ॥ ३.१७५.२० ॥
Al verme, los Daityas, adornados con joyas y vestiduras variadas, armados y de gran velocidad, se alzaron subiendo a sus carros.
3.175.21
ततो नालीकनाराचैर्भल्लैः शक्त्यृष्टितोमरैः ।
प्रत्यघ्नन्दानवेन्द्रा मां क्रुद्धास्तीव्रपराक्रमाः ॥ ३.१७५.२१ ॥
Entonces los señores de los Dānavas, airados y de feroz valor, me respondieron con flechas nālīka y nārāca, dardos bhalla, lanzas, picas y jabalinas.
3.175.22
तदहं शस्त्रवर्षेण महता प्रत्यवारयम् ।
शस्त्रवर्षं महद्राजन्विद्याबलमुपाश्रितः ॥ ३.१७५.२२ ॥
Entonces, apoyado en el poder del conocimiento, oh rey, rechacé aquella gran lluvia de armas con otra gran lluvia de armas.
3.175.23
व्यामोहयं च तान्सर्वान्रथमार्गैश्चरन्रणे ।
तेऽन्योन्यमभिसंमूढाः पातयन्ति स्म दानवाः ॥ ३.१७५.२३ ॥
Desplazándome por las sendas de los carros en la batalla, los confundí a todos; y aquellos Dānavas, completamente desconcertados, comenzaron a derribarse unos a otros.
3.175.24
तेषामेवं विमूढानामन्योन्यमभिधावताम् ।
शिरांसि विशिखैर्दीप्तैरच्छिन्दं शतसङ्घशः ॥ ३.१७५.२४ ॥
Mientras así, confundidos, se abalanzaban unos sobre otros, les corté las cabezas por centenares y por millares con flechas refulgentes.
3.175.25
ते वध्यमाना दैतेयाः पुरमास्थाय तत्पुनः ।
खमुत्पेतुः सनगरा मायामास्थाय दानवीम् ॥ ३.१७५.२५ ॥
Mientras eran abatidos, los Daityas volvieron a refugiarse en la ciudad y, recurriendo a la ilusión demoníaca, se elevaron al cielo junto con la ciudad.
3.175.26
ततोऽहं शरवर्षेण महता कुरुनन्दन ।
मार्गमावृत्य दैत्यानां गतिं चैषामवारयम् ॥ ३.१७५.२६ ॥
Entonces, oh alegría de los Kurus, bloqueé el camino con una gran lluvia de flechas y detuve el movimiento de aquellos Daityas.
3.175.27
तत्पुरं खचरं दिव्यं कामगं दिव्यवर्चसम् ।
दैतेयैर्वरदानेन धार्यते स्म यथासुखम् ॥ ३.१७५.२७ ॥
Aquella ciudad divina, que se mueve por el cielo, que va a voluntad y de esplendor celestial, era sostenida con facilidad por los Daityas gracias al poder de un don.
3.175.28
अन्तर्भूमौ निपतति पुनरूर्ध्वं प्रतिष्ठते ।
पुनस्तिर्यक् प्रयात्याशु पुनरप्सु निमज्जति ॥ ३.१७५.२८ ॥
Se hunde bajo la tierra, luego vuelve a elevarse y se mantiene firme; rápidamente se desplaza de lado, y luego de nuevo se sumerge en el agua.
3.175.29
अमरावतिसंकाशं तत्पुरं कामगं महत् ।
अहमस्त्रैर्बहुविधैः प्रत्यगृह्णां परंतप ॥ ३.१७५.२९ ॥
Aquella gran ciudad, semejante a Amarāvatī y que va a voluntad, la retuve con armas de muchas clases, oh abrasador de enemigos.
3.175.30
ततोऽहं शरजालेन दिव्यास्त्रनुदितेन च ।
व्यगृह्णां सह दैतेयैस्तत्पुरं पुरुषर्षभ ॥ ३.१७५.३० ॥
Entonces, oh toro entre los hombres, con una red de flechas puesta en movimiento por armas divinas, capturé aquella ciudad junto con los Daityas.
