Mahābhārata · Adhyāya 3.202
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.202.1
मार्कण्डेयमृषयः पाण्डवाश्च पर्यपृच्छन् ।
अस्ति कश्चिद्भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.१ ॥
Los sabios y los Pāṇḍavas preguntaron a Mārkaṇḍeya: "¿Hay alguien entre los vuestros que haya vivido más tiempo que tú?"
3.202.2
स तानुवाच ।
अस्ति खलु राजर्षिरिन्द्रद्युम्नो नाम क्षीणपुण्यस्त्रिदिवात्प्रच्युतः
कीर्तिस्ते व्युच्छिन्नेति ।
स मामुपातिष्ठत्
अथ प्रत्यभिजानाति मां भवानिति ॥ ३.२०२.२ ॥
Él dijo: "Hubo un rey sabio llamado Indradyumna, cuyo mérito se agotó y que cayó del cielo; su fama ha desaparecido." Se acercó a mí y entonces preguntó: "¿Me reconoces?"
3.202.3
तमहमब्रुवम् ।
न वयं रासायनिकाः शरीरोपतापेनात्मनः समारभामहेऽर्थानामनुष्ठानम् ॥ ३.२०२.३ ॥
Yo le dije: "No somos practicantes de la rejuvenecimiento alquímico; no emprendemos la realización de fines afligiendo nuestro propio cuerpo."
3.202.4
अस्ति खलु हिमवति प्राकारकर्णो नामोलूकः ।
स भवन्तं यदि जानीयात्
प्रकृष्टे चाध्वनि हिमवान् ।
तत्रासौ प्रतिवसतीति ॥ ३.२०२.४ ॥
En verdad hay en el Himālaya una lechuza llamada Prākāra-karṇa. Si te conociera… Por el camino lejano está el Himālaya; allí él reside.
3.202.5
स मामश्वो भूत्वा तत्रावहद्यत्र बभूवोलूकः ॥ ३.२०२.५ ॥
Convertido en caballo, me llevó allí, adonde estaba la lechuza.
3.202.6
अथैनं स राजर्षिः पर्यपृच्छत् ।
प्रत्यभिजानाति मां भवानिति ॥ ३.२०२.६ ॥
Entonces aquel rey sabio le preguntó: "¿Me reconoces?"
3.202.7
स मुहूर्तं ध्यात्वाब्रवीदेनम् ।
नाभिजाने भवन्तमिति ॥ ३.२०२.७ ॥
Tras reflexionar un momento, le dijo: No te reconozco.
3.202.8
स एवमुक्तो राजर्षिरिन्द्रद्युम्नः पुनस्तमुलूकमब्रवीत् ।
अस्ति कश्चिद्भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.८ ॥
Así interpelado, el rey sabio Indradyumna volvió a decir a aquella lechuza: ¿Hay alguien mucho más antiguo que tú?
3.202.9
स एवमुक्तोऽब्रवीदेनम् ।
अस्ति खल्विन्द्रद्युम्नसरो नाम
तस्मिन्नाडीजङ्घो नाम बकः प्रतिवसति ।
सोऽस्मत्तश्चिरजाततरः
तं पृच्छेति ॥ ३.२०२.९ ॥
Así interpelado, le dijo: Existe, en efecto, un lago llamado Indradyumna, y en él vive una grulla llamada Nāḍījaṅgha. Es mucho más antiguo que nosotros; pregúntale.
3.202.10
तत इन्द्रद्युम्नो मां चोलूकं चादाय तत्सरोऽगच्छद्यत्रासौ नाडीजङ्घो नाम बको बभूव ॥ ३.२०२.१० ॥
Entonces Indradyumna me tomó a mí y a la lechuza y fue a aquel lago, donde estaba la grulla llamada Nāḍījaṅgha.
3.202.11
सोऽस्माभिः पृष्टः ।
भवानिन्द्रद्युम्नं राजानं प्रत्यभिजानातीति ॥ ३.२०२.११ ॥
Le preguntamos: ¿Reconoces al rey Indradyumna?
3.202.12
स एवमुक्तोऽब्रवीन्मुहूर्तं ध्यात्वा ।
नाभिजानाम्यहमिन्द्रद्युम्नं राजानमिति ॥ ३.२०२.१२ ॥
Así interrogado, reflexionó un momento y dijo: No reconozco al rey Indradyumna.
3.202.13
ततः सोऽस्माभिः पृष्टः ।
अस्ति कश्चिदन्यो भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.१३ ॥
Entonces le preguntamos: ¿Existe alguien más antiguo que tú?
3.202.14
स नोऽब्रवीदस्ति खल्विहैव सरस्यकूपारो नाम कच्छपः प्रतिवसति ।
स मत्तश्चिरजाततर इति
स यदि कथञ्चिदभिजानीयादिमं राजानं तमकूपारं पृच्छाम इति ॥ ३.२०२.१४ ॥
Él nos dijo: en este mismo lago vive una tortuga llamada Akūpāra. Ha vivido más que yo. Si de alguna manera conoce a este rey, preguntemos a ese Akūpāra.
