ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.204
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.204.1
श्रुत्वा तु राजा राजर्षेरिन्द्रद्युम्नस्य तत्तथा ।
मार्कण्डेयान्महाभागात्स्वर्गस्य प्रतिपादनम् ॥ ३.२०४.१ ॥
ರಾಜರ್ಷಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ಆ ಕಥೆಯನ್ನೂ, ಮಹಾಭಾಗ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನಿಂದ ಸ್ವರ್ಗದ ವಿವರಣೆಯನ್ನೂ ಕೇಳಿ ರಾಜನು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿದನು.
3.204.2
युधिष्ठिरो महाराज पप्रच्छ भरतर्षभ ।
मार्कण्डेयं तपोवृद्धं दीर्घायुषमकल्मषम् ॥ ३.२०४.२ ॥
ಮಹಾರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನು, ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧನೂ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನೂ ನಿಷ್ಕಳಂಕನೂ ಆದ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.
3.204.3
विदितास्तव धर्मज्ञ देवदानवरक्षसाम् ।
राजवंशाश्च विविधा ऋषिवंशाश्च शाश्वताः ॥ ३.२०४.३ ॥
ಧರ್ಮಜ್ಞನೇ, ದೇವ, ದಾನವ, ರಾಕ್ಷಸರ ವಿವಿಧ ರಾಜವಂಶಗಳೂ ಶಾಶ್ವತ ಋಷಿವಂಶಗಳೂ ನಿನಗೆ ತಿಳಿದಿವೆ.
3.204.4
न तेऽस्त्यविदितं किंचिदस्मिँल्लोके द्विजोत्तम ।
अथ वेत्सि मुने वंशान्मनुष्योरगरक्षसाम् ॥ ३.२०४.४ ॥
ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ತಿಳಿಯದಿರುವುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಓ ಮುನಿಯೇ, ಮನುಷ್ಯ, ಉರಗ, ರಾಕ್ಷಸರ ವಂಶಗಳನ್ನೂ ನೀನು ಬಲ್ಲೆ.
3.204.5
देवगन्धर्वयक्षाणां किन्नराप्सरसां तथा ।
इदमिच्छाम्यहं श्रोतुं तत्त्वे द्विजसत्तम ॥ ३.२०४.५ ॥
ದೇವ, ಗಂಧರ್ವ, ಯಕ್ಷ, ಕಿನ್ನರ, ಅಪ್ಸರರ ಕುರಿತೂ, ದ್ವಿಜಸತ್ತಮನೇ, ಇದನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಕೇಳಲು ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
3.204.6
कुवलाश्व इति ख्यात इक्ष्वाकुकुलसंभवः ।
कथं नाम विपर्यासाद्धुन्धुमारत्वमागतः ॥ ३.२०४.६ ॥
ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ ಕುವಲಾಶ್ವ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವನು ಹೇಗೆ ವಿಪರ್ಯಾಸದಿಂದ ಧುಂಧುಮಾರನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು?
3.204.7
एतदिच्छामि तत्त्वेन ज्ञातुं भार्गवसत्तम ।
विपर्यस्तं यथा नाम कुवलाश्वस् धीमतः ॥ ३.२०४.७ ॥
ಭಾರ್ಗವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ಕುವಲಾಶ್ವನಿಗೆ ಹೇಗೆ ವಿಪರ್ಯಾಸವಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
3.204.8
युधिष्ठिरेणैवमुक्तो मार्कण्डेयो महामुनिः ।
धौन्धुमारमुपाख्यानं कथयामास भारत ॥ ३.२०४.८ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಲು, ಮಹಾಮುನಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಧುಂಧುಮಾರನ ಉಪಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಹೇಳಿದನು, ಓ ಭಾರತ.
3.204.9
हन्त ते कथयिष्यामि शृणु राजन्युधिष्ठिर ।
धर्मिष्ठमिदमाख्यानं धुन्धुमारस्य तच्छृणु ॥ ३.२०४.९ ॥
ಸರಿ, ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಓ ರಾಜನೇ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಕೇಳು. ಧುಂಧುಮಾರನ ಈ ಅತ್ಯಂತ ಧರ್ಮಯುಕ್ತ ಉಪಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಕೇಳು.
