ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.27
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.27.1
तत्काले तु समागम्य सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्योपतस्थिरे ॥ ४.२७.१ ॥
ସେହି ସମୟରେ ତାହାର ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁ ସେଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ କୀଚକକୁ ଦେଖି କାନ୍ଦିଲେ ଏବଂ ତାହାକୁ ଘେରି ଠିଆ ହେଲେ।
4.27.2
सर्वे संहृष्टरोमाणः संत्रस्ताः प्रेक्ष्य कीचकम् ।
तथा संभुग्नसर्वाङ्गं कूर्मं स्थल इवोद्धृतम् ॥ ४.२७.२ ॥
ସମସ୍ତେ ରୋମାଞ୍ଚିତ ଓ ଭୀତ ହେଲେ; କୀଚକର ସବୁ ଅଙ୍ଗ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା, ଯେପରି ସ୍ଥଳକୁ ଟାଣି ଅଣାଯାଇଥିବା କଇଁଛ।
4.27.3
पोथितं भीमसेनेन महेन्द्रेणेव दानवम् ।
कीचकं बलसंमत्तं दुर्धर्षं येन केन चित् ॥ ४.२७.३ ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ଦାନବକୁ ଯେପରି ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ, ଭୀମସେନ ସେହିପରି କୀଚକକୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ; ବଳର ମଦରେ ମତ୍ତ, ଯାହାକୁ କେହି ପରାଜିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
4.27.4
गन्धर्वेण हतं श्रुत्वा कीचकं पुरुषर्षभम् ।
संस्कारयितुमिच्छन्तो बहिर्नेतुं प्रचक्रमुः ॥ ४.२७.४ ॥
ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ କୀଚକର କଥା ଶୁଣି, ତାହାର ଅନ୍ତ୍ୟେଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ସେମାନେ ତାହାକୁ ବାହାରକୁ ନେବାକୁ ଲାଗିଲେ।
4.27.5
अपश्यन्नथ ते कृष्णां मूतपुत्राः समागताः ।
अदूरादनवद्याङ्गीं स्तम्भमालिङ्ग्य तिष्ठतीम् ॥ ४.२७.५ ॥
ସେତେବେଳେ ସେଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ସୂତପୁତ୍ରମାନେ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲେ, ନିର୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା କୃଷ୍ଣା ଏକ ସ୍ତମ୍ଭକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
4.27.6
समागतेषु सूतेषु तानुवाचोपकीचकः ।
हसन्निव पदाऽमर्षान्निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ४.२७.६ ॥
ସୂତମାନେ ଏକତ୍ର ହେଲେ ଉପକୀଚକ ସେମାନଙ୍କୁ କହିଲା—ଯେପରି ହସୁଥିବା ପରି, କ୍ରୋଧରେ, ଆଖିରେ ଜାଳିଦେଉଥିବା ପରି।
4.27.7
हन्यतां शीघ्रमसती यत्कृते कीचको हतः ।
अथवा नैव हन्तव्या दह्यतां कामिना सह ॥ ४.२७.७ ॥
କୀଚକ ଯାହାର କାରଣରୁ ନିହତ ହେଲା, ସେହି ଦୁଷ୍ଟାକୁ ଶୀଘ୍ର ବଧ କର। ଅଥବା ତାକୁ ବଧ କରନା, କାମୀ ସହିତ ହିଁ ଦଗ୍ଧ କର।
4.27.8
मृतस्यापि प्रियं कार्यं सूतपुत्रस्य सर्वथा ।
इयं हि दुष्टचरिता मम भ्रातुरमित्रिणी ॥ ४.२७.८ ॥
ମୃତ ବ୍ୟକ୍ତିର ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସର୍ବଥା କରିବା ଉଚିତ, ସୂତପୁତ୍ରର। ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଆଚରଣା ମୋ ଭାଇର ଶତ୍ରୁ।
4.27.9
यत्कृते मरणं प्राप्तो नेयं जीवितुमर्हति ।
सहेयं दह्यतां सूता आमन्त्र्य च जनाधिपम् ।
हतस्यापि हि गन्धर्वैः कीचकस्य प्रियं भवेत् ॥ ४.२७.९ ॥
ଯାହାର କାରଣରୁ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଲା, ସେ ବଞ୍ଚିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ହେ ସୂତଗଣ, ରାଜାଙ୍କୁ କହି ତାକୁ ଦଗ୍ଧ କର; ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ କୀଚକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏହା ପ୍ରିୟ ହେବ।
4.27.10
ततो विराटमासाद्य सूताः प्राञ्जलयोऽब्रुवन् ।
कीचकोऽयं हतः शेते गन्धर्वैः कामरूपिभिः ॥ ४.२७.१० ॥
ତାପରେ ସୂତମାନେ ବିରାଟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କର ଯୋଡ଼ି କହିଲେ — "ଏହି କୀଚକ କାମରୂପୀ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହୋଇ ଏଠାରେ ଶୋଇଛି।"
4.27.11
सैरन्ध्र्या घातितो रात्रौ तं दहेम सहानया ।
मानिताः स्मस्त्वया वीर तदनुज्ञातुमर्हसि ॥ ४.२७.११ ॥
ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ରାତିରେ ଏ ନିହତ ହୋଇଛି। ଆମେ ଏହାକୁ ଏହା ସହିତ ଦଗ୍ଧ କରିବା। ହେ ବୀର, ତୁମେ ଆମକୁ ସମ୍ମାନିତ କରିଛ; ଏଥିପାଇଁ ଅନୁମତି ଦେବା ଉଚିତ।
4.27.12
पराक्रमं तु सूतानां ज्ञात्वा राजाऽन्वमन्यत ।
सैरन्ध्र्याः सूतपुत्रेण सह दाहं नराधिपः ॥ ४.२७.१२ ॥
ସୂତମାନଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଜାଣି ରାଜା ସୈରନ୍ଧ୍ରୀକୁ ସୂତପୁତ୍ର ସହିତ ଦଗ୍ଧ କରିବାକୁ ସମ୍ମତି ଦେଲେ।
4.27.13
ततस्ते समनुज्ञाताः सर्वे तत्रास्य बान्धवाः ।
रुरुदुः कीचकं दृष्ट्वा परिवार्याभितः स्थिताः ॥ ४.२७.१३ ॥
ଏଥିରେ ଅନୁମତି ପାଇ ସେଠାରେ କୀଚକଙ୍କ ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବ କୀଚକଙ୍କୁ ଦେଖି କାନ୍ଦିବାକୁ ଲାଗିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଚାରିପାଖରୁ ଘେରି ଠିଆ ହେଲେ।
4.27.14
आरोप्य कृष्णां सह कीचकेन निबध्य केशेषु च पादयोश्च ।
ते चापि सूता वचनैरवोचन्नुद्दिश्य चैनामभिवीक्ष्य कृष्णाम् ॥ ४.२७.१४ ॥
କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ କୀଚକଙ୍କ ସହିତ ରଖି, କେଶ ଓ ପାଦରେ ବାନ୍ଧି; ସେହି ସୂତମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ଏହି କଥା କହିଲେ।
4.27.15
यस्याः कृते।़यं निहतो महात्मा तस्माद्धि सा कीचकमार्गमेतु ।
अवार्यसत्वेन च कीचकेन गतासुना सुन्दरी स्वर्गलोकम् ॥ ४.२७.१५ ॥
ଯାହାର କାରଣରୁ ଏହି ମହାତ୍ମା ନିହତ ହେଲେ, ତେଣୁ ସେ କୀଚକଙ୍କ ପଥରେ ଯାଉ; ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ପରାକ୍ରମୀ କୀଚକଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରାଣହୀନା ହୋଇ ସୁନ୍ଦରୀ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଉ।
4.27.16
सा तेन कृष्णा शयने निबद्धा यशस्विनी चैव मनस्विनी च ।
अनार्यसत्त्वेन महार्यसत्त्वा गतासुना सा प्ररुरोद कृष्णा ।
विलम्बमाना विवशा हि दुष्टैस्तत्रैव पर्यङ्कवरे शुभाङ्गी ॥ ४.२७.१६ ॥
ସେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ଶଯ୍ୟାରେ ବାନ୍ଧି ରଖିଥିଲା। ଯଶସ୍ୱିନୀ ଓ ମନସ୍ୱିନୀ ସେ, ଅନାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ୱଭାବର ପ୍ରାଣହୀନ ତାଙ୍କଠାରୁ ମହାନ ଆର୍ଯ୍ୟ ସ୍ୱଭାବର ଥିଲେ; କୃଷ୍ଣା କାନ୍ଦିଲେ; ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ବଶରେ ଅସହାୟା ହୋଇ, ସେହି ଉତ୍ତମ ପଲଙ୍କରେ ବିଳାପ କରୁଥିବା ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା।
4.27.17
ह्रियमाणाऽथ सुश्रोणी सूतपुत्रैरनिन्दिता ।
प्राक्रोशन्नाथमिच्छन्ती कृष्णा नाथवती सती ॥ ४.२७.१७ ॥
ଏଥିରେ ସୂତପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହରଣ କରାଯାଉଥିବା ସୁନ୍ଦର କଟିବିଶିଷ୍ଟା, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷା, ସତୀ କୃଷ୍ଣା, ରକ୍ଷକ ଇଚ୍ଛା କରି ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
4.27.18
मृतेन सह बद्धाङ्गी निराशा जीविते तदा ।
श्मशानाभिमुखं नीता करेणुरिव रौति सा ॥ ४.२७.१८ ॥
ମୃତ ସହିତ ବାନ୍ଧି ହୋଇଥିବା ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା, ସେତେବେଳେ ଜୀବନରେ ନିରାଶ ହୋଇ, ଶ୍ମଶାନ ଦିଗକୁ ନିଆ ଯାଇ, ସେ ହସ୍ତିନୀ ପରି ଚିତ୍କାର କଲା।
4.27.19
जयो जयेशो विजयो जयत्सेनो जयद्बलः ।
त मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.१९ ॥
ଜୟ, ଜୟେଶ, ବିଜୟ, ଜୟତ୍ସେନ, ଜୟଦ୍ବଳ — ସେମାନେ ମୋ ସ୍ୱର ଚିହ୍ନନ୍ତୁ; ସୂତପୁତ୍ରମାନେ ମୋତେ ନେଉଛନ୍ତି।
4.27.20
येषां दुन्दुभिनिर्घोषो ज्याघोषः श्रूयते महान् ।
ते मे वाचं विजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२० ॥
ଯାହାଙ୍କ ଦୁନ୍ଦୁଭି ଗର୍ଜନ ଓ ଧନୁ ଟଙ୍କାର ମହାନ ଭାବେ ଶୁଣାଯାଏ — ସେମାନେ ମୋ ସ୍ୱର ଚିହ୍ନନ୍ତୁ; ସୂତପୁତ୍ରମାନେ ମୋତେ ନେଉଛନ୍ତି।
4.27.21
येषां ज्यातलनिर्घोषो विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
अश्रूयत महान्युद्धे भीमघोपस्तरस्विनाम् ॥ ४.२७.२१ ॥
ଯାହାଙ୍କ ଧନୁ ଦଉଡିର ଆଘାତ ଗର୍ଜନ ବଜ୍ରର ବିସ୍ଫୋରଣ ପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାନ ଓ ଭୟଙ୍କର ଶୁଣାଯାଇଥିଲା — ସେହି ବେଗବାନ ବୀରମାନଙ୍କର।
4.27.22
रथघोपश्च बलवान्गन्धर्वाणां तरस्विनाम् ।
ते मे वाचं बिजानन्तु सूतपुत्रा नयन्ति माम् ॥ ४.२७.२२ ॥
ଏବଂ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ବେଗବାନ ରଥର ବଳବାନ ଘୋଷ — ସେମାନେ ମୋ ସ୍ୱର ଚିହ୍ନନ୍ତୁ; ସୂତପୁତ୍ରମାନେ ମୋତେ ନେଉଛନ୍ତି।
4.27.23
येषां वीर्यमतुल्यं तु शक्रस्येव बलं यशः ।
राजसिंहा इवाग्र्यास्ते मां जानन्तु सुदुःखितां ॥ ४.२७.२३ ॥
ଯାହାଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଅତୁଳନୀୟ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବଳ ଓ ଯଶ — ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜସିଂହମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତା ମୋତେ ଚିହ୍ନନ୍ତୁ।
4.27.24
इत्यस्याः कृपणा वाचः कृष्णायाः परिदेविताः ।
श्रुत्वैवाभ्युत्थितो भीमः शयनादविचारयन् ॥ ४.२७.२४ ॥
କୃଷ୍ଣାଙ୍କ (ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ) ଏହି ଦୀନ ବାକ୍ୟ ଓ ବିଳାପ ଶୁଣିବା ମାତ୍ରେ ଭୀମ ବିଚାର ନ କରି ଶଯ୍ୟାରୁ ଉଠିଲେ।
4.27.25
अहं सैरन्ध्रि ते वाचः शृणोमि तव भाषिताः ।
तस्मात्ते सूतपुत्रेभ्यो न भयं जातु विद्यते ॥ ४.२७.२५ ॥
ହେ ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ, ତୁମ ଉଚ୍ଚାରିତ ଏହି ବାକ୍ୟ ମୁଁ ଶୁଣୁଛି। ତେଣୁ ସୂତପୁତ୍ରମାନଙ୍କଠାରୁ ତୁମର କଦାପି ଭୟ ନାହିଁ।
4.27.26
इत्युक्त्वा स महाबाहुर्विजजृम्भे जिघांसया ॥ ४.२७.२६ ॥
ଏହା କହି ସେହି ମହାବାହୁ ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ନିଜ ଶରୀରକୁ ବିସ୍ତାର କଲେ।
4.27.27
ततः स व्यायतं बद्ध्वा वस्त्रं विपरिवेष्ट्य च ।
अद्वारेणाभ्यवस्कन्द्य निर्जगाम बहिस्तदा ॥ ४.२७.२७ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଏକ ଲମ୍ବା ବସ୍ତ୍ର ବାନ୍ଧି ନିଜକୁ ଘେରି ନେଲେ, ଏବଂ ଦ୍ୱାର ଦେଇ ନୁହେଁ ବରଂ ଡେଇଁ ସେତେବେଳେ ବାହାରକୁ ଚାଲିଗଲେ।
4.27.28
स लङ्घयित्वा प्राकारमारुह्य तरसा द्रुमम् ।
श्मशानाभिमुखः प्रायाद्यत्र ते कीचका गताः ॥ ४.२७.२८ ॥
ସେ ପ୍ରାକାର ଡେଇଁ ଶୀଘ୍ର ଏକ ଗଛରେ ଚଢ଼ି, କୀଚକମାନେ ଯାଇଥିବା ଶ୍ମଶାନ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
4.27.29
स लङ्घयित्वा प्राकारं निःसृत्य च पुरोत्तमात् ।
जवेनोत्पतितो भीमः सूतानामग्रतस्तदा ॥ ४.२७.२९ ॥
ସେ ପ୍ରାକାର ଡେଇଁ ଉତ୍ତମ ନଗରରୁ ବାହାରିଲେ, ଏବଂ ସେତେବେଳେ ଭୀମ ବେଗରେ ଡେଇଁ ସୂତମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
4.27.30
चितासमीपं गत्वा स तत्रापश्यन्महाबलः ।
तालमात्रं महास्कन्धमूर्ध्वशुष्कं वनस्पतिम् ॥ ४.२७.३० ॥
ଚିତା ନିକଟକୁ ଯାଇ ସେହି ମହାବଳ ସେଠାରେ ତାଳ ସମାନ ଉଚ୍ଚ, ବଡ଼ ସ୍କନ୍ଧବିଶିଷ୍ଟ, ଉପରୁ ଶୁଷ୍କ ଏକ ବୃକ୍ଷ ଦେଖିଲେ।
4.27.31
तं नागवदुपक्रम्य बाहुभ्यां परिरभ्य च ।
वृक्षमुत्पाटयामास भीमो भीमपराक्रमः ॥ ४.२७.३१ ॥
ହାତୀ ପରି ତା ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଦୁଇ ବାହୁରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଭୀଷଣ ପରାକ୍ରମୀ ଭୀମ ସେ ବୃକ୍ଷକୁ ଉପାଡ଼ିଲେ।
4.27.32
ततो वृक्षं दशव्यामं निष्पत्रमकरोत्तदा ॥ ४.२७.३२ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଦଶ ବ୍ୟାମ ଲମ୍ବ ସେହି ବୃକ୍ଷକୁ ପତ୍ରହୀନ କଲେ।
4.27.33
तं महाकायमुद्यम्य भ्रामयित्वा च वेगितः ।
प्रगृह्याभ्यपतत्सूतान्दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ४.२७.३३ ॥
