Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.254

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.254.1

एवं गतेषु पार्थेषु वने तस्मिन्महात्मसु ।
धार्तराष्ट्रा महेष्वासाः किमकुर्वत सत्तमाः ॥ ३.२५४.१ ॥

ଏହିପରି ପାର୍ଥମାନେ ସେ ମହାବନକୁ ଗଲେ, ମହାଧନୁର୍ଧର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନେ କଣ କଲେ, ହେ ସତ୍ତମଗଣ?

3.254.2

कर्णो वैकर्तनश्चैव शकुनिश्च महाबलः ।
भीष्मद्रोणकृपाश्चैव तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ ३.२५४.२ ॥

କର୍ଣ, ବୈକର୍ତନ, ମହାବଳ ଶକୁନି, ଏବଂ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ — ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ମୋତେ କହିବା ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚିତ।

3.254.3

एवं गतेषु पार्थेषु विसृष्टे च सुयोधने ।
आगते हास्तिनपुरं मोक्षिते पाण्डुनन्दनैः।
भीष्मोऽब्रवीन्महाराज धार्तराष्ट्रमिदं वच ॥ ३.२५४.३ ॥

ଏହିପରି ପାର୍ଥମାନେ ଗଲା ପରେ, ସୁଯୋଧନ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଫେରିଲେ; ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତ ହୋଇ। ହେ ମହାରାଜ, ଭୀଷ୍ମ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

3.254.4

उक्तं तात मया पूर्वं गच्छतस्ते तपोवनम् ।
वचनं ते न रुचितं मम तन्न कृतं च ते ॥ ३.२५४.४ ॥

ପୁଅ, ତୁମେ ତପୋବନକୁ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ କହିଥିଲି — ତୁମ କଥା ମୋତେ ରୁଚିକର ହେଲା ନାହିଁ, ଏବଂ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ତାହା କରିଲ ନାହିଁ।

3.254.5

ततः प्राप्तं त्वया वीर ग्रहणं शत्रुभिर्बलात् ।
मोक्षितश्चासि धर्मज्ञैः पाण्डवैर्न च लज्जसे ॥ ३.२५४.५ ॥

ତାପରେ, ହେ ବୀର, ଶତ୍ରୁମାନେ ବଳପୂର୍ବକ ତୁମକୁ ଧରିଲେ; ଧର୍ମଜ୍ଞ ପାଣ୍ଡବମାନେ ତୁମକୁ ମୁକ୍ତ କଲେ — ତଥାପି ତୁମେ ଲଜ୍ଜିତ ହେଉନାହଁ।

3.254.6

प्रत्यक्षं तव गान्धारे ससैन्यस् विशांपते ।
सूतपुत्रोऽपयाद्भीतो गन्धर्वाणां तदा रणात् ॥ ३.२५४.६ ॥

ଗାନ୍ଧାରୀ ପୁତ୍ର, ହେ ପ୍ରଜାପତି, ତୁମ ଆଗରେ ହିଁ, ତୁମ ସେନା ସହିତ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ସହ ସେହି ଯୁଦ୍ଧରୁ ସୂତପୁତ୍ର (କର୍ଣ୍ଣ) ଭୟରେ ପଳାଇଥିଲେ।

3.254.7

क्रोशतस्तव राजेन्द्र ससैन्यस्य नृपात्मज ।
व्यपायात्पृष्ठतस्तस्मात्प्रेक्षमाणः पुनःपुनः ॥ ३.२५४.७ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ରାଜପୁତ୍ର, ତୁମ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ଚିତ୍କାର କରି ସେ ସେଠାରୁ ପଛକୁ ସରିଗଲା, ବାରମ୍ବାର ପଛକୁ ଚାହିଁ ଚାହିଁ।

3.254.8

दृष्टस्ते विक्रमश्चैव पाण्डवानां महात्मनाम् ।
कर्णस्य च महाबाहो सूतपुत्रस्य दुर्मते ॥ ३.२५४.८ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ଦୁର୍ମତି, ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଏବଂ ସୂତପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ତୁମେ ଦେଖିଛ।

3.254.9

न चापि पादभाक्कर्णः पाण्डवानां महात्मनाम् ।
धनुर्वेदे च शौर्ये च धर्मे वा धर्मवत्सल ॥ ३.२५४.९ ॥

ହେ ଧର୍ମବତ୍ସଳ, ଧନୁର୍ବେଦ, ଶୌର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଧର୍ମରେ ମଧ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣ ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଏକ ପାଦ ସମାନ ନୁହେଁ।

3.254.10

तस्मादहं क्षमं मन्ये पाण्डवैस्तैर्महात्मभिः ।
रसन्धिं सन्धिविदांश्रेष्ठ कुलस्यास्य विवृद्धये ॥ ३.२५४.१० ॥

