મહાભારત · અધ્યાય 4.27
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.27.1
तत्काले तु समागम्य सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्योपतस्थिरे ॥ ४.२७.१ ॥
તે જ ક્ષણે તેના બધા સ્વજનો ત્યાં ભેગા થયા, કીચકને જોઈને રડવા લાગ્યા અને તેને ઘેરીને ઊભા રહ્યા.
4.27.2
सर्वे संहृष्टरोमाणः संत्रस्ताः प्रेक्ष्य कीचकम् ।
तथा संभुग्नसर्वाङ्गं कूर्मं स्थल इवोद्धृतम् ॥ ४.२७.२ ॥
બધા રોમાંચિત અને ભયભીત થયા; કીચકના બધા અંગો ચૂરેચૂરા હતા, જાણે જમીન પર ઉપાડેલો કાચબો.
4.27.3
पोथितं भीमसेनेन महेन्द्रेणेव दानवम् ।
कीचकं बलसंमत्तं दुर्धर्षं येन केन चित् ॥ ४.२७.३ ॥
ઇન્દ્રે દાનવને કચડ્યો તેમ ભીમસેને કચડેલો કીચક; બળના મદે ઉન્મત્ત, જેને કોઈ હરાવી ન શકે.
4.27.4
गन्धर्वेण हतं श्रुत्वा कीचकं पुरुषर्षभम् ।
संस्कारयितुमिच्छन्तो बहिर्नेतुं प्रचक्रमुः ॥ ४.२७.४ ॥
ગંધર્વે માર્યા ગયેલા પુરુષશ્રેષ્ઠ કીચકની વાત સાંભળી, તેના અંતિમ સંસ્કાર કરવાની ઇચ્છાથી તેઓ તેને બહાર લઈ જવા લાગ્યા.
4.27.5
अपश्यन्नथ ते कृष्णां मूतपुत्राः समागताः ।
अदूरादनवद्याङ्गीं स्तम्भमालिङ्ग्य तिष्ठतीम् ॥ ४.२७.५ ॥
ત્યારે ત્યાં ભેગા થયેલા સૂતપુત્રોએ નજીકથી, નિર્દોષ અંગોવાળી કૃષ્ણાને એક સ્તંભને વળગીને ઊભેલી જોઈ.
4.27.6
समागतेषु सूतेषु तानुवाचोपकीचकः ।
हसन्निव पदाऽमर्षान्निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ४.२७.६ ॥
સૂતો ભેગા થયા ત્યારે ઉપકીચકે તેમને કહ્યું—જાણે હસતો હોય, ગુસ્સાથી, આંખોથી બાળતો હોય તેમ.
4.27.7
हन्यतां शीघ्रमसती यत्कृते कीचको हतः ।
अथवा नैव हन्तव्या दह्यतां कामिना सह ॥ ४.२७.७ ॥
કીચક જેના કારણે માર્યો ગયો, તે દુષ્ટાને તરત મારી નાખો. અથવા તેને મારવી નહીં, કામી સાથે જ તેને બાળી દો.
4.27.8
मृतस्यापि प्रियं कार्यं सूतपुत्रस्य सर्वथा ।
इयं हि दुष्टचरिता मम भ्रातुरमित्रिणी ॥ ४.२७.८ ॥
મૃતનું પણ પ્રિય કાર્ય સર્વથા કરવું જોઈએ, સૂતપુત્રનું. આ દુષ્ટ આચરણવાળી મારા ભાઈની શત્રુ છે.
4.27.9
यत्कृते मरणं प्राप्तो नेयं जीवितुमर्हति ।
सहेयं दह्यतां सूता आमन्त्र्य च जनाधिपम् ।
हतस्यापि हि गन्धर्वैः कीचकस्य प्रियं भवेत् ॥ ४.२७.९ ॥
જેના કારણે મૃત્યુ પામ્યો, તે જીવવા યોગ્ય નથી. હે સૂતો, રાજાને પૂછીને તેને બાળી દો; ગંધર્વોએ મારેલા કીચકને પણ આ પ્રિય થશે.
