મહાભારત · અધ્યાય 4.25
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.25.1
तथा भद्रे करिष्यामि यथा त्वं भीरु भाषसे ।
अद्यैनं सूदयिष्यामि कीचकं सह बान्धवैः ॥ ४.२५.१ ॥
હે કલ્યાણી, હે ભીરુ, તું કહે છે તેમ જ હું કરીશ. આજે જ હું તેને તેના બાંધવો સહિત મારી નાખીશ.
4.25.2
अस्याः प्रदोषे शर्वर्याः कुरुष्वानेन संविदम् ।
दुःखं शोकं च निर्धूय याज्ञसेनि शुचिस्मिते ॥ ४.२५.२ ॥
હે યજ્ઞસેનની પુત્રી, હે શુચિસ્મિતા, દુઃખ અને શોક ખંખેરીને આ રાત્રિના આરંભે તેની સાથે સંકેત નક્કી કર.
4.25.3
यैषा नर्तनशालेह मत्स्यराजेन कारिता ।
दिवात्र कन्या नृत्यन्ति रात्रौ यान्ति तथा गृहं ॥ ४.२५.३ ॥
મત્સ્યરાજે અહીં બંધાવેલી આ નૃત્યશાળામાં દિવસે કન્યાઓ નૃત્ય કરે છે; રાત્રે તેઓ પોતાને ઘેર જાય છે.
4.25.4
तत्रास्ति शयनं भीरु दृढाङ्गं सुप्रतिष्ठितम् ।
तत्रैनं दर्शयिष्यामि पूर्वप्रेतान्पितामहान् ।
त्वद्दर्शनसमुत्थेन कामेनाकुलितेन्द्रियम् ॥ ४.२५.४ ॥
ત્યાં દૃઢ અંગોવાળી, સારી રીતે સ્થાપિત એક શય્યા છે. તને જોવાથી ઉપજેલી કામનાથી જેની ઇન્દ્રિયો વ્યાકુળ છે, તેને ત્યાં જ હું પૂર્વજોના પ્રેત બતાવીશ.
4.25.5
संकेतं सूतपुत्रस्य कारयस्व शुभानने ।
यथा परे न पश्येयुः कुर्वन्तीं तेन संविदम् ॥ ४.२५.५ ॥
હે શુભાનના, સૂતપુત્ર સાથે સંકેત ગોઠવ, જેથી તું તેની સાથે સંધિ કરતી હોય તે બીજા કોઈ ન જુએ.
4.25.6
तथा कुरुष्व कल्याणि यथा सन्निहितो भवेत् ।
तथा कुर्याश्च संकेतं सूतपुत्रस्य संवृतम् ॥ ४.२५.६ ॥
હે કલ્યાણી, એવું કર કે તે અહીં હાજર રહે; અને સૂતપુત્ર સાથે ગુપ્ત સંકેત ગોઠવ.
4.25.7
आवयोः संगमं भीरु यथा मार्त्यो न बुध्यति ।
कीचकस्य विनाशाय तथा कुरु नृपात्मजे ॥ ४.२५.७ ॥
હે ભીરુ, આપણો મેળાપ એવી રીતે કરો કે કોઈ માણસ જાણી ન શકે; અને હે રાજકુમારી, કીચકના વિનાશ માટે તેમ જ કરો.
4.25.8
तत्र तौ कथयित्वा तु बाष्पमुत्सृज्य दुःखितौ ।
रात्रिशेषं तमत्युग्रं धारयामासतुर्हृदि ॥ ४.२५.८ ॥
ત્યાં તે બંનેએ વાત કરી, આંસુ વહાવીને, દુઃખી થઈને, રાતનો બાકીનો ભાગ એ અતિ ભયંકર યોજનાને હૃદયમાં ધારણ કરીને વીતાવ્યો.
4.25.9
भीमेन च प्रतिज्ञाते कीचकस्य वधे तदा ।
द्रौपदी च सुदेष्णायाः प्रविवेश पुनर्गृहम् ॥ ४.२५.९ ॥
ભીમે કીચકના વધની પ્રતિજ્ઞા કર્યા પછી, દ્રૌપદી ફરીથી સુદેષ્ણાના ઘરમાં પ્રવેશી.
