Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.204

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.204.1

श्रुत्वा तु राजा राजर्षेरिन्द्रद्युम्नस्य तत्तथा ।
मार्कण्डेयान्महाभागात्स्वर्गस्य प्रतिपादनम् ॥ ३.२०४.१ ॥

ରାଜର୍ଷି ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସେହି କାହାଣୀ ଏବଂ ମହାଭାଗ ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କଠାରୁ ସ୍ୱର୍ଗର ବିବରଣୀ ଶୁଣି ରାଜା ସେପରି ହିଁ କଲେ।

3.204.2

युधिष्ठिरो महाराज पप्रच्छ भरतर्षभ ।
मार्कण्डेयं तपोवृद्धं दीर्घायुषमकल्मषम् ॥ ३.२०४.२ ॥

ମହାରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତପସ୍ୟାରେ ବୃଦ୍ଧ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।

3.204.3

विदितास्तव धर्मज्ञ देवदानवरक्षसाम् ।
राजवंशाश्च विविधा ऋषिवंशाश्च शाश्वताः ॥ ३.२०४.३ ॥

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ଦେବ, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବିବିଧ ରାଜବଂଶ ଓ ଶାଶ୍ୱତ ଋଷିବଂଶ ଆପଣଙ୍କୁ ଜଣା ଅଛି।

3.204.4

न तेऽस्त्यविदितं किंचिदस्मिँल्लोके द्विजोत्तम ।
अथ वेत्सि मुने वंशान्मनुष्योरगरक्षसाम् ॥ ३.२०४.४ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ଏ ଲୋକରେ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ କିଛି ଅଜ୍ଞାତ ନାହିଁ। ହେ ମୁନି, ମନୁଷ୍ୟ, ଉରଗ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ବଂଶ ମଧ୍ୟ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି।

3.204.5

देवगन्धर्वयक्षाणां किन्नराप्सरसां तथा ।
इदमिच्छाम्यहं श्रोतुं तत्त्वे द्विजसत्तम ॥ ३.२०४.५ ॥

ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, କିନ୍ନର ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ, ହେ ଦ୍ୱିଜସତ୍ତମ, ମୁଁ ଏହା ଯଥାର୍ଥ ରୂପେ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

3.204.6

कुवलाश्व इति ख्यात इक्ष्वाकुकुलसंभवः ।
कथं नाम विपर्यासाद्धुन्धुमारत्वमागतः ॥ ३.२०४.६ ॥

ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିତ, କୁବଳାଶ୍ୱ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ସେ କିପରି ବିପର୍ଯ୍ୟୟରେ ଧୁନ୍ଧୁମାରତ୍ୱ ପାଇଲେ?

3.204.7

एतदिच्छामि तत्त्वेन ज्ञातुं भार्गवसत्तम ।
विपर्यस्तं यथा नाम कुवलाश्वस् धीमतः ॥ ३.२०४.७ ॥

ହେ ଭାର୍ଗବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୁଦ୍ଧିମାନ କୁବଳାଶ୍ୱଙ୍କର ବିପର୍ଯ୍ୟୟ କିପରି ହେଲା, ତାହା ମୁଁ ଯଥାର୍ଥରେ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

3.204.8

युधिष्ठिरेणैवमुक्तो मार्कण्डेयो महामुनिः ।
धौन्धुमारमुपाख्यानं कथयामास भारत ॥ ३.२०४.८ ॥

ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏପରି କହିବାରୁ ମହାମୁନି ମାର୍କଣ୍ଡେୟ, ହେ ଭାରତ, ଧୁନ୍ଧୁମାରଙ୍କ ଉପାଖ୍ୟାନ କହିଲେ।

3.204.9

हन्त ते कथयिष्यामि शृणु राजन्युधिष्ठिर ।
धर्मिष्ठमिदमाख्यानं धुन्धुमारस्य तच्छृणु ॥ ३.२०४.९ ॥

ଭଲ, ତୁମକୁ କହୁଛି। ହେ ରାଜନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଶୁଣ। ଧୁନ୍ଧୁମାରଙ୍କ ଏହି ଅତି ଧର୍ମଯୁକ୍ତ ଉପାଖ୍ୟାନ ଶୁଣ।