4.27.10
ततो विराटमासाद्य सूताः प्राञ्जलयोऽब्रुवन् ।
कीचकोऽयं हतः शेते गन्धर्वैः कामरूपिभिः ॥ ४.२७.१० ॥
પછી સૂતો વિરાટ પાસે જઈ હાથ જોડીને બોલ્યા — "આ કીચક ઇચ્છારૂપી ગંધર્વોથી માર્યો જઈને અહીં સૂતો છે."
4.27.11
सैरन्ध्र्या घातितो रात्रौ तं दहेम सहानया ।
मानिताः स्मस्त्वया वीर तदनुज्ञातुमर्हसि ॥ ४.२७.११ ॥
સૈરંધ્રીએ રાત્રે આને માર્યો. અમે આને આની સાથે બાળીએ. હે વીર, તમે અમારું સન્માન કર્યું છે; તો તેની અનુમતિ આપવી જોઈએ.
4.27.12
पराक्रमं तु सूतानां ज्ञात्वा राजाऽन्वमन्यत ।
सैरन्ध्र्याः सूतपुत्रेण सह दाहं नराधिपः ॥ ४.२७.१२ ॥
સૂતોનો પરાક્રમ જાણીને રાજાએ સૈરંધ્રીને સૂતપુત્ર સાથે બાળવાની સંમતિ આપી.
4.27.13
ततस्ते समनुज्ञाताः सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्याभितः स्थिताः ॥ ४.२७.१३ ॥
પછી રજા મળેલા ત્યાંના કીચકના બધા સગાં કીચકને જોઈને રડવા લાગ્યા અને તેની ચારેબાજુ ઘેરીને ઊભા રહ્યા.
4.27.14
आरोप्य कृष्णां सह कीचकेन निबध्य केशेषु च पादयोश्च ।
ते चापि सूता वचनैरवोचन्नुद्दिश्य चैनामभिवीक्ष्य कृष्णाम् ॥ ४.२७.१४ ॥
કૃષ્ણાને કીચક સાથે મૂકીને, વાળથી અને પગથી બાંધીને; તે સૂતો પણ તેને જોતાં, તેને ઉદ્દેશીને આ શબ્દો બોલ્યા.
4.27.15
यस्याः कृते।़यं निहतो महात्मा तस्माद्धि सा कीचकमार्गमेतु ।
अवार्यसत्वेन च कीचकेन गतासुना सुन्दरी स्वर्गलोकम् ॥ ४.२७.१५ ॥
જેના કારણે આ મહાત્મા માર્યા ગયા, તેથી તે કીચકના માર્ગે જાય; અનિવાર્ય પરાક્રમી કીચક સાથે પ્રાણરહિત થઈને એ સુંદરી સ્વર્ગલોકે જાય.
4.27.16
सा तेन कृष्णा शयने निबद्धा यशस्विनी चैव मनस्विनी च ।
अनार्यसत्त्वेन महार्यसत्त्वा गतासुना सा प्ररुरोद कृष्णा ।
विलम्बमाना विवशा हि दुष्टैस्तत्रैव पर्यङ्कवरे शुभाङ्गी ॥ ४.२७.१६ ॥
તેણે કૃષ્ણાને પલંગ પર બાંધી રાખી હતી. યશસ્વિની અને મનસ્વિની એવી તે, અનાર્ય સ્વભાવના, પ્રાણરહિત તેના કરતાં મહાન આર્ય સ્વભાવવાળી હતી; કૃષ્ણા રડવા લાગી; દુષ્ટોના વશમાં લાચાર થઈને, એ જ ઉત્તમ પલંગ પર વિલાપ કરતી સુંદર અંગોવાળી.
4.27.17
ह्रियमाणाऽथ सुश्रोणी सूतपुत्रैरनिन्दिता ।
प्राक्रोशन्नाथमिच्छन्ती कृष्णा नाथवती सती ॥ ४.२७.१७ ॥
ત્યારે સૂતપુત્રો દ્વારા હરાઈ જતી સુંદર કટિવાળી, નિર્દોષ, સતી કૃષ્ણા, રક્ષક ઇચ્છતી મોટેથી પોકારવા લાગી.
4.27.18
मृतेन सह बद्धाङ्गी निराशा जीविते तदा ।
श्मशानाभिमुखं नीता करेणुरिव रौति सा ॥ ४.२७.१८ ॥
મૃત સાથે બાંધેલા અંગોવાળી, ત્યારે જીવનથી નિરાશ થઈને, સ્મશાન તરફ લઈ જવાઈ, તે માદા હાથીની જેમ રડી ઊઠી.