ତେଣୁ, ହେ ସନ୍ଧିବିଦ୍ଗଣଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କୁଳର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସେହି ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ସନ୍ଧି କରିବା ଉଚିତ ବୋଲି ମୁଁ ଭାବେ।

3.254.11

एवमुक्तश्च भीष्मेण धार्तराष्ट्रो जनेश्वरः ।
प्रहस्य सहसा राजन्विप्रतस्थे ससौबलः ॥ ३.२५४.११ ॥

ଭୀଷ୍ମ ଏହିପରି କହିବାରୁ, ହେ ରାଜନ୍, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଜନେଶ୍ୱର ହସି ହସି ହଠାତ୍ ସୌବଳ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।

3.254.12

तं तु प्रस्थितमाज्ञाय कर्णदुःशासनादयः ।
अनुजग्मुर्महेष्वासा धार्तराष्ट्रं महाबलम् ॥ ३.२५४.१२ ॥

ସେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିଥିବା ଜାଣି କର୍ଣ୍ଣ, ଦୁଃଶାସନ ପ୍ରଭୃତି ମହାଧନୁର୍ଧର ବୀରମାନେ ସେହି ମହାବଳ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଗଲେ।

3.254.13

तांस्तु संप्रस्थितान्दृष्ट्वा भीष्मः कुरुपितामहः ।
लज्जया व्रीडितो राजञ्जगाम स्वं निवेशनम् ॥ ३.२५४.१३ ॥

ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବାର ଦେଖି କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମ ଲଜ୍ଜାରେ ସଙ୍କୁଚିତ ହୋଇ, ହେ ରାଜନ୍, ନିଜ ନିବାସକୁ ଚାଲିଗଲେ।

3.254.14

गते भीष्मे महाराज धार्तराष्ट्रो जनेश्वरः ।
पुनरागम्य तं देशममन्त्रयत मन्त्रिभिः ॥ ३.२५४.१४ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଭୀଷ୍ମ ଚାଲିଗଲା ପରେ ଜନେଶ୍ୱର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ପୁଣି ସେହି ସ୍ଥାନକୁ ଆସି ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ ପରାମର୍ଶ କଲେ।

3.254.15

किमस्माकं भवेच्छ्रेयः किं कार्यमवशिष्यते ।
कथं च सुकृतं तत्स्यान्मन्त्रयामास भारत ॥ ३.२५४.१५ ॥

ଆମ ପାଇଁ କଣ ମଙ୍ଗଳ ହେବ, କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ବାକି ଅଛି, ଏବଂ ତାହା କିପରି ଭଲ ଭାବେ ହୋଇପାରିବ, ହେ ଭାରତ, ସେ ପରାମର୍ଶ କଲେ।

3.254.16

दुर्योधन निबोधेदं यत्त्वां वक्ष्यामि कौरव ।
भीष्मोस्मान्निन्दति सदा पाण्डवांश्च प्रशंसति ॥ ३.२५४.१६ ॥

ହେ ଦୁର୍ଯୋଧନ, ହେ କୌରବ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଯାହା କହିବାକୁ ଯାଉଛି ତାହା ଶୁଣ। ଭୀଷ୍ମ ସର୍ବଦା ଆମକୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି।

3.254.17

त्वद्वेषाच्च महाबाहो मामपि द्वेष्टुमर्हति ।
विगर्हते च मां नित्यं त्वत्समीपे नरेश्वर ॥ ३.२५४.१७ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ତୁମ ପ୍ରତି ଥିବା ଦ୍ୱେଷ ଯୋଗୁଁ ସେ ମୋ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱେଷ କରିବାକୁ ପ୍ରବୃତ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ହେ ନରେଶ୍ୱର, ତୁମ ସମୀପରେ ସେ ମୋତେ ସର୍ବଦା ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି।

3.254.18

सोऽहं भीष्मवचस्तद्वै न मृष्यामीह भारत ।
त्वत्समं यदुक्तं च भीष्मेणामित्रकर्शन ॥ ३.२५४.१८ ॥

ହେ ଭାରତ, ହେ ଶତ୍ରୁନାଶକ, ଭୀଷ୍ମ ତୁମ ସମାନ କରି ମୋ ବିଷୟରେ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ତାହା ମୁଁ ଏଠାରେ ସହିବି ନାହିଁ।

3.254.19

पाण्डवानां यशो राजंस्तव निन्दां च भारत ।
अनुजानीहि मां राजन्सभृत्यबलवाहनम् ॥ ३.२५४.१९ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ହେ ଭରତ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଯଶ ଓ ଆପଣଙ୍କ ନିନ୍ଦା (ଦୂର କରିବା ପାଇଁ) ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ। ହେ ରାଜନ୍, ଭୃତ୍ୟ, ସେନା ଓ ବାହନ ସହିତ ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ।