3.202.15
ततः स बकस्तमकूपारं कच्छपं विज्ञापयामास ।
अस्त्यस्माकमभिप्रेतं भवन्तं कञ्चिदर्थमभिप्रष्टुम्
साध्वागम्यतां तावदिति ॥ ३.२०२.१५ ॥
Entonces aquella garza se dirigió a la tortuga Akūpāra: deseamos preguntarle algo. Le rogamos que venga aquí.
3.202.16
एतच्छ्रुत्वा स कच्छपस्तस्मात्सरस उत्थायाभ्यगच्छद्यत्र तिष्ठामो वयं तस्य सरसस्तीरे ॥ ३.२०२.१६ ॥
Al oír esto, la tortuga salió de aquel lago y se dirigió hacia el lugar donde estábamos de pie en la orilla del lago.
3.202.17
आगतं चैनं वयमपृच्छाम ।
भवानिन्द्रद्युम्नं राजानमभिजानातीति ॥ ३.२०२.१७ ॥
Cuando llegó, le preguntamos: ¿conoces al rey Indradyumna?
3.202.18
स मुहूर्तं ध्यात्वा बाष्पपूर्णनयन उद्विग्नहृदयो वेपमानो विसञ्ज्ञकल्पः प्राञ्जलिरब्रवीत् ।
किमहमेनं न प्रत्यभिजानामि
अहं ह्यनेन सहस्रकृत्वः पूर्वमग्निचितिषूपहितपूर्वः ।
सरश्चेदमस्य दक्षिणादत्ताभिर्गोभिरतिक्रममाणाभिः कृतम्
अत्र चाहं प्रतिवसामीति ॥ ३.२०२.१८ ॥
Reflexionó un momento y, con los ojos llenos de lágrimas y el corazón turbado, temblando como si hubiera perdido el sentido, habló con las palmas juntas: ¿Por qué no lo reconocería? Muchas veces, mil veces, fui antes su compañero en la construcción de los altares de fuego. Este lago fue hecho por él con vacas dadas como honorarios sacrificiales, desbordantes; y aquí vivo yo.
3.202.19
अथैतत्कच्छपेनोदाहृतं श्रुत्वा समनन्तरं देवलोकाद्देवरथः प्रादुरासीत् ॥ ३.२०२.१९ ॥
Entonces, en cuanto oyó lo que había dicho la tortuga, apareció de inmediato un carro divino desde el mundo de los dioses.
3.202.20
वाचश्चाश्रूयन्तेन्द्रद्युम्नं प्रति ।
प्रस्तुतस्ते स्वर्गः
यथोचितं स्थानमभिपद्यस्व ।
कीर्तिमानसि
अव्यग्रो याहीति ॥ ३.२०२.२० ॥
Y se oyeron voces acerca de Indradyumna: El cielo está preparado para ti; ve al lugar que te corresponde. Eres famoso; ve sin inquietud.
3.202.21
दिवं स्पृशति भूमिं च शब्दः पुण्यस्य कर्मणः ।
यावत्स शब्दो भवति तावत्पुरुष उच्यते ॥ ३.२०२.२१ ॥
El sonido de una acción meritoria toca el cielo y la tierra; mientras ese sonido perdura, al hombre se le llama 'puruṣa' (persona).
3.202.23
तस्मात्कल्याणवृत्तः स्यादत्यन्ताय नरो भुवि ।
विहाय वृत्तं पापिष्ठं धर्ममेवाभिसंश्रयेत् ॥ ३.२०२.२३ ॥
Por tanto, el hombre en la tierra debe mantener una conducta virtuosa para siempre; abandonando la conducta más pecaminosa, debe refugiarse solo en el dharma.
3.202.24
इत्येतच्छ्रुत्वा स राजाब्रवीत् ।
तिष्ठ तावद्यावदिदानीमिमौ वृद्धौ यथास्थानं प्रतिपादयामीति ॥ ३.२०२.२४ ॥
Al oír esto, el rey dijo: "Espera un momento; primero devolveré a estos dos ancianos a sus lugares correspondientes."
3.202.25
स मां प्राकारकर्णं चोलूकं यथोचिते स्थाने प्रतिपाद्य तेनैव यानेन संसिद्धो यथोचितं स्थानं प्रतिपन्नः ॥ ३.२०२.२५ ॥
Tras devolvernos a mí, a Prākārakarṇa y a Cūlūka a nuestros lugares adecuados, él, realizado en aquel mismo vehículo, alcanzó su lugar propio.
3.202.26
एतन्मयानुभूतं चिरजीविना दृष्टमिति पाण्डवानुवाच मार्कण्डेयः ॥ ३.२०२.२६ ॥
"Yo mismo he experimentado y visto esto", dijo Mārkaṇḍeya, el de larga vida, a los Pāṇḍavas.
3.202.27
पाण्डवाश्चोचुः प्रीताः ।
साधु
शोभनं कृतं भवता राजानमिन्द्रद्युम्नं स्वर्गलोकाच्च्युतं स्वे स्थाने स्वर्गे पुनः प्रतिपादयतेति ॥ ३.२०२.२७ ॥
Complacidos, los Pāṇḍavas dijeron: "¡Bien hecho! Has realizado una acción excelente al devolver al rey Indradyumna, caído del mundo celestial, a su propio lugar en el cielo."