4.25.10
तस्यां रजन्यां व्युष्टायां प्रातरुत्थाय कीचकः ।
गत्वा राजकुलायैव द्रौपदीमिदमब्रवीत् ॥ ४.२५.१० ॥
તે રાત વીતી ગયા પછી, સવારે ઊઠીને કીચક રાજમહેલમાં જઈને દ્રૌપદીને આ પ્રમાણે બોલ્યો.
4.25.11
यत्त्वाऽहं पश्यतो राज्ञः पातयित्वा पदाऽहनम् ।
न कंचिल्लभसे नाथमभिपन्ना बलीयसा ॥ ४.२५.११ ॥
રાજાની સામે તને પાડીને મેં પગથી પ્રહાર કર્યો હતો; હવે તને કોઈ રક્ષક મળતો નથી, તું બળવાનના વશમાં પડી છે.
4.25.12
प्रवादेन तु मात्स्यानामयं राजेति चोच्यते ।
अहमेव हि राजा वै मात्स्यानां वाहिनीपतिः ॥ ४.२५.१२ ॥
લોકવાયકાથી જ આ મત્સ્યોનો રાજા કહેવાય છે; ખરેખર હું જ મત્સ્યોનો રાજા અને તેમની સેનાનો સેનાપતિ છું.
4.25.13
सा सुखं प्रतिपद्यस्व दासो भीरु भवामि ते ।
न ह्यहं त्वामृते भीरु चिरं जीवितुमुत्सहे ॥ ४.२५.१३ ॥
તું, સુખ પ્રાપ્ત કર; હે ભીરુ, હું તારો દાસ થઈશ. હે ભીરુ, તારા વિના હું લાંબો સમય જીવવા ઇચ્છતો નથી.
4.25.14
अहन्यहनि सुश्रोणि शतनिष्कं ददामि ते ।
दासीशतं च ते दद्यां दासानामपि चापरम् ॥ ४.२५.१४ ॥
હે સુશ્રોણી, દરરોજ તને સો નિષ્ક સોનું આપીશ. તને સો દાસીઓ અને બીજા દાસો પણ આપીશ.
4.25.15
रथांश्चाश्वतरीयुक्तानस्तु नौ भीरु संगमः ।
सुदासानां सहस्रं च महिषाणां सहस्रकम् ॥ ४.२५.१५ ॥
હે ભીરુ, આપણું મિલન થાઓ; ખચ્ચરો જોડેલા રથ પણ. હજાર સારા દાસો અને હજાર ભેંસો.
4.25.16
अन्तःपुरसहस्रं च हेमकूटसहस्रकम् ।
तुभ्यं दास्यामि सर्वाणि राजार्हाण्यम्बराणि च ॥ ४.२५.१६ ॥
અંતઃપુરની હજાર સ્ત્રીઓ અને હજાર સોનાના શિખર આભૂષણો તને આપીશ; રાજાને યોગ્ય સર્વ વસ્ત્રો પણ.
4.25.17
एतन्मे वचनं सत्यं प्रतिपद्यस्व कीचक ।
न ते सखा वा भ्राता वा जानीयात्संगमं मया ॥ ४.२५.१७ ॥
હે કીચક, મારું આ સત્ય વચન સ્વીકાર; મારી સાથેનો તારો સંગમ તારો મિત્ર કે ભાઈ ન જાણે.
4.25.18
अनुप्रवादाद्भीताऽस्मि गन्धर्वाणां यशस्विनाम् ।
अनुबोधाद्गनर्थः स्यादयशश्च महद्भवेत।
एतन्मे प्रतिजानीहि ततोऽहं वशगा तव ॥ ४.२५.१८ ॥
યશસ્વી ગંધર્વોની અફવાથી હું ડરી ગઈ છું. તે જાણાય તો મોટો અનર્થ અને મોટી અપકીર્તિ થશે. એનું મને વચન આપ; ત્યારે હું તારા વશમાં થઈશ.
