Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.217

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.217.1

एवं संकथिते कृत्स्ने मोक्षधर्मे युधिष्ठिर ।
दृढप्रीतमना विप्रो धर्मव्याधमुवाच ह ॥ ३.२१७.१ ॥

ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ମୋକ୍ଷଧର୍ମ ଏହିପରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହେବା ପରେ, ଦୃଢ଼ ପ୍ରସନ୍ନ ମନ ଥିବା ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଧର୍ମବ୍ୟାଧଙ୍କୁ କହିଲେ।

3.217.2

न्याययुक्तमिदं सर्वं भवता परिकीर्तितम् ।
न तेऽस्त्यविदितं किंचिद्धर्मेष्वभिसमीक्ष्यते ॥ ३.२१७.२ ॥

ଆପଣ ଏ ସମସ୍ତ ନ୍ୟାୟଯୁକ୍ତ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି; ଧର୍ମସମୂହ ବିଷୟରେ ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ଅଜ୍ଞାତ କିଛି ଦେଖାଯାଉନାହିଁ।

3.217.3

प्रत्यक्षं मम यो धर्मस्तं च पश्य द्विजोत्तम ।
येन सिद्धिरियं प्राप्ता मया ब्राह्मणपुङ्गव ॥ ३.२१७.३ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ମୋର ଯେଉଁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଧର୍ମ ଅଛି ତାହା ଦେଖନ୍ତୁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଏହି ସିଦ୍ଧି ପାଇଛି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ।

3.217.4

उत्तिष्ठ भगवन्क्षिप्रं प्रविश्याभ्यन्तरं गृहम् ।
द्रष्टुमर्हसि धर्मज्ञ मातरं पितरं च मे ॥ ३.२१७.४ ॥

ଭଗବନ୍, ଉଠନ୍ତୁ, ଶୀଘ୍ର ଘର ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ; ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ମୋର ମାତା ଓ ପିତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଆପଣଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଉଚିତ।

3.217.5

इत्युक्तः स प्रविश्याथ ददर्श परमार्चितम् ।
सौधं हृद्यं चतुःशालमतीव च मनोरमम् ॥ ३.२१७.५ ॥

ଏପରି କୁହାଯିବାରେ ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ପରମ ସମ୍ମାନିତ, ହୃଦ୍ୟ, ଚାରି ଶାଳାଯୁକ୍ତ, ଅତି ମନୋରମ ଗୃହ ଦେଖିଲେ।

3.217.6

देवतागृहसंकाश दैवतैश्च सुपूजितम् ।
शयनासनसंबाधं गन्धैश्च परमैर्युतम् ॥ ३.२१७.६ ॥

ତାହା ଦେବାଳୟ ପରି ଥିଲା, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁପୂଜିତ, ଶଯ୍ୟା ଓ ଆସନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଉତ୍ତମ ସୁଗନ୍ଧରେ ଯୁକ୍ତ।

3.217.7

तत्रशुक्लाम्बरधरौ पितरावस्य पूजितौ ।
कृताहारौ तु संतुष्टावुपविष्टौ वरासने ॥ ३.२१७.७ ॥

ସେଠାରେ ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ତାଙ୍କ ପିତାମାତା ଭୋଜନ କରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଉତ୍ତମ ଆସନରେ ବସିଥିଲେ।

3.217.8

तस्य व्याधस्य पितरौ ब्राह्मणः संददर्श ह ।
धर्मव्याधस्तु तौ दृष्ट्वा पादेषु शिरसाऽपतत् ॥ ३.२१७.८ ॥

ସେ ବ୍ୟାଧଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦେଖିଲେ। ଧର୍ମବ୍ୟାଧ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ମସ୍ତକ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କ ପାଦରେ ପଡ଼ିଲେ।

3.217.9

उत्तिष्ठोत्तिष्ठ धर्मज्ञ धर्मस्त्वामभिरक्षतु ।
प्रीतौ स्वस्तव शौचेन दीर्घमायुरवाप्नुहि।
गतिमिष्टां तपो ज्ञानं मेधां च परमां गतः ॥ ३.२१७.९ ॥

ଉଠ, ଉଠ, ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ! ଧର୍ମ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ତୁମ ପବିତ୍ରତାରେ ଆମେ ପ୍ରୀତ; ଦୀର୍ଘାୟୁ ପାଅ। ଇଷ୍ଟ ଗତି, ତପ, ଜ୍ଞାନ ଓ ପରମ ମେଧା ପାଅ।

3.217.10

सत्पुत्रेण त्वया पुत्र नित्यं काले सुपूजितौ ।
सुखमेव वसावोऽत्र देवलोकगताविव ॥ ३.२१७.१० ॥

ପୁଅ! ସତ୍ପୁତ୍ର ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସର୍ବଦା ଯଥା ସମୟରେ ଭଲ ସମ୍ମାନିତ। ଏଠାରେ ଆମେ ଦେବଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପରି ସୁଖରେ ବାସ କରୁଛୁ।

