మహాభారతం · అధ్యాయం 3.178
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.178.1
तस्मिन्कृतास्त्रे रथिनां प्रवीरे ।
प्रत्यागते भवनाद्वृत्रहन्तुः।
अतः परं किमकुर्वन्त पार्थाः ।
समेत्य शूरेण धनंजयेन ॥ ३.१७८.१ ॥
రథికులలో శ్రేష్ఠుడు, అస్త్రవిద్యలో నిపుణుడు అయిన ఆ వీరుడు వృత్రహంతకుని లోకం నుండి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత, శూరుడైన ధనంజయుడిని కలిసి పార్థులు ఏమి చేశారు?
3.178.2
वनेषु तेष्वेव तु ते नरेन्द्राः ।
सहार्जुनेनेन्द्रसमेन वीराः।
तस्मिंश्च शैलप्रवरे सुरम्ये ।
धनेश्वराक्रीडगता विजह्रुः ॥ ३.१७८.२ ॥
ఆ అడవులలోనే ఆ వీర రాజులు ఇంద్రసమానుడైన అర్జునునితో కలిసి, ఆ రమణీయ పర్వతశ్రేష్ఠంపై కుబేరుని క్రీడాస్థలానికి చేరి విహరించారు.
3.178.3
वेश्मानि तान्यप्रतिमानि पश्यन् ।
क्रीडाश्च नानाद्रुमसन्निबद्धाः।
चचार धन्वी बहुधा नरेन्द्रः ।
सोऽस्त्रेषु यत्तः सततं किरीटी ॥ ३.१७८.३ ॥
ఆ సాటిలేని భవనాలను, అనేక వృక్షాలతో చుట్టుముట్టిన క్రీడాస్థలాలను చూస్తూ, ధనుర్ధారి అయిన ఆ నరేంద్రుడు కిరీటి అర్జునుడు అస్త్రాలలో ఎల్లప్పుడూ శ్రద్ధగా ఉంటూ అనేక విధాలుగా సంచరించాడు.
3.178.4
अवाप्य वासं नरदेवपुत्राः ।
प्रसादजं वैश्रवणस्य राज्ञः।
न प्राणिनां ते स्पृहयन्ति राज-
ञ्शिवश् कालः स बभूव तेषाम् ॥ ३.१७८.४ ॥
నరదేవుని కుమారులు, వైశ్రవణ రాజు కుబేరుని అనుగ్రహంతో లభించిన ఆ నివాసాన్ని పొంది, ఓ రాజా, ఏ ప్రాణినీ కోరలేదు; వారికి ఆ కాలం శుభకరమైంది.
3.178.5
समेत्य पार्थेन यथैकरात्र-
मूषुः समास्तत्रतथा चतस्रः।
पूर्वाश्च षट् ता दश पाण्डवानां ।
शिवा बभूवुर्वसतां वनेषु ॥ ३.१७८.५ ॥
పార్థునితో కలిసి వారు అక్కడ ఒక్క రాత్రిలా గడిపారు; అలాగే నాలుగు, ముందటి ఆరు, మొత్తం పది సంవత్సరాలు పాండవులకు అడవులలో నివసిస్తుండగా శుభంగా గడిచాయి.
3.178.6
ततोऽब्रवीद्वायुसुतस्तरस्वी ।
जिष्णुश्च राजानमुपोपविश्य।
यमौ च वीरौ सुरराजकल्पा-
वेकान्तमास्थाय हितं प्रियं च ॥ ३.१७८.६ ॥
అప్పుడు వాయుపుత్రుడు, వేగవంతుడు అయిన భీముడు మాట్లాడాడు. రాజు దగ్గర కూర్చున్న జిష్ణువు (అర్జునుడు), దేవరాజుతో సమానులైన ఇద్దరు వీరులు ఏకాంతంలోకి వెళ్ళి హితమైన, ప్రియమైన మాటలు చెప్పారు.
3.178.7
तव प्रतिज्ञां कुरुराज सत्यां ।
चिकीर्षमाणास्त्वदनुप्रियं च।
ततो न गच्छाम वनान्यपास्य ।
सुयोधनं सानुचरं निहन्तुम् ॥ ३.१७८.७ ॥
కురురాజా, మీ సత్య ప్రతిజ్ఞను, మీకు ప్రియమైనదాన్ని చేయాలనే కోరికతో, అనుచరులతో ఉన్న సుయోధనుడిని చంపేవరకు మేము అడవులను విడిచి వెళ్ళము.
