ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.19.1
एवमुक्तस्तु कौन्तेय सूतपुत्रस्ततो मृधे ।
प्रद्युम्नमब्रवीच्छ्लक्ष्णं मधुरं वाक्यमञ्जसा ॥ ३.१९.१ ॥
କୌନ୍ତେୟ ଏପରି କହିବାରୁ ସୂତପୁତ୍ର ସେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ କୋମଳ ଓ ମଧୁର ବାକ୍ୟ ସିଧାସଳଖ କହିଲେ।
3.19.2
न मे भयं रौक्मिणेय संग्रामे यच्छतो हयान् ।
युद्धज्ञोस्मि च वृष्णीनां नात्र किंचिदतोऽन्यथा ॥ ३.१९.२ ॥
ହେ ରୁକ୍ମିଣୀପୁତ୍ର, ଯୁଦ୍ଧରେ ଘୋଡ଼ା ଚଳାଇବା ସମୟରେ ମୋର କୌଣସି ଭୟ ନାହିଁ। ମୁଁ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧକଳା ଜାଣେ; ଏଥିରେ ଏହାଠାରୁ ଅନ୍ୟଥା କିଛି ନାହିଁ।
3.19.3
आयुष्मन्नुपदेशस्तु सारथ्ये वर्ततां स्मृतः ।
सर्वार्थेषु रथी रक्ष्यस्त्वं चापि भृशपीडितः ॥ ३.१९.३ ॥
ହେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ସାରଥ୍ୟ କର୍ମରେ ଏହି ଉପଦେଶ ସ୍ମରଣରେ ରହୁ: ରଥୀଙ୍କୁ ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟରେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ; ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡ଼ିତ।
3.19.4
त्वं हि साल्वप्रयुक्तेन शरेणाभिहतो भृशम् ।
कश्मलाभिहतो वीर ततोऽहमपयातवान् ॥ ३.१९.४ ॥
ତୁମେ ସାଲ୍ୱଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରୟୋଗ ହୋଇଥିବା ବାଣରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆହତ ହୋଇଥିଲ। ହେ ବୀର, ମୂର୍ଚ୍ଛାରେ ଆହତ ହେବାରୁ ସେତେବେଳେ ମୁଁ ପଛକୁ ଫେରିଗଲି।
3.19.5
सत्वं सात्वतमुख्याद्य लब्धसंज्ञो यदृच्छया ।
पश्य मे हयसंयाने शिक्षां केशवनन्दन ॥ ३.१९.५ ॥
ବର୍ତ୍ତମାନ ତୁମେ, ହେ ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆକସ୍ମିକ ଭାବେ ସଚେତନ ହୋଇ ମୋର ଘୋଡ଼ା ଚଳାଇବାର କୌଶଳ ଦେଖ। ହେ କେଶବଙ୍କ ପୁତ୍ର!
3.19.6
दारुकेणाहमुत्पन्नो यथावच्चैव शिक्षितः ।
वीतभीः प्रविशाम्येतां साल्वस्य महतीं चमूम् ॥ ३.१९.६ ॥
ଦାରୁକଙ୍କଠାରୁ ମୁଁ ଜନ୍ମିଛି ଓ ଯଥାବିଧି ଶିକ୍ଷିତ ହୋଇଛି। ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ମୁଁ ସାଲ୍ୱଙ୍କର ଏହି ବିଶାଳ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଛି।
3.19.7
एवमुक्त्वा ततो वीरो हयान्संचोद्य संगरे ।
रश्मिभिस्तु समुद्यम्य जवेनाभ्यपतत्तदा ॥ ३.१९.७ ॥
ଏହା କହି ସେହି ବୀର ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ କଲେ; ଲଗାମ ଉଠାଇ ସେହି ସମୟରେ ବେଗରେ ଆଗକୁ ଧାଇଁଲେ।
3.19.8
मण्डलानि विचित्राणि यमकानीतराणि च ।
सव्यानि च विचित्राणि दक्षिणानि च सर्वशः ॥ ३.१९.८ ॥
ବିଚିତ୍ର ବୃତ୍ତ, ଯୁଗଳ ମୋଡ଼ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ; ବାମ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱର ବିଚିତ୍ର ମୋଡ଼ — ସବୁ ପ୍ରକାରରେ।
3.19.9
प्रतोदेनाहता राजन्रश्मिभिश्च समुद्यताः ।
उत्पतन्त इवाकाशं विबभुस्ते हयोत्तमाः ॥ ३.१९.९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଚାବୁକରେ ଆଘାତିତ ଓ ଲଗାମରେ ଉଠାଯାଇ ସେହି ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱମାନେ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିବା ପରି ଝଲସି ଉଠିଲେ।
3.19.10
ते हस्तलाघवोपेतं विज्ञाय नृप दारुकिम् ।
उह्यमाना इव तदा नास्पृशंश्चरणैर्महीम् ॥ ३.१९.१० ॥