4.25.19
एवमेतत्करिष्यामि यथा सुश्रोणि भाषसे ।
एकोऽहमागमिष्यामि शून्यमावसथं तव ॥ ४.२५.१९ ॥
હે સુશ્રોણી, તું કહે છે તેમ જ હું કરીશ. હું એકલો તારા ખાલી નિવાસે આવીશ.
4.25.20
समागमार्थं रम्भोरु त्वया मदनदर्पितः ।
यथा त्वां नैव पश्येयुर्गन्धर्वाः सूर्यवर्चसः ॥ ४.२५.२० ॥
હે રંભોરુ, તારી સાથે મિલન માટે, કામથી મત્ત થઈને, સૂર્યતેજસ્વી ગંધર્વો તને ન જુએ તેમ હું આવીશ.
4.25.21
यदेतन्नर्तनागारं मात्स्यराजेन कारितम् ।
दिवात्र कन्या नृत्यन्ति रात्रौ यान्ति स्वकं गृहं ॥ ४.२५.२१ ॥
મત્સ્યરાજે બંધાવેલા આ નૃત્યગૃહમાં દિવસે કન્યાઓ નાચે છે અને રાત્રે પોતપોતાના ઘરે જાય છે.
4.25.22
निशायां तत्र गच्छेथा गन्धर्वास्तन्न जानते ।
तत्र दोषः परिहृतो भविष्यति न संशयः ॥ ४.२५.२२ ॥
રાત્રે તું ત્યાં જજે; ગંધર્વો તે જાણતા નથી. ત્યાં દોષ દૂર થશે, એમાં શંકા નથી.
4.25.23
एकस्त्वं नर्तनागारं रात्रौ संकेतमाव्रज ।
तत्राहं भविता तुभ्यं वशगा नात्र संशयः ॥ ४.२५.२३ ॥
તું એકલો રાત્રે નૃત્યગૃહના સંકેતસ્થળે જા; ત્યાં હું તારે વશ રહીશ, એમાં શંકા નથી.
4.25.24
तथा भद्रे करिष्यामि यथा त्वं भीरु वक्ष्यसि ।
एकः सन्नर्तनागारमागमिष्यामि भामिनि।
समागमार्थं सुश्रोणि शपे च सुकृतेन मे ॥ ४.२५.२४ ॥
ઠીક છે ભદ્રે, તું કહે તેમ હું કરીશ, હે ભીરુ. હું એકલો નૃત્યગૃહમાં આવીશ. હે ભામિની, હે સુશ્રોણી, મિલન માટે હું મારા પુણ્યના સોગંદ લઉં છું.
4.25.25
यथा त्वां नावबुध्यन्ति गन्धर्वा वरवर्णिनि ।
सत्यं ते प्रतिजानामि गन्धर्वेभ्यो न ते भयम्।
अलंकरिष्याम्यद्याहं त्वत्समागमनाय वै ॥ ४.२५.२५ ॥
હે સુંદર વર્ણવાળી, ગંધર્વો તને ઓળખી ન શકે તે માટે—ખરેખર તને વચન આપું છું; ગંધર્વોથી તને કોઈ ભય નહીં રહે. તને મળવા માટે આજે જ હું મારી જાતને શણગારીશ.
4.25.26
वासांसि च विचित्राणि मनोज्ञानि तवापि च ।
यथा मां न त्यजेथास्त्वं तथ रंस्ये त्वया सह ॥ ४.२५.२६ ॥
તને પણ વિચિત્ર અને મનોહર વસ્ત્રો આપીશ; તું મને ન ત્યજે તે માટે, એ રીતે હું તારી સાથે રમીશ.
4.25.27
तथा चेदप्यहं सूत दर्शयिष्यामि ते सुखम् ।
यन्नानुभूतं भवता जन्मप्रभृति कीचक ॥ ४.२५.२७ ॥
જો એમ હોય તો, હે સૂત, જન્મથી તેં જે સુખ ક્યારેય અનુભવ્યું નથી તે હું તને બતાવીશ, હે કીચક.
