મહાભારત · અધ્યાય 4.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.18.1
प्रत्याख्यातश्च पाञ्चाल्या कीचकः काममोहितः ।
प्रविश्य राजभवनं भगिन्या अग्रतः स्थितः ॥ ४.१८.१ ॥
પાંચાલીએ ઠુકરાવેલો કીચક કામમોહિત થઈ રાજભવનમાં પ્રવેશીને બહેનની સામે ઊભો રહ્યો.
4.18.2
सोभिवीक्ष्य सुकेशान्तां सुदेष्णां भगिनीं प्रियाम् ।
अमर्यादेन कामेन घोरेणाभिपरिप्लुतः ॥ ४.१८.२ ॥
તેણે પોતાની પ્રિય બહેન સુદેષ્ણાને, સુંદર કેશવાળીને, જોઈ અને ભયંકર, મર્યાદાહીન કામથી તે ઘેરાઈ ગયો.
4.18.3
स तु मूर्ध्र्यञ्जलिं कृत्वा भगिन्याश्चरणावुभौ ।
संमोहाभिहतस्तूर्णं वातोद्धृत इवार्णवः ॥ ४.१८.३ ॥
પછી તેણે માથા પર અંજલિ જોડીને બહેનના બંને ચરણોને સ્પર્શ કર્યો; મોહથી ઘવાયેલો તે પવનથી ઊછળેલા સાગરની જેમ તરત જ ડગમગી ગયો.
4.18.4
स प्रोवाच सुदुःखार्तो भगिनीं निश्वसन्मुहुः ।
अव्यक्तमृदुना साम्ना शुष्यता च पुनःपुनः ॥ ४.१८.४ ॥
અત્યંત દુઃખાર્ત થઈ તે બહેન સાથે બોલ્યો—વારંવાર નિસાસા નાખતો, અસ્પષ્ટ અને કોમળ સામવચનોથી, સુકાતા ગળે, વારંવાર.
4.18.5
यथा सुदेष्णे सैरन्ध्र्या संगच्छेयं सकामया ।
तथा शीघ्रं कुरुष्वाद्य माऽहं प्राणान्प्रहासिषम् ॥ ४.१८.५ ॥
હે સુદેષ્ણે, ઇચ્છા ધરાવતી સૈરંધ્રી સાથે હું મળી શકું તેવું આજે જ ઝડપથી કર, જેથી હું પ્રાણ ન ત્યજું.
4.18.6
यदीयमनवद्याङ्गी न मामद्यापि काङ्क्षते ।
चेतसाऽभिप्रसन्नेन गतोस्मि यमसादनम् ॥ ४.१८.६ ॥
જો આ નિર્દોષ અંગોવાળી આજે પણ મને ઇચ્છતી નથી, તો પ્રસન્ન મનથી હોવા છતાં હું યમલોકે ગયેલો જ છું.
4.18.7
तमुवाच परिष्वज्य सुदेष्णा भ्रातरं प्रियम् ।
भ्रातुर्जीवितरक्षार्थं समाश्वास्यासितेक्षणा ॥ ४.१८.७ ॥
કાળી આંખોવાળી સુદેષ્ણાએ પ્રિય ભાઈને આલિંગન આપીને, ભાઈના જીવનરક્ષણ માટે આશ્વાસન આપતાં કહ્યું.
4.18.8
शरणागतेयं सुश्रोणी मया दत्ताभया च सा ।
शुभाचारा च भद्रं ते नैनां वक्तुमिहोत्सहे ॥ ४.१८.८ ॥
સુંદર કમરવાળી આ સ્ત્રી શરણે આવેલી છે અને મેં એને અભય આપ્યું છે; એ શુભાચારિણી પણ છે. તારું કલ્યાણ થાઓ; અહીં એને કંઈ કહેવાની મારી હિંમત નથી.
4.18.9
एषा हि शक्या नान्येन स्प्रष्टुं पापेन चेतसा ।
गन्धर्वाः किल पञ्चेमां रक्षन्ति रमयन्ति च ॥ ४.१८.९ ॥
પાપી મનવાળો કોઈ પણ એને સ્પર્શી શકતો નથી; પાંચ ગંધર્વો એનું રક્ષણ કરે છે અને એને આનંદ આપે છે.