ସେହି ମହାକାୟ ବୃକ୍ଷକୁ ଉଠାଇ, ଘୂରାଇ, ବେଗରେ ଧରି ଦଣ୍ଡଧାରୀ ଯମ ପରି ସେ ସାରଥିମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝାସି ପଡ଼ିଲେ।
4.27.34
ऊरुवेगेन तस्याथ न्यग्रोधाश्वत्थकिंशुकाः ।
भूमौ निपतिता वृक्षाः संभग्नास्तत्र शेरते ॥ ४.२७.३४ ॥
ତାଙ୍କ ଊରୁ ବେଗରେ ବଟ, ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଓ କିଂଶୁକ ବୃକ୍ଷସବୁ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ଭାଙ୍ଗି ସେଠାରେ ଶୋଇଛନ୍ତି।
4.27.35
तं सिंहमिव संक्रुद्धं दृष्ट्वा गन्धर्वमागतम् ।
वित्रेसुश्च तदा सूता विपादभयपीडिताः ॥ ४.२७.३५ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ସିଂହ ପରି ଆସିଥିବା ସେହି ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କୁ ଦେଖି ସାରଥିମାନେ ବିଷାଦ ଓ ଭୟରେ ପୀଡିତ ହୋଇ ଥରିଲେ।
4.27.36
तमन्तकमिव क्रुद्धं गन्धर्वभयशङ्किताः ।
दिधक्षन्तस्तथा ज्येष्ठं भ्रातरं चोपकीचकाः।
परस्परमथोचुस्ते विषादभयमोहिताः ॥ ४.२७.३६ ॥
ଯମ ପରି କ୍ରୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଗନ୍ଧର୍ବ ଭୟରେ ଶଙ୍କିତ ଉପକୀଚକମାନେ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କୁ ଦଗ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ବିଷାଦ ଓ ଭୟରେ ମୋହିତ ହୋଇ ପରସ୍ପରକୁ କହିଲେ।
4.27.37
गन्धर्वो बलवानेति क्रुद्ध उद्यम्य पादपम् ।
प्रबुद्धाः सुमहाभागा गन्धर्वाः सूर्यवर्चसः।
सैरन्ध्री मुच्यतां शीघ्रं भयं नो महदागतम् ॥ ४.२७.३७ ॥
ବଳବାନ ଗନ୍ଧର୍ବ କ୍ରୋଧରେ ଏକ ଗଛ ଉଠାଇଛି। ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସୈରନ୍ଧ୍ରୀକୁ ଶୀଘ୍ର ମୁକ୍ତ କର, ଆମ ଉପରେ ମହାଭୟ ଆସିଛି।
4.27.38
ते दृष्ट्वाऽथ समाविद्धं भीमसेनेन पादपम् ।
विमुच्य द्रौपदीं त्रस्ताः प्राद्रवन्नगरं प्रति ॥ ४.२७.३८ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କ ଘୂରାଇଥିବା ଗଛକୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ନଗର ଆଡ଼କୁ ପଳାଇଲେ।
4.27.39
द्रवतस्तांश्च संप्रेक्ष्य स वज्री दानवानिव ।
अथ भीमः समुत्पत्य द्रवतां पुरतोऽभवत् ॥ ४.२७.३९ ॥
ପଳାଉଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବା ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି, ଭୀମ ଡେଇଁ ପଳାଉଥିବାମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହେଲେ।
4.27.40
ते तं दृष्ट्वा भयोद्विग्ना निश्चेष्टाः समवस्थिताः ॥ ४.२७.४० ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଭୟରେ ବ୍ୟାକୁଳ ସେମାନେ ନିଶ୍ଚଳ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇଗଲେ।
4.27.41
दृष्ट्वा ताञ्शतसङ्ख्यकान्स वज्री दानवानिव ।
एकेनैव प्रहारेण दश सप्त च विंशतिम्।
अष्टादश च पञ्चाशञ्जघान स वृकोदरः ॥ ४.२७.४१ ॥
ଶହ ଶହ ଲୋକଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବା ବଜ୍ରଧାରୀ ପରି, ସେହି ବୃକୋଦର ଗୋଟିଏ ପ୍ରହାରରେ ଦଶ, ସାତ, କୋଡ଼ିଏ, ଅଠର ଓ ପଚାଶ ଜଣଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
4.27.42
शतं पञ्चाधिकं भीमः प्राहिणोद्यमसादनम् ।
वृक्षेणैकेन राजेन्द्र प्रभञ्जनसुतो बली।
वायुवेगसमः श्रीमान्सर्वान्सूतानशेषतः ॥ ४.२७.४२ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ପବନପୁତ୍ର ବଳବାନ ଭୀମ ଗୋଟିଏ ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଏକଶହ ପାଞ୍ଚଜଣଙ୍କୁ ଯମସଦନକୁ ପଠାଇଲେ। ବାୟୁବେଗ ସମାନ ତେଜସ୍ୱୀ ସେ ସମସ୍ତ ସାରଥିଙ୍କୁ ଅବଶେଷ ନ ରଖି ବଧ କଲେ।
4.27.43
तान्निहत्य महाबाहुर्भीमसेनो महाबलः ।
आश्वासयत्तदा कृष्णां प्रतिमुच्य च बन्धनात् ॥ ४.२७.४३ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ମହାବାହୁ ମହାବଳ ଭୀମସେନ ସେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କରି ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଲେ।
4.27.44
उवाच श्लक्ष्णया वाचा पाञ्चालीं भरतर्षभः ।
अश्रुपूर्णमुखीं भीतामुद्धरन्स वृकोदरः ॥ ४.२७.४४ ॥
ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୃକୋଦର ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁଖ ଓ ଭୀତା ପାଞ୍ଚାଳୀଙ୍କୁ ଉଠାଇ କୋମଳ ବାଣୀରେ କହିଲେ।
4.27.45
मा खिदस्त्वं याज्ञसेनि पातिव्रत्यव्रते स्थिता ।
पातिव्रत्ये स्थिता नारी व्रतं रक्षेत्सदाऽत्मनः ॥ ४.२७.४५ ॥
ହେ ଯାଜ୍ଞସେନୀ! ଦୁଃଖ କରନା, ତୁମେ ପାତିବ୍ରତ୍ୟ ବ୍ରତରେ ସ୍ଥିତ। ପାତିବ୍ରତ୍ୟରେ ସ୍ଥିତ ନାରୀ ସର୍ବଦା ନିଜ ବ୍ରତ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।
4.27.46
पुरा स्त्री देवरातस्य पतिप्रीता शिरोमणिः ।
कदाचिद्भर्तृरूपेण रक्षसाऽपहृता सती ॥ ४.२७.४६ ॥
ପୂର୍ବକାଳରେ ଦେବରାତଙ୍କର ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀ, ଯେ ସ୍ୱାମୀପ୍ରେମିନୀ ଓ ନାରୀଶ୍ରେଷ୍ଠା ଥିଲେ, ଥରେ ସ୍ୱାମୀର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ରାକ୍ଷସ ଦ୍ୱାରା ହରଣ କରାଯାଇଥିଲେ।
4.27.47
कस्यचित्सरसस्तीरे तां निवेश्य स राक्षसः ।
तद्भर्तृरूपं संत्यज्य रक्षो भूत्वा सुदारुणम् ॥ ४.२७.४७ ॥
କୌଣସି ଏକ ସରୋବର କୂଳରେ ତାଙ୍କୁ ବସାଇ ସେ ରାକ୍ଷସ ସ୍ୱାମୀର ସେ ରୂପ ତ୍ୟାଗ କରି ଅତି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ହୋଇଗଲା।
4.27.48
साम्ना दानेन भेदेन सा यदा नान्वमन्यत ।
तदा तां पातयित्वा स मैथुनायोपचक्रमे ॥ ४.२७.४८ ॥
ସାମ, ଦାନ ଓ ଭେଦ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଯେତେବେଳେ ସେ ସମ୍ମତି ଦେଲା ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ସେ ତାକୁ ପକାଇ ମୈଥୁନ ଆରମ୍ଭ କଲା।
4.27.49
ततः सा धैर्यमास्थाय विवरं त ददौ तदा ।
ततः स खङ्गमुत्कृष्य भीषयामास तां सतीम् ॥ ४.२७.४९ ॥