3.175.31
विक्षत चायसैर्बाणैर्मत्प्रयुक्तैरजिह्मगैः ।
महीमभ्यपतद्राजन्प्रभग्नं पुरमासुरम् ॥ ३.१७५.३१ ॥
Heridos por las flechas de hierro de vuelo recto que yo había disparado, oh rey, la ciudad destrozada de los asuras cayó a la tierra.
3.175.32
ते वध्यमाना मद्बाणैर्वज्रवेगैरयस्मयैः ।
पर्यभ्रमन्त वै राजन्नसुराः कालचोदिताः ॥ ३.१७५.३२ ॥
Heridos por mis flechas de hierro, veloces como el rayo, aquellos asuras, oh rey, impulsados por el destino, vagaron de un lado a otro.
3.175.33
ततो मातलिरारुह्यपुरस्तान्निपतन्निव ।
महीमवातरत्क्षिप्रं रथेनादित्यवर्चसा ॥ ३.१७५.३३ ॥
Entonces Mātali, como si cayera hacia adelante, subió al carro radiante como el sol y descendió rápidamente a la tierra.
3.175.34
ततो रथसहस्राणि षष्टिस्तेषाममर्षिणाम् ।
युयुत्सूनां मया सार्धं पर्यवर्तन्त भारत।
तान्यहं निशितैर्बाणैर्व्यधमं गार्ध्रराजितैः ॥ ३.१७५.३४ ॥
Entonces sesenta mil carros de aquellos guerreros airados, deseosos de combatir, se volvieron para luchar conmigo, oh descendiente de Bharata. Los derribé con agudas flechas adornadas con plumas de buitre.
3.175.35
ते युद्धे संन्यवर्तन्त समुद्रस्य यथोर्मयः ।
नेमे शक्या मानुषेण युद्धेनेति प्रचिन्त्य तत् ॥ ३.१७५.३५ ॥
En la batalla se retiraron como las olas del océano, pensando: estos no pueden ser vencidos por un hombre en la guerra ordinaria.
3.175.36
ततोऽहमानुपूर्व्येण दिव्यान्यस्त्राण्ययोजयम् ॥ ३.१७५.३६ ॥
Entonces puse en uso las armas divinas, una tras otra, en el orden debido.
3.175.37
ततस्तानि सहस्राणइ रथिनां चित्रयोधिनाम् ।
अस्त्राणि मम दिव्यानि प्रत्यघ्नञ्छनकैरिव ॥ ३.१७५.३७ ॥
Entonces mis armas divinas contrarrestaron, poco a poco, aquellas miles de armas de los maravillosos guerreros en carro.
3.175.38
रथमार्गान्विचित्रांस्ते विचरन्तो महाबलाः ।
प्रत्यदृश्यन्त संग्रामे शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ३.१७५.३८ ॥
Aquellos poderosos guerreros que se movían por los caminos de los carros aparecieron en la batalla por centenares y por miles.
3.175.39
विचित्रमुकुटापीडा विचित्रकवचध्वजाः ।
विचित्राभरणाश्चैव मम प्रीतिकराऽभवन् ॥ ३.१७५.३९ ॥
Con sus maravillosas coronas y turbantes, sus armaduras y estandartes maravillosos y sus ornamentos admirables, me resultaron deleitables.
3.175.40
अहं तुशरवर्षैस्तानस्त्रप्रचुदितै रणे ।
नाशक्रुवं पीडयितुं ते तु मां प्रत्यपीडयन् ॥ ३.१७५.४० ॥
En la batalla no pude acosarlos con mi lluvia de flechas impulsadas por armas; en cambio, ellos me acosaron a mí.
3.175.41
तैः पीड्यमानो बहुभिः कृतास्त्रैः कुशलैर्युधि ।
व्यथितोस्मि महायुद्धे भयं चागान्महन्मम ॥ ३.१७५.४१ ॥
Acosado por aquellos numerosos guerreros hábiles y expertos en armas, me sentí afligido en aquella gran batalla, y un gran temor me sobrevino.
3.175.42
ततोहं परमायत्तो मातलिं परिपृष्टवान् ॥ ३.१७५.४२ ॥
Entonces, muy angustiado, pregunté a Mātali.