3.178.8
एकादशं वर्षमिदं वसामः ।
सुयोधनेनात्तसुखाः सुखार्हाः।
तं वञ्चयित्वाऽधमबुद्धिशील-
मज्ञातवासं सुखमाप्नुयाम ॥ ३.१७८.८ ॥
ఇది పదకొండవ సంవత్సరం; సుఖానికి అర్హులైనా సుయోధనుడి వల్ల సుఖం కోల్పోయి మేము వసిస్తున్నాము. ఆ అధమ బుద్ధి స్వభావుడిని మోసగించి, అజ్ఞాతవాసంలో సుఖం పొందుదాం.
3.178.9
तवाज्ञया पार्थिव निर्विशङ्का ।
विहाय मानं विचरामो वनानि।
समीपवासेन विलोभितास्ते ।
ज्ञास्यन्ति नास्मानपकृष्टदेशान् ॥ ३.१७८.९ ॥
రాజా, మీ ఆజ్ఞతో నిర్భయంగా, అహంకారం వదిలి మేము అడవుల్లో సంచరిస్తాము. దగ్గర నివసించడం వల్ల మోసపోయిన వారు మమ్మల్ని దూరదేశవాసులని తెలుసుకోలేరు.
3.178.10
संवत्सरं तत्र विहृत्य गूढं ।
नराधमं तं सुखमुद्धरेम।
निर्यात्य वैरं सफलं सपुष्पं ।
तस्मै नरेन्द्राधमपूरुषाय ॥ ३.१७८.१० ॥
అక్కడ ఒక సంవత్సరం రహస్యంగా గడిపి, ఆ అధముడైన నరుడిని సులభంగా పెకిలిద్దాం. ఆ రాజాధమ పురుషుడికి ఫలపుష్పాలతో కూడిన వైరాన్ని తీర్చుదాం.
3.178.11
सुयोधनायानुचरैर्वृताय ।
ततो महीं प्राप्नुहि धर्मराज।
स्वर्गोपमं देशमिमं चरद्भिः ।
शक्यो विहन्तुं नरदेव शोकः ॥ ३.१७८.११ ॥
సుయోధనుడు, అతని అనుచరులు చుట్టుముట్టి ఉన్నప్పటికీ, ఓ ధర్మరాజా, స్వర్గసమానమైన ఈ దేశంలో సంచరిస్తూ భూమిని పొందు; ఓ నరదేవా, శోకాన్ని నాశనం చేయవచ్చు.
3.178.12
कीर्तिस्तु ते भारत पुण्यगन्धा ।
नश्येद्धि लोकेषु चराचरेषु।
तत्प्राप्य राज्यंकुरुपुङ्गवानां ।
शक्यं महत्प्राप्तुमथ क्रियाश्च ॥ ३.१७८.१२ ॥
ఓ భారతా, నీ పుణ్యగంధమైన కీర్తి చరాచర లోకాలలో నశించదు; కురుశ్రేష్ఠుల ఆ రాజ్యాన్ని పొంది, మహత్కార్యాలను కూడా సాధించవచ్చు.
3.178.13
इदं तु शक्यं सततं नरेन्द्र ।
प्राप्तुं त्वया यल्लभसे कुबेरात्।
कुरुष्व बुद्धिं द्विषतां वधाय ।
कृतागसां भारत निग्रहे च ॥ ३.१७८.१३ ॥
ఓ నరేంద్రా, కుబేరుడి నుండి నీవు పొందేది ఇది కూడా నిరంతరం సాధించవచ్చు. ఓ భారతా, శత్రువుల వధకు, అపరాధులను అణచడానికి నిశ్చయం చేసుకో.
3.178.14
तेजस्तवोग्रं न सहेत राजन् ।
समेत्य साक्षादपि वज्रपाणिः।
न हि व्यथां जातु करिष्यतस्तौ ।
समेत्य देवैरपि धर्मराज ॥ ३.१७८.१४ ॥
ఓ రాజా, నీ ఉగ్రతేజస్సును వజ్రపాణి (ఇంద్రుడు) ప్రత్యక్షంగా కలిసినా సహించలేడు; ఓ ధర్మరాజా, ఆ ఇద్దరూ దేవతలతో కలిసినా నీకు ఎప్పుడూ బాధ కలిగించలేరు.
3.178.15
तवार्थसिद्ध्यर्थमपि प्रवृत्तौ ।
सुपर्णकेतुश्च शिनेश्च नप्ता।
यथैव कृष्णोऽप्रतिमो बलेन ।
तथैव राजन्स शिनिप्रवीरः ॥ ३.१७८.१५ ॥
నీ ప్రయోజనసిద్ధికోసం కూడా ప్రవర్తించేవాడు, గరుడధ్వజుడు మరియు శిని మనవడు; కృష్ణుడు బలంలో సాటిలేనివాడో, అలాగే ఓ రాజా, అతడు శినివీరులలో శ్రేష్ఠుడు.
