มหาภารตะ · อัธยายะ 3.269
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.269.1
सरोषरागोपहतेन वल्गुना ।
सरागनेत्रेण नतोन्नतभ्रुवा।
मुखेन विस्फूर्य सुवीरराष्ट्रपं ।
ततोऽब्रवीत्तं द्रुपदात्मजा पुनः ॥ ३.२६९.१ ॥
จากนั้นธิดาของท้าวทรุปทะ ใบหน้างดงามถูกความโกรธแต้มเป็นสีแดง นัยน์ตาแดงก่ำ คิ้วยกขึ้นและลดลง ใบหน้าสั่นระริก ได้กล่าวกับเจ้าเมืองสุวีระอีกครั้ง
3.269.2
यशस्विनस्तीक्ष्णविषान्महारथा-
नभिब्रुवन्मूढ न लज्जसे कथम्।
महेन्द्रकल्पान्निरतान्स्वकर्मसु ।
स्तितान्समूहेष्वपि यक्षरक्षसाम् ॥ ३.२६९.२ ॥
เจ้าโง่เอ๋ย ทำไมเจ้าจึงไม่รู้สึกละอาย ที่กล่าวร้ายนักรบรถศึกผู้มีชื่อเสียงยิ่งใหญ่ คมดุจพิษร้าย เปรียบดั่งพระมเหนทระ ผู้ตั้งมั่นในหน้าที่ของตน และยืนหยัดอยู่แม้ในหมู่ยักษ์และรากษสทั้งหลาย
3.269.3
न किंचिदार्याः प्रवदन्ति पापं ।
वनेचरंवा गृहमेधिनं वा।
तपस्विनं संपरिपूर्णविद्यं ।
भजन्ति चैवं सुनराः सुवीर ॥ ३.२६९.३ ॥
ผู้ประเสริฐย่อมไม่กล่าวโทษใดๆ ต่อผู้อยู่ป่า หรือผู้ครองเรือน หรือนักพรตผู้เรียนรู้วิชาจนบริบูรณ์ โอ สุวีระ คนดีย่อมนับถือท่านเหล่านั้นด้วยวิธีนี้เอง
3.269.4
अहं तु मन्ये तव नास्ति कश्चि-
देतादृशे क्षत्रियसंनिवेशे।
यस्त्वद्य पातालमुखे पतन्तं ।
पाणौ गृहीत्वा प्रतिसंहरेत ॥ ३.२६९.४ ॥
ข้าพเจ้าเห็นว่า ในที่ประชุมกษัตริย์เช่นนี้ไม่มีผู้ใดในฝ่ายของท่านที่จะฉุดท่านไว้ได้ในวันนี้ เมื่อท่านกำลังจะตกลงไปในปากของบาดาล
3.269.5
नागं प्रमिन्नं गिरिकूटकल्प-
मुपत्यकां हैमवतीं चरन्तम्।
दण्डीव यूथादपसेधसि त्वं ।
यो जेतुमाशंससि धर्मराजम् ॥ ३.२६९.५ ॥
ดุจผู้ถือไม้เท้าขับไล่ช้างที่บาดเจ็บออกจากฝูง ช้างนั้นดุจยอดเขา กำลังท่องเที่ยวอยู่บริเวณตีนเขาหิมาลัย ท่านก็ปรารถนาจะเอาชนะพระธรรมราชาฉันนั้น
3.269.6
बाल्यात्प्रसुप्तस्य महाबलस्य ।
सिंहस् पक्ष्माणि मुखाल्लुनासि।
पदा समाहत्य पलायमानः ।
क्रुद्धं यदा द्रक्ष्यसि भीमसेनम् ॥ ३.२६९.६ ॥
ด้วยความเขลาในวัยเยาว์ ท่านถอนขนแผงคอจากปากของราชสีห์ผู้มีกำลังมหาศาลที่กำลังหลับอยู่ เมื่อท่านเตะมันแล้วหนีไป ท่านจะได้เห็นภีมเสนผู้กำลังโกรธเกรี้ยว
3.269.7
महाबलं घोरतरं प्रवृद्धं ।
जातं हरिं पर्वतकन्दरेषु।
प्रसुप्तमुग्रं प्रपदेन हंसि ।
यः क्रुद्धमायोत्स्यसि जिष्णुमुग्रम् ॥ ३.२६९.७ ॥
ท่านเตะราชสีห์ผู้ทรงพลังยิ่งใหญ่ น่าสะพรึงกลัวยิ่งนัก ผู้เติบโตและเกิดในถ้ำภูเขา ผู้กำลังหลับอยู่และดุร้าย ท่านผู้จะต่อสู้กับจิษณุ (อรชุน) ผู้กำลังโกรธและดุดัน
3.269.8