ହେ ନୃପ, ଦାରୁକଙ୍କ ହସ୍ତକୌଶଳ ଜାଣି ସେହି ଅଶ୍ୱମାନେ ଯେମିତି ବୋହି ନିଆଯାଉଥିଲେ; ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ଖୁରରେ ପୃଥିବୀକୁ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ ନାହିଁ।
3.19.11
सोपसव्यां चमूं तस्य साल्वस्य भरतर्षभ ।
चकार नातियत्नेन तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ३.१९.११ ॥
ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ସେ ସାଲ୍ୱଙ୍କ ସେନାକୁ ବାମ ମୋଡ଼ ସହିତ ଘୂରାଇଲେ; ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରୟାସ ବିନା ତାହା କରିଥିଲେ, ଯାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ହେଲା।
3.19.12
अमृष्यमाणोपसव्यं साल्वः समितिदारुणः ।
यन्तारमस्य सहसा त्रिभिर्बाणैः समार्दयत् ॥ ३.१९.१२ ॥
ବାମ ମୋଡ଼କୁ ସହି ନ ପାରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ସାଲ୍ୱ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ତିନି ବାଣରେ ତାର ସାରଥିକୁ ପ୍ରବଳ ଭାବେ ଆଘାତ କଲେ।
3.19.13
दारुकस्य सुतस्तं तु बाणवेगमचिन्तयन् ।
भूय एव महाबाहो प्रययावपसव्यतः ॥ ३.१९.१३ ॥
ଦାରୁକଙ୍କ ପୁତ୍ର ସେହି ବାଣର ବେଗକୁ ଗ୍ରାହ୍ୟ ନ କରି, ହେ ମହାବାହୁ, ପୁନର୍ବାର ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ଆଗକୁ ଗଲା।
3.19.14
ततो बाणान्बहुविधान्पुनरेव स सौभराट् ।
मुमोच तनये वीर मम रुक्मिणिनन्दने ॥ ३.१९.१४ ॥
ତା'ପରେ ସୌଭରାଜ ପୁନର୍ବାର ବହୁବିଧ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲା, ହେ ବୀର, ରୁକ୍ମିଣୀ-ନନ୍ଦନ ମୋ ପୁତ୍ର ଉପରେ।
3.19.15
तानप्राप्ताञ्शितैर्ब्राणैश्चिच्छेद परवीरहा ।
रौक्मिणेयः स्मितं कृत्वा दर्शयन्हस्तलाघवं ॥ ३.१९.१५ ॥
ଶତ୍ରୁବୀରହା ରୁକ୍ମିଣେୟ ସେଗୁଡ଼ିକ ପହଞ୍ଚିବା ପୂର୍ବରୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ କାଟିଦେଲା, ହସି ହସି ନିଜ ହସ୍ତଲାଘବ ଦେଖାଇ।
3.19.16
छिन्नान्दृष्ट्वा तु तान्बाणान्प्रद्युम्नेन च सौभराट् ।
आसुरीं दारुणीं मायामास्थाय व्यसृजच्छरान् ॥ ३.१९.१६ ॥
ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ସେହି ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଥିବା ଦେଖି ସୌଭରାଜ ଆସୁରୀ ଓ ଭୟଙ୍କର ମାୟାର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲା।
3.19.17
प्रयुज्यमानमाज्ञाय दैतेयास्त्रं महाबलम् ।
ब्रह्मास्त्रेणान्तरा च्छित्त्वामुमोचान्यन्पतस्त्रिणः ॥ ३.१९.१७ ॥
ଦୈତ୍ୟଙ୍କ ମହାବଳ ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରୟୋଗ ହେଉଛି ଜାଣି, ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ରରେ ମଝିରେ କାଟି ସେ ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷଯୁକ୍ତ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲା।
3.19.18
ते तदस्त्रं विधूयाशु विव्यधू रुधिराशनाः ।
शिरस्युरसि वक्रे च स मुमोह पपात च ॥ ३.१९.१८ ॥
ସେହି ରକ୍ତଭୋଜୀ ବାଣମାନେ ସେ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଶୀଘ୍ର ଝାଡ଼ି ମୁଣ୍ଡ, ବକ୍ଷ ଓ ମୁଖରେ ଆଘାତ କଲେ; ସେ ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ହୋଇ ପଡ଼ିଗଲା।
3.19.19
तस्मिन्निपतिते क्षुद्रे साल्वे बाणप्रपीडिते ।
रौक्मिणेयोऽपरं बाणं संदधे शत्रतापनः ॥ ३.१९.१९ ॥