ତେବେ ସେ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧାରଣ କରି ସେହି ସମୟରେ ସୁଯୋଗ ଦେଲା। ତା'ପରେ ସେ ଖଡ୍ଗ ଟାଣି ସେହି ସତୀକୁ ଭୟ ଦେଖାଇଲା।
4.27.50
साऽपि त्यक्तभया साध्वी प्राणत्यागे सुनिश्चिता ।
प्रतिज्ञामकरोत्कृष्णे पातिव्रत्यपरायणा ॥ ४.२७.५० ॥
ସେ ମଧ୍ୟ ଭୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ପ୍ରାଣତ୍ୟାଗରେ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ କରି, ପାତିବ୍ରତ୍ୟରେ ନିରତ ସେହି ସାଧ୍ୱୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲା।
4.27.51
आराधितो यदि मया भर्ता मे दैवतं महत् ।
कर्मणा मनसा वाचा गुरवस्तोषिता मया।
तेन सत्येन योनिर्मे भवत्वद्य शिला दृढा ॥ ४.२७.५१ ॥
ମୋ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ମୁଁ ମହାନ ଦେବତା ଭାବେ ଆରାଧନା କରିଥାଏ, କର୍ମ, ମନ ଓ ବାଣୀରେ ଗୁରୁଜନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥାଏ, ତେବେ ସେହି ସତ୍ୟବଳରେ ଆଜି ମୋ ଯୋନି ଦୃଢ଼ ପଥର ହୋଇଯାଉ।
4.27.52
एवं तया प्रतिज्ञाते तद्योनिः सा शिलाऽभवत् ।
अन्तरा नाभिजान्वोर्यत्तत्सर्वं च शिलाऽभवत् ॥ ४.२७.५२ ॥
ଏହିପରି ସେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିବାରୁ ତାର ଯୋନି ପଥର ହୋଇଗଲା। ନାଭି ଓ ଆଣ୍ଠୁ ମଧ୍ୟରେ ଯାହା ଥିଲା, ସବୁ ପଥର ହୋଇଗଲା।
4.27.53
ततः स खङ्गमुद्धृत्य वेगेनास्याः शिरोऽहरत् ॥ ४.२७.५३ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଖଡ୍ଗ ଉଠାଇ ବେଗରେ ତାର ମୁଣ୍ଡ କାଟି ଦେଲା।
4.27.54
जया नाम सखी साऽभूत्पार्वत्या नखमांसवत् ।
तस्मात्पतिव्रतायाश्च दुःखमल्पं सुखं बहु ॥ ॥ ४.२७.५४ ॥
ଜୟା ନାମକ ସେ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସଖୀ ଥିଲେ, ନଖ ଓ ମାଂସ ପରି। ତେଣୁ ପତିବ୍ରତା ପାଇଁ ଦୁଃଖ ଅଳ୍ପ ଓ ସୁଖ ଅଧିକ।
4.27.55
एवं ते भीरु वध्यन्ते ये त्वां हिंसन्ति मानवाः ।
गच्छ त्वं नगरं कृष्णे न भयं विद्यते तव ॥ ४.२७.५५ ॥
ହେ ଭୀରୁ, ଯେଉଁ ମାନବମାନେ ତୁମକୁ ହିଂସା କରନ୍ତି ସେମାନେ ଏପରି ହିଁ ବଧ ହୁଅନ୍ତି। ହେ କୃଷ୍ଣେ, ନଗରକୁ ଯାଅ; ତୁମର କୌଣସି ଭୟ ନାହିଁ।
4.27.56
अन्येन त्वं पथा शीघ्रं सुदेष्णाया निवेशनम् ।
अन्येनाहं गमिष्यामि विराटस्य महानसम् ।
यथा नौ नावबुध्येरन्रात्रावेवं व्यवस्थितौ ॥ ४.२७.५६ ॥
ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଅନ୍ୟ ପଥରେ ସୁଦେଷ୍ଣାଙ୍କ ଭବନକୁ ଯାଅ; ମୁଁ ଅନ୍ୟ ପଥରେ ବିରାଟଙ୍କ ରୋଷଘରକୁ ଯିବି, ଯେପରି ରାତିରେ ଆମ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ କେହି ଚିହ୍ନି ନ ପାରନ୍ତି। ଏପରି ଭାବେ ଆମେ ନିଜକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ କରିବା।
4.27.57
साऽगच्छन्नगरं कृष्णा भीमेनाश्वासिता सती ।
कृतकृत्या सुदेष्णाया भवनं शुभलक्षणा । ॥ ४.२७.५७ ॥
ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଶ୍ୱାସିତା ସେହି ପତିବ୍ରତା କୃଷ୍ଣା ନଗରକୁ ଗଲେ। ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି ଶୁଭଲକ୍ଷଣା ସେ ସୁଦେଷ୍ଣାଙ୍କ ଭବନକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
4.27.58
शचीव नहुषे शप्ते प्रविवेश त्रिविष्टपम् ।
भीमोऽप्यमितवीर्यस्तु बलवानरिमर्दनः। ॥ ४.२७.५८ ॥
ନହୁଷ ଶାପଗ୍ରସ୍ତ ହେବାରୁ ଶଚୀ ଯେପରି ସ୍ୱର୍ଗରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ, ସେପରି ଅମିତ ବୀର୍ଯ୍ୟ, ବଳବାନ, ଶତ୍ରୁମର୍ଦ୍ଦନ ଭୀମ ମଧ୍ୟ (ଗଲେ)।
4.27.59
सर्वांस्तान्कीचकांस्तत्र हत्वा धर्मात्मजानुजः ।
निःशेषं कीचकान्हत्वा रामो रात्रिचरानिव। ॥ ४.२७.५९ ॥
ସେଠାରେ ଧର୍ମାତ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କ ଅନୁଜ ସେହି ସମସ୍ତ କୀଚକମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ। କୀଚକମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଧ କରି, ରାମ ଯେପରି ରାତ୍ରିଚରମାନଙ୍କୁ (ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ) ବଧ କରିଥିଲେ।
4.27.60
जितशत्रुरदीनात्मा प्रविवेश पुरं ततः ।
पञ्चाधिकं शतं तत्र निहतं तेन भारत। ॥ ४.२७.६० ॥
ଶତ୍ରୁଜୟୀ, ଦୀନତାହୀନ ମନର ସେ ତା'ପରେ ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲା। ହେ ଭରତବଂଶଧର, ସେଠାରେ ତା'ଦ୍ୱାରା ଏକଶହ ପାଞ୍ଚଜଣ ନିହତ ହୋଇଥିଲେ।
4.27.61
महावनमिव छिन्नं शिश्ये विगलितद्रुमम् ।
एवं ते निहता राजञ्शतं पञ्चोपकीचकाः। ॥ ४.२७.६१ ॥
କଟା ହୋଇ ଗଛ ପଡ଼ିଥିବା ମହାବନ ପରି ସେମାନେ ପଡ଼ି ରହିଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ଏହିପରି କୀଚକଙ୍କ ଏକଶହ ପାଞ୍ଚ ଅନୁଚର ନିହତ ହେଲେ।
4.27.62
स च सेनापतिः सूत इत्येतत्सूतषट्शतम् ।
न गन्धर्वभयाकिंचिद्वक्तुं कीचकबान्धवाः । ॥ ४.२७.६२ ॥
ସେ ସେନାପତି, ସୂତ; ଏହା ଛଅଶହ ସାରଥୀଙ୍କ ଦଳ। ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଭୟରେ କୀଚକଙ୍କ ବାନ୍ଧବମାନେ କିଛି କହି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
4.27.63
अशक्नुवन्तस्तां तत्र भयादप्यभिवीक्षितुम् ।
विराटनगरे चापि सर्वे मात्स्याः समागताः । ॥ ४.२७.६३ ॥
ଭୟରେ ସେଠାରେ ତା'ପ୍ରତି ଚାହିଁବାକୁ ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ ହୋଇ, ବିରାଟ ନଗରରେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ମତ୍ସ୍ୟ ଏକତ୍ର ହେଲେ।
4.27.64
काल्यं पञ्चशतं चैतानपश्यन्सारथीन्हतान् ।
तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं नरा नार्यश्च नागराः। ॥ ४.२७.६४ ॥
ସକାଳେ ସେମାନେ ଏହି ପାଞ୍ଚଶହ ସାରଥୀଙ୍କୁ ନିହତ ଦେଖିଲେ। ସେହି ମହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ପୁରୁଷ, ନାରୀ ଓ ନଗରବାସୀ (ବିସ୍ମିତ ହେଲେ)।
4.27.65
विस्मयं परमं गत्वा नोचुः किंचन भारत ॥ ४.२७.६५ ॥
ଅତ୍ୟଧିକ ବିସ୍ମୟରେ ପଡ଼ି ସେମାନେ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ। ହେ ଭରତବଂଶଧର!