3.175.43
किमेते मम बाणौघैर्दिव्यास्त्रप्रतिमन्त्रितैः ।
न वध्यन्ते महाघोरैस्तत्त्वमाख्याहि पृच्छतः ॥ ३.१७५.४३ ॥
¿Por qué no son muertos estos por las oleadas de mis flechas, consagradas con armas divinas? Dime esa verdad, pues te lo pregunto.
3.175.44
स मामुवाच पर्याप्तस्त्वमेषां भरतर्षभ ।
तानुद्दिश्याथ मर्माणि प्रतिघातं तदाचर ॥ ३.१७५.४४ ॥
Él me dijo: 'Tú bastas contra ellos, toro de los Bharatas. Apuntándolos, golpea de vuelta sus puntos vitales.'
3.175.45
एतच्छ्रुत्वा तु राजेनद्रसंप्रहृष्टस्तमूचिवान् ।
निवर्तय रथं शीघ्रं पश्य चैतान्निपातितान् ॥ ३.१७५.४५ ॥
Al oír esto, yo, señor de reyes, muy complacido, le dije: 'Gira el carro rápidamente y mira a estos que han caído.'
3.175.46
एवमुक्तो रथं तत्र मातलिः पर्यवर्तयत् ॥ ३.१७५.४६ ॥
Así interpelado, Mātali hizo girar allí el carro.
3.175.47
ततो मत्वा रणे भग्नं दानवाः प्रतिहर्षिताः ।
विचुक्रुशुर्महाराज स्वरेण महता मुहुः ॥ ३.१७५.४७ ॥
Entonces, creyendo que había sido derrotado en la batalla, los Dānavas, exultantes, gritaron una y otra vez, gran rey, con voz poderosa.
3.175.48
अभग्नः कैश्चिदप्येष पाण्डवो रणमूर्धनि ।
अस्माभिः समरे भग्न इत्येवं संघशस्तदा ॥ ३.१७५.४८ ॥
'Este Pāṇḍava no ha sido quebrado por nadie al frente de la batalla, y sin embargo nosotros lo hemos quebrado en la lucha', así decían entonces, en grupos.
3.175.49
ततोहं देवदेवाय रुद्रायाव्यक्तमूर्तये ।
प्रयतः प्रणतो भूत्वा नमस्कृत्य महात्मने।
यत्तद्रौद्रमिति ख्यातं सर्वामित्रविनाशनम् ॥ ३.१७५.४९ ॥
Entonces yo, dominado y postrado, rendí homenaje a Rudra, dios de los dioses, de forma no manifiesta, a aquel gran alma; y a aquella arma llamada «la terrible», destructora de todos los enemigos.
3.175.50
यत्तद्रौद्रमिति ख्यातं सर्वामित्रविनाशनम् ।
महत्पाशुपतं दिव्यं सर्वलोकनमस्कृतम् ॥ ३.१७५.५० ॥
Aquello conocido como «la terrible», destructor de todos los enemigos, es el gran arma divina Pāśupata, reverenciada por todos los mundos.
3.175.51
ततोऽपश्यं त्रिशिरसं पुरुषं नवलोचनम् ।
त्रिमुखं षङ्भुजं दीप्तमर्कज्वलनमूर्धजम्।
लेलिहानैर्महानागैः कृतचिह्नममित्रहन् ॥ ३.१७५.५१ ॥
Entonces vi un ser de tres cabezas y nueve ojos, tres rostros y seis brazos, resplandeciente, con cabellos como sol y fuego, marcado por grandes serpientes que lamían —¡oh matador de enemigos!
3.175.52
विभीस्ततस्तदस्त्रं तु घोरं रौद्रं सनातनम् ।
दृष्ट्वा गाण्डीवसंयोगमानीय भरतर्षभ ॥ ३.१७५.५२ ॥
Entonces, al ver aquella arma terrible, horrenda y eterna, me llené de temor; y, oh toro de los Bharatas, uniéndola al arco Gāṇḍīva, la traje.
3.175.53
नमस्कृत्वा त्रिनेत्राय शर्वायामिततेजसे ।
मुक्तवान्दानवेन्द्राणां पराभावाय भारत ॥ ३.१७५.५३ ॥
Habiendo reverenciado al de tres ojos, Śarva, de esplendor sin límites, lo solté para la derrota de los señores de los Dānavas, ¡oh Bhārata!