3.204.10

यथा स राजा ऐक्ष्वाकः कुवलाश्वो महीपतिः ।
धुन्धुमारत्वमगमत्तच्छृणुष्व महीपते ॥ ३.२०४.१० ॥

ଇକ୍ଷ୍ବାକୁ ବଂଶର ସେହି ରାଜା କୁବଳାଶ୍ୱ, ହେ ମହୀପତି, କିପରି ଧୁନ୍ଧୁମାରତ୍ୱ ପାଇଲେ, ତାହା ଶୁଣ।

3.204.11

महर्षिर्विश्रुतस्तात उदङ्क इति भारत ।
मरुधन्वसु रम्येषु आश्रमस्तस्य कौरव ॥ ३.२०४.११ ॥

ହେ ଭାରତ, ଉତଙ୍କ ନାମକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହର୍ଷି ଥିଲେ। ହେ କୌରବ, ମରୁଭୂମିର ରମଣୀୟ ପ୍ରଦେଶରେ ତାଙ୍କର ଆଶ୍ରମ ଥିଲା।

3.204.12

उदङ्कस्तु महाराज तपोतप्यत्सुदुश्चरम् ।
आरिराधयिषुर्विष्णुं बहून्वर्षगणान्विभुः ॥ ३.२०४.१२ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଉତଙ୍କ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଅତି କଠିନ ତପସ୍ୟା କଲେ, ବହୁ ବର୍ଷ ଧରି।

3.204.13

तस्य प्रीतः स भगवान्साक्षाद्दर्शनमेयिवान् ।
दृष्ट्वा महर्षिस्तद्ब्रह्म तुष्टाव विविधैः स्तवैः ॥ ३.२०४.१३ ॥

ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସେହି ଭଗବାନ ସାକ୍ଷାତ ଦର୍ଶନ ଦେବାକୁ ଆସିଲେ। ସେହି ବ୍ରହ୍ମଙ୍କୁ ଦେଖି ମହର୍ଷି ବିବିଧ ସ୍ତବରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

3.204.14

त्वया देव प्रजाः सर्वाः ससुरासुरमानवाः ।
स्थावराणि च भूतानि जङ्गमानि तथैव च ॥ ३.२०४.१४ ॥

ହେ ଦେବ, ତୁମ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଦେବତା, ଅସୁର ଓ ମନୁଷ୍ୟ ସହିତ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜା ଏବଂ ସ୍ଥାବର ଓ ଜଙ୍ଗମ ଜୀବ ସୃଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି।

3.204.15

ब्रह्म वेदाश्च वेद्यं च त्वया सृष्टं महाद्युते ।
शिरस्ते गगनं देव नेत्रे शशिदिवाकरौ ॥ ३.२०४.१५ ॥

ହେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ, ବ୍ରହ୍ମ, ବେଦସମୂହ ଓ ଜ୍ଞାତବ୍ୟ ତତ୍ତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ। ହେ ଦେବ, ତୁମ ମସ୍ତକ ଆକାଶ, ନୟନ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ।

3.204.16

निःश्वासः पवनश्चापि तेजोऽग्निश्च तवाच्युत ।
बाहवस्ते दिशः सर्वाः कुक्षिश्चापि महार्णवः ॥ ३.२०४.१६ ॥

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ପବନ ତୁମର ନିଃଶ୍ୱାସ, ଅଗ୍ନି ଓ ତେଜ ମଧ୍ୟ ତୁମର। ସମସ୍ତ ଦିଗ ତୁମର ବାହୁ, ମହାସାଗର ତୁମର କୁକ୍ଷି।

3.204.17

ऊरू ते पर्वता देव स्वं नाभिर्मधुसूदन ।
पादौ ते पृथिवी चैव रोमाण्योषधयस्तथा ॥ ३.२०४.१७ ॥

ହେ ଦେବ, ପର୍ବତସମୂହ ତୁମର ଊରୁ। ହେ ମଧୁସୂଦନ, ତୁମର ନାଭି ତୁମର ନିଜର। ପୃଥିବୀ ତୁମର ପାଦ, ଔଷଧିସମୂହ ତୁମର ରୋମ।

3.204.18

इन्द्रसोमाग्निवरुणा देवासुरमहोरगाः ।
प्रह्वास्त्वामुपतिष्ठन्ति स्तुवन्तो विविधैः स्तवैः ॥ ३.२०४.१८ ॥

ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ, ଅଗ୍ନି, ବରୁଣ, ଦେବତା, ଅସୁର ଓ ମହାନାଗମାନେ ନମ୍ରଭାବେ ବିବିଧ ସ୍ତବରେ ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରି ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି।

3.204.19

त्वया व्याप्तानि सर्वाणि भूतानि भुवनेश्वर ।
योगिनः सुमहावीर्याः स्तुवन्ति त्वां महर्षयः ॥ ३.२०४.१९ ॥

ହେ ଭୁବନେଶ୍ୱର! ସମସ୍ତ ଭୂତ ତୁମ୍ଭ ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାପ୍ତ। ମହାପରାକ୍ରମୀ ଯୋଗୀ ଓ ମହର୍ଷିମାନେ ତୁମ୍ଭର ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି।

3.204.20

त्वयि तुष्टे जगच्छान्तं त्वयि क्रुद्धे महद्भयम् ।
भयानामपनेतासि त्वमेकः पुरुषोत्तम ॥ ३.२०४.२० ॥

ତୁମ୍ଭେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଜଗତ ଶାନ୍ତ ହୁଏ; ତୁମ୍ଭେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ମହା ଭୟ ଉପୁଜେ। ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ! ସମସ୍ତ ଭୟ ଦୂର କରିବାକୁ ଏକମାତ୍ର ତୁମ୍ଭେ।

3.204.21

देवानां मानुषाणां च सर्वभूतसुखावहः ।
त्रिभिर्विक्रमणैर्देव त्रयो लोकास्त्वया वृताः ॥ ३.२०४.२१ ॥

ହେ ଦେବ! ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କୁ ସୁଖଦାତା ତୁମ୍ଭେ। ତୁମ୍ଭର ତିନି ପାଦରେ ତିନି ଲୋକ ଆବୃତ ହେଲେ।

3.204.22

असुराणां समृद्धानां विनाशश्च त्वया कृतः ।
तव विक्रमणैर्देवा निर्वाणमगमन्परम् ॥ ३.२०४.२२ ॥

ତୁମ୍ଭେ ସମୃଦ୍ଧ ଅସୁରମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କଲ। ତୁମ୍ଭ ପରାକ୍ରମରେ ଦେବତାମାନେ ପରମ ନିର୍ବାଣ ପାଇଲେ।

3.204.23

पराभवं च दैत्येन्द्रास्त्वयि क्रुद्धे महाद्युते ।
त्वं हि कर्ता विकर्ता च भूतानामिह सर्वशः।
आराधयित्वा त्वां देवाः सुखमेधन्ति नित्यशः ॥ ३.२०४.२३ ॥

ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି! ତୁମ୍ଭେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ଦୈତ୍ୟରାଜମାନଙ୍କର ପରାଜୟ ହୁଏ। ଏଠାରେ ତୁମ୍ଭେ ହିଁ ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତା ଓ ସଂହାରକ। ତୁମ୍ଭକୁ ଆରାଧନା କରି ଦେବତାମାନେ ସଦା ସୁଖରେ ବଢ଼ନ୍ତି।

3.204.24

एवं स्तुतो हृषीकेश उदङ्केन महात्मना ।
उदङ्कमब्रवीद्विष्णुः प्रीतस्तेऽहं वरं वृणु ॥ ३.२०४.२४ ॥

ମହାତ୍ମା ଉଦଙ୍କଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏପରି ସ୍ତୁତି ପାଇ ହୃଷୀକେଶ ବିଷ୍ଣୁ ଉଦଙ୍କଙ୍କୁ କହିଲେ: ମୁଁ ତୁମ୍ଭ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ, ବର ମାଗ।

3.204.25

पर्याप्तो मे वरो ह्येष यदहं दृष्टवान्हरिम् ।
पुरुषं शाश्वतं दिव्यं स्रष्टारं जगतः प्रभुम् ॥ ३.२०४.२५ ॥

ହରିଙ୍କୁ, ଶାଶ୍ୱତ ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କୁ, ଜଗତର ସ୍ରଷ୍ଟା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ମୁଁ ଦେଖିଛି — ଏତିକି ମୋ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବର।

