มหาภารตะ · อัธยายะ 4.27
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.27.1
तत्काले तु समागम्य सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्योपतस्थिरे ॥ ४.२७.१ ॥
ในขณะนั้นเอง ญาติทั้งหมดของเขามารวมกันที่นั่น เมื่อเห็นกีจกะก็ร่ำไห้ แล้วล้อมเขาไว้ยืนอยู่รอบตัว
4.27.2
सर्वे संहृष्टरोमाणः संत्रस्ताः प्रेक्ष्य कीचकम् ।
तथा संभुग्नसर्वाङ्गं कूर्मं स्थल इवोद्धृतम् ॥ ४.२७.२ ॥
ทุกคนขนลุกชันและหวาดกลัว เมื่อเห็นกีจกะที่อวัยวะทุกส่วนถูกบดขยี้ ดุจเต่าที่ถูกยกขึ้นมาบนพื้นแห้ง
4.27.3
पोथितं भीमसेनेन महेन्द्रेणेव दानवम् ।
कीचकं बलसंमत्तं दुर्धर्षं येन केन चित् ॥ ४.२७.३ ॥
กีจกะถูกภีมเสนบดขยี้ ดุจพระอินทร์บดขยี้ทานพ ผู้เมาด้วยกำลัง ซึ่งไม่มีใครจะต่อกรได้เลย
4.27.4
गन्धर्वेण हतं श्रुत्वा कीचकं पुरुषर्षभम् ।
संस्कारयितुमिच्छन्तो बहिर्नेतुं प्रचक्रमुः ॥ ४.२७.४ ॥
เมื่อได้ยินว่ากีจกะ บุรุษผู้ประเสริฐที่สุด ถูกคันธรรพ์สังหาร ญาติของเขาต้องการจัดพิธีศพ จึงเริ่มยกร่างเขาออกไปนอกเมือง
4.27.5
अपश्यन्नथ ते कृष्णां मूतपुत्राः समागताः ।
अदूरादनवद्याङ्गीं स्तम्भमालिङ्ग्य तिष्ठतीम् ॥ ४.२७.५ ॥
ครั้งนั้นบุตรของสารถีที่มารวมกัน มองเห็นกฤษณาอยู่ไม่ไกล มีอวัยวะที่ไร้ที่ติ กำลังยืนกอดเสาอยู่
4.27.6
समागतेषु सूतेषु तानुवाचोपकीचकः ।
हसन्निव पदाऽमर्षान्निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ४.२७.६ ॥
เมื่อบรรดาสารถีมาพร้อมกันแล้ว อุปกีจกะก็พูดกับพวกเขา ทำท่าเหมือนหัวเราะ แต่ด้วยความโกรธ และมองพวกเขาดุจจะเผาให้มอดไหม้ด้วยสายตา
4.27.7
हन्यतां शीघ्रमसती यत्कृते कीचको हतः ।
अथवा नैव हन्तव्या दह्यतां कामिना सह ॥ ४.२७.७ ॥
ให้ฆ่านางหญิงชั่วนั้นเสียเดี๋ยวนี้ เพราะเหตุของนางกีจกะจึงถูกฆ่า หรือไม่ก็ไม่ต้องฆ่า ให้เผานางทั้งเป็นพร้อมกับชายผู้ใคร่ในกามนั้นเถิด
4.27.8
मृतस्यापि प्रियं कार्यं सूतपुत्रस्य सर्वथा ।
इयं हि दुष्टचरिता मम भ्रातुरमित्रिणी ॥ ४.२७.८ ॥
ต้องทำสิ่งที่น่าพอใจให้แก่บุตรของสารถีในทุกทาง แม้เขาจะตายแล้วก็ตาม นางหญิงผู้มีความประพฤติชั่วร้ายนี้ เป็นศัตรูของพี่ชายข้า
4.27.9
यत्कृते मरणं प्राप्तो नेयं जीवितुमर्हति ।
सहेयं दह्यतां सूता आमन्त्र्य च जनाधिपम् ।
हतस्यापि हि गन्धर्वैः कीचकस्य प्रियं भवेत् ॥ ४.२७.९ ॥
นางผู้ทำให้เขาต้องตายนั้นไม่สมควรมีชีวิตอยู่ ท่านทั้งหลายผู้เป็นสารถี จงทูลขอต่อพระราชาแล้วเผานางเสีย การทำเช่นนี้แม้กีจกะที่คันธรรพ์ฆ่าตายแล้วก็คงพอใจ
4.27.10
ततो विराटमासाद्य सूताः प्राञ्जलयोऽब्रुवन् ।
कीचकोऽयं हतः शेते गन्धर्वैः कामरूपिभिः ॥ ४.२७.१० ॥
ครั้นแล้วบรรดาสารถีเข้าเฝ้าวิราฏ ประนมมือกล่าวว่า "กีจกะนอนตายอยู่ที่นี่ ถูกคันธรรพ์ผู้แปลงกายได้ตามปรารถนาฆ่าเสียแล้ว"
4.27.11
सैरन्ध्र्या घातितो रात्रौ तं दहेम सहानया ।
मानिताः स्मस्त्वया वीर तदनुज्ञातुमर्हसि ॥ ४.२७.११ ॥
เขาถูกเซนธรีฆ่าในเวลากลางคืน ขอให้เราเผาเขาพร้อมกับนางนั้นเถิด ข้าแต่วีรบุรุษ พระองค์ได้ให้เกียรติแก่พวกข้าแล้ว จึงควรอนุญาตเรื่องนี้ด้วย
4.27.12
पराक्रमं तु सूतानां ज्ञात्वा राजाऽन्वमन्यत ।
सैरन्ध्र्याः सूतपुत्रेण सह दाहं नराधिपः ॥ ४.२७.१२ ॥
พระราชาทรงทราบถึงความกล้าหาญของบรรดาสารถี จึงทรงยินยอมให้เผาเซนธรีพร้อมกับบุตรของสารถี ข้าแต่พระราชาแห่งมนุษย์
4.27.13
ततस्ते समनुज्ञाताः सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्याभितः स्थिताः ॥ ४.२७.१३ ॥
เมื่อได้รับอนุญาตแล้ว ญาติทั้งหมดของกีจกะที่นั่นก็ร่ำไห้เมื่อเห็นกีจกะ พวกเขายืนล้อมรอบเขาทุกด้าน
4.27.14
आरोप्य कृष्णां सह कीचकेन निबध्य केशेषु च पादयोश्च ।
ते चापि सूता वचनैरवोचन्नुद्दिश्य चैनामभिवीक्ष्य कृष्णाम् ॥ ४.२७.१४ ॥
พวกสารถีวางกฤษณาไว้พร้อมกับกีจกะ มัดนางไว้ที่ผมและที่เท้า แล้วมองดูนาง พูดถึงนางด้วยถ้อยคำเหล่านี้
4.27.15
यस्याः कृते।़यं निहतो महात्मा तस्माद्धि सा कीचकमार्गमेतु ।
अवार्यसत्वेन च कीचकेन गतासुना सुन्दरी स्वर्गलोकम् ॥ ४.२७.१५ ॥
เพราะเหตุของนางผู้ทำให้ท่านผู้ยิ่งใหญ่นี้ต้องถูกฆ่า ขอให้นางไปตามทางของกีจกะเถิด ขอให้หญิงงามผู้นั้นสิ้นชีวิตไปพร้อมกับกีจกะผู้ต่อต้านไม่ได้ และไปสู่สวรรคโลกเถิด
4.27.16
सा तेन कृष्णा शयने निबद्धा यशस्विनी चैव मनस्विनी च ।
अनार्यसत्त्वेन महार्यसत्त्वा गतासुना सा प्ररुरोद कृष्णा ।
विलम्बमाना विवशा हि दुष्टैस्तत्रैव पर्यङ्कवरे शुभाङ्गी ॥ ४.२७.१६ ॥
กฤษณาถูกเขามัดไว้บนที่นอน นางผู้มีเกียรติและมีจิตใจสูงส่ง มีความดีงามอันยิ่งใหญ่กว่าชายผู้ไร้คุณธรรมที่สิ้นชีวิตไปแล้ว นางร่ำไห้ นางผู้มีรูปร่างงดงามผู้ไร้ทางสู้ ตกอยู่ในอำนาจของคนชั่ว คร่ำครวญอยู่บนที่นอนอันประเสริฐนั้น
4.27.17
ह्रियमाणाऽथ सुश्रोणी सूतपुत्रैरनिन्दिता ।
प्राक्रोशन्नाथमिच्छन्ती कृष्णा नाथवती सती ॥ ४.२७.१७ ॥
ครั้นแล้วนางกฤษณาผู้มีสะโพกงาม ไร้ที่ติ และซื่อสัตย์ ถูกบุตรของสารถีฉุดไป นางปรารถนาที่พึ่ง จึงร้องเสียงดังว่า ข้าแต่ผู้เป็นที่พึ่ง
4.27.18
मृतेन सह बद्धाङ्गी निराशा जीविते तदा ।
श्मशानाभिमुखं नीता करेणुरिव रौति सा ॥ ४.२७.१८ ॥
นางถูกมัดอยู่ติดกับคนตาย หมดหวังในชีวิตเสียแล้ว ถูกพาไปยังสุสาน นางร้องครวญดุจช้างตัวเมีย
4.27.19
जयो जयेशो विजयो जयत्सेनो जयद्बलः ।
त मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.१९ ॥
ชัย ไชเยศ วิชัย ไชยเสนะ ไชยพละ ขอให้พวกเขาจำเสียงของข้าได้เถิด บุตรของสารถีกำลังพาข้าไปแล้ว
4.27.20
येषां दुन्दुभिनिर्घोषो ज्याघोषः श्रूयते महान् ।
ते मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२० ॥
ผู้ที่เสียงกลองศึกและเสียงสายธนูของพวกเขาได้ยินดังกึกก้อง ขอให้พวกเขาจำเสียงของข้าได้เถิด บุตรของสารถีกำลังพาข้าไปแล้ว
4.27.21
येषां ज्यातलनिर्घोषो विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
अश्रूयत महान्युद्धे भीमघोपस्तरस्विनाम् ॥ ४.२७.२१ ॥
ผู้ที่สายธนูของพวกเขาดังกึกก้องดุจเสียงฟ้าผ่า ยิ่งใหญ่และน่าสะพรึงกลัวในการรบ เป็นเสียงของบรรดานักรบผู้ว่องไวเหล่านั้น
4.27.22
रथघोपश्च बलवान्गन्धर्वाणां तरस्विनाम् ।
ते मे वाचं बिजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२२ ॥
และเสียงรถศึกอันทรงพลังของพวกคนธรรพ์ผู้ว่องไว ขอให้พวกเขาจำเสียงของข้าพเจ้าได้ บุตรของสารถีกำลังพาข้าพเจ้าไป
4.27.23
येषां वीर्यमतुल्यं तु शक्रस्येव बलं यशः ।
राजसिंहा इवाग्र्यास्ते मां जानन्तु सुदुःखितां ॥ ४.२७.२३ ॥
ผู้ที่มีวีรภาพหาใครเทียบมิได้ มีกำลังและเกียรติยศดุจพระอินทร์ ขอให้บรรดาราชสีห์ในหมู่กษัตริย์ผู้เลิศเหล่านั้นจงรู้จักข้าพเจ้า ผู้เศร้าโศกยิ่งนัก
4.27.24
इत्यस्याः कृपणा वाचः कृष्णायाः परिदेविताः ।
श्रुत्वैवाभ्युत्थितो भीमः शयनादविचारयन् ॥ ४.२७.२४ ॥
กฤษณาตรัสถ้อยคำอันน่าสงสารและคร่ำครวญเช่นนี้ เมื่อภีมะได้ยินก็ลุกขึ้นจากที่นอนโดยมิได้ครุ่นคิด
4.27.25
अहं सैरन्ध्रि ते वाचः शृणोमि तव भाषिताः ।
तस्मात्ते सूतपुत्रेभ्यो न भयं जातु विद्यते ॥ ४.२७.२५ ॥
ดูก่อนไสรันธรี ข้าพเจ้าได้ยินถ้อยคำที่เจ้าตรัสไว้ ฉะนั้น เจ้าไม่จำต้องกลัวบุตรของสารถีเลยแม้สักน้อย
4.27.26
इत्युक्त्वा स महाबाहुर्विजजृम्भे जिघांसया ॥ ४.२७.२६ ॥
ภีมะผู้มีแขนใหญ่กล่าวดังนี้แล้ว ก็บิดกายด้วยความปรารถนาจะสังหาร
4.27.27
ततः स व्यायतं बद्ध्वा वस्त्रं विपरिवेष्ट्य च ।
अद्वारेणाभ्यवस्कन्द्य निर्जगाम बहिस्तदा ॥ ४.२७.२७ ॥
จากนั้น ภีมะผู้นั้นมัดผ้ายาวไว้แน่น พันรอบกาย แล้วกระโดดออกไปทางที่ไม่ใช่ประตู ออกไปข้างนอกในเวลานั้น
4.27.28
स लङ्घयित्वा प्राकारमारुह्य तरसा द्रुमम् ।
श्मशानाभिमुखः प्रायाद्यत्र ते कीचका गताः ॥ ४.२७.२८ ॥
ภีมะกระโดดข้ามกำแพงเมือง แล้วปีนต้นไม้อย่างรวดเร็ว มุ่งหน้าไปยังป่าช้า ที่พวกกีจกะได้ไปแล้ว
4.27.29
स लङ्घयित्वा प्राकारं निःसृत्य च पुरोत्तमात् ।
जवेनोत्पतितो भीमः सूतानामग्रतस्तदा ॥ ४.२७.२९ ॥
ภีมะกระโดดข้ามกำแพง ออกจากนครอันประเสริฐ แล้วพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็วไปอยู่เบื้องหน้าพวกสารถี
4.27.30
चितासमीपं गत्वा स तत्रापश्यन्महाबलः ।
तालमात्रं महास्कन्धमूर्ध्वशुष्कं वनस्पतिम् ॥ ४.२७.३० ॥
ภีมะผู้มีกำลังมากเข้าไปใกล้กองเพลิงเผาศพ เห็นต้นไม้ต้นหนึ่งสูงเท่าต้นตาล ลำต้นใหญ่ ยอดแห้ง
4.27.31
तं नागवदुपक्रम्य बाहुभ्यां परिरभ्य च ।
वृक्षमुत्पाटयामास भीमो भीमपराक्रमः ॥ ४.२७.३१ ॥
ภีมะผู้มีวีรภาพน่าสะพรึงกลัว เข้าไปใกล้ต้นไม้นั้นดุจช้าง โอบกอดด้วยสองแขน แล้วถอนต้นไม้ขึ้นมา
4.27.32
ततो वृक्षं दशव्यामं निष्पत्रमकरोत्तदा ॥ ४.२७.३२ ॥
จากนั้น ภีมะทำให้ต้นไม้ที่ยาวสิบวยามะนั้นไร้ใบ
4.27.33
तं महाकायमुद्यम्य भ्रामयित्वा च वेगितः ।
प्रगृह्याभ्यपतत्सूतान्दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ४.२७.३३ ॥
ภีมะยกต้นไม้ลำตัวใหญ่นั้นขึ้น หมุนเหวี่ยงอย่างรวดเร็ว แล้วถือไว้ พุ่งเข้าใส่พวกสารถี ดุจยมที่ยกกระบองขึ้น
4.27.34
ऊरुवेगेन तस्याथ न्यग्रोधाश्वत्थकिंशुकाः ।
भूमौ निपतिता वृक्षाः संभग्नास्तत्र शेरते ॥ ४.२७.३४ ॥
ด้วยแรงของต่อขาของภีมะ ต้นไทร ต้นพิปปละ และต้นกิงศุกะ ล้มลงสู่พื้นดิน หักระเนระนาด นอนอยู่ตรงนั้น
4.27.35
तं सिंहमिव संक्रुद्धं दृष्ट्वा गन्धर्वमागतम् ।
वित्रेसुश्च तदा सूता विपादभयपीडिताः ॥ ४.२७.३५ ॥
เมื่อพวกสารถีเห็นคนธรรพ์ผู้โกรธจัดเข้ามาดุจสิงโต ต่างก็สั่นสะท้าน ถูกความสิ้นหวังและความกลัวบีบคั้น
4.27.36
तमन्तकमिव क्रुद्धं गन्धर्वभयशङ्किताः ।
दिधक्षन्तस्तथा ज्येष्ठं भ्रातरं चोपकीचकाः।
परस्परमथोचुस्ते विषादभयमोहिताः ॥ ४.२७.३६ ॥
เมื่อพวกอุปกีจกะเห็นคนธรรพ์โกรธจัดดุจยม ก็หวาดระแวงภัยจากคนธรรพ์ และปรารถนาจะเผาพี่ใหญ่ของตน ต่างพูดกันเองด้วยความงุนงงจากความสิ้นหวังและความกลัว
4.27.37
गन्धर्वो बलवानेति क्रुद्ध उद्यम्य पादपम् ।
प्रबुद्धाः सुमहाभागा गन्धर्वाः सूर्यवर्चसः।
सैरन्ध्री मुच्यतां शीघ्रं भयं नो महदागतम् ॥ ४.२७.३७ ॥
"คนธรรพ์ผู้มีกำลังกำลังโกรธ ยกต้นไม้ขึ้นแล้ว คนธรรพ์ผู้มีบุญยิ่งและรุ่งเรืองดุจดวงอาทิตย์ได้ตื่นขึ้นแล้ว จงปล่อยไสรันธรีเสียโดยเร็ว ความกลัวอันใหญ่หลวงได้มาถึงพวกเราแล้ว"
4.27.38
ते दृष्ट्वाऽथ समाविद्धं भीमसेनेन पादपम् ।
विमुच्य द्रौपदीं त्रस्ताः प्राद्रवन्नगरं प्रति ॥ ४.२७.३८ ॥
เมื่อเห็นภีมเสนาถือต้นไม้ไว้ พวกนั้นก็หวาดกลัว ปล่อยเทราปทีไป แล้วหนีเข้าสู่นคร
4.27.39
द्रवतस्तांश्च संप्रेक्ष्य स वज्री दानवानिव ।
अथ भीमः समुत्पत्य द्रवतां पुरतोऽभवत् ॥ ४.२७.३९ ॥
เมื่อเห็นพวกนั้นหนี ดุจพระอินทร์ผู้ถือสายฟ้ามองดูพวกทานพ ภีมะก็กระโดดขึ้นไปอยู่เบื้องหน้าผู้หนี
4.27.40
ते तं दृष्ट्वा भयोद्विग्ना निश्चेष्टाः समवस्थिताः ॥ ४.२७.४० ॥
เมื่อพวกนั้นเห็นภีมะ ก็หวาดหวั่นด้วยความกลัว ยืนนิ่งอยู่กับที่
4.27.41
दृष्ट्वा ताञ्शतसङ्ख्यकान्स वज्री दानवानिव ।
एकेनैव प्रहारेण दश सप्त च विंशतिम्।
अष्टादश च पञ्चाशञ्जघान स वृकोदरः ॥ ४.२७.४१ ॥
เมื่อเห็นพวกเขานับร้อย ดุจพระอินทร์ผู้ทรงสายฟ้าเห็นพวกทานพ ผู้นั้นท้องหมาป่าได้สังหารพวกเขาด้วยการโจมตีเพียงครั้งเดียว ฆ่าไปสิบ เจ็ด ยี่สิบ สิบแปด และห้าสิบ
4.27.42
शतं पञ्चाधिकं भीमः प्राहिणोद्यमसादनम् ।
वृक्षेणैकेन राजेन्द्र प्रभञ्जनसुतो बली।
वायुवेगसमः श्रीमान्सर्वान्सूतानशेषतः ॥ ४.२७.४२ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ภีมะผู้เป็นบุตรของวายุผู้แข็งแรง ส่งอีกหนึ่งร้อยห้าไปยังที่อยู่ของยมด้วยต้นไม้เพียงต้นเดียว ผู้รุ่งโรจน์และรวดเร็วดุจลม ท่านได้สังหารสารถีทั้งหมดโดยไม่เหลือแม้แต่คนเดียว
4.27.43
तान्निहत्य महाबाहुर्भीमसेनो महाबलः ।
आश्वासयत्तदा कृष्णां प्रतिमुच्य च बन्धनात् ॥ ४.२७.४३ ॥
เมื่อสังหารพวกเขาแล้ว ภีมเสนผู้มีแขนยาวและมีพลังมหาศาลก็ปลดกฤษณาออกจากพันธนาการ และปลอบโยนนางในเวลานั้น
4.27.44
उवाच श्लक्ष्णया वाचा पाञ्चालीं भरतर्षभः ।
अश्रुपूर्णमुखीं भीतामुद्धरन्स वृकोदरः ॥ ४.२७.४४ ॥
วฤโกทระผู้เป็นวัวจอมของพวกภรตะ ยกพาญจาลีผู้หวาดกลัวที่มีใบหน้าเต็มไปด้วยน้ำตาขึ้น แล้วกล่าวกับนางด้วยถ้อยคำอ่อนโยน
4.27.45
मा खिदस्त्वं याज्ञसेनि पातिव्रत्यव्रते स्थिता ।
पातिव्रत्ये स्थिता नारी व्रतं रक्षेत्सदाऽत्मनः ॥ ४.२७.४५ ॥
อย่าโศกเศร้าเลย ข้าแต่ยาชญเสนี เจ้ายืนมั่นอยู่ในวัตรแห่งความซื่อสัตย์ต่อสามี หญิงใดยืนมั่นในความซื่อสัตย์ต่อสามี หญิงนั้นควรรักษาวัตรของตนไว้เสมอ
4.27.46
पुरा स्त्री देवरातस्य पतिप्रीता शिरोमणिः ।
कदाचिद्भर्तृरूपेण रक्षसाऽपहृता सती ॥ ४.२७.४६ ॥
ในกาลก่อน ภรรยาของเทวราตะ ผู้เป็นยอดแก้วของสตรี รักใคร่สามี ครั้งหนึ่งถูกรากษสลักพาไป โดยรากษสนั้นแปลงกายเป็นรูปของสามีของนาง
4.27.47
कस्यचित्सरसस्तीरे तां निवेश्य स राक्षसः ।
तद्भर्तृरूपं संत्यज्य रक्षो भूत्वा सुदारुणम् ॥ ४.२७.४७ ॥
รากษสนั้นพานางไปนั่งที่ริมฝั่งสระแห่งหนึ่ง แล้วละทิ้งรูปกายของสามีนางเสีย กลายเป็นรากษสที่น่าสะพรึงกลัวยิ่ง
4.27.48
साम्ना दानेन भेदेन सा यदा नान्वमन्यत ।
तदा तां पातयित्वा स मैथुनायोपचक्रमे ॥ ४.२७.४८ ॥
เมื่อด้วยการเกลี้ยกล่อม ด้วยของกำนัล และด้วยการแตกความสามัคคี นางยังไม่ยอมรับเขา เขาจึงทำให้นางล้มลงและเริ่มร่วมประเวณีกับนาง
4.27.49
ततः सा धैर्यमास्थाय विवरं त ददौ तदा ।
ततः स खङ्गमुत्कृष्य भीषयामास तां सतीम् ॥ ४.२७.४९ ॥
ครั้นแล้วนางรวบรวมความกล้าหาญ และในขณะนั้นก็เปิดช่องให้เขา จากนั้นเขาชักดาบออกมาและข่มขู่สตรีผู้บริสุทธิ์นั้น
4.27.50
साऽपि त्यक्तभया साध्वी प्राणत्यागे सुनिश्चिता ।
प्रतिज्ञामकरोत्कृष्णे पातिव्रत्यपरायणा ॥ ४.२७.५० ॥
ฝ่ายนางผู้ซื่อสัตย์ ละทิ้งความกลัว มั่นคงในการสละชีวิต และมุ่งมั่นในความซื่อสัตย์ต่อสามี ได้อธิษฐานปฏิญาณต่อพระกฤษณะ
4.27.51
आराधितो यदि मया भर्ता मे दैवतं महत् ।
कर्मणा मनसा वाचा गुरवस्तोषिता मया।
तेन सत्येन योनिर्मे भवत्वद्य शिला दृढा ॥ ४.२७.५१ ॥
หากข้าพเจ้าได้บูชาสามีของข้าพเจ้า ผู้เป็นเทพอันยิ่งใหญ่ และได้ทำให้ผู้ใหญ่พอพระทัยด้วยการกระทำ ใจ และถ้อยคำ ด้วยสัตย์จริงนั้น ขอให้อวัยวะเพศของข้าพเจ้ากลายเป็นหินที่แข็งแกร่งในวันนี้เถิด
4.27.52
एवं तया प्रतिज्ञाते तद्योनिः सा शिलाऽभवत् ।
अन्तरा नाभिजान्वोर्यत्तत्सर्वं च शिलाऽभवत् ॥ ४.२७.५२ ॥
เมื่อนางปฏิญาณดังนี้ อวัยวะเพศของนางก็กลายเป็นหิน และส่วนทั้งหมดที่อยู่ระหว่างสะดือกับหัวเข่า ก็กลายเป็นหินทั้งสิ้น
4.27.53
ततः स खङ्गमुद्धृत्य वेगेनास्याः शिरोऽहरत् ॥ ४.२७.५३ ॥
ครั้นแล้วเขายกดาบขึ้น และด้วยแรงเหวี่ยงตัดศีรษะของนางขาด
4.27.54
जया नाम सखी साऽभूत्पार्वत्या नखमांसवत् ।
तस्मात्पतिव्रतायाश्च दुःखमल्पं सुखं बहु ॥ ॥ ४.२७.५४ ॥
นางผู้มีนามว่าชยาได้เป็นสหายของปารวตี ดุจเล็บกับเนื้อ เพราะเหตุนั้น หญิงผู้ซื่อสัตย์ต่อสามีจึงมีทุกข์น้อยและสุขมาก
4.27.55
एवं ते भीरु वध्यन्ते ये त्वां हिंसन्ति मानवाः ।
गच्छ त्वं नगरं कृष्णे न भयं विद्यते तव ॥ ४.२७.५५ ॥
ดังนี้แล บุรุษผู้ทำร้ายเจ้า ข้าแต่ผู้ขี้กลัว ย่อมถูกฆ่าไป ข้าแต่กฤษณา เจ้าจงไปยังนครเถิด เจ้าไม่มีความกลัวอีกต่อไป
4.27.56
अन्येन त्वं पथा शीघ्रं सुदेष्णाया निवेशनम् ।
अन्येनाहं गमिष्यामि विराटस्य महानसम् ।
यथा नौ नावबुध्येरन्रात्रावेवं व्यवस्थितौ ॥ ४.२७.५६ ॥
เจ้าจงรีบไปยังที่พำนักของสุเทษณาโดยอีกทางหนึ่ง ส่วนข้าจะไปยังโรงครัวของวิราฏโดยอีกทางหนึ่ง เพื่อไม่ให้ใครรู้ตัวเราสองคนในยามค่ำคืน เราทั้งสองจงจัดการตนดังนี้เถิด
4.27.57
साऽगच्छन्नगरं कृष्णा भीमेनाश्वासिता सती ।
कृतकृत्या सुदेष्णाया भवनं शुभलक्षणा । ॥ ४.२७.५७ ॥
กฤษณาผู้ซื่อสัตย์ ได้รับการปลอบโยนจากภีมะ จึงไปยังนคร เมื่อสำเร็จกิจแล้ว หญิงผู้มีลักษณะอันเป็นมงคลนั้นก็เข้าไปในเรือนของสุเทษณา
4.27.58
शचीव नहुषे शप्ते प्रविवेश त्रिविष्टपम् ।
भीमोऽप्यमितवीर्यस्तु बलवानरिमर्दनः। ॥ ४.२७.५८ ॥
ดุจพระศจีเข้าสู่สวรรค์เมื่อนหุษะถูกสาปแช่ง ภีมะผู้มีกำลังมหาศาล ผู้แข็งแรงและทำลายศัตรู ก็ไปยังที่นั้นเช่นกัน
4.27.59
सर्वांस्तान्कीचकांस्तत्र हत्वा धर्मात्मजानुजः ।
निःशेषं कीचकान्हत्वा रामो रात्रिचरानिव। ॥ ४.२७.५९ ॥
ที่นั่น น้องชายของบุตรแห่งธรรมะได้สังหารกีจกะทั้งหมด เมื่อสังหารกีจกะจนสิ้นแล้ว ดุจพระรามสังหารพวกอสูรที่เที่ยวกลางราตรี
4.27.60
जितशत्रुरदीनात्मा प्रविवेश पुरं ततः ।
पञ्चाधिकं शतं तत्र निहतं तेन भारत। ॥ ४.२७.६० ॥
ผู้ชนะศัตรูและมีจิตไม่หวั่นไหว จึงเข้าสู่นคร ข้าแต่ทายาทแห่งภรตะ ที่นั่นมีผู้ถูกภีมะสังหารไปหนึ่งร้อยห้า
4.27.61
महावनमिव छिन्नं शिश्ये विगलितद्रुमम् ।
एवं ते निहता राजञ्शतं पञ्चोपकीचकाः। ॥ ४.२७.६१ ॥
เหมือนป่าใหญ่ที่ถูกโค่นลง ต้นไม้ล้มระเนระนาด พวกเขานอนอยู่ ดูกรพระราชา ผู้ติดตามของกีจกะทั้งหนึ่งร้อยห้าคนก็ถูกสังหารด้วยประการฉะนี้
4.27.62
स च सेनापतिः सूत इत्येतत्सूतषट्शतम् ।
न गन्धर्वभयाकिंचिद्वक्तुं कीचकबान्धवाः । ॥ ४.२७.६२ ॥
ผู้นั้นเป็นแม่ทัพ เป็นสารถี นี่คือหมู่สารถีหกร้อยคน ญาติของกีจกะไม่อาจกล่าวสิ่งใดได้เลย เพราะความกลัวต่อคนธรรพ์
4.27.63
अशक्नुवन्तस्तां तत्र भयादप्यभिवीक्षितुम् ।
विराटनगरे चापि सर्वे मात्स्याः समागताः । ॥ ४.२७.६३ ॥
ด้วยความกลัว แม้แต่จะเหลียวมองนางที่นั่นก็ไม่อาจทำได้ ชาวมัตสยะทั้งหมดจึงมารวมตัวกันในนครวิราฏด้วย
4.27.64
काल्यं पञ्चशतं चैतानपश्यन्सारथीन्हतान् ।
तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं नरा नार्यश्च नागराः। ॥ ४.२७.६४ ॥
ในเช้าวันนั้นพวกเขาเห็นสารถีห้าร้อยคนนี้ถูกสังหารนอนอยู่ ครั้นเห็นเหตุอัศจรรย์ใหญ่นั้น ทั้งบุรุษ สตรี และชาวนคร (ต่างตะลึงงัน)
4.27.65
विस्मयं परमं गत्वा नोचुः किंचन भारत ॥ ४.२७.६५ ॥
ตกอยู่ในความตะลึงงันอย่างยิ่ง จึงไม่กล่าวสิ่งใดเลย ดูกรผู้สืบสายของภรต