3.175.54
मुक्तमात्रे ततस्तस्मिन्रूपाण्यासन्सहस्रशः ।
मृगाणामथ सिंहानां व्याग्राणां च विशांपते ॥ ३.१७५.५४ ॥
En cuanto fue soltada, surgieron de ella miles de formas: de ciervos, de leones y de tigres, ¡oh señor de los pueblos!
3.175.55
ऋक्षाणां महिषाणां च पन्नगानां तथा गवाम् ।
शरभाणां गजानां च वानराणां च सङ्घशः।
ऋषभाणां वराहाणां मार्जाराणां तथैव च ॥ ३.१७५.५५ ॥
También aparecieron en manadas osos, búfalos, serpientes, vacas, śarabhas, elefantes, monos, toros, jabalíes y gatos.
3.175.56
सालावृकाणां प्रेतानां भुरुण्डानां च सर्वशः ।
गृध्राणां गरुडानां च चमराणां तथैव च ॥ ३.१७५.५६ ॥
Y también por todas partes aparecieron multitudes de chacales, fantasmas, bhuruṇḍas, buitres, garudas y criaturas similares a yaks.
3.175.57
देवानां च ऋषीणां रच गन्धर्वाणां च सर्वशः ।
पिशाचानां सयक्षाणां तथैव च सुरद्विषाम् ॥ ३.१७५.५७ ॥
Multitudes de dioses, sabios y gandharvas aparecieron por todas partes, junto con piśācas y yakṣas, y también las huestes de los asuras, enemigos de los dioses.
3.175.58
गुह्यकानां च संग्रामे नैर्ऋतानां तथैव च ।
झषाणां गजवक्राणामुलूकानां तथैव च ॥ ३.१७५.५८ ॥
En la batalla aparecieron también multitudes de guhyakas y nairṛtas, así como peces, seres de rostro de elefante y búhos.
3.175.59
मीनवाजिसरूपाणां नानाशस्त्रासिपाणिनाम् ।
तथैव यातुधानानां गदामुद्गरधारिणाम् ॥ ३.१७५.५९ ॥
Aparecieron también multitudes de yātudhānas con forma de pez y de caballo, con diversas armas y espadas en las manos, así como portadores de mazas y martillos.
3.175.60
एतैस्चान्यैश्च बहुभिर्नानारूपधरैस्तदा ।
सर्वमासीज्जगद्व्याप्तं तस्मिन्नस्त्रे विसर्जिते ॥ ३.१७५.६० ॥
Cuando aquella arma fue lanzada, todo el mundo quedó llenado por estos y por otros muchos seres de formas diversas.
3.175.61
त्रिशिरोभिश्चतुर्दंष्ट्रैश्चतुरास्यैश्चतुर्भुजैः ।
अनेकरूपसंयुक्तैर्मांसमेदोवसास्तिभिः ॥ ३.१७५.६१ ॥
De tres cabezas, cuatro colmillos, cuatro rostros y cuatro brazos, dotados de muchas formas, con carne, médula, grasa y huesos.
3.175.62
अभीक्ष्णं वध्यमानास्ते दानवा ये समागताः ।
अर्कज्वलनतेजोभिर्वज्राशनिसमप्रभैः ॥ ३.१७५.६२ ॥
Aquellos dānavas que se habían reunido eran continuamente abatidos por flechas de un brillo semejante al del sol y el fuego, con un resplandor como el del rayo y el relámpago.
3.175.63
अद्रिसारमयैश्चान्यैर्बाणैरपि निबर्हणैः ।
न्यहनं दानवान्सर्वान्मुहूर्तेनैव भारत ॥ ३.१७५.६३ ॥
Y con otras flechas hechas de la esencia de las montañas, destructoras, oh Bhārata, derribé a todos los dānavas en un instante.