4.25.28
तमर्थमपि जल्पन्त्या द्रौपद्याः कीचकस्य ह ।
क्षणमात्रं तदभवन्मासेनैव समं नृप ॥ ४.२५.२८ ॥
હે રાજન, દ્રૌપદી અને કીચક એ વિષય પર બોલતા હતા ત્યારે તે એક ક્ષણ એક મહિના જેટલી લાંબી થઈ ગઈ.
4.25.29
कीचकोऽथ गृहं गत्वा भृशं हर्षपरिप्लुतः ।
सैरन्ध्रीरूपिणीं मूढो मृत्युं तां नावबुद्धवान् ॥ ४.२५.२९ ॥
પછી કીચક ઘરે જઈને અત્યંત હર્ષથી છલકાઈ ઊઠ્યો; સૈરન્ધ્રીના રૂપમાં રહેલા તે મૃત્યુને તે મૂઢ ઓળખી ન શક્યો.
4.25.30
गन्धाभरणमाल्येषु व्यासक्तः स विशेषतः ।
अलंचक्रे तदाऽऽत्मानं सत्वरः काममोहितः ॥ ४.२५.३० ॥
સુગંધ, આભૂષણો અને માળાઓમાં ખાસ આસક્ત થઈને, કામથી મોહિત તે ઉતાવળે પોતાને શણગારવા લાગ્યો.
4.25.31
तस्य तत्कुर्वतः कर्म कालो दीर्घ इवाभवत् ।
अनुचिन्तयतश्चापि तामेवायतलोचनाम् ॥ ४.२५.३१ ॥
તે કાર્ય કરતાં સમય જાણે લાંબો થઈ ગયો; વિશાળ નેત્રોવાળી તેનું જ ચિંતન કરતાં પણ તેમજ.
4.25.32
आसीदभ्यधिका चापि श्रीः श्रियं प्रमुमुक्षतः ।
निर्वाणकाले दीपस्य वर्तीमिव दिधक्षतः ॥ ४.२५.३२ ॥
શોભા છોડવા ઈચ્છતા તેની શોભા વધુ થઈ; દીવો બુઝાતી વખતે વાટ બાળવા ઈચ્છતી જ્યોત જેવી.
4.25.33
कृतसंप्रत्ययस्तस्याः कीचकः काममोहितः ।
नाजानात्पतनं स्वस्य चिन्तयंस्तां शुभाननाम् ॥ ४.२५.३३ ॥
તેના વિશે ખાતરી ધરાવતો કીચક કામથી મોહિત હતો; શુભમુખીનું ચિંતન કરતાં તેને પોતાના પતનની ખબર ન પડી.
4.25.34
ततस्तु द्रौपदी गत्वा भीमसेनं महानसे ।
उपातिष्ठत कल्याणी कौरव्यं पतिमन्तिकात् ॥ ४.२५.३४ ॥
પછી કલ્યાણી દ્રૌપદી રસોડામાં ભીમસેન પાસે જઈને કૌરવ્ય પતિની નજીક ઊભી રહી.
4.25.35
तमुवाच सुकेशान्ता कीचकस्य कृतो मया ।
सङ्गमो नर्तनागारे यथाऽवोचः परन्तप ॥ ४.२५.३५ ॥
સુંદર કેશવાળી તે તેને બોલી: હે શત્રુદમન, તેં કહ્યું હતું તેમ મેં નર્તનાગારમાં કીચક સાથે મેળાપ ગોઠવ્યો છે.
4.25.36
कालेन नियतं बद्धः कामेन च बलात्कृतः ।
शून्यं स नर्तनागारमागमिष्यति कीचकः।
एको निशि महाबाहो कीचकं तं निषूदय ॥ ४.२५.३६ ॥
સમયથી નિશ્ચિત બંધાયેલો અને કામથી બળપૂર્વક ખેંચાયેલો કીચક ખાલી નર્તનાગારમાં આવશે. હે મહાબાહુ, રાત્રે એકલા તે કીચકનો વધ કરો.
