ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.199

3.199.1

भूय एव महाभाग्यं कथ्यतामित्यब्रवीत् पाण्डवः ॥ ३.१९९.१ ॥

ପାଣ୍ଡବ ପୁଣି କହିଲେ, 'ମହାପୁଣ୍ୟ ବିଷୟରେ ଆହୁରି କୁହନ୍ତୁ।'

अथाचष्ट मार्कण्डेयो महाराज वृषदर्भसेदुकनामानौ राजानौ नीतिमार्गरतावस्त्रोपास्त्रकृतिनौ ॥ ३.१९९.२ ॥

ଏଥର ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ, 'ହେ ମହାରାଜ, ନୀତିମାର୍ଗରେ ରତ ଓ ଅସ୍ତ୍ରୋପାସ୍ତ୍ରରେ ନିପୁଣ ବୃଷ, ଦର୍ଭ ଓ ସେଦୁକ ନାମକ ଦୁଇ ରାଜା।'

सेदुको वृषदर्भस्य बालस्यैव उपांशुव्रतमभ्यजा- नात् कुप्यमदेयं ब्राह्मणस्य ॥ ३.१९९.३ ॥

ସେଦୁକ ବୃଷ-ଦର୍ଭଙ୍କ ବାଳକଠାରୁ ଗୁପ୍ତ ବ୍ରତ ସ୍ୱୀକାର କଲେ: ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଅଦେୟ ବସ୍ତୁ ଦେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

अथ तं सेदुकं ब्राह्मणः कश्चिद् वेदाध्ययनसम्पन्न आशिषं दत्त्वा गुर्वर्थी भिक्षितवान् ॥ ३.१९९.४ ॥

ଏଥର ବେଦାଧ୍ୟୟନରେ ସମ୍ପନ୍ନ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେଦୁକଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ଗୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ଭିକ୍ଷା ମାଗିଲେ।

अश्वसहस्रं मे भवान् ददात्विति तं सेदुको ब्राह्मणमब्रवीत् ॥ ३.१९९.५ ॥

ସେଦୁକ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଆପଣ ମୋତେ ହଜାରେ ଘୋଡା ଦିଅନ୍ତୁ।'

नास्ति सम्भवो गुर्वर्थं दातुमिति ॥ ३.१९९.६ ॥

'ଗୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ଦେବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ' ବୋଲି (ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ)।

स त्वं गच्छ वृषदर्भसकाशम् । राजा परमधर्मज्ञो ब्राह्मण तं भिक्षस्व ।
स ते दास्यति तस्यैतदुपांशुव्रतमिति ॥ ३.१९९.७ ॥

ତୁମେ ବୃଷଦର୍ଭଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ। ପରମଧର୍ମଜ୍ଞ ସେହି ରାଜାଙ୍କଠାରୁ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯାଚନା କର। ସେ ତୁମକୁ ଦେବେ; ଏହା ତାଙ୍କର ଗୁପ୍ତ ବ୍ରତ।

अथ ब्राह्मणो वृषदर्भसकाशं गत्वा अश्वसहस्रमयाचत् ।
स राजा तं कशेनाताडयत् ॥ ३.१९९.८ ॥

ତା'ପରେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବୃଷଦର୍ଭଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ହଜାର ଘୋଡ଼ା ଯାଚିଲେ। ସେହି ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଚାବୁକରେ ମାରିଲେ।

तं ब्राह्मणोऽब्रवीत् । किं हिंस्यनागसं मामिति ॥ ३.१९९.९ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ନିରପରାଧୀ ମୋତେ କାହିଁକି ମାରୁଛ?"

एवमुक्त्वा तं शपन्तं राजाऽऽह । विप्र किं यो न ददाति तुभ्यमुताहोस्विद् ब्राह्मण्यमेतत् ॥ ३.१९९.१० ॥

ଏହି କହି ଶାପ ଦେଉଥିବା ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ରାଜା କହିଲେ, "ହେ ବିପ୍ର, ତୁମକୁ ଯିଏ ଦିଏ ନାହିଁ ସେ କ'ଣ ମୁଁ? ନା ଏହା ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ୟ?"