कृष्णोरगौ तीक्ष्णमुखौ द्विजिह्वौ ।
मत्तः पदा क्रामसि पुच्छदेशे।
यः पाण्डवाभ्यां पुरुषोत्तमाभ्यां ।
जघन्यजाभ्यां प्रयुयुत्ससे त्वम् ॥ ३.२६९.८ ॥
ท่านเหยียบด้วยเท้าบนโคนหางของงูดำสองตัว มีปากคมและลิ้นสองแฉก โดยไม่ยำเกรงข้าพเจ้า ท่านผู้ปรารถนาจะรบกับบุรุษอุดมทั้งสอง คือปาณฑพผู้เป็นน้องชาย
3.269.9
यथा च वेणुः कदली नलो वा ।
फलन्त्यभावाय न भूतयेऽऽत्मनः।
तथैव मां तैः परिरक्ष्यमाणा-
मादास्यसे कर्कटकीव गर्भम् ॥ ३.२६९.९ ॥
ดุจไม้ไผ่ กล้วย หรือกก ซึ่งออกผลเพื่อความพินาศของตนเอง มิใช่เพื่อความเจริญ ท่านก็จะฉุดข้าพเจ้าไป ขณะที่ข้าพเจ้าได้รับการคุ้มครองโดยพวกเขา ดุจปูตัวเมียที่คาบเอาตัวอ่อนของตนไปเอง
3.269.10
जानामि कृष्णे विदितं ममैत-
द्यथाविधास्ते नरदेवपुत्राः।
न त्वेवमेतेन विभीषणेन ।
शक्या वयं त्रासयितुं त्वयाऽद्य ॥ ३.२६९.१० ॥
โอ กฤษณา ข้าพเจ้ารู้ว่าโอรสของกษัตริย์เหล่านี้เป็นคนเช่นไร และเรื่องนี้ข้าพเจ้ารู้แจ้ง แต่ด้วยคนที่น่าหวาดกลัวเช่นท่านนี้ วันนี้พวกเราก็ไม่อาจถูกท่านทำให้หวาดกลัวได้เช่นนั้น
3.269.11
वयं पुनः सप्तदशेषु कृष्णे ।
कुलेषु सर्वेऽनवमेषु जाताः।
षड्भ्यो गुणेभ्योऽभ्यधिका विहीना ।
न्मन्यामहे द्रौपदी पाण्डुपुत्रान् ॥ ३.२६९.११ ॥
ส่วนพวกเรานั้น โอ กฤษณา เกิดในตระกูลอันประเสริฐทั้งสิบเจ็ดตระกูล ประเสริฐเหนือกว่าและไม่บกพร่องในคุณสมบัติหกประการ พวกเราไม่ถือว่าโอรสของปาณฑุ โอ เทราปที เป็นสิ่งที่ต้องเกรง
3.269.12
सा क्षिप्रमातिष्ठ गजं रथं वा ।
न वाक्यमात्रेण वयं हि शक्याः।
आशंस वा त्वं कृपणं वदन्ती ।
सौवीरराजस्य पुनः प्रसादम् ॥ ३.२६९.१२ ॥
เจ้าจงรีบขึ้นช้างหรือรถศึกเถิด พวกเราไม่อาจถูกทำให้หวาดกลัวได้ด้วยเพียงถ้อยคำ หรือไม่ก็จงพูดอย่างน่าสงสาร แล้วหวังความโปรดปรานจากเจ้าเมืองสุวีระอีกครั้งเถิด
3.269.13
महाबला किंत्विह दुर्बलेव ।
सौवीरराजस्य मताऽहमस्मि।
नाहं प्रमाथादिह संप्रतीता ।
सौवीरराजं कृपणं वदेयम् ॥ ३.२६९.१३ ॥
แต่แม้ข้าพเจ้าจะดูอ่อนแอที่นี่ ข้าพเจ้าก็ได้รับการนับถือว่าเข้มแข็งจากเจ้าเมืองสุวีระ ที่นี่ข้าพเจ้าไม่ถูกความหวั่นกลัวทำให้เชื่อ ข้าพเจ้าจะพึงพูดอย่างน่าสงสารต่อเจ้าเมืองสุวีระหรือ
3.269.14
यस्या हि कृष्णौ पदवीं चरेतां ।
समास्थितावेकरथे समेतौ।
इन्द्रोऽपितां नापहरेत्कथंचि-
न्मनुष्यमात्रः कृपणः कुतोऽन्यः ॥ ३.२६९.१४ ॥
ผู้ที่สองกฤษณะติดตามรอยเท้าไป ทั้งสองขึ้นรถศึกคันเดียวกันพร้อมกัน แม้พระอินทร์ก็ไม่อาจฉุดนางไปได้ด้วยประการใดๆ แล้วมนุษย์ธรรมดาผู้น่าสงสารคนอื่นจะทำได้อย่างไรเล่า
3.269.15
यथा विकीटी परवीरघाती ।
निघ्नन्रथस्थो द्विषतां मनांसि।
मदन्तरे त्वद्ध्वजिनीं प्रवेष्टा ।
वक्षं दहन्नग्निरिवोष्णगेषु ॥ ३.२६९.१५ ॥
ดุจวิกีฏี ผู้สังหารวีรบุรุษของข้าศึก ยืนอยู่บนรถศึกตีใจของศัตรู เขาจะเข้าไปในกองทัพของท่านเพราะข้าพเจ้า ดุจไฟเผาอกของหญ้าแห้งในฤดูร้อน
3.269.16
जनार्दनः सान्धकवृष्णिवीरो ।
महेष्वासाः केकयाश्चापि सर्वे।
एते हि सर्वे मम राजपुत्राः ।
प्रहृष्टरूपाः पदवीं चरेयुः ॥ ३.२६९.१६ ॥
ชนารทัน วีรบุรุษแห่งวงศ์สาตวตะ อันธกะ และวฤษณิ และนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ทั้งหลาย รวมทั้งเจ้าชายแห่งเกกัย บุคคลเหล่านี้ทั้งหมดคือโอรสของข้าพเจ้า ขอให้พวกเขาดำเนินไปตามทางของตนด้วยใบหน้าอันปีติยินดีเถิด
3.269.17
मौर्वीविसृष्टाः स्तनयित्नुघोषा ।
गाण्डीवमुक्तास्त्वतिवेगवन्तः।
हस्तं समाहत्य धनंजयस्य ।
भीमाः शब्दं घोरतरं नदनति ॥ ३.२६९.१७ ॥
ศรที่ปล่อยจากสายธนู ดังเสียงฟ้าคำราม ถูกยิงจากคันธนูคาณฑีวะ และเร็วยิ่งนัก เมื่อถูกมือของธนัญชัยตี ศรเหล่านั้นก็คำรามเสียงน่ากลัวและน่าสะพรึงยิ่งกว่าเดิม
3.269.18
गाण्डीवमुक्तांश्च महाशरौघान् ।
पतङ्गसङ्घानिव शीघ्रवेगान्।
यदा द्रष्टास्यर्जुनं वीर्यशालिनं ।
तदा स्वबुद्धिं प्रतिनिन्दितासि ॥ ३.२६९.१८ ॥
กระแสศรอันใหญ่ยิ่งที่ปล่อยจากคาณฑีวะ เร็วดุจฝูงตั๊กแตน เมื่อท่านเห็นอรชุนผู้เปี่ยมด้วยวีรภาพ ตอนนั้นท่านจะตำหนิปัญญาของตนเอง
3.269.19
सशङ्खघोषः सतलत्रघोषो ।
गाण्डीवधन्वा मुहुरुद्वहंश्च।
यदा शरानर्पयिता तवोरसि ।
तदा मनस्ते किमिवाभविष्यत् ॥ ३.२६९.१९ ॥
พร้อมเสียงสังข์และเสียงดีดสายธนูของเครื่องป้องกันแขน ผู้ถือคันธนูคาณฑีวะยกคันธนูขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า เมื่อเขาปล่อยศรมาปักที่อกของท่าน จิตใจของท่านจะเป็นเช่นไรในตอนนั้นเล่า
3.269.20
गदाहस्तं भीममभिद्रवन्तं ।
माद्रीपुत्रौ संपतन्तौ दिशश्च।
अमर्षजं क्रोधविषं वमन्तौ ।
दृष्ट्वा चिरं तापमुपैष्यसेऽधम ॥ ३.२६९.२० ॥
เมื่อท่านเห็นภีมะพุ่งเข้ามาด้วยคทาในมือ และโอรสสองคนของมาทรีพุ่งข้ามทิศทั้งหลาย พ่นพิษแห่งความโกรธที่เกิดจากความไม่พอใจ ท่านผู้ต่ำช้าเอ๋ย ท่านจะต้องทุกข์ทรมานเป็นเวลานาน
3.269.21
यथा वाऽहं नातिचरे कथंचि-
त्पतीन्महार्हान्मनसाऽपिजातु।
तेनाद्य सत्येन वशीकृतंत्वां ।
द्रष्टास्मि पार्थैः परिकृष्यमाणम् ॥ ३.२६९.२१ ॥
หากข้าพเจ้าไม่เคยล่วงละเมิดต่อสามีผู้ควรแก่การบูชาของข้าพเจ้า แม้เพียงในใจ ไม่ว่าด้วยวิธีใด ด้วยความจริงนั้น วันนี้ท่านซึ่งข้าพเจ้าได้ทำให้ยอมจำนนแล้ว จะได้เห็นตนเองถูกเหล่าปารถะลากไป
3.269.22
न संभ्रमं गन्तुमहं हि शक्ष्ये ।
त्वया नृशंसेन विकृष्यमाणा।
समागताऽहं हि कुरुप्रवीरैः ।
पुनर्वनं काम्यकमागताऽस्मि ॥ ३.२६९.२२ ॥
ข้าพเจ้าจะไม่ไปด้วยความตระหนกตกใจ ในขณะที่ท่าน ผู้โหดร้าย ลากข้าพเจ้าไป ข้าพเจ้ามากับวีรบุรุษแห่งกุรุ บัดนี้ข้าพเจ้ากลับมาสู่ป่ากามยกะอีกครั้งแล้ว
3.269.23
इत्येवमुक्तस्तु स सिन्धुनाथ-
स्तां द्रौपदीमाहविशालनेत्राम्।
आरुह्यतामाशु रथं मदीयं ।
मा त्वां वलाद्दौपदिकर्षयेहम् ॥ ३.२६९.२३ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น เจ้าแห่งสินธุจึงกล่าวกับเทราปทีผู้มีดวงตากว้างว่า "จงขึ้นรถของข้าโดยเร็วเถิด เกรงว่าข้าจะลากเจ้าไปด้วยกำลัง เทราปที"
3.269.24
सा ताननुप्रेक्ष्य विशालनेत्रा ।
जिघृक्षमाणानवभर्त्सयन्ती।
प्रोवाच मा मा स्पृशतेति भीता ।
धौम्यं प्रचुक्रोश पुरोहितं सा ॥ ३.२६९.२४ ॥
นางมองดูพวกที่ต้องการจะฉุดนาง ผู้มีดวงตากว้างจึงตำหนิพวกเขา และด้วยความหวาดกลัวจึงกล่าวว่า "อย่าแตะต้องข้า!" แล้วนางก็ร้องเรียกปุโรหิตธเมยะ
3.269.25
जग्राह तामुत्तरवस्त्रदेशे ।
जयद्रथस्तं समवाक्षिपत्सा।
तया समाक्षिप्ततनुः स पापः ।
पपात शाखीव निकृत्तमूलः ॥ ३.२६९.२५ ॥
ชัยทรถจับชายผ้าอุตตรียะของนาง แต่นางผลักเขาออกไป เมื่อถูกนางผลัก คนบาปนั้นก็ล้มลงเหมือนต้นไม้ที่ถูกตัดรากขาด
3.269.26
प्रगृह्यमाणा तु महाजवेन ।
मुहुर्विनिःश्वस्य च राजपुत्री।
सा मृष्यमाणा रथमारुरोह ।
धौम्यस्य पादावभिवाद्य कृष्णा ॥ ३.२६९.२६ ॥
แม้ถูกฉุดไปด้วยความเร็วอย่างยิ่ง ราชธิดาก็ถอนใจหนักซ้ำแล้วซ้ำเล่า นางอดทนอยู่ได้แล้วก้าวขึ้นรถ ครั้นถวายบังคมที่พระบาทของธเมยะแล้ว กฤษณาก็ขึ้นรถไป
3.269.27
नेयं शक्या त्वया नेतुमविजित्य महारथान् ।
धर्मं क्षत्रस् पौराणमवेक्षस्व जयद्रथ ॥ ३.२६९.२७ ॥
เจ้าไม่อาจพานางไปได้ หากยังไม่เอาชนะมหารถทั้งหลายก่อน ชัยทรถ จงพิจารณาธรรมโบราณของกษัตริย์เถิด
3.269.28
क्षुद्रं कृत्वाफलंपापं त्वं प्राप्स्यसि न संशयः ।
आसाद्य पाण्डवान्वीरान्धर्मराजपुरोगमान् ॥ ३.२६९.२८ ॥
ท่านได้กระทำบาปต่ำช้าที่ไร้ผล และท่านจะได้รับผลของมันโดยไม่ต้องสงสัย เมื่อท่านไปพบวีรบุรุษปาณฑพทั้งหลาย ซึ่งมีพระธรรมราชาเป็นผู้นำ
3.269.29
इत्युक्तवाह्रियमाणां तां राजपुत्रीं यशस्विनीम् ।
अन्वगच्छत्तदा धौम्यः पदातिगणमध्यगः ॥ ३.२६९.२९ ॥
เมื่อกล่าวเช่นนั้นแล้ว ธเมยะจึงติดตามราชธิดาผู้รุ่งโรจน์ที่ถูกพาไป โดยเดินอยู่ท่ามกลางกองทหารราบ