ସେ କ୍ଷୁଦ୍ର ସାଲ୍ୱ ବାଣରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ପଡ଼ିଗଲେ, ଶତ୍ରୁତାପନ ରୁକ୍ମିଣୀପୁତ୍ର ଆଉ ଏକ ବାଣ ସନ୍ଧାନ କଲେ।
3.19.20
तमर्चितं सर्वदाशार्हपूगै-
राशीर्भिरर्कज्वलनप्रकाशम्।
दृष्ट्वा शरं ज्यामभिनीयमानं ।
बभूव हाहाकृतमन्तरिक्षम् ॥ ३.१९.२० ॥
ସମସ୍ତ ଦାଶାର୍ହ ସମୂହଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ପୂଜିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ସଦୃଶ ଦୀପ୍ତ ସେ ବାଣକୁ ଧନୁର ଛିଦା ଉପରେ ଟାଣାଯାଉଥିବା ଦେଖି ଆକାଶ ହାହାକାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
3.19.21
ततो देवगणाः सर्वे सेन्द्राः सहधनेश्वराः ।
नारदं प्रेषयामासु- श्वसनं च मनोजवम् ॥ ३.१९.२१ ॥
ତା'ପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣ ଏବଂ କୁବେର ସହିତ ନାରଦଙ୍କୁ ଓ ମନ ସମାନ ବେଗବାନ ବାୟୁଦେବଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।
3.19.22
तौ रौक्मिणेयमागम्य वचोऽब्रूतां दिवौकसाम् ।
नैव वध्यस्त्वया वीर साल्वराजः कथंचन ॥ ३.१९.२२ ॥
ସେହି ଦୁଇଜଣ ରୁକ୍ମିଣୀପୁତ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ଦେବଲୋକବାସୀଙ୍କ ବାକ୍ୟ କହିଲେ: 'ହେ ବୀର, ସାଲ୍ୱରାଜ ତୁମ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ବଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।'
3.19.23
संहरस्व पुनर्बाणमवध्योऽयं त्वया रणे ।
एतस्य च शरस्याजौ नावध्योस्ति पुमान्क्वचित् ॥ ३.१९.२३ ॥
ବାଣ ପୁଣି ଫେରାଇ ନିଅ; ଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ବଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି। ଏ ବାଣର ଯୁଦ୍ଧରେ କେଉଁଠାରେ ବି କୌଣସି ପୁରୁଷ ବଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।
3.19.24
मृत्युरस्य महाबाहो रणे देवकिनन्दनः ।
कृष्णः संकल्पितो धात्रा तन्मिथ्या न भवेदिति ॥ ३.१९.२४ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଏଁକ ମୃତ୍ୟୁ ରଣରେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ; ବିଧାତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାହା ସଂକଳ୍ପିତ; ତାହା ମିଥ୍ୟା ନ ହେଉ।
3.19.25
ततः परमसंहृष्टः प्रद्युम्नः शरमुत्तमम् ।
संजहार धनुःश्रेष्ठात्तूणे चैव न्यवेशयत् ॥ ३.१९.२५ ॥
ଏବେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଉତ୍ତମ ବାଣକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁରୁ ଟାଣି ତୂଣୀରରେ ରଖିଲେ।
3.19.26
तत उत्थाय राजेन्द्र साल्वः परमदुर्मनाः ।
व्यपायात्सबलस्तूर्णं प्रद्युम्नशरपीडितः ॥ ३.१९.२६ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତେବେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ଶାଳ୍ୱ ଉଠି ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ବାଣରେ ପୀଡିତ ହୋଇ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ଶୀଘ୍ର ସରିଗଲେ।
3.19.27
स द्वारकां परित्यज्य साल्वो वृष्णिभिरार्दितः ।
सौभमास्थाय राजेन्द्र दिवमाचक्रमे तदा ॥ ३.१९.२७ ॥
ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ ଶାଳ୍ୱ ଦ୍ୱାରକା ଛାଡି ସୌଭ ବିମାନରେ ଚଢି, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତେବେ ଆକାଶ ଆଡ଼କୁ ଉଡ଼ିଗଲେ।