4.27.19
जयो जयेशो विजयो जयत्सेनो जयद्बलः ।
त मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.१९ ॥
જય, જયેશ, વિજય, જયત્સેન, જયદ્બલ — તેઓ મારો અવાજ ઓળખે; સૂતપુત્રો મને લઈ જઈ રહ્યા છે.
4.27.20
येषां दुन्दुभिनिर्घोषो ज्याघोषः श्रूयते महान् ।
ते मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२० ॥
જેમની દુંદુભિની ગર્જના અને ધનુષ્યનો ટંકાર મોટો સંભળાય છે — તેઓ મારો અવાજ ઓળખે; સૂતપુત્રો મને લઈ જઈ રહ્યા છે.
4.27.21
येषां ज्यातलनिर्घोषो विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
अश्रूयत महान्युद्धे भीमघोपस्तरस्विनाम् ॥ ४.२७.२१ ॥
જેમના ધનુષ્યની દોરીના આઘાતનો ગર્જન વીજળીના કડાકા જેવો યુદ્ધમાં મોટો અને ભયંકર સંભળાયો — તે વેગવાન વીરોનો.
4.27.22
रथघोपश्च बलवान्गन्धर्वाणां तरस्विनाम् ।
ते मे वाचं बिजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२२ ॥
અને ગંધર્વોના વેગવાન રથોનો બળવાન ઘોષ — તેઓ મારો અવાજ ઓળખે; સૂતપુત્રો મને લઈ જઈ રહ્યા છે.
4.27.23
येषां वीर्यमतुल्यं तु शक्रस्येव बलं यशः ।
राजसिंहा इवाग्र्यास्ते मां जानन्तु सुदुःखितां ॥ ४.२७.२३ ॥
જેમનો પરાક્રમ અતુલ્ય છે, ઇન્દ્ર જેવું બળ અને યશ છે — તે શ્રેષ્ઠ રાજસિંહો અત્યંત દુઃખી એવી મને ઓળખે.
4.27.24
इत्यस्याः कृपणा वाचः कृष्णायाः परिदेविताः ।
श्रुत्वैवाभ्युत्थितो भीमः शयनादविचारयन् ॥ ४.२७.२४ ॥
કૃષ્ણા (દ્રૌપદી)ના આ દીન શબ્દો અને વિલાપ સાંભળીને ભીમ વિચાર્યા વિના શય્યા પરથી ઊભો થયો.
4.27.25
अहं सैरन्ध्रि ते वाचः शृणोमि तव भाषिताः ।
तस्मात्ते सूतपुत्रेभ्यो न भयं जातु विद्यते ॥ ४.२७.२५ ॥
હે સૈરંધ્રી, તારા બોલેલા આ શબ્દો હું સાંભળું છું. તેથી સૂતપુત્રો તરફથી તને ક્યારેય ભય નથી.
4.27.26
इत्युक्त्वा स महाबाहुर्विजजृम्भे जिघांसया ॥ ४.२७.२६ ॥
આમ કહીને તે મહાબાહુ વધ કરવાની ઇચ્છાથી પોતાનું શરીર ફેલાવીને તાણ્યું.
4.27.27
ततः स व्यायतं बद्ध्वा वस्त्रं विपरिवेष्ट्य च ।
अद्वारेणाभ्यवस्कन्द्य निर्जगाम बहिस्तदा ॥ ४.२७.२७ ॥
પછી તેણે લાંબું વસ્ત્ર બાંધીને શરીરે વીંટાળ્યું અને દરવાજેથી નહીં, પરંતુ કૂદીને તે બહાર નીકળી ગયો.
4.27.28
स लङ्घयित्वा प्राकारमारुह्य तरसा द्रुमम् ।
श्मशानाभिमुखः प्रायाद्यत्र ते कीचका गताः ॥ ४.२७.२८ ॥
તે કિલ્લાની દીવાલ કૂદીને ઝડપથી એક વૃક્ષ પર ચડ્યો, અને જ્યાં કીચકો ગયા હતા તે સ્મશાન તરફ ગયો.
4.27.29
स लङ्घयित्वा प्राकारं निःसृत्य च पुरोत्तमात् ।
जवेनोत्पतितो भीमः सूतानामग्रतस्तदा ॥ ४.२७.२९ ॥
તે કિલ્લાની દીવાલ કૂદીને ઉત્તમ નગરમાંથી બહાર નીકળ્યો, અને ત્યારે ભીમ વેગથી કૂદીને સૂતોની આગળ આવી ગયો.
4.27.30
चितासमीपं गत्वा स तत्रापश्यन्महाबलः ।
तालमात्रं महास्कन्धमूर्ध्वशुष्कं वनस्पतिम् ॥ ४.२७.३० ॥
ચિતા પાસે જઈને તે મહાબલે ત્યાં તાડ જેવડું ઊંચું, મોટા થડવાળું, ઉપરથી સુકાયેલું એક વૃક્ષ જોયું.
4.27.31
तं नागवदुपक्रम्य बाहुभ्यां परिरभ्य च ।
वृक्षमुत्पाटयामास भीमो भीमपराक्रमः ॥ ४.२७.३१ ॥
હાથીની જેમ તેની પાસે જઈને, બે બાહુઓથી આલિંગન કરીને ભયંકર પરાક્રમી ભીમે એ વૃક્ષ ઉખેડી નાખ્યું.
4.27.32
ततो वृक्षं दशव्यामं निष्पत्रमकरोत्तदा ॥ ४.२७.३२ ॥
પછી તેણે દસ વ્યામ લાંબા એ વૃક્ષને પાંદડાં વિનાનું કરી દીધું.
4.27.33
तं महाकायमुद्यम्य भ्रामयित्वा च वेगितः ।
प्रगृह्याभ्यपतत्सूतान्दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ४.२७.३३ ॥
એ વિશાળકાય વૃક્ષને ઉપાડી, ફેરવી, વેગથી પકડીને દંડધારી યમની જેમ તે સારથિઓ પર તૂટી પડ્યો.
4.27.34
ऊरुवेगेन तस्याथ न्यग्रोधाश्वत्थकिंशुकाः ।
भूमौ निपतिता वृक्षाः संभग्नास्तत्र शेरते ॥ ४.२७.३४ ॥
તેના સાથળના વેગથી વડ, પીપળ અને કેસૂડાનાં વૃક્ષો જમીન પર પડીને ભાંગીને ત્યાં પડ્યાં છે.
4.27.35
तं सिंहमिव संक्रुद्धं दृष्ट्वा गन्धर्वमागतम् ।
वित्रेसुश्च तदा सूता विपादभयपीडिताः ॥ ४.२७.३५ ॥
ક્રોધિત સિંહ જેવા આવેલા એ ગંધર્વને જોઈને સારથિઓ વિષાદ અને ભયથી પીડિત થઈ ધ્રુજી ઊઠ્યા.
4.27.36
तमन्तकमिव क्रुद्धं गन्धर्वभयशङ्किताः ।
दिधक्षन्तस्तथा ज्येष्ठं भ्रातरं चोपकीचकाः।
परस्परमथोचुस्ते विषादभयमोहिताः ॥ ४.२७.३६ ॥
યમ જેવા ક્રોધિત તેને જોઈને, ગંધર્વના ભયથી શંકિત ઉપકીચકો, મોટા ભાઈને બાળવા ઇચ્છતા, વિષાદ અને ભયથી મોહિત થઈને એકબીજાને કહેવા લાગ્યા.
4.27.37
गन्धर्वो बलवानेति क्रुद्ध उद्यम्य पादपम् ।
प्रबुद्धाः सुमहाभागा गन्धर्वाः सूर्यवर्चसः।
सैरन्ध्री मुच्यतां शीघ्रं भयं नो महदागतम् ॥ ४.२७.३७ ॥
બળવાન ગંધર્વ ક્રોધે એક વૃક્ષ ઉપાડી રહ્યો છે. સૂર્ય જેવા તેજસ્વી, મહાભાગ્યશાળી ગંધર્વો જાગી ગયા છે. સૈરંધ્રીને તરત છોડી દો, અમારા પર મોટો ભય આવ્યો છે.
4.27.38
ते दृष्ट्वाऽथ समाविद्धं भीमसेनेन पादपम् ।
विमुच्य द्रौपदीं त्रस्ताः प्राद्रवन्नगरं प्रति ॥ ४.२७.३८ ॥
ભીમસેને ફેરવેલું વૃક્ષ જોઈને તેઓ ભયભીત થઈ ગયા અને દ્રૌપદીને છોડી નગર તરફ ભાગ્યા.
4.27.39
द्रवतस्तांश्च संप्रेक्ष्य स वज्री दानवानिव ।
अथ भीमः समुत्पत्य द्रवतां पुरतोऽभवत् ॥ ४.२७.३९ ॥
ભાગતા તેમને જોઈને, દાનવોને જોનારા વજ્રધારી ઇન્દ્રની જેમ ભીમ કૂદીને ભાગનારાઓની સામે ઊભો રહ્યો.
4.27.40
ते तं दृष्ट्वा भयोद्विग्ना निश्चेष्टाः समवस्थिताः ॥ ४.२७.४० ॥
તેને જોઈને ભયથી વ્યાકુળ તેઓ નિશ્ચળ થઈને ઊભા રહી ગયા.
4.27.41
दृष्ट्वा ताञ्शतसङ्ख्यकान्स वज्री दानवानिव ।
एकेनैव प्रहारेण दश सप्त च विंशतिम्।
अष्टादश च पञ्चाशञ्जघान स वृकोदरः ॥ ४.२७.४१ ॥
સેંકડોને જોઈને, દાનવોને જોનારા વજ્રધારી ઇન્દ્રની જેમ, તે વૃકોદરે એક જ પ્રહારથી દસ, સાત, વીસ, અઢાર અને પચાસને મારી નાખ્યા.
4.27.42
शतं पञ्चाधिकं भीमः प्राहिणोद्यमसादनम् ।
वृक्षेणैकेन राजेन्द्र प्रभञ्जनसुतो बली।
वायुवेगसमः श्रीमान्सर्वान्सूतानशेषतः ॥ ४.२७.४२ ॥
હે રાજેન્દ્ર! વાયુપુત્ર બળવાન ભીમે એક જ વૃક્ષ વડે એકસો પાંચને યમસદન મોકલ્યા. વાયુવેગ સમાન તેજસ્વી તેમણે બધા સારથિઓને શેષ રાખ્યા વિના સંહાર કર્યો.
4.27.43
तान्निहत्य महाबाहुर्भीमसेनो महाबलः ।
आश्वासयत्तदा कृष्णां प्रतिमुच्य च बन्धनात् ॥ ४.२७.४३ ॥
તેમને હણીને મહાબાહુ, મહાબળવાન ભીમસેને ત્યારે કૃષ્ણાને બંધનમાંથી મુક્ત કરી અને તેને આશ્વાસન આપ્યું.
4.27.44
उवाच श्लक्ष्णया वाचा पाञ्चालीं भरतर्षभः ।
अश्रुपूर्णमुखीं भीतामुद्धरन्स वृकोदरः ॥ ४.२७.४४ ॥
ભરતશ્રેષ્ઠ વૃકોદરે આંસુભીના મુખવાળી ભયભીત પાંચાલીને ઊભી કરી મૃદુ વાણીથી કહ્યું.
4.27.45
मा खिदस्त्वं याज्ञसेनि पातिव्रत्यव्रते स्थिता ।
पातिव्रत्ये स्थिता नारी व्रतं रक्षेत्सदाऽत्मनः ॥ ४.२७.४५ ॥
હે યાજ્ઞસેની! દુઃખી ન થા, તું પાતિવ્રત્ય વ્રતમાં સ્થિર છે. પાતિવ્રત્યમાં સ્થિર સ્ત્રીએ સદા પોતાના વ્રતનું રક્ષણ કરવું જોઈએ.
4.27.46
पुरा स्त्री देवरातस्य पतिप्रीता शिरोमणिः ।
कदाचिद्भर्तृरूपेण रक्षसाऽपहृता सती ॥ ४.२७.४६ ॥
પૂર્વે દેવરાતની એક સ્ત્રી, પતિમાં અનુરક્ત અને સ્ત્રીઓમાં શિરોમણિ, એકવાર પતિનું રૂપ ધારણ કરનાર રાક્ષસ દ્વારા હરાઈ ગઈ હતી.
4.27.47
कस्यचित्सरसस्तीरे तां निवेश्य स राक्षसः ।
तद्भर्तृरूपं संत्यज्य रक्षो भूत्वा सुदारुणम् ॥ ४.२७.४७ ॥
કોઈ સરોવરના કિનારે તેને બેસાડીને તે રાક્ષસે પતિનું તે રૂપ છોડી દીધું અને અતિ ભયંકર રાક્ષસ બની ગયો.
4.27.48
साम्ना दानेन भेदेन सा यदा नान्वमन्यत ।
तदा तां पातयित्वा स मैथुनायोपचक्रमे ॥ ४.२७.४८ ॥
સામ, દાન અને ભેદથી પણ જ્યારે તેણે સંમતિ ન આપી, ત્યારે તેણે તેને પાડીને મૈથુનનો આરંભ કર્યો.
4.27.49
ततः सा धैर्यमास्थाय विवरं त ददौ तदा ।
ततः स खङ्गमुत्कृष्य भीषयामास तां सतीम् ॥ ४.२७.४९ ॥
ત્યારે તેણે ધૈર્ય ધારણ કરીને તે સમયે તક આપી. પછી તેણે તલવાર ખેંચીને તે સતીને ડરાવી.
4.27.50
साऽपि त्यक्तभया साध्वी प्राणत्यागे सुनिश्चिता ।
प्रतिज्ञामकरोत्कृष्णे पातिव्रत्यपरायणा ॥ ४.२७.५० ॥
તેણે પણ ભય છોડીને, પ્રાણત્યાગનો દૃઢ નિશ્ચય કરીને, પાતિવ્રત્યપરાયણ તે સાધ્વીએ કૃષ્ણને લક્ષ્યમાં રાખીને પ્રતિજ્ઞા કરી.
4.27.51
आराधितो यदि मया भर्ता मे दैवतं महत् ।
कर्मणा मनसा वाचा गुरवस्तोषिता मया।
तेन सत्येन योनिर्मे भवत्वद्य शिला दृढा ॥ ४.२७.५१ ॥
મારા પતિને મેં મહાન દેવ તરીકે આરાધ્યા હોય, કર્મ, મન અને વાણીથી મેં વડીલોને પ્રસન્ન કર્યા હોય, તો તે સત્યના બળે આજે મારી યોનિ દૃઢ શિલા બની જાઓ.
4.27.52
एवं तया प्रतिज्ञाते तद्योनिः सा शिलाऽभवत् ।
अन्तरा नाभिजान्वोर्यत्तत्सर्वं च शिलाऽभवत् ॥ ४.२७.५२ ॥
આ રીતે તેણે પ્રતિજ્ઞા કરતાં જ તેની યોનિ શિલા બની ગઈ. નાભિ અને ઘૂંટણની વચ્ચે જે કંઈ હતું તે બધું શિલા બની ગયું.
4.27.53
ततः स खङ्गमुद्धृत्य वेगेनास्याः शिरोऽहरत् ॥ ४.२७.५३ ॥
પછી તેણે તલવાર ઉપાડીને વેગથી તેનું માથું કાપી નાખ્યું.
4.27.54
जया नाम सखी साऽभूत्पार्वत्या नखमांसवत् ।
तस्मात्पतिव्रतायाश्च दुःखमल्पं सुखं बहु ॥ ॥ ४.२७.५४ ॥
જયા નામની તે પાર્વતીની સખી હતી, નખ અને માંસની જેમ. તેથી પતિવ્રતાને દુઃખ થોડું અને સુખ ઘણું હોય છે.
4.27.55
एवं ते भीरु वध्यन्ते ये त्वां हिंसन्ति मानवाः ।
गच्छ त्वं नगरं कृष्णे न भयं विद्यते तव ॥ ४.२७.५५ ॥
હે ભીરુ, જે માણસો તને હાનિ કરે છે તેઓ આ રીતે માર્યા જાય છે. હે કૃષ્ણે, નગરમાં જા; તને કોઈ ભય નથી.
4.27.56
अन्येन त्वं पथा शीघ्रं सुदेष्णाया निवेशनम् ।
अन्येनाहं गमिष्यामि विराटस्य महानसम् ।
यथा नौ नावबुध्येरन्रात्रावेवं व्यवस्थितौ ॥ ४.२७.५६ ॥
તું ઝડપથી બીજા માર્ગે સુદેષ્ણાના ભવન તરફ જા; હું બીજા માર્ગે વિરાટના રસોડામાં જઈશ, જેથી રાત્રે આપણને બંનેને કોઈ ઓળખે નહીં. આ રીતે આપણે ગોઠવાઈએ.