3.204.10
यथा स राजा ऐक्ष्वाकः कुवलाश्वो महीपतिः ।
धुन्धुमारत्वमगमत्तच्छृणुष्व महीपते ॥ ३.२०४.१० ॥
ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದ ಆ ರಾಜ ಕುವಲಾಶ್ವನು, ಭೂಪತಿಯೇ, ಧುಂಧುಮಾರತ್ವವನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೊಂದಿದನು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳು.
3.204.11
महर्षिर्विश्रुतस्तात उदङ्क इति भारत ।
मरुधन्वसु रम्येषु आश्रमस्तस्य कौरव ॥ ३.२०४.११ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಉತ್ತಂಕ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಹರ್ಷಿ ಇದ್ದನು. ಓ ಕೌರವ, ಮರುಭೂಮಿಯ ರಮಣೀಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ ಆಶ್ರಮವಿತ್ತು.
3.204.12
उदङ्कस्तु महाराज तपोतप्यत्सुदुश्चरम् ।
आरिराधयिषुर्विष्णुं बहून्वर्षगणान्विभुः ॥ ३.२०४.१२ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಉತ್ತಂಕನು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲು ಬಯಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಆಚರಿಸಿದನು.
3.204.13
तस्य प्रीतः स भगवान्साक्षाद्दर्शनमेयिवान् ।
दृष्ट्वा महर्षिस्तद्ब्रह्म तुष्टाव विविधैः स्तवैः ॥ ३.२०४.१३ ॥
ಅವನ ಮೇಲೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಆ ಭಗವಂತನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ದರ್ಶನ ನೀಡಲು ಬಂದನು. ಆ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ನೋಡಿದ ಮಹರ್ಷಿ ವಿವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.
3.204.14
त्वया देव प्रजाः सर्वाः ससुरासुरमानवाः ।
स्थावराणि च भूतानि जङ्गमानि तथैव च ॥ ३.२०४.१४ ॥
ದೇವ, ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು, ಮಾನವರು ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು.
3.204.15
ब्रह्म वेदाश्च वेद्यं च त्वया सृष्टं महाद्युते ।
शिरस्ते गगनं देव नेत्रे शशिदिवाकरौ ॥ ३.२०४.१५ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವೀ, ಬ್ರಹ್ಮ, ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ತಿಳಿಯಬೇಕಾದದ್ದು ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು. ದೇವ, ನಿನ್ನ ತಲೆ ಆಕಾಶ; ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯ.
3.204.16
निःश्वासः पवनश्चापि तेजोऽग्निश्च तवाच्युत ।
बाहवस्ते दिशः सर्वाः कुक्षिश्चापि महार्णवः ॥ ३.२०४.१६ ॥
ಅಚ್ಯುತ, ವಾಯು ನಿನ್ನ ಉಸಿರು, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸು ಕೂಡ ನಿನ್ನದೇ. ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳು ನಿನ್ನ ಭುಜಗಳು; ಮಹಾಸಾಗರ ನಿನ್ನ ಹೊಟ್ಟೆ.
3.204.17
ऊरू ते पर्वता देव स्वं नाभिर्मधुसूदन ।
पादौ ते पृथिवी चैव रोमाण्योषधयस्तथा ॥ ३.२०४.१७ ॥
ದೇವ, ಪರ್ವತಗಳು ನಿನ್ನ ತೊಡೆಗಳು. ಮಧುಸೂದನ, ನಿನ್ನ ನಾಭಿ ನಿನ್ನದೇ. ಭೂಮಿ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳು; ಓಷಧಿಗಳು ನಿನ್ನ ರೋಮಗಳು.