4.25.37
तं मूतपुत्रं कौन्तेय कीचकं मददर्पितम् ।
गत्वा त्वं नर्तनागारं निर्जीवं कुरु पाण्डव ॥ ४.२५.३७ ॥
હે કૌંતેય, મદથી ગર્વિત એ સૂતપુત્ર કીચકને નૃત્યાગારમાં જઈને, હે પાંડવ, નિર્જીવ કરી દો.
4.25.38
गर्वितः मूतपुत्रोऽसौ गन्धर्वानवमन्यते ।
स त्वं प्रहरतांश्रेष्ठ नालं नाग इवोद्धर ॥ ४.२५.३८ ॥
એ ગર્વિત સૂતપુત્ર ગંધર્વોનું પણ અપમાન કરે છે. હે પ્રહારકોમાં શ્રેષ્ઠ, હાથીને ઉપાડી ન શકાય તેમ તું તેને ઉપાડી નહીં શકે.
4.25.39
अस्रं दुःखाभिभूताया मम मार्जस्व भारत ।
बाहुवीर्यानुरूपं च दर्शयाद्य पराक्रमम्।
आत्मनश्चैव भद्रं ते कुरु मानं कुलस्य च ॥ ४.२५.३९ ॥
હે ભારત, દુઃખથી અભિભૂત મારાં આંસુ લૂછી નાખ. આજે તારા બાહુબળને અનુરૂપ પરાક્રમ બતાવ. તારું કલ્યાણ થાઓ; તારા પોતાના અને કુળના માનનું રક્ષણ કર.
4.25.40
स्वागतं ते वरारोहे यन्मां वेदयसे प्रियम् ।
नह्यस्य कंचिदिच्छामि सहायं वरवर्णिनि ॥ ४.२५.४० ॥
હે સુંદર કમરવાળી, મને આ પ્રિય સમાચાર આપે છે તેથી તારું સ્વાગત છે. હે શ્રેષ્ઠ વર્ણવાળી, તેના કોઈ સહાયકને હું ઇચ્છતો નથી.
4.25.41
सा मे प्रीतिस्त्वयाऽऽख्याता कीचकस्य समागमे ।
हत्वा हिडिम्बं या प्रीतिर्ममासीत्सा शुचिस्मिते ॥ ४.२५.४१ ॥
કીચકના મિલન વિષે તેં કહેલો મારો આનંદ, હે શુચિસ્મિતા, હિડિંબને મારીને મને જે આનંદ થયો હતો તે જ છે.
4.25.42
सत्यं भ्रातॄंश्च पुत्रांश्च पुरस्कृत्य शपामि ते ।
कीचकं निहनिष्यामि वृत्रं देवपतिर्यथा ॥ ४.२५.४२ ॥
સાચે જ, ભાઈઓ અને પુત્રોને આગળ રાખીને હું તારા સોગંદ ખાઉં છું; દેવપતિ ઇન્દ્રે વૃત્રને માર્યો તેમ હું કીચકને મારીશ.
4.25.43
प्रसह्य निहनिष्यामि केशवः केशिनं यथा ।
रहस्यं वा प्रकाशं वा सूदयिष्यामि कीचकम् ॥ ४.२५.४३ ॥
જેમ કેશવે કેશીને માર્યો તેમ હું બળપૂર્વક તેને મારીશ. ગુપ્ત હોય કે જાહેર, હું કીચકનો નાશ કરીશ.
4.25.44
अहं भद्रे हनिष्यामि कीचकं मदनान्वितम् ।
यस्त्वां कामाभिभूतात्मा दुर्लभामभिमन्यते ॥ ४.२५.४४ ॥
હે ભદ્રે, કામથી ભરેલા કીચકને હું મારીશ. કામથી અભિભૂત મનથી તે તને ઇચ્છે છે, જે અપ્રાપ્ય છે.
4.25.45
अथ चेदवबुध्यन्ति सूतपुत्रं मया हतम् ।
निर्मनुष्यं करिष्यामि मत्स्यानामिदमालयम् ॥ ४.२५.४५ ॥
જો તેઓ જાણે કે સૂતપુત્ર મારા વડે માર્યો ગયો, તો હું મત્સ્યોનું આ નિવાસસ્થાન માણસો વિનાનું કરી દઈશ.