4.18.10
एवमेषा ममाचष्टे तथा प्रथमसंगमे ।
तथैव गजनासोरूः सत्यमाह ममान्तिके।
ते हि क्रुद्धा महात्मानो नाशयेयुर्हि जीवितम् ॥ ४.१८.१० ॥
પહેલી મુલાકાતમાં પણ એણે મને આવું જ કહ્યું હતું; હાથીની સૂંઢ જેવી જાંઘોવાળી આ મારી સામે સાચું જ કહે છે. તે મહાત્માઓ ક્રોધે ભરાય તો જીવન જ નાશ કરી દે.
4.18.11
राजा चैव समीक्ष्यैनां संमोहं गतवानिह ।
मया च सत्यवचनैरनुनीतो महीपतिः ॥ ४.१८.११ ॥
રાજા પણ એને જોઈને અહીં મોહમાં પડ્યો; મારા સત્ય વચનોથી એ મહીપતિને સમજાવવામાં આવ્યો.
4.18.12
सोप्येनामनिशं दृष्ट्वा मनसैवाभ्यनन्दत ।
भयाद्गन्धर्वमुख्यानां जीवितस्योपघातिनाम्।
मनसाऽपि ततस्त्वेनां न चिन्तयति पार्थिवः ॥ ४.१८.१२ ॥
એ પણ એને સતત જોઈને મનમાં જ આનંદ પામતો; પણ જીવન હરનારા મુખ્ય ગંધર્વોના ભયથી એ રાજા મનથી પણ એના વિશે વિચારતો ન હતો.
4.18.13
ते हि क्रुद्धा महात्मानो गरुडानिलतेजसः ।
दहेयुरपि लोकांस्त्रीन्युगान्तेष्विव भास्करः ॥ ४.१८.१३ ॥
તે મહાત્માઓ ક્રોધે ભરાય તો ગરુડ અને વાયુના તેજથી યુગાંતના સૂર્યની જેમ ત્રણે લોકને બાળી શકે.
4.18.14
सैनन्ध्र्या ह्येतदाख्यातं मम तेषां महद्बलम् ।
तव चाहमिदं गुह्यं स्नेहाद्वक्ष्यामि बन्धुवत् ॥ ४.१८.१४ ॥
સૈરંધ્રીએ મને તેમનું મહાન બળ વિશે આ કહ્યું છે. તને પણ હું સ્નેહથી, બંધુની જેમ, આ ગુપ્ત વાત કહીશ.
4.18.15
मा गमिष्यसि वै कृच्छ्रां गतिं परमदुर्गमाम् ।
बलिनस्ते रुजं कुर्युः कुलस्य च धनस्य च ॥ ४.१८.१५ ॥
તું એ કષ્ટદાયક, અત્યંત દુર્ગમ માર્ગે ન જા. બળવાન લોકો તારા કુળને અને ધનને હાનિ પહોંચાડી શકે.
4.18.16
तस्मान्नास्यां मनः कर्तुं यदि प्राणा प्रियास्तव ।
न चिन्तयेथा मागास्त्वं मत्प्रियं च यदीच्छसि ॥ ४.१८.१६ ॥
તેથી જો તને પ્રાણ પ્રિય હોય, તો તેના તરફ મન ન લગાવ. તેનો વિચાર પણ ન કર. જો તું મારું પ્રિય ઇચ્છે, તો ત્યાં ન જા.
4.18.17
एवमुक्तस्तु दुष्टात्मा भगिनीं कीचकोऽब्रवीत् ।
गन्धर्वाणां शतं वाऽपि सहस्रमयुतानि वा ।
अहमेको वधिष्यामि गन्धर्वान्पञ्च किं पुनः ॥ ४.१८.१७ ॥
આમ કહેવાયા પછી દુષ્ટાત્મા કીચકે પોતાની બહેનને કહ્યું — "ગંધર્વો સો હોય, હજાર હોય કે દસ હજાર હોય, હું એકલો તેમનો વધ કરીશ; પાંચ ગંધર્વોની તો વાત જ શું!"
4.18.18
न च त्वमभिजानीषे स्त्रीणां गुह्यमनुत्तमम् ।
पुत्रं वा किल पौत्रं वा भ्रातरं वा मनस्विनम् ॥ ४.१८.१८ ॥
સ્ત્રીઓનું એ ઉત્તમ ગુપ્ત રહસ્ય તું જાણતી નથી — પુત્ર, પૌત્ર, ભાઈ કે કોઈ મનસ્વીને (હાનિ થાય છે એ).