4.27.57
साऽगच्छन्नगरं कृष्णा भीमेनाश्वासिता सती ।
कृतकृत्या सुदेष्णाया भवनं शुभलक्षणा । ॥ ४.२७.५७ ॥
ભીમે આશ્વાસન આપ્યા પછી તે પતિવ્રતા કૃષ્ણા નગરમાં ગઈ. પોતાનું કાર્ય પૂર્ણ કરીને શુભલક્ષણા તે સુદેષ્ણાના ભવનમાં પ્રવેશી.
4.27.58
शचीव नहुषे शप्ते प्रविवेश त्रिविष्टपम् ।
भीमोऽप्यमितवीर्यस्तु बलवानरिमर्दनः। ॥ ४.२७.५८ ॥
નહુષ શાપિત થતાં શચી સ્વર્ગમાં પ્રવેશી, તેમ અમિત પરાક્રમી, બળવાન, શત્રુમર્દન ભીમ પણ (ગયો).
4.27.59
सर्वांस्तान्कीचकांस्तत्र हत्वा धर्मात्मजानुजः ।
निःशेषं कीचकान्हत्वा रामो रात्रिचरानिव। ॥ ४.२७.५९ ॥
ત્યાં ધર્માત્માના પુત્રના નાના ભાઈએ તે બધા કીચકોને માર્યા. કીચકોનો સંપૂર્ણ વધ કરીને, જેમ રામે રાત્રિચર (રાક્ષસો)ને માર્યા હતા.
4.27.60
जितशत्रुरदीनात्मा प्रविवेश पुरं ततः ।
पञ्चाधिकं शतं तत्र निहतं तेन भारत। ॥ ४.२७.६० ॥
શત્રુઓને જીતનાર, દીનતા વિનાના મનવાળો તે પછી નગરમાં પ્રવેશ્યો. હે ભરતવંશી, ત્યાં તેના દ્વારા એકસો પાંચ જણ હણાયા હતા.
4.27.61
महावनमिव छिन्नं शिश्ये विगलितद्रुमम् ।
एवं ते निहता राजञ्शतं पञ्चोपकीचकाः। ॥ ४.२७.६१ ॥
કાપાઈ ગયેલા અને વૃક્ષો પડી ગયેલા મહાવન જેવા તેઓ પડ્યા રહ્યા. હે રાજન, એ રીતે કીચકના એકસો પાંચ અનુયાયીઓ હણાયા.
4.27.62
स च सेनापतिः सूत इत्येतत्सूतषट्शतम् ।
न गन्धर्वभयाकिंचिद्वक्तुं कीचकबान्धवाः । ॥ ४.२७.६२ ॥
તે સેનાપતિ, સૂત; આ છસો સારથીઓનો સમૂહ છે. ગંધર્વના ભયથી કીચકના બાંધવો કશું પણ બોલી શક્યા નહીં.
4.27.63
अशक्नुवन्तस्तां तत्र भयादप्यभिवीक्षितुम् ।
विराटनगरे चापि सर्वे मात्स्याः समागताः । ॥ ४.२७.६३ ॥
ભયને કારણે ત્યાં તેની સામે જોઈ પણ ન શકતા, વિરાટ નગરમાં પણ બધા મત્સ્યો એકત્ર થયા.
4.27.64
काल्यं पञ्चशतं चैतानपश्यन्सारथीन्हतान् ।
तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं नरा नार्यश्च नागराः। ॥ ४.२७.६४ ॥
સવારે તેમણે આ પાંચસો સારથીઓને હણાયેલા જોયા. તે મહાન આશ્ચર્ય જોઈને પુરુષો, સ્ત્રીઓ અને નગરજનો (વિસ્મિત થયા).
4.27.65
विस्मयं परमं गत्वा नोचुः किंचन भारत ॥ ४.२७.६५ ॥
અત્યંત વિસ્મયમાં પડીને તેઓએ કશું કહ્યું નહીં. હે ભરતવંશી!