4.25.46
मया हतांश्चेन्मात्स्यांस्तु धार्तराष्ट्रो विबुध्यति ।
दुर्योधनं ततो हत्वा सानुबन्धं सबान्धवम्।
कुरुणामखिलं राज्यं प्रतिपत्स्यामि भामिनि ॥ ४.२५.४६ ॥
મારા વડે મત્સ્યો માર્યા જાય તો ધૃતરાષ્ટ્રનો પુત્ર જાગશે; ત્યારે દુર્યોધનને તેના અનુયાયીઓ અને બાંધવો સહિત મારીને, હે ભામિની, હું કુરુઓનું સમગ્ર રાજ્ય મેળવીશ.
4.25.47
नाहं शक्तोऽनुनयितुं कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
कामं सत्यमुपासीत कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
काममन्ये ह्युपासन्तु विनीता धर्मचारिणः ॥ ४.२५.४७ ॥
કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિરને હું મનાવી શકતો નથી. કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિર ઇચ્છે તો સત્યની ઉપાસના કરે; ધર્મનું આચરણ કરનારા વિનમ્ર બીજા લોકો પણ ઇચ્છે તો ઉપાસના કરે.
4.25.48
त्वां तु दुःखमिदं प्राप्तां नाहं शक्नोम्युपेक्षितुम् ।
निर्वृता भव पाञ्चालि कीचकस्य वधात्पुनः ॥ ४.२५.४८ ॥
તને આ દુઃખ પ્રાપ્ત થયું છે, તેને હું અવગણી શકતો નથી. હે પાંચાલી, કીચકના વધથી તું ફરી શાંત થા.
4.25.49
कीचकस्य वधं भीम यदि जानन्ति नागराः ।
त्वया कृतं महाबाहो नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ ४.२५.४९ ॥
હે ભીમ, કીચકનો વધ તેં કર્યો છે એવું નગરજનો જાણશે, તો હે મહાબાહુ, હું જીવવાની હિંમત નહીં કરું.
4.25.50
कथं सत्याच्च नापेयाद्राजाऽयं मत्कृते प्रभो ।
निशि गूढं तथा भीम कीचकं तं निपातय ॥ ४.२५.५० ॥
હે પ્રભુ, મારા કારણે આ રાજા સત્યથી કેવી રીતે ચૂકે? તેથી હે ભીમ, રાત્રે ગુપ્ત રીતે તે કીચકને પાડી દો.
4.25.51
अनुबुद्धे हि कौन्तेयो धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
पुनर्वनं व्रजेद्धीमाननुजैः परिवारितः ॥ ४.२५.५१ ॥
કૌંતેય ધર્મરાજ યુધિષ્ઠિરને આ વાતની ખબર પડે, તો તે ભાઈઓથી ઘેરાયેલા ફરીથી વનમાં જશે.
4.25.52
कश्च धर्मपरं ज्येष्ठमतिवर्तेत भारत ।
भीम भीताऽस्मि संबोधात्साधु मा चापलं कृथाः ॥ ४.२५.५२ ॥
હે ભારત, ધર્મપરાયણ જ્યેષ્ઠનું ઉલ્લંઘન કોણ કરે? હે ભીમ, હું ભયભીત છું; તેથી સારી રીતે સમજીને ઉતાવળ ન કરજો.
4.25.53
यथा न कश्चिञ्जानीते सूतपुत्रं त्वया हतम् ।
तथा कुरुष्व कौरव्य बलवन्नरिमर्दन ।
अदृश्यमानस्त्वंतस्य भिन्धि प्राणानरिन्दम ॥ ४.२५.५३ ॥
સૂતપુત્રને તેં માર્યો છે એ કોઈ ન જાણે તેમ કરજે, હે કૌરવ, હે બળવાન, હે શત્રુમર્દન. અદૃશ્ય રહીને, હે અરિંદમ, તેના પ્રાણ હરી લે.