4.18.19
रहसीह नरं दृष्ट्वा नानागन्धविभूषितम् ।
योनिरुत्स्विद्यते स्त्रीणां सतीनामपि च श्रुतम् ॥ ४.१८.१९ ॥
એકાંતમાં અહીં વિવિધ સુગંધોથી શણગારેલા પુરુષને જોઈને સ્ત્રીઓની યોનિ પણ ભીની થઈ જાય છે, એવું સાંભળ્યું છે, સતી સ્ત્રીઓની પણ.
4.18.20
मां निरीक्ष्यानुलिप्ताङ्गं सर्वाभरणभूषितम् ।
वशमेष्यति सैरन्ध्री मन्मथेनाभिपीडिता।
सा त्वं दृष्ट्वा ब्रूहि चैनां मम चेञ्जीवितं प्रियं ॥ ४.१८.२० ॥
મને અંગે અનુલેપ અને સર્વ આભૂષણોથી શણગારેલો જોઈને કામથી પીડિત એ સૈરંધ્રી મારે વશ થશે. તું તેને જોઈને કહેજે, જો મારું જીવન તને પ્રિય હોય તો.
4.18.21
एवमुक्ता सुदेष्णा तु शोकेनाभिप्रपीडिता ।
अहो दुःखमहो कृच्छ्रमहो पापमिति स्मह ॥ ४.१८.२१ ॥
આમ કહેવાતાં સુદેષ્ણા શોકથી અત્યંત પીડિત થઈ. અરે દુઃખ! અરે કષ્ટ! અરે પાપ! એમ તે બોલી.
4.18.22
प्रारुदद्भृशदुःखार्ता विपाकं तस्य वीक्ष्य सा ।
पातालेषु पतत्येष विलपन्बडवामुखे ॥ ४.१८.२२ ॥
અત્યંત દુઃખથી પીડિત તે તેના પરિણામને જોઈને મોટેથી રડી. આ વિલાપ કરતો પાતાળોમાં, બડવામુખમાં પડી રહ્યો છે.
4.18.23
त्वत्कृते विनशिष्यन्ति भ्रातरः सुहृदश्च मे ।
किंनु शक्यं मया कर्तुं यत्त्वमेवमभिप्लुतः ॥ ४.१८.२३ ॥
તારે કારણે મારા ભાઈઓ અને મિત્રો નાશ પામશે. તું આમ ડૂબેલો હોય ત્યારે હું શું કરી શકું?
4.18.24
न च श्रेयोऽभिजानीषे काममेवानुवर्तसे ।
ध्रुवं गतायुस्त्वं पाप यदेवं काममोहितः ।
अकर्तव्ये हि मां पापे नियुनङ्क्षि नराधम ॥ ४.१८.२४ ॥
તું શ્રેય જાણતો નથી, માત્ર કામનું જ અનુસરણ કરે છે. આમ કામમોહિત થયેલો તું, હે પાપી, ચોક્કસ આયુ ખૂટેલો છે. હે નરાધમ, ન કરવા યોગ્ય કર્મમાં તું મને પ્રેરે છે!
4.18.25
अपि चैतत्पुरा प्रोक्तं निपुणैर्मनुजोत्तमैः ।
एकस्तु कुरुते पापं स्वजातिस्तेन हन्यते ॥ ४.१८.२५ ॥
આ પણ પૂર્વે નિપુણ શ્રેષ્ઠ મનુષ્યોએ કહ્યું છે — એક જણ પાપ કરે છે, અને તેને કારણે તેની સ્વજાતિ હણાય છે.
4.18.26
गतस्त्वं धर्मराजस्य विषयं नात्र संशयः ।
अदूषितमिदं सर्वं स्वजनं घातयिष्यसि ॥ ४.१८.२६ ॥
તું ધર્મરાજાના પ્રદેશમાં ગયો છે, એમાં સંશય નથી. આ સમગ્ર નિર્દોષ રાજ્યને તું પોતાના સ્વજનોના વધનું કારણ બનાવીશ.
4.18.27
एतत्तु मे दुःखतरं येनाहं भ्रातृसौहृदात् ।
विदितार्था करिष्यामि तुष्टो भव कुलक्षये ॥ ४.१८.२७ ॥
આ જ મારા માટે વધુ દુઃખદાયક છે: ભાઈઓના સ્નેહથી, હેતુ સમજીને હું આ કરીશ. કુળના નાશમાં તું સંતુષ્ટ રહે.