3.204.18
इन्द्रसोमाग्निवरुणा देवासुरमहोरगाः ।
प्रह्वास्त्वामुपतिष्ठन्ति स्तुवन्तो विविधैः स्तवैः ॥ ३.२०४.१८ ॥
ಇಂದ್ರ, ಸೋಮ, ಅಗ್ನಿ, ವರುಣ, ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು, ಮಹಾನಾಗಗಳು ವಿನಮ್ರರಾಗಿ ವಿವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.
3.204.19
त्वया व्याप्तानि सर्वाणि भूतानि भुवनेश्वर ।
योगिनः सुमहावीर्याः स्तुवन्ति त्वां महर्षयः ॥ ३.२०४.१९ ॥
ಭುವನೇಶ್ವರನೇ! ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳೂ ನಿನ್ನಿಂದ ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿವೆ. ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
3.204.20
त्वयि तुष्टे जगच्छान्तं त्वयि क्रुद्धे महद्भयम् ।
भयानामपनेतासि त्वमेकः पुरुषोत्तम ॥ ३.२०४.२० ॥
ನೀನು ಸಂತುಷ್ಟನಾದರೆ ಜಗತ್ತು ಶಾಂತವಾಗುತ್ತದೆ; ನೀನು ಕ್ರುದ್ಧನಾದರೆ ಮಹಾ ಭಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ! ಎಲ್ಲ ಭಯಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನು ನೀನೊಬ್ಬನೇ.
3.204.21
देवानां मानुषाणां च सर्वभूतसुखावहः ।
त्रिभिर्विक्रमणैर्देव त्रयो लोकास्त्वया वृताः ॥ ३.२०४.२१ ॥
ದೇವನೇ! ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಮನುಷ್ಯರಿಗೂ ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಸುಖವನ್ನು ತರುವವನು ನೀನು. ನಿನ್ನ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಗಳಿಂದ ಮೂರು ಲೋಕಗಳು ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
3.204.22
असुराणां समृद्धानां विनाशश्च त्वया कृतः ।
तव विक्रमणैर्देवा निर्वाणमगमन्परम् ॥ ३.२०४.२२ ॥
ಸಮೃದ್ಧರಾದ ಅಸುರರನ್ನು ನೀನು ನಾಶಮಾಡಿದೆ. ನಿನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಪರಮ ನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದರು.
3.204.23
पराभवं च दैत्येन्द्रास्त्वयि क्रुद्धे महाद्युते ।
त्वं हि कर्ता विकर्ता च भूतानामिह सर्वशः।
आराधयित्वा त्वां देवाः सुखमेधन्ति नित्यशः ॥ ३.२०४.२३ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೇ! ನೀನು ಕ್ರುದ್ಧನಾದರೆ ದೈತ್ಯರಾಜರಿಗೆ ಸೋಲು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೀನೇ ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೂ ಸಂಹಾರಕನೂ ಆಗಿರುವೆ. ನಿನ್ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ದೇವತೆಗಳು ನಿತ್ಯ ಸುಖದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
3.204.24
एवं स्तुतो हृषीकेश उदङ्केन महात्मना ।
उदङ्कमब्रवीद्विष्णुः प्रीतस्तेऽहं वरं वृणु ॥ ३.२०४.२४ ॥
ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಉದಂಕನಿಂದ ಹೀಗೆ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೃಷೀಕೇಶ ವಿಷ್ಣು ಉದಂಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ವರವನ್ನು ಕೇಳು.
3.204.25
पर्याप्तो मे वरो ह्येष यदहं दृष्टवान्हरिम् ।
पुरुषं शाश्वतं दिव्यं स्रष्टारं जगतः प्रभुम् ॥ ३.२०४.२५ ॥
ಹರಿಯನ್ನು, ಶಾಶ್ವತನಾದ, ದಿವ್ಯನಾದ ಪುರುಷನನ್ನು, ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಪ್ರಭುವನ್ನು ನಾನು ಕಂಡದ್ದೇ ನನಗೆ ಸಾಕಾದ ವರ.
3.204.26
विष्णुरुवाच ।
प्रीतस्तेऽहमलौल्येन भक्त्या तव च सत्तम।
अवश्यं हि त्वया ब्रह्मन्मत्तो ग्राह्यो वरो द्विज ॥ ३.२०४.२६ ॥
ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದನು: ಸತ್ತಮನೇ, ನಿನ್ನ ನಿಷ್ಕಾಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ದ್ವಿಜನೇ, ನೀನು ನನ್ನಿಂದ ಅವಶ್ಯ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು.
3.204.27
एवं स च्छन्द्यमानस्तु वरेण हरिणा तदा ।
उदङ्कः प्राञ्जलिर्वव्रे वरं भरतसत्तम ॥ ३.२०४.२७ ॥
ಹೀಗೆ ಹರಿಯಿಂದ ವರ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಭರತಸತ್ತಮನೇ, ಉದಂಕನು ಅಂಜಲೀಬದ್ಧನಾಗಿ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡನು.
3.204.28
यदि मे भगवन्प्रीतः पुण्डरीकनिभेक्षण ।
धर्मे सत्ये दमे चैव बुद्धिर्भवतु मे सदा।
अभ्यासश्च भवेद्भक्त्या त्वयि नित्यं ममेश्वर ॥ ३.२०४.२८ ॥
ಭಗವಂತನೇ, ಪುಂಡರೀಕಾಕ್ಷನೇ, ನೀನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಸದಾ ಧರ್ಮ, ಸತ್ಯ, ದಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳಲಿ; ಈಶ್ವರನೇ, ನಿನ್ನ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿಯ ಅಭ್ಯಾಸ ನನ್ನಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವಾಗಿರಲಿ.
3.204.29
भगवानुवाच ।
सर्वमेतद्धि भविता मत्प्रसादात्तव द्विज ॥ ३.२०४.२९ ॥
ಭಗವಂತ ಹೇಳಿದನು: ದ್ವಿಜನೇ, ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಿನಗೆ ಇದೆಲ್ಲವೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆಗುವುದು.
3.204.30
प्रतिभास्यति योगश्च येन युक्तो दिवौकसाम् ।
त्रयाणामपि लोकानां महत्कार्यं करिष्यसि ॥ ३.२०४.३० ॥
ಯಾವ ಯೋಗದಿಂದ ನೀನು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತನಾಗುವೆಯೋ, ಆ ಯೋಗ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವುದು; ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೀನು ಮಾಡುವೆ.
3.204.31
उत्सादनार्थं लोकानां धुन्धुर्नाम महासुरः ।
तपस्यति तपो घोरं शृणु यस्तं हनिष्यति ॥ ३.२०४.३१ ॥
ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಧುಂಧು ಎಂಬ ಮಹಾಸುರನು ಘೋರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅವನನ್ನು ಯಾರು ವಧಿಸುವರೋ ಕೇಳು.
3.204.32
राजा हि वीर्यवांस्तात इक्ष्वाकुरपराजितः ।
बृहदश्व इति ख्यातो भविष्यति महीपतिः ॥ ३.२०४.३२ ॥
ಮಗನೇ, ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದ ವೀರ್ಯವಂತನೂ ಅಪರಾಜಿತನೂ ಆದ ರಾಜ ಬೃಹದಶ್ವ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭೂಪತಿಯಾಗುವನು.
3.204.33
तस्य पुत्रः शुचिर्दान्तः कुवलाश्व इति श्रुतः ।
स योगबलामास्थाय मामकं पार्थिवोत्तमः।
शासनात्तव विप्रर्षे धुन्धुमारो भविष्यति ॥ ३.२०४.३३ ॥
ಅವನ ಮಗ ಶುಚಿ ಮತ್ತು ದಾಂತ ಕುವಲಾಶ್ವನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗುವನು. ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನು ನನ್ನ ಯೋಗಬಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಓ ವಿಪ್ರರ್ಷಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಧುಂಧುಮಾರನಾಗುವನು.
3.204.34
उदङ्कमेवमुक्त्वा तु विष्णुरन्तरधीयत ॥ ३.२०४.३४ ॥
ಉದಂಕನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ವಿಷ್ಣು ಅಂತರ್ಧಾನನಾದನು.