3.178.16
तवार्थसिद्ध्यर्थमभिप्रपन्नो ।
यथैव कृष्णः सह यादवैस्तैः।
तथैव चेमौ नरदेववर्य ।
यमौ च वीरौ कृतिनौ प्रयोगे ॥ ३.१७८.१६ ॥
మీ ప్రయోజన సిద్ధి కోసం కృష్ణుడు యాదవులతో కలిసి వచ్చినట్లే, నరదేవశ్రేష్ఠులారా, ఈ ఇద్దరు వీరులైన యమలు కూడా కార్యసాధనలో నైపుణ్యంతో వచ్చారు.
3.178.17
त्वदर्थयोगप्रभवप्रधानाः ।
शमं करिष्याम परान्समेत्य ॥ ३.१७८.१७ ॥
మీ ప్రయోజన యోగం వల్ల ప్రభవించిన ప్రధానులమైన మేము, శత్రువులను కలిసి శాంతిని చేస్తాము.
3.178.18
ततस्तदाज्ञाय मतं महात्मा ।
तेषां च धर्मस्य सुतो वरिष्ठः।
प्रदक्षिणं स्थानमुपेत्य राजा ।
पर्याक्रमद्वैश्रवणस्य राज्ञः ॥ ३.१७८.१८ ॥
అప్పుడు వారి అభిప్రాయాన్ని తెలుసుకొని, ధర్ముని కుమారుడు, శ్రేష్ఠుడు, మహాత్ముడైన ఆ రాజు, ఆ స్థానాన్ని ప్రదక్షిణంగా సమీపించి వైశ్రవణ రాజు (కుబేరుని) చుట్టూ తిరిగాడు.
3.178.19
संप्रार्थयामास नगेन्द्रवर्यम् ॥ ३.१७८.१९ ॥
పర్వతరాజులలో శ్రేష్ఠుడిని ఆయన ప్రార్థించాడు.
3.178.20
समाप्तकर्मा सहितः सुहृद्भि-
र्जित्वा सपत्नान्प्रतिलभ्य राज्यम्।
शैलेन्द्र भूयस्तपसे जितात्मा ।
द्रष्टा तवास्मीति मतिं चकार ॥ ३.१७८.२० ॥
తన కార్యం పూర్తిచేసి, మిత్రులతో కలిసి, శత్రువులను జయించి, రాజ్యాన్ని తిరిగి పొంది, ఆత్మనిగ్రహం గల ఆయన మళ్లీ తపస్సు కోసం 'నిన్ను దర్శిస్తాను' అని నిశ్చయించాడు.
3.178.21
वृतश्च सर्वैरनुजैर्द्विजैश्च ।
तेनैव मार्गेण पुनर्निवृत्तः।
उवाह चैनान्गणशस्तथैव ।
घटोत्कचः पर्वतनिर्झरेषु ॥ ३.१७८.२१ ॥
అన్ని తమ్ముళ్లు, బ్రాహ్మణులు చుట్టూ ఉండగా అదే దారిలో తిరిగి వచ్చాడు; ఘటోత్కచుడు వారిని పర్వత నిర్ఝరాల మధ్య గుంపులుగా మోసుకెళ్ళాడు.
3.178.22
तान्प्रस्थितान्प्रीतमना महर्षिः ।
पितेव पुत्राननुशिष्य सर्वान्।
स लोमशो दिवमेवोर्जितश्री-
र्जगाम तेषां विजयं तदोक्त्वा ॥ ३.१७८.२२ ॥
బయలుదేరిన వారందరికీ సంతోషమనస్కుడైన ఆ మహర్షి తండ్రి కొడుకులకు బోధించినట్లు అందరికీ ఉపదేశించి, వారి విజయాన్ని పలికి, తేజస్సుతో ప్రకాశించే ఆ లోమశుడు స్వర్గానికే వెళ్ళిపోయాడు.
3.178.23
तेनार्ष्टिषेणेन तथानुशिष्टा-
स्तीर्तानि रम्याणि तपोवनानि।
महान्ति चान्यानि सरांसि पार्थाः ।
कसंपश्यमानाः प्रययुर्नराग्र्याः ॥ ३.१७८.२३ ॥
ఆర్ష్టిషేణుని చేత ఈ విధంగా ఉపదేశింపబడిన ఆ పృథ కుమారులు, మనుష్యులలో శ్రేష్ఠులు, రమణీయమైన తీర్థాలను, తపోవనాలను, ఇతర మహా సరస్సులను చూస్తూ ముందుకు సాగారు.