4.18.28
गच्छ शीघ्रमितस्त्वं हि स्वमेव भवनं शुभम् ।
किंचित्कार्यं समुद्दिश्य सुरामन्नं च कारय ॥ ४.१८.२८ ॥
તું અહીંથી ઝડપથી તારા પોતાના શુભ ઘરે જા. કોઈ કાર્ય માટે સુરા અને અન્ન તૈયાર કરાવ.
4.18.29
कृते चान्ने सुरायां च प्रेषयिष्यसि मे पुनः ।
तामहं प्रेषयिष्यामि मध्वन्नार्थं तवान्तिकम् ॥ ४.१८.२९ ॥
અન્ન અને સુરા તૈયાર થયા પછી તું મારી પાસે ફરીથી મોકલીશ; તેને હું મધ અને અન્ન માટે તારી પાસે મોકલીશ.
4.18.30
ततः संप्रेषितामेनां विजने निरवग्रहाम् ।
सान्त्वयेथा यथान्यायं यदि साम सहिष्यति ॥ ४.१८.३० ॥
પછી તેને મોકલાયા પછી, એકાંતમાં, નિરંકુશપણે, નિયમાનુસાર તું તેને મનાવજે; સામનીતિ તે સહન કરશે તો (તે યોગ્ય).
4.18.31
सद्यः कृतमिदं सर्वं शेषमत्रानुचिन्तय ॥ ४.१८.३१ ॥
આ બધું તરત કરાયું છે; બાકીના વિશે અહીં વિચાર કર.
4.18.32
सुदेष्णयैवमुक्तस्तु कीचकः कालचोदितः ।
त्वरमाणः प्रचक्राम स्वगृहं राजवेश्मनः ॥ ४.१८.३२ ॥
સુદેષ્ણાએ આ પ્રમાણે કહ્યું ત્યારે કાળથી પ્રેરિત કીચક ઉતાવળે રાજમહેલથી પોતાના ઘર તરફ ચાલ્યો ગયો.
4.18.33
आगम्य च गृहं रम्यं सुरामन्नं चकार ह ।
अजैडकं च सुकृतं बहु चोच्चावचान्मृगान् ॥ ४.१८.३३ ॥
સુંદર ઘરે પહોંચીને તેણે મદિરા અને અન્ન તૈયાર કરાવ્યાં; બકરાં-ઘેટાંનું માંસ અને વિવિધ પ્રકારના મૃગોનું માંસ સારી રીતે રંધાવ્યું.
4.18.34
भक्षांश्च विविधाकारान्बहूंश्चोच्चावचांस्तदा ।
कारयामास कुशलैरन्नपानैः सुसंस्कृतम् ॥ ४.१८.३४ ॥
ત્યારે તેણે કુશળ રસોઇયાઓ પાસે વિવિધ આકાર અને પ્રકારની અનેક વાનગીઓ બનાવડાવી; તે અન્ન અને પેય સાથે સુંદર રીતે સજાવેલી હતી.
4.18.35
त्वरावान्कालपाशेन कण्ठे बद्धः पशुर्यथा ।
नावबुध्यत मूढात्मा मरणं समुपस्थितम् ॥ ४.१८.३५ ॥
કાળપાશથી ગળે બંધાયેલા પશુની જેમ, ઉતાવળો મૂર્ખ કીચક પાસે આવેલા મૃત્યુને જાણી શક્યો નહીં.
4.18.36
आनीतायां सुरायां तु कृते चान्ने सुसंस्कृते ।
कीचकः पुनरागम्य सुदेष्णां वाक्यमब्रवीत् ॥ ४.१८.३६ ॥
મદિરા લાવવામાં આવી અને સારી રીતે તૈયાર કરેલું અન્ન બન્યું, ત્યારે કીચક ફરી આવીને સુદેષ્ણાને આ વચન બોલ્યો.
4.18.37
मधु मांसं च बहुधा भक्ष्याश्च बहुधा कृताः ।
सुदेष्णे ब्रूहि सैरन्ध्रीं यथा सा मे गृहं व्रजेत् ॥ ४.१८.३७ ॥
મધ, માંસ અને અનેક પ્રકારના ભક્ષ્ય પદાર્થો અનેક રીતે તૈયાર કર્યા છે. હે સુદેષ્ણા, સૈરંધ્રીને કહો કે તે મારા ઘરે આવે.
4.18.38
केनचित्त्वद्य कार्येण त्वर शीघ्रं मम प्रियम् ।
अहं हि शरणं देवं प्रतिपद्ये वृषध्वजम्।
समागमं मे सैरन्ध्र्या मरणं वा दिशेति वै ॥ ४.१८.३८ ॥
કોઈ કારણસર આજે જ ઝડપથી મારું પ્રિય કાર્ય કર. હું વૃષધ્વજ દેવને શરણે જાઉં છું. સૈરંધ્રી સાથે મારો સમાગમ કરાવ, નહીંતર મૃત્યુ આપ એમ કહો.
4.18.39
सा तमाह विनिःश्वस्य प्रतिगच्छ स्वकं गृहम् ।
एषाऽहमपि सैरन्ध्रीं सुरार्थे तूर्णमादिशे ॥ ४.१८.३९ ॥
તેણી નિસાસો નાખીને તેને બોલી, 'તું તારે ઘરે પાછો જા. હું પણ સૈરંધ્રીને દારૂ માટે તરત આદેશ આપીશ.'
4.18.40
एवमुक्तस्तु पापात्मा कीचकस्त्वरितः पुनः ।
स्वगृहं प्राविशत्तूर्णं सैरन्ध्रीगतमानसः ॥ ४.१८.४० ॥
આમ કહેવાયેલો પાપી કીચક, સૈરંધ્રીમાં મન લગાવીને, ઝડપથી ફરી પોતાના ઘરમાં પ્રવેશ્યો.
4.18.41
कीचकं तु गतं ज्ञात्वा त्वरमाणं स्वकं गृहम् ।
सैरन्ध्रीं तत आहूय सदेष्णा वाक्यमब्रवीत् ॥ ४.१८.४१ ॥
કીચક ઝડપથી પોતાના ઘરે ગયો એમ જાણીને સુદેષ્ણાએ સૈરંધ્રીને બોલાવીને આ વચન કહ્યું.
4.18.42
गच्छ सैरन्ध्रि मत्प्रीत्यै कीचकस्य निवेशनम् ।
सुरामानय सुश्रोणि तृषिताऽहं विलासिनि ॥ ४.१८.४२ ॥
હે સૈરંધ્રી, મારા આનંદ માટે કીચકના નિવાસે જા. હે સુંદર કટિવાળી, દારૂ લાવ; હે વિલાસિની, હું તરસી છું.
4.18.43
सुदेष्णयैवमुक्ता सा निःश्वसन्ती नृपात्मजा ।
अब्रवीच्छोकसन्तप्ता नाहं तत्र व्रजामि वैः ॥ ४.१८.४३ ॥
સુદેષ્ણાએ આમ કહ્યું ત્યારે, નિસાસો નાખતી, શોકથી સંતપ્ત રાજપુત્રી બોલી, "હું ત્યાં નહીં જાઉં."
4.18.44
सूतपुत्रो हि मां भद्रे कामात्मा चाभिमन्यते ।
न गच्छेयमहं तस्य राजपुत्रि निवेशनम् ।
त्वमेव भद्रे जानासि यथा स निरपत्रपः ॥ ४.१८.४४ ॥
"હે ભદ્રે, તે સૂતપુત્ર કામવશ થઈને મને ઇચ્છે છે. હે રાજપુત્રી, હું તેના ઘરે નહીં જાઉં. હે ભદ્રે, તે કેટલો નિર્લજ્જ છે તે તું જ જાણે છે."
4.18.45
समयश्च कृतो भद्रे यथा प्रथमसंगमे ।
तथा निवसमानायां यथाऽहं नान्यचारिणी ॥ ४.१८.४५ ॥
"હે ભદ્રે, પહેલા મિલનમાં જેમ કરાર થયો હતો, તેમ રહેતાં હું બીજા કોઈ તરફ જનારી નથી."
4.18.46
कीचकश्च सुकेशान्ते मूढो मदनगर्वितः ।
स मामिह गतां दृष्ट्वा व्यवस्यति निराकृतिम्।
कथं नु वै तत्र गतां मर्षयेन्मामबान्धवाम् ॥ ४.१८.४६ ॥
"કામગર્વથી મૂઢ થયેલો કીચક, હું અહીં આવી છું એમ જોઈને નીચ કૃત્યનો નિશ્ચય કરશે. ત્યાં જતાં, બંધુવિહીન મને તે કેવી રીતે સહન કરશે?"