3.204.26

विष्णुरुवाच ।
प्रीतस्तेऽहमलौल्येन भक्त्या तव च सत्तम।
अवश्यं हि त्वया ब्रह्मन्मत्तो ग्राह्यो वरो द्विज ॥ ३.२०४.२६ ॥

ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: ହେ ସତ୍ତମ, ତୁମ ନିଷ୍କାମ ଭକ୍ତିରେ ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ। ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ତୁମେ ମୋଠାରୁ ଅବଶ୍ୟ ଏକ ବର ଗ୍ରହଣ କରିବ।

3.204.27

एवं स च्छन्द्यमानस्तु वरेण हरिणा तदा ।
उदङ्कः प्राञ्जलिर्वव्रे वरं भरतसत्तम ॥ ३.२०४.२७ ॥

ଏହିପରି ହରି ଦ୍ୱାରା ବର ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଆଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିଲେ, ହେ ଭରତସତ୍ତମ, ଉଦଙ୍କ ହାତ ଯୋଡ଼ି ଏକ ବର ବାଛିଲେ।

3.204.28

यदि मे भगवन्प्रीतः पुण्डरीकनिभेक्षण ।
धर्मे सत्ये दमे चैव बुद्धिर्भवतु मे सदा।
अभ्यासश्च भवेद्भक्त्या त्वयि नित्यं ममेश्वर ॥ ३.२०४.२८ ॥

ହେ ଭଗବାନ, ହେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ, ଯଦି ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ମୋ ବୁଦ୍ଧି ସର୍ବଦା ଧର୍ମ, ସତ୍ୟ ଓ ଦମରେ ସ୍ଥିର ରହୁ; ହେ ଈଶ୍ବର, ତୁମ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିମୟ ଅଭ୍ୟାସ ମୋର ନିତ୍ୟ ରହୁ।

3.204.29

भगवानुवाच ।
सर्वमेतद्धि भविता मत्प्रसादात्तव द्विज ॥ ३.२०४.२९ ॥

ଭଗବାନ କହିଲେ: ହେ ଦ୍ୱିଜ, ମୋ ପ୍ରସାଦରେ ତୁମକୁ ଏ ସବୁ ନିଶ୍ଚୟ ହେବ।

3.204.30

प्रतिभास्यति योगश्च येन युक्तो दिवौकसाम् ।
त्रयाणामपि लोकानां महत्कार्यं करिष्यसि ॥ ३.२०४.३० ॥

ଯେଉଁ ଯୋଗରେ ତୁମେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହେବ, ସେହି ଯୋଗ ତୁମଠାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେବ; ତୁମେ ତିନି ଲୋକ ପାଇଁ ମହତ୍କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ।

3.204.31

उत्सादनार्थं लोकानां धुन्धुर्नाम महासुरः ।
तपस्यति तपो घोरं शृणु यस्तं हनिष्यति ॥ ३.२०४.३१ ॥

ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାଦନ ପାଇଁ ଧୁନ୍ଧୁ ନାମକ ମହାସୁର ଘୋର ତପସ୍ୟା କରୁଛି। ଶୁଣ, ଯେ ତାକୁ ବଧ କରିବ।

3.204.32

राजा हि वीर्यवांस्तात इक्ष्वाकुरपराजितः ।
बृहदश्व इति ख्यातो भविष्यति महीपतिः ॥ ३.२०४.३२ ॥

ହେ ପୁତ୍ର! ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଓ ଅପରାଜିତ ରାଜା ବୃହଦଶ୍ୱ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ମହୀପତି ହେବ।

3.204.33

तस्य पुत्रः शुचिर्दान्तः कुवलाश्व इति श्रुतः ।
स योगबलामास्थाय मामकं पार्थिवोत्तमः।
शासनात्तव विप्रर्षे धुन्धुमारो भविष्यति ॥ ३.२०४.३३ ॥

ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶୁଚି ଓ ଦାନ୍ତ କୁବଲାଶ୍ୱ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ହେବ। ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ମୋ ଯୋଗବଳ ଆଶ୍ରୟ କରି, ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ତୁମ ଆଦେଶରେ ଧୁନ୍ଧୁମାର ହେବ।

3.204.34

उदङ्कमेवमुक्त्वा तु विष्णुरन्तरधीयत ॥ ३.२०४.३४ ॥

ଉଦଙ୍କଙ୍କୁ ଏହା କହି ବିଷ୍ଣୁ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ।