మహాభారతం · అధ్యాయం 3.270
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.270.1
ततो दिशः संपरिवृत्य पार्था ।
मृगान्वराहान्महिपांस्च हन्वा।
धनुर्धराः श्रेष्ठतमाः पृथिव्यां ।
पृथक्चरन्तः सहिता बभूवुः ॥ ३.२७०.१ ॥
తరువాత దిక్కులను చుట్టుముట్టి, పృథ కుమారులు జింకలు, అడవి పందులు, దున్నపోతులను చంపారు. భూమిపై అత్యుత్తమ విలుకాండ్రైన వారు వేర్వేరుగా తిరిగినా కలిసే ఉండిరి.
3.270.2
ततो मृगव्यालजनानुकीर्णं ।
महावनं तद्विहगोपघुष्टम्।
भ्रातॄंश्च तानभ्यवदद्युधिष्ठिरः ।
श्रुत्वा गिरो व्याहरतां मृगाणाम् ॥ ३.२७०.२ ॥
తరువాత జింకలు, క్రూర మృగాలు, మనుషులతో నిండి, పక్షుల ధ్వనులతో మారుమోగుతున్న ఆ మహారణ్యంలో, జింకల మాటలను విని, యుధిష్ఠిరుడు ఆ సోదరులతో మాట్లాడాడు.
3.270.3
आदित्यदीप्तां दिशमभ्युपेत्य ।
मृगा द्विजाः क्रूरमिमे वदन्ति।
आयासमुग्रं प्रतिवेदयन्तो ।
महाभयं शत्रुभिर्वाऽवमानम् ॥ ३.२७०.३ ॥
సూర్యకాంతితో ప్రకాశించే దిక్కు వైపు వెళ్లి, ఈ జింకలు, పక్షులు కఠినంగా మాట్లాడుతున్నాయి; తీవ్ర వేదనను, గొప్ప భయాన్ని, లేదా శత్రువుల వల్ల అవమానాన్ని తెలియజేస్తున్నాయి.
3.270.4
क्षिप्रं निवर्तध्वमलं मृगैर्नो ।
मनो हि मे दूयति दह्यते च।
बुद्धिं समाच्छाद्य च मे समन्यु-
रुद्धूयते प्राणपतिः शरीरे ॥ ३.२७०.४ ॥
త్వరగా వెనక్కి తిరగండి; జింకలతో మనకు పనిలేదు. నా మనసు బాధపడుతోంది, దహించుకుపోతోంది; నా బుద్ధిని కమ్మి, కోపంతో నా శరీరంలో ప్రాణాధిపతి కంపిస్తున్నాడు.
3.270.5
सरः सुपर्णन हृतोरगेन्द्र-
मराजकं राष्ट्रमिवेह शान्तम्।
एवंविधं मे प्रतिभाति काम्यकं ।
शौण्डैर्यथा पीतसुरश्च कुम्भः ॥ ३.२७०.५ ॥
గరుత్మంతుడు నాగరాజును హరించిన సరస్సులా, లేదా రాజు లేని శాంత రాజ్యంలా, ఇక్కడి కామ్యక వనం నాకు అలాగే కనిపిస్తోంది; మద్యం తాగిన తాగుబోతులు ఖాళీ చేసిన కుండలా.
3.270.6
ते सैन्धवैरग्न्यनिलोग्रवेगै-
र्महाजवैर्वाजिभिरुह्यमानाः।
युक्तैर्बृहद्भिः सुरथैर्नृवीरा-
स्तदाश्रमायाभिमुखा बभूवुः ॥ ३.२७०.६ ॥
అగ్ని వాయువుల వంటి తీవ్ర వేగంతో కూడిన సైంధవ అశ్వాలచే లాగబడుతున్న, పెద్ద మంచి రథాలలో కట్టబడిన ఆ నరవీరులు అప్పుడు ఆశ్రమం వైపు ముఖం తిప్పారు.
3.270.7
तेषां तु गोमायुरनल्पघोषो ।
निवर्ततां वाममुपेत्य पार्श्वम्।
प्रव्याहरत्तत्प्रविमृश्य राजा ।
प्रोवाच भीमं च धनंजयं च ॥ ३.२७०.७ ॥
వారు తిరిగివచ్చుచుండగా ఒక నక్క ఎడమ వైపుకు వచ్చి గట్టిగా అరిచింది. రాజు దానిని బాగా ఆలోచించి భీముడితో, ధనంజయుడితో మాట్లాడాడు.
3.270.8
यथा वदत्येप विहीनयोनिः ।
सालावृकोवाममुपेत्य पार्स्वम्।
सुव्यक्तमस्मानवमत्य पापैः ।
कृतोऽभिमर्दः कुरुभिः प्रसह्य ॥ ३.२७०.८ ॥
ఈ నీచ జన్మ గల నక్క ఎడమ వైపుకు వచ్చి మాట్లాడుతున్నట్లు, పాపులైన కురువులు మమ్మల్ని అవమానించి బలవంతంగా దాడి చేశారని చాలా స్పష్టంగా ఉంది.
3.270.9
एत्याथ ते तद्वनमाविशन्तो ।
महत्यरण्ये मृगयां चरित्वा।
बालामपश्यन्त तदा रुदन्तीं ।
धात्रेयिकां प्रेष्यवधूं प्रियायाः ॥ ३.२७०.९ ॥
అప్పుడు వారు ఆ అడవిలో ప్రవేశించి, ఆ పెద్ద అరణ్యంలో వేట సాగించి, అప్పుడు ఏడుస్తున్న ఒక బాలికను చూశారు — ప్రియురాలి పోషకురాలైన సేవకురాలు.
3.270.10
तामिन्द्रसेनस्त्वरितोऽभिसृत्य ।
रथादवप्लुत्य ततोऽभ्यधावत्।
प्रोवाच चैनां वचनं नरेन्द्र ।
धात्रेयिकामार्ततरस्तदानीम् ॥ ३.२७०.१० ॥
ఇంద్రసేనుడు త్వరగా ఆమె దగ్గరకు వచ్చి, రథం నుండి దూకి ఆమె వైపు పరుగెత్తాడు. ఓ నరేంద్రా, అప్పుడు అత్యంత ఆర్తితో ఆ పోషకురాలితో ఈ మాటలు పలికాడు.
3.270.11
कच्चित्परैर्नापकृतं वनेऽस्मिन् ॥ ३.२७०.११ ॥
ఈ అడవిలో ఇతరులచేత మాకు ఏ అపకారమూ జరగలేదు కదా?
3.270.12
पर्याकुला साधु समीक्ष्यसूत-
मभ्यापतन्तं द्रुतमिन्द्रसेनम्।
उरो घ्नती कष्टतरं तदानी-
मुच्चैः प्रचुक्रोश हृतेति देवी ॥ ३.२७०.१२ ॥
కలతచెందిన ఆమె, వేగంగా తన వైపు పరుగెత్తి వస్తున్న ఇంద్రసేనుడిని బాగా చూసి, అప్పుడు ఛాతీ బాదుకుంటూ అత్యంత బాధతో, 'నన్ను అపహరించారు!' అని ఎలుగెత్తి ఏడ్చింది.
3.270.13
अनिन्द्यरूपा तु विशालनेत्रा ।
शरीरतुल्या कुरुपुङ्गवानाम्।
केनात्मनाशाय यदापनीता ।
छिद्रं समासाद्य नरेन्द्रपत्नी ॥ ३.२७०.१३ ॥
నిర్దోషమైన రూపం, విశాలమైన నేత్రాలు, కురు శ్రేష్ఠుల శరీరంలా ప్రియమైన, రాజు భార్యను ఏ అవకాశం దొరికిందని తనకే నాశనం తెచ్చుకునేందుకు ఎవరు అపహరించారు?
3.270.14
यद्येव देवीं पृथिवीं प्रविष्टा ।
दिवं प्रपन्नाऽप्यथवा समुद्रम्।
तस्या गमिष्यन्ति पदे हि पार्था-
स्तथा हि संतप्यति धर्मराजः ॥ ३.२७०.१४ ॥
ఆ దేవి భూమిలో ప్రవేశించినా, స్వర్గానికి వెళ్లినా, లేదా సముద్రంలోకి వెళ్లినా, పృథ కుమారులు ఆమె అడుగుజాడలనే అనుసరిస్తారు; అందుకే ధర్మరాజు సంతాపపడుతున్నాడు.
3.270.15
को हीदृशानामरिमर्दनानां ।
क्लेशक्षमाणामपराजितानाम्।
प्राणैः समामिष्टतमां जिहीर्षे-
दनुत्तमं रत्नमिव प्रमूढः ॥ ३.२७०.१५ ॥
ఇలాంటి శత్రుసంహారకులు, కష్టాలను సహించేవారు, అజేయులు అయిన వారి నుంచి ప్రాణంతో సమానంగా ప్రియమైనదాన్ని, అత్యుత్తమ రత్నాన్నిలా ఏ మూర్ఖుడు అపహరించాలనుకుంటాడు?
3.270.16
न बुध्यते नाथवतीमिहाद्य ।
बहिश्चरं हृदयं पाण्डवानाम्।
कस्याद्य कायं प्रतिभिद्य घोरा ।
महीं प्रवेक्ष्यन्ति शिताः शराग्र्याः ॥ ३.२७०.१६ ॥
ఇక్కడ ఈ రోజు, ఈమెకు రక్షకులు ఉన్నారని ఎవరూ గ్రహించడం లేదు; పాండవుల హృదయం బయటకు పరుగులు తీస్తోంది. ఈ రోజు ఎవరి శరీరాన్ని చీల్చి, భయంకరమైన, పదునైన శ్రేష్ఠ బాణాలు భూమిలోకి దూసుకుపోతాయి?
3.270.17
मा त्वं शुचस्तां प्रति भीरु विद्धि ।
यथाऽद्य कृष्णा पुनरेष्यतीति।
निहत्य सर्वान्द्विषतः समग्रा-
न्पार्थाः समेष्यनत्यथ याज्ञसेन्या ॥ ३.२७०.१७ ॥
భయపడకు, భీరూ! ఈరోజే కృష్ణ తిరిగి వస్తుందని తెలుసుకో. పార్థులు శత్రువులందరినీ సంహరించి, యాజ్ఞసేనితో మళ్ళీ కలుస్తారు.
3.270.18
अथाब्रवीच्चारुमुखं प्रसृज्य ।
धात्रेयिका सारथिमिन्द्रसेनम्।
जयद्रथेनापहृताप्रमथ्य ।
पञ्चेन्द्रकल्पान्परिभूय कृष्णा ॥ ३.२७०.१८ ॥
అప్పుడు అందమైన ముఖం గల ధాత్రేయిక సారథి ఇంద్రసేనుడిని పంపి ఇలా అన్నది: జయద్రథుడు కృష్ణను అపహరించాడు, ఇంద్రసమానులైన ఐదుగురిని అవమానించి.
3.270.19
तिष्ठन्ति वर्त्मानि नवान्यमूनि ।
वृक्षाश्च न म्लान्ति तथैव भग्नाः।
आवर्तयध्वं ह्यनुयात शीघ्रं ।
न दूरयातैव हि राजपुत्री ॥ ३.२७०.१९ ॥
ఇవిగో కొత్త మార్గాలు కనిపిస్తున్నాయి; విరిగిన చెట్లూ అలాగే ఉన్నాయి, ఇంకా వాడలేదు. తిరిగి వెంటనే వెంబడించండి; రాజకుమారి ఇంకా చాలా దూరం వెళ్ళలేదు.
3.270.20
सन्नह्यध्वं सर्व एवेन्द्रकल्पा ।
महान्ति चारूणि च दंशनानि।
गृह्णीत चापानि महाधनानि ।
शरांश्च शीघ्रं पदवीं व्रजध्वम् ॥ ३.२७०.२० ॥
ఇంద్రసమానులారా, అందరూ కవచాలు ధరించండి! అందమైన, గొప్ప కవచాలు, విలువైన విల్లులు, బాణాలు తీసుకొని వేగంగా ఆ మార్గంలో వెళ్ళండి.
3.270.21
पुरा हि निर्भर्त्सनदण्डमोहिता ।
प्रमूढचित्ता वदनेन शुष्यता।
ददाति कस्मैचिदनर्हते तनुं ।
वराज्यपूर्णामिव भस्मनि स्रुचम् ॥ ३.२७०.२१ ॥
ముందు బెదిరింపులు, దండనలతో మోహితురాలై, మనసు గందరగోళమై, ముఖం వాడగా, అర్హత లేనివాడికి తన శరీరాన్ని ఇస్తుంది; బూడిదలో ఉత్తమ నెయ్యితో నిండిన స్రుక్కును పోసినట్లు.
3.270.22
पुरा तुषाग्नाविव हूयते हविः ।
पुरा श्मशाने स्रगिवापविद्ध्यते।
पुरा च सोमोऽध्वरगोऽवलिह्यते ।
शुना यथा विप्रजने प्रमोहिते ॥ ३.२७०.२२ ॥
పూర్వం పొట్టు నిప్పులో హవిస్సు సమర్పించినట్లు, శ్మశానంలో పూలదండ విసిరివేయబడినట్లు, యజ్ఞానికి వెళ్ళే సోమాన్ని కుక్క నాకినట్లు, బ్రాహ్మణ సమూహం మోహంలో పడినప్పుడు జరుగుతుంది.
3.270.23
पुरा हि पार्थाश्च दृतौ च कापिली ।
प्रसिच्छते क्षीरधारा यतध्वम्।
महत्यरण्ये मृगयां चरित्वा ।
पुरा सृगालो नलिनीं विगाहते ॥ ३.२७०.२३ ॥
పూర్వం పృథ కుమారులు, తోలు సంచిలో, కపిల ఆవునుండి పాల ధార కురిపించినట్లు ప్రయత్నించండి. మహా అరణ్యంలో వేట ముగించి, నక్క కమలాల కొలనులో దిగినట్లు.
3.270.24
पुरा हि मन्त्राहुतिपूजितायां ।
हुताग्निवेद्यां बलिभुङ्गिलीयते।
श्रुतिं च सम्यक्प्रसृतां महाध्वरे ।
ग्राम्यो जनो यद्वदसौ न नाशयेत् ॥ ३.२७०.२४ ॥
పూర్వం మంత్ర ఆహుతులతో పూజింపబడిన, ప్రజ్వలించిన అగ్ని వేదికపై బలి భక్షకుడు మింగబడతాడు; మహా యజ్ఞంలో సమ్యక్కుగా వ్యాపించిన శ్రుతిని ఆ గ్రామీణ జనులు నశింపజేయనట్లు.
3.270.25
मा वः प्रियायाः सुनसं सुलोचनं ।
चन्द्रप्रभाच्छं वदनं प्रसन्नम्।
स्पृश्याच्छुभं कश्चिदकृत्यकारी ।
श्वा वै पुरोडाशमिवाध्वरस्थम् ॥ ३.२७०.२५ ॥
మీ ప్రియురాలి చక్కటి ముక్కు, చక్కటి కన్నులు, చంద్రప్రభలా నిర్మలమైన ప్రసన్నమైన ముఖాన్ని చేయకూడనిది చేసేవాడు ఎవరూ శుభంగా తాకకూడదు; యజ్ఞంలో ఉన్న పురోడాశాన్ని కుక్క తాకినట్లు.
3.270.26
एतानि वर्त्मान्यनुयात शीघ्रं ।
मा वः कालः क्षिप्रमिहात्यगाद्वै ॥ ३.२७०.२६ ॥
ఈ మార్గాలను శీఘ్రంగా అనుసరించండి; ఇక్కడ కాలం త్వరగా దాటిపోకుండా ఉండునట్లు.
3.270.27
शीघ्रं प्रधावध्वमितो नरेन्द्रा ।
यावन्न दूरं व्रजतीति पापः।
प्रत्याहरध्वं द्विषतां सकाशा-
ल्लक्ष्मीमिव स्वां दयितां नृसिंहाः ॥ ३.२७०.२७ ॥
ఓ నరేంద్రులారా, ఈ పాపి దూరం వెళ్లకముందే ఇక్కడి నుండి వేగంగా పరుగెత్తండి. శత్రువుల వద్ద నుండి మీ ప్రియమైన లక్ష్మిని తిరిగి తెచ్చుకున్నట్లుగా తీసుకురండి, ఓ నృసింహులారా.
3.270.28
भद्रे प्रतिक्राम नियच्छ वाचं ।
माऽस्मत्सकाशे परुषाण्यवोचः।
राजानो वा यदि वा राजपुत्रा ।
बलेन मत्ताः पञ्चतां प्राप्नुवन्ति ॥ ३.२७०.२८ ॥
భద్రా, వెనక్కి వెళ్ళు; నీ మాటను నిగ్రహించు. మా ఎదుట కఠిన మాటలు పలకకు. రాజులైనా, రాజకుమారులైనా, బలంతో మత్తెక్కినవారు మరణాన్ని పొందుతారు.
3.270.29
एतावदुक्त्वा प्रययुर्हि शीघ्रं ।
तान्येव वर्त्मान्यनुवर्तमानाः।
मुहुर्मुहुर्व्यालवदुच्छ्वसन्तो ।
ज्यां विक्षिपन्तश्च महाधनुर्भ्यः ॥ ३.२७०.२९ ॥
ఇంతగా చెప్పి వారు వేగంగా వెళ్లిపోయారు; అదే మార్గాలను అనుసరిస్తూ, పాముల వలె మళ్ళీ మళ్ళీ ఊపిరి పీలుస్తూ, తమ మహాధనుస్సుల నారిని కదిలిస్తూ.
3.270.30
ततोऽपश्यंस्तस्य सैन्यस्य रेणु-
मुद्धूतं वै वाजिस्वुरप्रणुन्नम्।
पदातीनां मध्यगतं च धौम्यं ।
विक्रोशन्तं भीम पार्थेत्यभीक्ष्णम् ॥ ३.२७०.३० ॥
అప్పుడు ఆ సైన్యం లేచిన ధూళిని వారు చూశారు; అది గుర్రాల కాళ్ళతో, వాటి ఛాతీలతో కదిలించబడినది. కాలి సైనికుల మధ్యలో ధౌమ్యుడు 'భీమా, పార్థా!' అని పదే పదే అరుస్తుండడాన్ని కూడా చూశారు.
3.270.31
ते सान्त्व्य धौम्यं परिदीनसत्वाः ।
सुखं भवानेत्विति राजपुत्राः।
श्येना यथैवामिषसंप्रयुक्ता ।
जवेन तत्सैन्यमथाभ्यधावन् ॥ ३.२७०.३१ ॥
వారు దిగులు చెందిన మనసుతో ధౌమ్యుని ఓదార్చి, 'మీరు సుఖంగా ఉండండి' అని చెప్పారు; అప్పుడు ఆ రాజపుత్రులు మాంసంపై పడే డేగల్లా వేగంగా ఆ సైన్యంపై దూకారు.
3.270.32
तेषां महेन्द्रोपमविक्रमाणां ।
संरब्धानां धर्षणाद्याज्ञसेन्याः।
क्रोधः प्रजज्वाल जयद्रथं च ।
दृष्ट्वा प्रियां तस्य रथे स्थितां च ॥ ३.२७०.३२ ॥
ఇంద్రునితో సమానమైన పరాక్రమం గల వారు అవమానంతో కోపోద్రిక్తులయ్యారు; యజ్ఞసేని కుమార్తె (ద్రౌపది) కోపం కూడా మండిపోయింది; ఆమె జయద్రథుని, అతని రథంపై నిలిచి ఉన్న అతని ప్రియురాలిని చూసింది.
3.270.33
प्रचुक्रुशुश्चाप्यथ सिन्धुराजं ।
वृकोदरश्चैव धनंजयश्च।
यमौ च राजा च महाधनुर्धरा-
स्ततो दिशः संमुमुहुः परेषाम् ॥ ३.२७०.३३ ॥
తరువాత వారు సింధురాజు (జయద్రథుడు)ని గట్టిగా కేకలు వేశారు; వృకోదరుడు (భీముడు), ధనంజయుడు (అర్జునుడు), ఇద్దరు కవలలు, మహాధనుర్ధరుడైన రాజు (యుధిష్ఠిరుడు) కూడా అలాగే చేశారు; అప్పుడు శత్రువుల దిక్కులు మూర్ఛిల్లాయి.