4.18.47
बह्व्यः सन्ति तव प्रेष्या राजपुत्रि वशानुगाः ।
अन्यां प्रेषय कैकेयि संरक्ष्याऽहमिह त्वया ॥ ४.१८.४७ ॥
"હે રાજપુત્રી, તારી પાસે આજ્ઞાકારી ઘણા સેવકો છે. હે કૈકેયી, બીજા કોઈને મોકલ; અહીં તારે મારી રક્ષા કરવી જોઈએ."
4.18.48
कीचकस्यालयं देवि न यामि भयकम्पिता ।
यद्यदन्यच्च मे कर्म करोमि च सुदुष्करम् ॥ ४.१८.४८ ॥
"હે દેવી, ભયથી કંપતી હું કીચકના ઘરે નહીં જાઉં. હું બીજું જે કંઈ અતિ કઠિન કામ કરું છું, તે પણ કરીશ."
4.18.49
एवमुक्ता तु पाञ्चाल्या दैवयोगेन कैकयी ।
तां विराटस्य माहिषी क्रुद्धा भूयोऽन्वशासत ॥ ४.१८.४९ ॥
દૈવયોગે પાંચાલીએ આમ કહ્યું ત્યારે, વિરાટની મુખ્ય રાણી કૈકેયી ક્રોધિત થઈને તેને ફરી ઉપદેશ આપવા લાગી.
4.18.50
कीचकं चैव गच्छ त्वं बलात्कारे चोदिता ।
नास्ति मेऽन्या त्वया तुल्या सा त्वं शीघ्रतरं व्रज ॥ ४.१८.५० ॥
કીચક પાસે જ જા, તને બળાત્કાર માટે પ્રેરવામાં આવી છે. મારા માટે તારા જેવી બીજી કોઈ નથી; તેથી તું ઝડપથી જા.
4.18.51
अवश्यं त्वेव गन्तव्यं किमर्थं मां विवक्षसि ।
शीघ्रं गच्छ त्वरस्वेति मत्प्रीतिवशमाचर ॥ ४.१८.५१ ॥
તારે અવશ્ય જવું જ પડશે; મારી સાથે શા માટે દલીલ કરે છે? ઝડપથી જા, ઉતાવળ કર, મારી પ્રીતિને વશ થઈને વર્ત.
4.18.52
न हीदृशो मम भ्राता किं त्वं समभिशङ्कसे ।
उक्त्वा चैनां बलाच्चैव विनियुज्य प्रभुत्वतः ॥ ४.१८.५२ ॥
મારો ભાઈ એવો નથી; તું શા માટે શંકા કરે છે? એમ કહીને અને પોતાના અધિકારથી બળપૂર્વક તેને મોકલીને.
4.18.53
भाजनं प्रददौ चास्यै सपिधानं हिरण्मयम् ।
या सुजाता सुगन्धा च तामानय सुरामिति ॥ ४.१८.५३ ॥
ઢાંકણ સહિત એક સોનાનું પાત્ર તેને આપ્યું અને કહ્યું, 'જે સુજાત અને સુગંધિત છે, તેને સુરા લાવવા બોલાવ.'
4.18.54
सा शङ्कमाना रुदती वेपन्ती द्रुपदात्मजा ।
दैवतेभ्यो नमस्कृत्वा श्वशुरेभ्यस्तथाऽब्रवीत् ॥ ४.१८.५४ ॥
શંકાશીલ, રડતી, કાંપતી એ દ્રુપદપુત્રી દેવતાઓને નમસ્કાર કરીને શ્વશુરોને આમ બોલી.
4.18.55
यथाऽहमन्यं पार्थेभ्यो नाभिजानापि मानवम् ।
तेन सत्येन मां दृष्ट्वा कीचको मा वशं नयेत् ॥ ४.१८.५५ ॥
હું પાંડવો સિવાય બીજા કોઈ પુરુષને જાણતી નથી, તે સત્યના બળથી મને જોઈને કીચક મને પોતાને વશ ન કરી શકે.
4.18.56
यथाऽहं पाण्डुपुत्रेभ्यः पञ्चभ्यो नान्यगामिनी ।
तेन सत्येन मां दृष्ट्वा कीचको मा वशं नयेत् ॥ ४.१८.५६ ॥
હું પાંડુના પાંચ પુત્રો સિવાય બીજા કોઈની પાસે જતી નથી, તે સત્યના બળથી મને જોઈને કીચક મને પોતાને વશ ન કરી શકે.