3.217.11

न तेऽन्यद्दैवतं किंचिद्दैवतेष्वपि वर्तते ।
प्रयतसत्वाद्द्विजातीनांदमेनासि समनवितः ॥ ३.२१७.११ ॥

ତୁମ ପାଇଁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦେବତା ନାହାଁନ୍ତି। ପବିତ୍ର ସ୍ୱଭାବ ଓ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଦମ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଯୁକ୍ତ।

3.217.12

पितुः पितामहा ये च तथैव प्रपितामहाः ।
प्रीतास्ते सततं पुत्र दमेनावां च पूजया ॥ ३.२१७.१२ ॥

ପିତାଙ୍କ ପିତାମହମାନେ ଓ ସେହିପରି ପ୍ରପିତାମହମାନେ—ହେ ପୁଅ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ଦମ ଓ ଆମ ପୂଜାରେ ସର୍ବଦା ପ୍ରୀତ।

3.217.13

मनसा कर्मणा वाचा शुश्रूषा नैव हीयते ।
न चान्या हि तथा बुद्धिर्दृश्यते सांप्रतं तव ॥ ३.२१७.१३ ॥

ମନ, କର୍ମ ଓ ବାକ୍ୟରେ ସେବା କେବେ ହ୍ରାସ ପାଏ ନାହିଁ; ଏବେ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟ ବୁଦ୍ଧି ଦେଖାଯାଉନାହିଁ।

3.217.14

जामदग्न्येन रामेण यथा वृद्धौ सुपूजितौ ।
तथा त्वया कृतंसर्वंतद्विशिष्टं च पुत्रक ॥ ३.२१७.१४ ॥

ଜମଦଗ୍ନିପୁତ୍ର ରାମ ଯେପରି ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ଭଲ ପୂଜା କରିଥିଲେ, ସେପରି ହେ ପୁତ୍ର, ତୁମେ ସବୁକିଛି କରିଛ; ତାହା ମଧ୍ୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।

3.217.15

ततस्तं ब्राह्मणं ताभ्यां धर्मव्याधो न्यवेदयत् ।
तौ स्वागतेन तं विप्रमर्चयामासतुस्तदा ॥ ३.२१७.१५ ॥

ତା'ପରେ ଧର୍ମବ୍ୟାଧ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ବିଷୟରେ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ; ସେମାନେ ସ୍ୱାଗତ ସହିତ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।

3.217.16

प्रतिगृह्यच तां पूजां द्विजः पप्रच्छ तावुभौ ।
सपुत्राभ्यां सभृत्याभ्यां कच्चिद्वां कुशलं गृहे।
अनामय च वां कच्चित्सुखं वेह शरीरयोः ॥ ३.२१७.१६ ॥

ସେହି ପୂଜା ଗ୍ରହଣ କରି ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: "ପୁତ୍ର ଓ ଭୃତ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ତୁମ ଘରେ କୁଶଳ ତ? ତୁମ ଶରୀର ସୁସ୍ଥ ଓ ସୁଖୀ ତ?"

3.217.17

कुशलं नौ गृहे विप्र भृत्यवर्गे च सर्वशः ।
कच्चित्त्वमप्यविघ्नेन संप्राप्तो भगवन्निति ॥ ३.२१७.१७ ॥

ହେ ବିପ୍ର, ଆମ ଘରେ ଏବଂ ଭୃତ୍ୟବର୍ଗରେ ସର୍ବପ୍ରକାରେ କୁଶଳ। ହେ ଭଗବନ୍, ଆପଣ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ବାଧା ବିନା ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି ତ?

3.217.18

हाढमित्येव तौ विप्रः प्रत्युवाच मुदान्वितः ।
धर्मव्याधस्तु तं विप्रमर्थवद्वाक्यमब्रवीत् ॥ ३.२१७.१८ ॥

"ହଁ, ଆମେ କୁଶଳରେ ଅଛୁ" ବୋଲି ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆନନ୍ଦରେ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ତା'ପରେ ଧର୍ମବ୍ୟାଧ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

3.217.19

पिता माता च भगवन्नेतौ मे दैवतं परम् ।
यद्दैवतेभ्यः कर्तव्यं तदेताभ्यां करोम्यहम् ॥ ३.२१७.१९ ॥

ପିତା ଓ ମାତା, ହେ ଭଗବନ୍, ଏ ଦୁଇଜଣ ମୋ ପାଇଁ ପରମ ଦେବତା। ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହା କରାଯାଏ, ତାହା ମୁଁ ଏମାନଙ୍କ ପାଇଁ କରେ।

3.217.20

त्रयस्त्रिंशद्यथा देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः ।
संपूज्याः सर्वलोकस्य तथा वृद्धाविमौ मम ॥ ३.२१७.२० ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଗ୍ରଣୀ କରି ତେତିଶ ଦେବତା ଯେପରି ସର୍ବଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ସେହିପରି ମୋର ଏ ଦୁଇ ବୃଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ ପୂଜନୀୟ।

