มหาภารตะ · อัธยายะ 3.202
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.202.1
मार्कण्डेयमृषयः पाण्डवाश्च पर्यपृच्छन् ।
अस्ति कश्चिद्भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.१ ॥
มารรเกณเฑยฤๅษีและปาณฑพทูลถามว่า มีใครในพวกของท่านที่มีอายุยืนกว่าท่านหรือไม่
3.202.2
स तानुवाच ।
अस्ति खलु राजर्षिरिन्द्रद्युम्नो नाम क्षीणपुण्यस्त्रिदिवात्प्रच्युतः
कीर्तिस्ते व्युच्छिन्नेति ।
स मामुपातिष्ठत्
अथ प्रत्यभिजानाति मां भवानिति ॥ ३.२०२.२ ॥
ท่านตอบว่า มีราชฤๅษีองค์หนึ่งนามว่าอินทรทยุมนะ บุญของท่านหมดสิ้นแล้ว ท่านจึงตกลงจากสวรรค์ เกียรติของท่านก็สูญสิ้นไปแล้ว ท่านเข้ามาหาเรา แล้วจึงถามว่า ท่านจำเราได้หรือไม่
3.202.3
तमहमब्रुवम् ।
न वयं रासायनिकाः शरीरोपतापेनात्मनः समारभामहेऽर्थानामनुष्ठानम् ॥ ३.२०२.३ ॥
เราจึงกล่าวกับท่านว่า พวกเราไม่ใช่ผู้ปฏิบัติการปรุงยาอายุวัฒนะ เราไม่ทำให้สำเร็จประโยชน์ด้วยการทรมานร่างกายของตน
3.202.4
अस्ति खलु हिमवति प्राकारकर्णो नामोलूकः ।
स भवन्तं यदि जानीयात्
प्रकृष्टे चाध्वनि हिमवान् ।
तत्रासौ प्रतिवसतीति ॥ ३.२०२.४ ॥
แท้จริงบนเทือกเขาหิมาลัยมีนกฮูกชื่อปราการกรณะ หากเขารู้จักท่าน ... บนทางไกล คือเทือกเขาหิมาลัย เขาอาศัยอยู่ที่นั่น
3.202.5
स मामश्वो भूत्वा तत्रावहद्यत्र बभूवोलूकः ॥ ३.२०२.५ ॥
ท่านแปลงกายเป็นม้าแล้วพาเราไปยังที่ที่นกฮูกอยู่
3.202.6
अथैनं स राजर्षिः पर्यपृच्छत् ।
प्रत्यभिजानाति मां भवानिति ॥ ३.२०२.६ ॥
ราชฤๅษีจึงถามนกฮูกนั้นว่า ท่านจำเราได้หรือไม่
3.202.7
स मुहूर्तं ध्यात्वाब्रवीदेनम् ।
नाभिजाने भवन्तमिति ॥ ३.२०२.७ ॥
นกฮูกครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่งแล้วตอบท่านว่า เราไม่รู้จักท่าน
3.202.8
स एवमुक्तो राजर्षिरिन्द्रद्युम्नः पुनस्तमुलूकमब्रवीत् ।
अस्ति कश्चिद्भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.८ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น ราชฤๅษีอินทรทยุมนะจึงกล่าวกับนกฮูกนั้นอีกว่า มีใครที่มีอายุยืนกว่าท่านมากหรือไม่
3.202.9
स एवमुक्तोऽब्रवीदेनम् ।
अस्ति खल्विन्द्रद्युम्नसरो नाम
तस्मिन्नाडीजङ्घो नाम बकः प्रतिवसति ।
सोऽस्मत्तश्चिरजाततरः
तं पृच्छेति ॥ ३.२०२.९ ॥
เมื่อถูกถามเช่นนั้น นกฮูกจึงตอบว่า แท้จริงมีทะเลสาบชื่ออินทรทยุมนะ ในนั้นมีนกกระเรียนชื่อนาฑีชังฆะอาศัยอยู่ เขามีอายุยืนกว่าพวกเรา จงไปถามเขาเถิด
3.202.10
तत इन्द्रद्युम्नो मां चोलूकं चादाय तत्सरोऽगच्छद्यत्रासौ नाडीजङ्घो नाम बको बभूव ॥ ३.२०२.१० ॥
ครั้นแล้ว อินทรทยุมนะพาเรากับนกฮูกไปยังทะเลสาบนั้น ที่ซึ่งนกกระเรียนชื่อนาฑีชังฆะอยู่
3.202.11
सोऽस्माभिः पृष्टः ।
भवानिन्द्रद्युम्नं राजानं प्रत्यभिजानातीति ॥ ३.२०२.११ ॥
พวกเราถามเขาว่า ท่านรู้จักพระราชาอินทรทยุมนะหรือไม่
3.202.12
स एवमुक्तोऽब्रवीन्मुहूर्तं ध्यात्वा ।
नाभिजानाम्यहमिन्द्रद्युम्नं राजानमिति ॥ ३.२०२.१२ ॥
เมื่อถูกถามเช่นนั้น เขาครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่งแล้วตอบว่า เราไม่รู้จักพระราชาอินทรทยุมนะ
3.202.13
ततः सोऽस्माभिः पृष्टः ।
अस्ति कश्चिदन्यो भवतश्चिरजाततर इति ॥ ३.२०२.१३ ॥
แล้วพวกเราจึงถามเขาว่า มีใครอื่นอีกหรือไม่ที่มีอายุยืนกว่าท่าน
3.202.14
स नोऽब्रवीदस्ति खल्विहैव सरस्यकूपारो नाम कच्छपः प्रतिवसति ।
स मत्तश्चिरजाततर इति
स यदि कथञ्चिदभिजानीयादिमं राजानं तमकूपारं पृच्छाम इति ॥ ३.२०२.१४ ॥
เขาตอบพวกเราว่า แท้จริงในทะเลสาบนี้เองมีเต่าชื่ออากูปาระอาศัยอยู่ เขามีอายุยืนกว่าเรา หากเขารู้จักพระราชาองค์นี้ได้ไม่ว่าด้วยวิธีใด ให้พวกเราไปถามอากูปาระเถิด
3.202.15
ततः स बकस्तमकूपारं कच्छपं विज्ञापयामास ।
अस्त्यस्माकमभिप्रेतं भवन्तं कञ्चिदर्थमभिप्रष्टुम्
साध्वागम्यतां तावदिति ॥ ३.२०२.१५ ॥
ครั้นแล้ว นกกระเรียนนั้นจึงแจ้งแก่เต่าอากูปาระว่า พวกเรามีเรื่องบางอย่างประสงค์จะถามท่าน ขอเชิญมาที่นี่ก่อนเถิด
3.202.16
एतच्छ्रुत्वा स कच्छपस्तस्मात्सरस उत्थायाभ्यगच्छद्यत्र तिष्ठामो वयं तस्य सरसस्तीरे ॥ ३.२०२.१६ ॥
เมื่อได้ยินเช่นนั้น เต่าก็ขึ้นจากทะเลสาบนั้นแล้วมายังที่ที่พวกเรายืนอยู่บนฝั่งทะเลสาบ
3.202.17
आगतं चैनं वयमपृच्छाम ।
भवानिन्द्रद्युम्नं राजानमभिजानातीति ॥ ३.२०२.१७ ॥
เมื่อเต่ามาถึง พวกเราถามเขาว่า ท่านรู้จักพระราชาอินทรทยุมนะหรือไม่
3.202.18
स मुहूर्तं ध्यात्वा बाष्पपूर्णनयन उद्विग्नहृदयो वेपमानो विसञ्ज्ञकल्पः प्राञ्जलिरब्रवीत् ।
किमहमेनं न प्रत्यभिजानामि
अहं ह्यनेन सहस्रकृत्वः पूर्वमग्निचितिषूपहितपूर्वः ।
सरश्चेदमस्य दक्षिणादत्ताभिर्गोभिरतिक्रममाणाभिः कृतम्
अत्र चाहं प्रतिवसामीति ॥ ३.२०२.१८ ॥
เต่าครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่ง น้ำตาคลอ ใจสั่นไหว ตัวสั่นเทาราวกับไร้สติ แล้วจึงประนมมือกล่าวว่า ไฉนเราจะไม่จำเขาได้เล่า เพราะเราเคยเป็นสหายของเขาถึงพันครั้งในการก่อกองไฟบูชายัญมาก่อน ทะเลสาบนี้เขาสร้างขึ้นด้วยโคที่ถวายเป็นค่าทักษิณา ซึ่งล้นเปี่ยมไหลออกไป และเราก็อาศัยอยู่ที่นี่
3.202.19
अथैतत्कच्छपेनोदाहृतं श्रुत्वा समनन्तरं देवलोकाद्देवरथः प्रादुरासीत् ॥ ३.२०२.१९ ॥
ทันใดที่ได้ยินคำที่เต่ากล่าวไว้ ราชรถทิพย์ก็ปรากฏขึ้นจากโลกของเทวดา
3.202.20
वाचश्चाश्रूयन्तेन्द्रद्युम्नं प्रति ।
प्रस्तुतस्ते स्वर्गः
यथोचितं स्थानमभिपद्यस्व ।
कीर्तिमानसि
अव्यग्रो याहीति ॥ ३.२०२.२० ॥
และมีเสียงกล่าวถึงอินทรทยุมนะว่า สวรรค์เตรียมไว้สำหรับท่านแล้ว จงไปยังที่ที่สมควรแก่ท่าน ท่านมีเกียรติยศ จงไปโดยไม่ต้องกังวล
3.202.21
दिवं स्पृशति भूमिं च शब्दः पुण्यस्य कर्मणः ।
यावत्स शब्दो भवति तावत्पुरुष उच्यते ॥ ३.२०२.२१ ॥
เสียงแห่งกรรมอันเป็นบุญย่อมแตะต้องทั้งสวรรค์และแผ่นดิน ตราบใดที่เสียงนั้นยังคงอยู่ ตราบนั้นบุคคลจึงถูกเรียกว่าปุรุษะ (ผู้คน)
3.202.23
तस्मात्कल्याणवृत्तः स्यादत्यन्ताय नरो भुवि ।
विहाय वृत्तं पापिष्ठं धर्ममेवाभिसंश्रयेत् ॥ ३.२०२.२३ ॥
เพราะฉะนั้น มนุษย์ผู้อยู่บนแผ่นดินพึงดำรงความประพฤติอันงดงามตลอดไป ละทิ้งความประพฤติอันชั่วช้าที่สุด แล้วพึงพึ่งพิงธรรมเท่านั้น
3.202.24
इत्येतच्छ्रुत्वा स राजाब्रवीत् ।
तिष्ठ तावद्यावदिदानीमिमौ वृद्धौ यथास्थानं प्रतिपादयामीति ॥ ३.२०२.२४ ॥
เมื่อได้ฟังเช่นนี้แล้ว พระราชาตรัสว่า "ขอให้รอสักครู่ ก่อนอื่นข้าจะส่งสองชราผู้นี้กลับคืนสู่ที่ของตนเสียก่อน"
3.202.25
स मां प्राकारकर्णं चोलूकं यथोचिते स्थाने प्रतिपाद्य तेनैव यानेन संसिद्धो यथोचितं स्थानं प्रतिपन्नः ॥ ३.२०२.२५ ॥
พระองค์ทรงส่งข้า ปราการกรรณะ และจูลูกะ กลับคืนสู่ที่อันเหมาะสมแล้ว ทรงสำเร็จด้วยยานพาหนะนั้นเอง ก็เสด็จถึงที่อันเหมาะสมของพระองค์เอง
3.202.26
एतन्मयानुभूतं चिरजीविना दृष्टमिति पाण्डवानुवाच मार्कण्डेयः ॥ ३.२०२.२६ ॥
"ข้าได้ประสบและได้เห็นเรื่องนี้" มารกัณเฑยะผู้มีชีวิตยืนยาวกล่าวแก่ปาณฑพทั้งหลาย
3.202.27
पाण्डवाश्चोचुः प्रीताः ।
साधु
शोभनं कृतं भवता राजानमिन्द्रद्युम्नं स्वर्गलोकाच्च्युतं स्वे स्थाने स्वर्गे पुनः प्रतिपादयतेति ॥ ३.२०२.२७ ॥
ปาณฑพทั้งหลายปลื้มใจกล่าวว่า "ดีแล้ว ท่านได้ทำสิ่งอันประเสริฐยิ่ง คือส่งพระราชาอินทรทยุมนะ ผู้ตกจากสวรรคโลก กลับคืนสู่ที่ของตนในสวรรค์อีกครั้ง"