3.175.64
गाण्डीवास्त्रप्रणुन्नांस्तान्गतासून्नभसश्च्युतान् ।
दृष्ट्वाऽहं प्राणमं भूयस्त्रिपुरघ्नाय वेधसे ॥ ३.१७५.६४ ॥
Al verlos, impulsados por el arma Gāṇḍīva, sin vida y caídos del cielo, me incliné de nuevo ante el destructor de las tres ciudades, el creador.
3.175.65
तथा रौद्रास्त्रनिष्पिष्टान्दिव्याभरणभूषितान् ।
निशाम्य परमं हर्षमगमद्देवसारथिः ॥ ३.१७५.६५ ॥
Al verlos así aplastados por el terrible arma, pero adornados con joyas divinas, el auriga de los dioses se llenó de suprema alegría.
3.175.66
तदसह्यं कृतं कर्म देवैरपि दुरासदम् ।
दृष्ट्वा मां पूजयामास मातलिः शक्रसारथिः ॥ ३.१७५.६६ ॥
Realicé aquella hazaña insoportable, difícil incluso para los dioses. Al verla, Mātali, el auriga de Śakra, me honró.
3.175.67
उचाच वचनं चेदंप्रीयमाणः कृताञ्जलिः ।
हतांस्तान्दानवान्दृष्ट्वा मया सङ्ख्ये सहस्रशः ॥ ३.१७५.६७ ॥
Complacido, con las manos juntas, pronunció estas palabras, al ver a los dānavas abatidos por mí en combate por miles.
3.175.68
सुरासुरैरसह्यं हि कर्म यत्साधितं त्वया ।
न ह्येतत्संयुगे कर्तुमपि शक्तः सुरेश्वरः।
ध्रुवं धनञ्जय प्रीतस्त्वयि शक्रः पुरार्दन ॥ ३.१७५.६८ ॥
La hazaña que has realizado, insoportable incluso para dioses y asuras, ni el señor de los dioses podría llevarla a cabo en combate. Dhanañjaya, sin duda Indra está complacido contigo, destructor de ciudades.
3.175.69
सुरासुरैरवध्यं हि पुरमेतत्खगं महत् ।
त्वया विमथितं वीर स्ववीर्यतपसो बलात् ॥ ३.१७५.६९ ॥
Esta gran ciudad voladora, imposible de destruir incluso para dioses y asuras, la has quebrantado por la fuerza, héroe, con el poder de tu propio valor y austeridad.
3.175.70
विद्वस्ते खपुरे तस्मिन्दानवेषु हतेषु च ।
विनदन्त्यः स्त्रियः सर्वा निष्पेतुर्नगराद्बहिः ॥ ३.१७५.७० ॥
Cuando aquellos dānavas fueron abatidos en tu ciudad celeste, todas las mujeres, clamando, salieron corriendo de la ciudad.
3.175.71
प्रकीर्णकेश्यो व्यथिताः कुरर्य इव दुःखिताः ।
पेतुः पुत्रान्पितृन्भ्रातॄञ्शोचमाना महीतले ॥ ३.१७५.७१ ॥
Con el cabello desgreñado, afligidas y dolientes como gaviotas hembras, cayeron al suelo lamentando a sus hijos, padres y hermanos.
3.175.72
रुदत्यो दीनकण्ठ्यस्तु निनदन्त्यो हतेश्वराः ।
उरांसि पाणिभिर्घ्नन्त्यो विस्रस्तस्रग्विभूषणाः ॥ ३.१७५.७२ ॥
Llorando, con voces lastimeras, clamando que sus señores habían sido abatidos, golpeándose el pecho con las manos, con las guirnaldas y adornos sueltos y caídos.
3.175.73
तच्छोकयुक्तमश्रीकं दुःखदैन्यसमाहतम् ।
न बभौ दानवपुरं हतत्विट्कं हतेश्वरम् ॥ ३.१७५.७३ ॥
Lleno de pesar, sin esplendor, golpeado por el dolor y la miseria, aquella ciudad de los Dānavas no resplandecía; su brillo había desaparecido y su señor había sido muerto.
3.175.74
गन्धर्वनगराकारं हृतनागमिव ह्रदम् ।
शुष्कवृक्षमिवारण्यमदृश्यमभवत्पुरम् ॥ ३.१७५.७४ ॥
Aquella ciudad se volvió como una ciudad de los Gandharvas, como un lago del que se han ido las serpientes, como un bosque de árboles secos; se volvió invisible.