3.217.21

उपाहारानाहरन्तो देवतानां यथा द्विजः ।
कुर्वन्ति तद्वदेताभ्यां करोम्यहमतन्द्रितः ॥ ३.२१७.२१ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ନୈବେଦ୍ୟ ଆଣି ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି, ସେହିପରି ମୁଁ ଆଳସ୍ୟ ବିନା ଏମାନଙ୍କ ପାଇଁ କରେ।

3.217.22

एतौ मे परमं ब्रह्मन्पिता माता च दैवतम् ।
एतौ पुष्पैः फलैरन्नैस्तोषयामि सदा द्विज ॥ ३.२१७.२२ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏ ଦୁଇଜଣ—ପିତା ଓ ମାତା—ମୋ ପାଇଁ ପରମ ଦେବତା। ହେ ଦ୍ୱିଜ, ମୁଁ ଏମାନଙ୍କୁ ସର୍ବଦା ଫୁଲ, ଫଳ ଓ ଅନ୍ନରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରେ।

3.217.23

एतावेवाग्नयो मह्यं यान्वदन्ति मनीषिणः ।
यज्ञा वेदाश्च चत्वारः सर्वमेतौ मम द्विज ॥ ३.२१७.२३ ॥

ଜ୍ଞାନୀମାନେ ମୋ ପାଇଁ ଯାହାଙ୍କୁ ଅଗ୍ନି କହନ୍ତି, ସେ ଏ ଦୁଇଜଣ ହିଁ। ଯଜ୍ଞ ଓ ଚାରି ବେଦ ମଧ୍ୟ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ମୋ ପାଇଁ ଏ ଦୁଇଜଣ ହିଁ ସର୍ବସ୍ୱ।

3.217.24

एतदर्थं मम प्राणा भार्या पुत्रः सुहृज्जनः ।
सपुत्रदारः शुश्रूषां नित्यमेव करोम्यहम् ॥ ३.२१७.२४ ॥

ଏଥିପାଇଁ ହିଁ ମୋର ପ୍ରାଣ, ପତ୍ନୀ, ପୁତ୍ର ଓ ସୁହୃଦ୍‌ଜନ। ପୁତ୍ର ଓ ପତ୍ନୀ ସହିତ ମୁଁ ସର୍ବଦା ଏମାନଙ୍କ ସେବା କରେ।

3.217.25

स्वयं च स्नापयाम्येतौ तथा पादौ प्रधावये ।
आहारं च प्रयच्छामि स्वयंच द्विजसत्तम ॥ ३.२१७.२५ ॥

ମୁଁ ନିଜେ ଏ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଏ; ସେହିପରି ସେମାନଙ୍କ ପାଦ ଧୋଇଦିଏ। ହେ ଦ୍ବିଜସତ୍ତମ, ମୁଁ ନିଜେ ସେମାନଙ୍କୁ ଆହାର ମଧ୍ୟ ଦିଏ।

3.217.26

अनुकूलाः कथा वच्मि विप्रियं परिवर्जये ।
अधर्मेणापि संयुक्तं प्रियमाभ्यां करोम्यहम् ॥ ३.२१७.२६ ॥

ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଅନୁକୂଳ କଥା କହେ; ଅପ୍ରିୟ କଥାକୁ ଏଡ଼ାଏ। ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଅଧର୍ମଯୁକ୍ତ କାମ ମଧ୍ୟ ମୁଁ କରେ।

3.217.27

धर्ममेव गुरुं मत्वा साक्षादेतौ द्विजोत्तम ।
अतन्द्रितः सदा विप्र शुश्रूषां वै करोम्यहम् ॥ ३.२१७.२७ ॥

ହେ ଦ୍ବିଜୋତ୍ତମ, ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ ଧର୍ମ ଓ ଗୁରୁ ବୋଲି ଜାଣି ମୁଁ ସର୍ବଦା ଅଳସ ନ କରି ସେବା କରେ। ହେ ବିପ୍ର, ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ସେବା କରେ।

3.217.28

पञ्चैव गुरवो ब्रह्मनपुरुषस्य बुभूषतः ।
पिता माताऽग्निरात्मा च गुरुश्च द्विजसत्तम ॥ ३.२१७.२८ ॥

ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ଉନ୍ନତି ଇଚ୍ଛୁକ ପୁରୁଷ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ହିଁ ଗୁରୁ: ପିତା, ମାତା, ଅଗ୍ନି, ଆତ୍ମା ଓ ଗୁରୁ। ହେ ଦ୍ବିଜସତ୍ତମ।

3.217.29

एतेषु यस्तु वर्तेत सम्यगेव द्विजोत्तम ।
भवेयुरप्रयस्तेन परिचीर्णास्तु नित्यशः।
गार्हस्थ्ये वर्तमानस्य एष धर्मः सनातनः ॥ ३.२१७.२९ ॥

ହେ ଦ୍ବିଜୋତ୍ତମ, ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଯିଏ ଠିକ୍ ଭାବେ ଆଚରଣ କରେ ଏବଂ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏମାନେ ସର୍ବଦା ସେବିତ ହୁଅନ୍ତି, ତାହା ପାଇଁ ଏମାନେ ଅକ୍ଷୟ ହୁଅନ୍ତି। ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିର ଏହା ସନାତନ ଧର୍ମ।