3.254.20

जेष्यामि पृथिवीं राजन्सशैलवनकाननाम् ।
जिता च पाण्डवैर्भूमिश्चतुर्भिर्बलशालिभिः ॥ ३.२५४.२० ॥

ହେ ରାଜନ୍, ପର୍ବତ, ବନ ଓ ଅରଣ୍ୟ ସହିତ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ମୁଁ ଜିତିବି। ବଳଶାଳୀ ଚାରି ପାଣ୍ଡବ ଜିତିଥିବା ଭୂମିକୁ ମଧ୍ୟ।

3.254.21

तामहं ते विजेष्यामि एक एव न संशयः ।
संपश्यतु सुदुर्बुद्धिर्भीष्मः कुरुकुलाधमः ॥ ३.२५४.२१ ॥

ସେହି ପୃଥିବୀକୁ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଏକା ଜିତିବି, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କୁରୁକୁଳର ଅଧମ, ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ଭୀଷ୍ମ ଦେଖନ୍ତୁ।

3.254.22

अनिन्द्यं निन्दते यो हि अप्रशंस्यं प्रशंसति ।
स पश्यतु बलं मेऽद्य आत्मानं तु विगर्हतु ॥ ३.२५४.२२ ॥

ଯିଏ ନିନ୍ଦନୀୟ ନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ନିନ୍ଦେ ଓ ପ୍ରଶଂସନୀୟ ନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ, ସେ ଆଜି ମୋ ବଳ ଦେଖୁ ଓ ନିଜକୁ ନିନ୍ଦୁ।

3.254.23

अनुजानीहि मां राजन्ध्रुवो हि विजयस्तव ।
प्रतिजानामि ते सत्यं राजन्नायुधमालभे ॥ ३.२५४.२३ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ; ଆପଣଙ୍କ ବିଜୟ ନିଶ୍ଚିତ। ହେ ରାଜନ୍, ଆପଣଙ୍କ ନିକଟରେ ସତ୍ୟ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରୁଛି, ଅସ୍ତ୍ର ଛୁଇଁ ଶପଥ କରୁଛି।

3.254.24

तच्छ्रुत्वा तु वचो राजन्कर्णस्य भरतर्षभ ।
प्रीत्या परमया युक्तः कर्णमाह नराधिपः ॥ ३.२५४.२४ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜନ୍, କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେହି ନରାଧିପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

3.254.25

धन्योस्म्यनुगृहीतोस्मि यस्य मे त्वं महाबलः ।
हितेषु वर्तसे नित्यं सफलंजन्म चाद्य मे ॥ ३.२५४.२५ ॥

ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ତୁମ ଅନୁଗ୍ରହର ପାତ୍ର, ହେ ମହାବଳ; ତୁମେ ସର୍ବଦା ମୋ ହିତରେ ଲାଗିଥାଅ; ଆଜି ମୋ ଜନ୍ମ ସଫଳ ହେଲା।

3.254.26

यदा च मन्यसे वीर सर्वशत्रुनिबर्हणम् ।
तदा निर्गच्छ भद्रं ते ह्यनुशाधि च मामिति ॥ ३.२५४.२६ ॥

ହେ ବୀର, ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବାର ସମୟ ଆସିଛି ବୋଲି ତୁମେ ଭାବିଲେ ସେତେବେଳେ ଯାତ୍ରା କର। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ମୋତେ ଆଜ୍ଞା ଦିଅ।

3.254.27

एवमुक्तस्तदा कर्णो धार्तराष्ट्रेण धीमता ।
सर्वमज्ञापयामास प्रायात्रिकमरिंदम ॥ ३.२५४.२७ ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ଏହା କହିବାରୁ କର୍ଣ୍ଣ ଯାତ୍ରାର ସମସ୍ତ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଘୋଷଣା କରାଇଲେ। ହେ ଶତ୍ରୁଦମନ!

3.254.28

प्रययौ च महेष्वासो नक्षत्रे शुभदैवते ।
शुभेतिथौ मुहूर्ते च पुज्यमानो द्विजातिभिः ॥ ३.२५४.२८ ॥

ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧର କର୍ଣ୍ଣ ଶୁଭଦେବତା ଥିବା ନକ୍ଷତ୍ରରେ, ଶୁଭ ତିଥି ଓ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଯାତ୍ରା କଲେ; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୋଇ।

3.254.29

मङ्गलैश्च शुभैः स्नातो वाग्भिश्चापि प्रपूजितः ।
नादयन्रथघोषेण त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥ ३.२५४.२९ ॥

ମଙ୍ଗଳ ଓ ଶୁଭ ବିଧିରେ ସ୍ନାତ ହୋଇ, ଶୁଭ ବାଣୀରେ ଭଲ ଭାବେ ପୂଜିତ ହୋଇ, ରଥର ଘୋଷରେ ଚରାଚର ସହିତ ତ୍ରିଲୋକକୁ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କରି।