3.175.75
मां तु संहृष्टमनसं क्षिप्रं मातलिरानयत् ।
देवराजस्य भवनं कृतकर्माणमाहवात् ॥ ३.१७५.७५ ॥
Pero Mātali me llevó rápidamente, con el ánimo alegre, desde la batalla a la morada del rey de los dioses, a mí que había cumplido mi hazaña.
3.175.76
हिरण्यपुरमुत्सृज्य निहत्य च महासुरान् ।
निवातकवचांश्चैव ततोऽहंशक्रमागमम् ॥ ३.१७५.७६ ॥
Tras abandonar la ciudad de Hiraṇya y dar muerte a los grandes asuras y a los Nivātakavacas, fui entonces ante Indra.
3.175.77
मम कर्म च देवेन्द्रं मातलिर्विस्तरेण तत् ।
सर्वं विश्रावयामास यथाभूतं महाद्युते ॥ ३.१७५.७७ ॥
Y Mātali relató al señor de los dioses, en detalle, toda mi hazaña tal como había sucedido, ¡oh resplandeciente!
3.175.78
हिरण्यपुरघातं च मायानां च निवारणम् ।
निवातकवचानां च वधं सङ्ख्ये महौजसाम्।
कालकेयवधं चैव अद्भुतं रोमहर्षणम् ॥ ३.१७५.७८ ॥
La destrucción de la ciudad de Hiraṇya, la contención de las ilusiones, la muerte en combate de los poderosos Nivātakavacas y también la muerte de los Kālakeyas: cosas maravillosas y que erizan el cabello.
3.175.79
तच्छ्रुत्वा भगवान्प्रीतः सहस्राक्षः पुरंदरः ।
मरुद्भिः सहितः श्रीमान्साधुसाध्वित्यथाब्रवीत्।
परिष्वज्य च मां प्रेम्णा मूर्ध्नि चाघ्राय सस्मितम् ॥ ३.१७५.७९ ॥
Al oír esto, el bendito Indra, de mil ojos, destructor de ciudades, complacido y acompañado de los Marutas, el glorioso dijo: «¡Bien hecho, bien hecho!». Luego me abrazó con afecto, olió mi cabeza y sonrió.
3.175.80
ततो मां देवराजो वै समाश्वास्य पुनः पुनः ।
अब्रवीद्विबुधैः सार्धमिदं समधुरं वचः ॥ ३.१७५.८० ॥
Entonces el rey de los dioses, consolándome una y otra vez, pronunció estas palabras dulces junto con los dioses.
3.175.81
अतिदेवासुरं कर्म कृतमेव त्वया रणे ।
गुर्वर्थश्च कृतः पार्थ महाशत्रून्घ्नता मम ॥ ३.१७५.८१ ॥
Oh hijo de Pṛthā, en la batalla has realizado una hazaña que supera a dioses y demonios, y al matar a mis grandes enemigos también has cumplido el propósito del maestro.
3.175.82
एवमेव सदा भाव्यं स्थिरेणाजौ धनंजय ।
असंमूढेन चास्त्राणां कर्तव्यं प्रतिपादनम् ॥ ३.१७५.८२ ॥
Oh Dhanañjaya, en la batalla siempre se debe permanecer firme así, y emplear las armas sin confusión.
3.175.83
अविषह्यो रणे हि त्वं देवदानवराक्षसैः ।
सयक्षासुरगन्धर्वैः सपक्षिगणपन्नगैः ॥ ३.१७५.८३ ॥
En la batalla eres invencible incluso para dioses, dānavas y rākṣasas, incluso unidos a yakṣas, asuras, gandharvas, bandadas de aves y serpientes.
3.175.84
वसुधां चापि कौन्तेय त्वद्बाहुबलनिर्जिताम् ।
पालयिष्यति धर्मात्मा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ३.१७५.८४ ॥
Oh hijo de Kuntī, esta tierra, conquistada por el poder de tus brazos, será protegida por el justo Yudhiṣṭhira, hijo de Kuntī.